De schenkelworkshop 03

Naar mijn idee zit de schenkel goed in de vernis.
Dus dat wil zeggen dat ik kan beginnen met experimenteren.

IMG_4642DeSchenkelWorkshop

IMG_4643DeSchenkelWorkshopGevernist


Uiteindelijk wil ik een boek maken met ‘van alles schenkel’
maar daarvoor wil ik wel het een en ander uitproberen.
Het meest eenvoudige is werken met potloden.
Ik heb nog een klein stapeltje kaftjes liggen.
Op de voorkant is de tekst ‘Argusvlinder’ gedrukt met
afficheletters waaraan wel het een en ander mankeerde.
Dat was geen ramp maar die staat maar te staan (ik denk dat
het er zo’n 15 zijn). Een eerste heb ik vanmiddag gebruikt.

IMG_4645DeSchenkelWorkshop

Gebruikmakend van de schenkel en een potlood ontstaat een soort van schenkelketting. Het zijn geen schenkels en de ‘schakels’ liggen twee-dimensionaal over elkaar. Een kant van de schenkel is gereduceerd tot een vorm.


IMG_4653DeSchenkelWorkshopMetKleurpotlood

Die schakels zijn ingekleurd met kleurpotlood. De lijnen zijn met zwarte pen benadrukt.


De schenkelworkshop

Mijn schenkelworkshop is anders dan andere workshops.
Je hoeft er niet voor naar mijn werkplaats te komen.
Het kost niets.
Je weet dan ook niet wat de uitkomst zal zijn.
Want dat weet ik zelf ook nog niet.
Of alle stappen nodig zijn, ook dat weet ik pas na afloop.
Wil je dingen anders doen dan hoor ik graag wat het was en
of het gelukt is.

Men neme een schenkel (inderdaad het is niet voor vegetariërs).
Kijk eens goed naar de prachtig vormen.
Mijn moeder heeft de schenkel, na er soep van gemaakt te hebben,
nog schoongemaakt met bleekmiddel.

IMG_4614DeSchenkelWorkshop

Omdat ik de schenkel op verschillende manieren wil gaan gebruiken en ik niet wil dat straks verf zich ongewenst gaat vermengen of verkleuringen gaat afgeven, lak ik de schenkel eerst met vernis. Acrylvernis, want die heb ik staan.


IMG_4615DeSchenkelWorkshop


IMG_4616DeSchenkelWorkshopPapier64x45

De creatieve resultaten gaan straks in mijn schenkelboek ondergebracht worden. Het papier dat ik heb liggen is bijvoorbeeld 64 bij 45 centimeter. Andere maten en kleuren zijn natuurlijk allemaal mogelijk. In het uiteindelijke boek ga ik ook foto’s verwerken. Dat is nu tenminste het idee. Dus daar moet ik nog iets voor gaan bedenken.


IMG_4617DeSchenkelWorkshopVouwschema

Dus eerst even nagedacht over hoe ik het papier ga vouwen en opensnijden. Dit zal wel tegen alle regels van de looprichting zijn maar ik ga geen boek maken van honderden pagina’s.


IMG_4618DeSchenkelWorkshop

Bij het vouwen leg ik het papier natuurlijk tegen de metalen lineaal. Dat helpt om de pagina’s gelijk aan elkaar te houden. Snij het papier los aan alle kanten behalve aan de kant die de rug gaat vormen. Doe dit voordat het papier gaat vervormen tijdens het vouwen.


IMG_4619DeSchenkelWorkshop

Afhankelijk van de gewenste afmeting, tussentijds het papier draaien. Dit zijn natuurlijk maar wat ‘pauzefoto’s’. Ik moet het vernissen onderbreken met pauzes zodat de vernis voldoende kan drogen voor de tweede laag. Bovendien moet ik alle zijdes vernissen.


IMG_4620DeSchenkelWorkshop

Tussendoor snijden. hier is het papier nog niet helemaal losgesneden. Uiteindelijk heb ik dat wel gedaan. Vooral omdat er straks in katernen afgewisseld moet kunnen worden met katernen met foto’s. Misschien op ander papier (met andere kleur?).


IMG_4622DeSchenkelWorkshop

De vernis kan nu zo’n 24 uur drogen. Om er voor te zorgen dat ook de onderkant goed kan drogen heb ik kopspelden in de folie gestoken. De een over de andere. Zo blijven de spelden hopelijk een beetje omhoog.


IMG_4623DeSchenkelWorkshop

Idee is dan dat de onderkant van de schenkel (in zoverre een schenkel een onderkant heeft) een beetje boven de folie blijft steken op de spelden en dat zo de onderkant ook kan drogen.


Morgen maar eens gaan zien of dat gelukt is.
Dan ook even bekijken of er nog een laag nodig is.

Nieuws uit de boekenpers

Vanochtend heb ik het boekblok met de tekst ‘Sint Veit’ van
Aart van de Leeuw in de boekband gezet.
Daarbij gebruik je lijm om de schutbladen en het gaas dat op
de rug is aangebracht te verbinden met de platten van de boekband.
Om het vocht niet in het papier van het boekblok te laten trekken
zijn tussen het schutblad en het boekblok bakpapier aangebracht.
Dus nu kan het boek 24 uur drogen in de boekenpers.

IMG_4621SintVeitSchutbladenGelijmdNuBoekenpers

Bijna gereed om in de boekenpers te gaan. Nog even en dan kan ik eindelijk de tekst ook eens gaan lezen.


Van de vos Reynaerde – Reynaart de vos

Dat ik boeken interessant vind zal niet als een verrassing komen.
Daarom volg ik ook via nieuwsbrieven wat boekgerelateerde bedrijven.
Een antiquariaat biedt (bood?) het werk aan waarvan hier wat
foto’s te zien zijn. Helaas zijn de foto’s niet van een hoge kwaliteit.
Maar voor een blog kan het er wel mee door.

IllustratedGermanReynardTheFoxInRichlyBlind-tooledBinding1603 01Cover

Dit is een geïllustreerde uitgave van ‘Reyneke Vosz de olde, nye gedrucket, mit sidlykem vorstande unde schonen Figuren, erlüchtet unde vorbetert’. ‘Van de vos Reynaerde’ dus. De verkopers wijzen op de boekomslag met blinddruk versiering in de perkamenten band die gedateerd is als 1603. Het boek is eens opnieuw ingebonden met nieuwe schutbladen.


IllustratedGermanReynardTheFoxInRichlyBlind-tooledBinding1603 02ReynekeVoszDeOlde

Dit is het titelblad van de gedrukte tekst uit 1592. Dit is een versie die door Stephan Mölleman is uitgegeven/gedrukt in Rostock. Hij zou dit gedrukt hebben voor Laurentz Albrechts, een boekhandelaar in Lübeck. We weten niet precies wie de schrijver van het oerverhaal is. Er bestaan veel teksten die lijken op het verhaal dat wij kennen als Reynaart de vos. Ze verschillen nogal van elkaar en sommige verhalen zijn voorgangers van de versie die wij vandaag lezen. De versies die wij nu kennen in moderne druk gaan vaak terug op de versie van de schrijver Willem (‘Willem die Madocke maecte‘).


Rostock-Lübeck edition of the fabulous animal epic Reynard the Fox. The Reynard stories were already established as a coherent collection in the 12th century and were first printed in 1479, in a Dutch prose edition. The numerous versions of the Reynard text show a great deal of variation, but the Dutch tradition, starting with the highly regarded and very original adaptation by Willem (author of Madoc), is the most dominant. The main story takes place in the court of a lion king, where all the other animal subjects complain to the monarch about Reynard’s trickery, which leaves room for each animal to tell a story about the fox, his wits, cunning and criminal behaviour. The stories satirize nobility, clergy and peasants alike, not shunning scatological humour.

IllustratedGermanReynardTheFoxInRichlyBlind-tooledBinding1603 05TekstMetGroteIll

Deze versie is met een Duitse tekst op rijm en bevat veel kleine houtsnedes (53 stuks) van karakters (bedelaars, edelmannen, edelvrouwen, handelaren, soldaten, enzovoort. Daarnaast een aantal grote houtsnedes zoals hierboven (44 stuks).


The book, in German verse, is adorned with a large number of small woodcuts of male and female costumes, of noblemen and -women, monks, beggars, merchants, soldiers, etc., often repeated. The large woodcut illustrations were made after those in the first Rostock edition of 1539, including 36 ascribed to Erhard Altdorfer.
With 17th-century manuscript inscriptions. Browned, with some marginal water stains and occasional spots. Recased with new endpapers, binding slightly soiled with some damage to outer border. Good copy. Goedeke I, p. 482; Menke VI, 17 (1); VD16, R 998 (6 copies).

IllustratedGermanReynardTheFoxInRichlyBlind-tooledBinding1603 04TekstMetGroteIll

De grote houtsnedes zijn gemaakt naar die van een versie uit 1539 door Erhard Altdorfer. hier wordt de beroemde/beruchte scene uitgebeeld waar een monnik zich niet aan het celibaat houdt en als gevolg daarvan wordt aangevallen in het kruis door een kat.


IllustratedGermanReynardTheFoxInRichlyBlind-tooledBinding1603 03TekstMetHoutdruk

Dit zijn voorbeelden van de kleinere illustraties. Dit is denk ik bij het voorwoord. Een illustratie werd in die tijd niet altijd persé voor de uitgave gemaakt waarin we ze nu zien. Men ging daar nogal ‘creatief’ mee om. Soms waren ze ook al voor een oudere versie gebruikt of soms vond de uitgever ze wel bij het verhaal passen. Het oog wil ook wat en plaatjes verkopen beter.


Boekband afwerken

Het was wel een dagje:
al die ophef over een avondklok die er misschien komt.
Heel veel mensen komen helemaal niet op straat in de avond en nacht
dus voor hen zal het geen probleem zijn.
De sombermannen waren weer op pad in de media.
Daarnaast was er een inauguratie in de VS met een
overtuigende speech van Biden.
Dus er was niet zoveel tijd over om aan de boekband te werken.

IMG_4610SintVeit

Deze boekband lag te drogen in de boekenpers. De volgende stap is de twee panelen van de platten waar nog geen bekleding is, een beetje gelijk te maken met het leer. Dan is zo dadelijk de overgang tussen het leer en de rest van de plat kleiner. Ik heb hier drie lagen papier geplakt aan de linkerzijde.


IMG_4611SintVeit

Hier is dat rechts ook gedaan. Nu ligt de boekband onder bezwaar te drogen.


Volgende keer ga ik het boekblok in de band zetten.
Dan is het nog een aantal uren drogen en dan is dit boek af:
Sint Veit van Aart van der Leeuw.
De uitgave in losse katernen van 2020 van Uitgeverij Boekblok,
in samenwerking met Atelier de Ganzenweide.

Wikipedia:

Aart van der Leeuw (Hof van Delft, 23 juni 1876 – Voorburg, 17 april 1931) was een Nederlands prozaschrijver en dichter.
Hij schreef niet een zeer omvangrijk oeuvre, maar zijn boeken Ik en mijn speelman uit 1927 en De kleine Rudolf uit 1930 worden gezien als klassiekers van de Nederlandse 20ste-eeuwse letterkunde. Opmerkelijk aan zijn poëzie is dat hij zich toelegde op het prozagedicht.

Leeuw en Haan

Eigenlijk realiseer ik me nu pas,
achter de computer, kijkend naar de foto’s,
dat ik twee dieren centraal stel bij de publicatie Sint Veit:
de leeuw van de naam van de schrijver Aart van der Leeuw en
de haan als symbool van ochtend of morgen.

Maar goed de laatste foto’s gingen over leerdunnen.
Ik ben weer een stukje verder.

IMG_4564SintVeitLigtTeDrogen

Zo lagen de boekband in spé en het boekblok naast elkaar op de werktafel. De boekband lag te drogen. De platten en de rug waren al tegen de leren bekleding gelijmd.


Atelier de Ganzenweide heeft deze tekst gekozen voor publicatie
vanwege de illustraties. Die zijn van Henri van Straten.

IMG_4565SintVeitPreVieuw

Voordat je alles vastplakt is het goed nog even te kijken hoe het eindresultaat er uit gaat zien.


IMG_4607SintVeitOverstekendeFlappenLinksEnRechtsNogLijmen

Dan plak je eerst de omslagen aan de lange kanten vast. De boekband is bijna gereed (qua bekleding).


IMG_4608SintVeitLeerGelijmd

Zo kan dan aan de binnenkant het leer gelijk gemaakt worden met de platten en dan kan het boekblok in de boekband geplaatst worden.


DidM veren

Het bericht zou eerst ‘Andermans veren’ gaan heten.
Maar toen bedacht ik me dat de ‘veren’ via Drukwerk In De Marge
bij me gekomen zijn.
Het was weer een heel pakket, afgelopen week.
Een hele verrassing ook.

Drukwerk in de Marge is een vereniging met margedrukkers.
Ik ben daar lid van, al was het alleen maar dat ze samen met
de Stichting Handboekbinden ieder jaar een weekend organiseren
in Leiden met margedrukkers, kalligrafen, binders, leveranciers en
belangstellenden.

Het blad van DidM lees ik met plezier maar de laatste twee versies
waren grote verrassingen.

IMG_4591ALLUDrukkersdeodorant

Zo ontving ik in een waar postpakket op posterformaat het recept voor ‘Drukkersdeodorant’. ‘Allu’ genaamd. Je kunt het product zelf maken en vervolgens gebruiken. De poster was ook een beetje vanwege Koppermaandag.


IMG_4592Drukkersdeodorant

Het recept vertelt niet alleen de bereidingswijze maar ook hoe je het middeltje het best kunt bewaren. Voor de pot werd er alvast een etiket bijgeleverd.


IMG_4604Corps8DenkendAanKeesBaart

Het drukkerscollectief ‘Corps 8’ nam via een serie overpeinzingen afscheid van een van hun leden. Ze laten ons meegenieten van de verhalen en belevenissen met Kees Baart. Het druksel heet ‘Denkend aan Kees Baart’.


IMG_4605MooiMarginaal1819

Nog een ander onderdeel van het pakket was een exemplaar van ‘Mooi Marginaal 2018 – 2019’. Het boek is een weerslag van de 2-jaarlijkse wedstrijd om de 50 beste bibliofiele uitgaves van België en Nederland te selecteren. De winnaars toeren dan in de vorm van een tentoonstelling door beide landen. Nu met corona zijn die ambities wat afgezwakt. Neemt niet weg dat het boek altijd een feest is om te lezen. Tegelijk wil dit zeggen dat binnenkort de losse katernen van deze uitgave te koop zijn. Weer een leuk project.


IMG_4606DidMInDeWerkplaats

Langzaam zal ik de diverse onderdelen van het pakket doornemen met niet in de laatste plaats de nieuwsbrief van DidM. Intussen heb ik de poster voor drukkersdeodorant opgehangen voor het raam van mijn werkplaats. Misschien zijn er belangstellenden.


Zelf een boekband maken

Je hoeft natuurlijk helemaal geen leren band te maken
en je hoeft hem dan ook zeker nog niet te bedrukken.
Maar ik ben dat wel aan het doen.
Ik sprak steeds over Sint Veit, het werk van Aart van der Leeuw,
als het project voor Koppermaandag maar ik zat fout.
Dit jaar was er een ander boek dat uitgegeven is door Uitgeverij
Boekblok en dat bedoeld was als Koppermaandagproject:
‘Liefdesbrieven’ van Multatuli.

Op 2 maart 2020 is het 200 jaar geleden dat Multatuli in Amsterdam werd geboren. In het kader hiervan herdrukt De Arbeiderspers uit de privé-domeinreeks nummer 54 uit 1979, ‘Liefdesbrieven’. Bezorgd en van aantekeningen en een nawoord voorzien door Paul van ’t Veer, naar moderne spelling gezet door Henk Gielkens. Aan de nieuwe editie is een voorwoord van Elsbeth Etty toegevoegd.

De winkeleditie is genaaid en direct ingehangen in het papieren omslag, met flappen. Voor handboekbinders en andere boekenliefhebbers is het boek ook in losse, ongebonden katernen te koop.

IMG_4540SintVeit

Maar aan de ‘Liefdesbrieven’ ben ik nog niet begonnen. Ik ben een leren boekband aan het maken voor de tekst ‘Sint Veit’. Ben aangekomen op het punt dat ik het leer wil dunnen aan de randen die de omslagen gaan vormen. Daarvoor gebruik ik een leerdunmes maar ook een kleine hobbyschaaf.


IMG_4541SintVeit

Met schaaf, mes, markeringen en een stuk stevig karton probeer ik een zo recht mogelijke strook aan alle vier de kanten van het leer te dunnen. Daarna ga ik dat ook voor de rug en scharnierpunten van de band doen.


IMG_4542SintVeit

Tegen de haarzijde van het leer heb ik bakpapier vastgemaakt om het drukwerk zoveel mogelijk te beschermen. Bij het dunnen zet je toch wel kracht op het leer en hoewel het vlak met de bedrukking niet bewerkt wordt loop je toch het risico de mooie kant van het leer vuil te maken of het drukwerk te beschadigen.


IMG_4543SintVeit

De mooie kant is mooi gebleven. Het leer moet nog wel omgeslagen worden dus de afmetingen gaan nog veranderen. Maar dit geeft al wel een klein beetje een idee.


IMG_4555

Ik heb het keer na het dunnen bijgesneden. Op een plaats was ik een beetje door het leer gegaan. Maar door alle zijdes opnieuw uit te meten en te snijden komt dat wel goed. Dat is zo mooi aan boekbinden: je kunt altijd nog wel wat correcties doorvoeren. Zeker als je niet in series boeken maakt kan dat goed.


Het moment om het boek in elkaar te zetten komt steeds dichter bij
maar nu eerst de band afronden.

Gelezen: The Anarchy

Geen boek over het dwaze gedoe van vorige week in Washington.
Het gaat ook niet over de regeerperiode van Donald Trump.
Het is de fascinerende geschiedenis van een beursgenoteerd
bedrijf dat het dan rijkste land van de wereld bezet en
overneemt.

IMG_4551WilliamDalrympleTheAnarchy

William Dalrymple, The Anarchy.


Het boek heb ik gekocht in de hardcover uitvoering.
Het gaat over de Engelse East India Company. De oprichters
dreigden de koloniale boot te missen en richtten zich daarom
met dit bedrijf op Azië. Het vervolg is ongelofelijk.


IMG_4552WilliamDalrympleTheAnarchySchutbladEndpaper01

Speciaal voor het boek gemaakt schutblad.


IMG_4552WilliamDalrympleTheAnarchySchutbladEndpaper02

Met het logo van de East India Company. Hoe verder ik in het boek kwam, hoe meer vragen er bij mij opkwamen over de Vereenigde Oostindische Compagnie of in hedendaagse spelling Verenigde Oost-Indische Compagnie, afgekort tot VOC (1602-1800). Ontstaan in dezelfde tijd. Opgehouden te bestaan in dezelfde tijd. Vergelijkbare activiteiten.


IMG_4553WilliamDalrympleTheAnarchyMaps

Het boek begint met een stel kaarten. Zeker voor een niet-Engelse leek als ik heel nuttig.


IMG_4554WilliamDalrympleTheAnarchyDramatisPersonae

Daarnaast heeft het boek een lijst met namen aan het begin van het boek. Bij iedere naam een korte samenvatting van zijn of haar leven en betekenis. Ik vond dit een heel goede inleiding.


Daarnaast een zeer uitgebreid notenapparaat en informatie over de bronnen.
Een fantastisch boek.
Ik ga hier binnenkort nog even op terug komen want er is veel te
vertellen over dit boek.

Bijvoorbeeld: denk eens aan de grote bedrijven van vandaag, hun invloed
en macht. Met mensen als Mark Zuckerberg (Facebook) of Sundar Pichai (Google).
Of Jeff Bezos (Amazon) of Satya Nadella (Microsoft).

Leerdunnen

Of het de juiste beslissing was weet ik pas achteraf.
Ik heb eerst de boekband bedrukt met tekst en de
linosnede. Daarna zijn er nog een paar handelingen nodig
aan het leer voordat de platten en het ruggebord
bevestigd kunnen worden aan het leer.
Dat is een risico en schoonhouden is niet mijn
sterkste kant.
Daarom heb ik een stuk bakpapier op grootte gemaakt
en dat aan de ‘mooie’ kant van het leer bevestigd.

IMG_4534SintVeitBeschermingDoorBakpapier


IMG_4535SintVeitLeerdunnen

De eerste lange zijde (rechts) is gedund. Dat heb ik gedaan met het leerdunmes maar ook een kleine hobbyschaaf.


IMG_4536Etalageletterbak

Mijn etalageletterbak is uitgebreid met drie hanen. Je kunt ook alle vier de alfabetboekjes zien die ik tot nu toe gemaakt heb.


De schenkelworkshop (aankondiging)

IMG_4526DeSchenkelWorkshop


Schenkel

Schenkel is de benaming voor een vleesproduct afkomstig van de poot van runderen en andere viervoetige dieren. Schenkels worden horizontaal uitgesneden en bestaan uit een vleesdeel en een mergdeel.

Schenkels worden gebruikt in stoofschotels en bouillon. Er wordt onderscheid gemaakt tussen runderschenkels (rood van kleur) en kalfsschenkels (roze van kleur). Een bekend gerecht dat gemaakt wordt van kalfsschenkels is het Italiaanse ossobuco.

IMG_4527DeSchenkelWorkshop


Dit is natuurlijk geen aankondiging voor een kookworkshop.
Maar laat ik bij het begin beginnen.

Mijn moeder maakte met kerst een soep.
Voor de bouillon kocht ze een runderschenkel.
Nadat het vlees een tijd heeft opgestaan kun je het vlees van het
bot verwijderen en je zult zien dat vlees en bot veel smaak afgeven
aan het water. Ook het merg en het vet.
Het is dan een prima basis voor een soep.
Wat je overhoudt is een bot.


IMG_4528DeSchenkelWorkshop


Het bot was natuurlijk wel schoon maar toch nog niet
schoon genoeg voor mijn moeder.
Dus zette ze het in het bleekwater.
Ze had toen al het idee dat ik daar misschien wel iets mee kon.

IMG_4529DeSchenkelWorkshop


Nou ja, kijk maar eens naar die prachtige, natuurlijke vorm.
Daar kun je volgens mij heel veel mee.
Grafisch, bedoel ik dan.
Dus toen ik in het nieuwe jaar dit bot te zien kreeg dacht ik gelijk:
daar zit een mooi boekje in.

IMG_4530DeSchenkelWorkshop


Dat kleine gaatje in het bot is natuurlijk.
Dus wie weet wat daar nog mee kan.
Alle kanten van het bot zijn interessant; zowel de horizontale
vlakken waar het been is gezaagd als de ronde vlakken van het
grote gat in het midden.
Een gat dat een beetje taps toeloopt.
En de ronde vlakken aan de buitenkant.

IMG_4531DeSchenkelWorkshop


Ik kan er nog niet gelijk mee aan de slag want ik heb nog
een karwei onder handen. Daarover dadelijk meer.
Maar ik verheug me al op mijn Schenkel Workshop.

Wie koopt er nog een agenda?

Nou, ik heb er afgelopen jaar twee gekocht.
Een voor mezelf en een voor een vriend.
Niet dat ik denk dat ik hem veel zal gebruiken.
Het is meer een soort van liber amicorum.

De agenda is gemaakt bij de Grafische Werkplaats Amsterdam
als onderdeel van hun ‘Meester zoekt gezel’-programma.
Een programma waar ervaren grafici hun ervaring overdragen
op leerlingen. Ze doen dat met oudere drukpersen en de
agenda is dan ook handwerk, inclusief het inbinden.

IMG_4502TypoGrafischeAgenda2021

Dit is de (Typo)Grafische Agenda 2021 in zijn stofomslag.


IMG_4503TypoGrafischeAgenda2021

Dit is de agenda zonder stofomslag. Het inbindwerk is gedaan door Thekla Ahrens, een boekbindster die ik ken van naam. Ik heb zelf niet aan de agenda meegewerkt en heb er ook geen belangen bij. Hij is gewoon mooi en het is een goed idee om een dergelijk project te realiseren.


IMG_4504TypoGrafischeAgenda2021Stofomslag

Dit is de stofomslag die je nog verder kunt openvouwen.


IMG_4505TypoGrafischeAgenda2021Poster

Zo is het een poster van een tentoonstelling die vast niet is doorgegaan vanwege corona.


IMG_4501TypoGrafischeAgenda2021 86

De foto’s zijn van exemplaar 86 van een reeks van 100 agenda’s.


IMG_4506TypoGrafischeAgenda2021

Dit zijn twee agendabladen.


IMG_4507TypoGrafischeAgenda2021Asbern

Er zitten ook grote afbeeldingen in de agenda.


IMG_4508TypoGrafischeAgenda2021Begrippenlijst

Twee dingen sprongen er uit. Deze kleine begrippenlijst. Leuk gevouwen. Goed bedacht.


IMG_4509TypoGrafischeAgenda2021CiceroLatBoekenleggers

Het andere zijn deze boekenleggers in de vorm van twee cicerolatten.


IMG_4511TypoGrafischeAgenda2021MeesterZoektGezel

Dit is een toelichting op het ‘Meester zoekt gezel’-programma met Mels de Gooijer, Florence van Heuvelen, Tjitze Mast, Rudi Oostermeijer, Carola Rombouts, Michael Timmers, Maaike Bol, Gus Moystad, Alette de Roos en Juliette Timmers. Verder Thekla Ahrens (boekbinden en meester) en productie: Corine Elemans, Sara Blom.


IMG_4512TypoGrafischeAgenda2021

Meerkleuren. Dit ruikt zo heerlijk!


IMG_4513TypoGrafischeAgenda2021Colofon

Als laatste nog het colofon.


Leuke organisatie dat GWA.
Misschien moet u eens de website opzoeken of misschien later dit
jaar zelf gaan kijken in Amsterdam.

Driekoningen

YatesThompson2f62vBLMedievalMelibeusTheAdorationOfTheMagi

Yates Thompson (de verzamelaar van een collectie manuscripten en boeken die nu in de British Library zijn), f 62v. Ik zag deze afbeelding via een twitterbericht van BLMedieval en Melibeus. De titel is natuurlijk The Adoration of the Magi.


De haan

IMG_4514SintVeit

Vandaag heb ik de haan weer in de rode inkt gezet om de boekband af te ronden (voor wat betreft het bedrukken). Als de haan ook op het leer is gedrukt en het is allemaal goed gedroogd, dan zal het leer nog gedund moeten worden om een flexibele maar sterke leren bekleding van de boekband te worden. Maar dat dunnen is nog niet gebeurd. De grootste uitdaging is om de haarzijde van het leer, de kant met de afbeelding, mooi te laten. Niet te beschadigen en niet vuil te maken.


IMG_4515SintVeit

Maar eerst een paar testafdrukken maken. De eerste op papier waarop ik eerder de tekst had getest. Je ziet dat het papier en de boekenpers al gereed staan.


IMG_4516SintVeit

Los van het feit dat dit een eerste afdruk is met de linosnede (na schoongemaakt te zijn geweest en te hebben liggen drogen), zie je heel grote verschillen tussen het materiaal waarop je drukt. Ik heb vanmiddag drie papiersoorten, karton en leer gebruikt als ondergrond en de textuur van de afdruk is steeds anders.


IMG_4517SintVeit

Maar na al het testen is het nu de beurt aan het leer. De hopelijk definitieve afdruk. Gelukkig bleek vandaag dat de verwarming in mijn werkplaats weer werkte. Je merkt dat meteen aan het veel sneller drogen van de drukinkt.


IMG_4518SintVeitInMal

Het lukte goed om de linosnede in de mal te passen.


IMG_4519SontVeit

Met dit eindresultaat ben ik dan ook heel tevreden. Het rood over de zwarte letters heeft een betere dekking dan bij eerdere pogingen.


Dan kan hierna het leerdunnen beginnen.

Het ‘gen’ is geplaatst

De boekband die ik aan het maken ben voor ‘Sint Veit’,
een tekst van Aart van der Leeuw, krijgt op de leren band
de tekst ‘morgen’ over twee regels gedrukt met afficheletters.
Gisteren zag je hier een bericht over de eerste drie letters,
vandaag waren die droog en kon de tekst ‘gen’ ook gezet worden.

IMG_4488SintVeit

Bij de eerste test, op papier, komen de letters ‘gen’ te dicht of zelfs op ‘mor’ te staan. Dat moet beter. Daarom heb ik op het papier een streep getrokken. Die zie je links van de tekst. Dat is zogenaamd de onderkant van de tekst waaronder ik ‘gen’ ga drukken.


IMG_4489SintVeit

Bij de eerste test heb ik waarschijnlijk onvoldoende opgelet. Je ziet de potloodstreep opzij van de letters, op het plakband. Dat is hoe hoog de letters komen. Die moet ik dus in balans brengen met de streep op het papier.


IMG_4490SintVeit

Dit is het resultaat waar ik naar op zoek ben: een kleine kier wit tussen de twee regels met tekst.


IMG_4492SintVeit

Dan leg ik het leer met de mal zo gereed dat het geheel met de afficheletters dadelijk eenvoudig in de boekenpers kan. Goed opletten dat het papier of het leer dadelijk niet tegen de pers aan stoot. Alles moet mooi blijven liggen zoals ik het wegleg.


IMG_4493SintVeit

Het resultaat is prima. Je ziet nog een kleurverschil tussen de bovenste en onderste regel maar dat komt omdat de onderste regel nog uit natte inkt bestaat. Morgen zal dat bijgetrokken zijn.


IMG_4494SintVeit

Net als gisteren zet ik de mal even zo vast dat de tekst helemaal vrij is en goed kan drogen zonder bijvoorbeeld aan het papier te drogen. Volgende keer is het de beurt aan de haan.


Sint Veit: eerste letters gedrukt

IMG_4463SintVeitBasisVoorBoekband

De basis voor de boekband heb ik in elkaar gezet. De twee platten en het ruggebord zijn met elkaar verbonden met een stuk kraftpapier. Nu ik dat heb kan ik het leer gaan voorbereiden dat de bekleding van deze basis gaat vormen.


Het plan is om op basis van deze basis en het leer
een mal te maken dit ik gebruik om daarbinnen de
tekst (mor – gen) en de lino (afbeelding van een haan)
te gaan afdrukken.

IMG_4465SintVeitBasisVoorBoekband

Dit is die basis. Eigenlijk zou de rug van een nog dunner soort grijsbord moeten zijn maar die heb ik niet op voorraad.


IMG_4466SintVeitLeerVoorBoekbandVleeszijde

Dit is het stuk leer dat ik al op maat gesneden heb. Het is een stuk leer van een Engelse leverancier die het ‘book calf’ noemt. Het is nu nog vrij dik. De kant die nu naar boven ligt en waarop ik lijnen getrokken heb is de vleeszijde. Dat is de kant die je straks niet ziet. Dit is, zeg maar, de binnenkant.


IMG_4478SintVeitBasisBoekbandPassenOpHetLeer

Voor de zekerheid nog eens de basis voor de boekband passen en meten op het leer. De breedte voor de rand die straks wordt omgeslagen is hier 3 centimeter.


IMG_4479SintVeitMalVoorBedrukkingBoekband

Dit is de mal voor het bedrukken van het leer. De donkere zwarte lijnen zijn de buitenmaten van het boek. Daarbinnen laat ik een halve centimeter boven, onder en aan de zijkanten. Daar zie je de potloodstrepen. Daar ga ik het papier wegsnijden om de ruimte vrij te maken voor het bedrukken.


IMG_4480SintVeitMalOpBekledingsleerBevestigen

Hier zie je dat ik de mal bevestigd heb op het leer. Ik heb besloten de buitenkant van de boekbandbekleding te gaan bedrukken voordat ik het leer ga dunnen. Of dat slim is weet ik (nog) niet. Ik zal extra voorzichtig moeten zijn met de ‘goede’ kant van het leer. Voorzichtig zijn is niet mijn sterkste kant maar je moet jezelf regelmatig uitdagen.


IMG_4481SintVeitMalEnBasisBoekbandPassen

Nog een keer de boekbandbasis passen en meten op het leer en de mal. Het goede nieuws is dat ik bijna 1 centimeter meer ruimte heb in de hoogte voor de tekst en de afbeelding. Dat komt omdat ik bij het testen van het drukken uitgegaan ben van de grootte van het boekblok. Maar de boekband steekt daar aan de boven en onderkant natuurlijk uit. Aan de zijkant trouwens ook (1 maal).


IMG_4482SintVeitAffichelettersEnLinoPassen

Dat dan weer even checken met de afficheletters en de lino. Steeds passen en meten.


IMG_4483SintVeitZoGaatHetDanDeBoekenpersIn

Bij het drukken van de tekst en de linosnede op het leer maak ik gebruik van de boekenpers. Dus voordat ik aan het werkelijk bedrukken ga beginnen eerst nog even controleren hoe dat dadelijk zal gaan met het leer en hoe een en ander in de boekenpers past.


IMG_4484SintVeiteerstTesten

Eerst de eerste letters uitproberen op papier. Bij een eerste drukgang gaat er altijd wel iets mis zoals je hier kunt zien bij de bovenste tekst bij de letter ‘r’. De tweede drukgang is beter.


IMG_4485SintVeit

De derde poging is op het leer. Zo komt het uit de boekenpers.


IMG_4486SintVeit

‘mor’, de eerste drie letters van ‘morgen’. Dat is het woord dat me opviel toen ik de eerste bladzijde van Sint Veit bekeek. Daar stond ‘Nu brak de morgen aan’. Dat woord ‘morgen’ combineer ik met een haan, een zelf gesneden linosnede.


IMG_4487SintVeit

Ik plak de mal even zo vast dat de lekst vrij van de mal kan drogen. Morgen misschien de rest van ‘morgen’.


Volgende stap inbinden

Gisteren heb ik de katernen ingebonden tot een boekblok.
Vandaag heb ik er papier bij gezocht om als de schutbladen
te gaan dienen.
Dat is op maat gesneden en gelijmd en de platten zijn
uit grijsbord gesneden.
De volgende stap wordt dan de basis voor de boekband in
elkaar te zetten, het leer te gaan snijden en voorbereiden
(dunnen en een mal maken om het drukken van de tekst en
de lino op de boekband voor te bereiden).

In dit tempo dreigt het boek toch nog gereed te zijn
voor Koppermaandag.

IMG_4455SintVeitVellenPastPaperVoorSchutblad

Dit zijn de twee bladen paste paper die ik een tijd geleden gemaakt heb. Ik had ze zonder specifiek project in gedachten gemaakt. Maar beide zijn in hetzelfde rood. Dus dat gaat best mooi passen. De kleur die in de tekst wordt gebruikt is ook rood en die kleur gebruik ik ook voor de lino die op de omslag komt.


IMG_4456SintVeitBoekblokSchutbladenGaas

De katernen en de paste paper zijn in de snijmachine op maat gesneden. Ruim 16 bij 12 centimeter. De rug is gelijmd en er is gaas aangebracht om straks een goede verbinding tussen het boekblok en de boekband te krijgen.


IMG_4457SintVeitSchutbladVoor

Zo ziet het eerste schutblad er dan uit in het boekblok. De linkerhelft wordt straks tegen de boekband bevestigd.


IMG_4458SintVeitSchutbladAchter

Het schutblad achter ziet er dan zo uit. Minder fel van kleur maar een mooie, eenvoudige vorm.


IMG_4459SintVeit

Boekblok met platten.


IMG_4460SintVeit

Dan met de rug. In het nieuwe jaar kan dat in elkaar gezet worden en verder afgemaakt.


Inbinden Sint Veit-boekblok

Ben al even bezig met het nadenken over de boekband maar
ik moet natuurlijk wel eerst de losse katernen nog inbinden.
Dat heb ik vandaag gedaan.
Dan kan ik morgen de achterkant lijmen, voorzien van een stukje gaas
en dan de stukken grijsbord voor de platten en rug snijden.

IMG_4454SintVeit

De losse katernen van Sint Veit, geschreven door Aart van der Leeuw, zijn ingebonden. Stap 1 om te komen tot een boekblok is daarmee gezet.


Een laatste test

Met mijn afficheletters heb ik al een paar tests uitgevoerd
om een tekst op leer te drukken zodat ik het leer daarna
kan gaan gebruiken om het boek ‘Sint Veit’, geschreven door
Aart van der Leeuw, in te binden.
De uitgave die ik wil inbinden is de uitgave van Uitgeverij Boekblok
en Atelier de Ganzenweide. Het is de uitgave voor de
Koppermaandag van 2021.
De Koppermaandag bijeenkomst en tentoonstelling gaat het komend jaar
niet door, tenminste niet op de dag dat het echt Koppermaandag is.

Die tekst is prima af te drukken op het leer.
Naast de tekst wil ik ook een kleine lino afdrukken op het leer.
Ook dat gaat prima.
Maar wat nu als ik met de rode drukinkt van de linosnede moet drukken
over het zwart van de tekst?
Dat is de test die ik vandaag deed.

IMG_4451SintVeitRechtseHaan

Eerst de haan voor een tweede keer op een stuk perkament afgedrukt. Net als de eerste keer gaat dat prima. Dit kan binnenkort als schutblad of als boekomslag dienen. Alleen nog een tekst zoeken.


IMG_4449SintVeitMorgen

De afdruk van de lino hoeft straks niet over de hele tekst zoals hier, maar mijn proefstuk leer is niet zo groot. Nu kan ik zien dat het maar goed is dat ze elkaar straks maar deels gaan overlappen. Maar het valt me niet tegen.


IMG_4452SintVeitMeetsTarzan

Hier links op de testafdruk op papier, zie je hoe de twee gaan overlappen.


IMG_4450SintVeitGereedschap

Misschien dat ik bij dit gereedschap nog een kwast toevoeg om te zien of het rood met een kwast nog wat meer te accentueren is. Ook dat moet ik eerst testen. Voor nu is het resultaat goed genoeg om de boekband te gaan maken.


Zwendelaar! Eigenlijk een mooi woord.

Speciaal voor de kerstdagen gekocht na een recensie in de NRC
van een paar weken geleden.
Een stripverhaal.
In het Nederlands: Het goud van de zwendelaar.

IMG_4446Ayroles-GuarnidoHetGoudVanDeZwendelaar

In de traditie van de schelmenverhalen. In ‘Het goud van de zwendelaar’ vertellen en tonen Alain Ayroles en Juanjo Guarnido het verhaal van Don Pablos van Segovia.


Het boek is heel anders dan ‘Watchmen’ waarover ik eerder deze
week al schreef. De tekst en de tekeningen zijn traditioneler al moet
ik zeggen dat het spel met het vertelperspectief me aanspreekt.
De verwijzingen naar Diego Velázquez en Don Quichot liggen er
net iets té dik boven op.