Laatste dag in Cambodja

In de reeks over Vietnam en Cambodja
toonde ik veel beelden, gebouwen en reliefs uit de
hoogtedagen van de Cambodjaanse kunst.
Maar op de laatste dag hebben we in Siem Reap ook een
hedendaagse Boeddhistisch tempelcomplex bezocht:
Wat Preah Prohm Rath.
Een paar foto’s.

DSC_1886SiemReapWatPreahProhmRath

Dan komen we terecht in een enorm kleurrijke wereld met interessante verhalen.


DSC_1887SiemReapWatPreahProhmRath


DSC_1888SiemReapWatPreahProhmRath

Het is een behoorlijk groot complex.


DSC_1889SiemReapWatPreahProhmRath

Met een beeldentuin met hele uitgesproken beelden.


DSC_1890SiemReapOverzichtBeeldentuim

Een voor mij totaal onbekende wereld met mensen en dieren in allerlei bijzondere verhalen.


DSC_1891SiemReap

Een beeld waar vogels de ingewanden van een persoon opeten. Tamelijk uitgesproken lijkt me.


DSC_1892SiemReapHetVerhaalAchterWatPreahProhmRath

Maar hét verhaal over Wat Preah Prohm Rath gaat over een bedelmonnik die met zijn houten boot naar Phnom Penh ging om rijst te bedelen. Het wonderlijke was dat als hij terug kwam op de plaats waar nu de tempel ligt, dat de rijst, ondanks de lange tocht, nog niet bedorven was. Op een keer werd zijn boot aangevallen en brak in twee stukken. Het ene deel dreef naar een plaats waar men een tempel oprichtten, het andere deel met de monnik ging in hoge sneldheid (zodat er geen water in de boot kon lopen) naar Siem Reap. Daar maakte men later met het restant van de boot een beeld van een slapende Boeddha.


DSC_1894SiemReapSlapendeBoeddha

Dit is de enorme slapende Boeddha.


DSC_1895ASiemReapSlapendeBoeddha


DSC_1896

Het wordt tijd om hem weer eens te gaan wekken.


Bayon, echt de laatste blog

Zoals beloofd.
Van alle tempels in Angkor heeft Bayon de meeste indruk
hemaakt. Zeker, Angkor Wat ligt erg fotogeniek
(als er voldoende water is), is erg mooi,
maar was ook te druk. Dus misschien hebben we daar het
mooist gemist.
Maar Bayon heeft dat denk ik ruimschoots goed gemaakt.
Vandaag dan de laatste foto’s van dit prachtig complex.

DSC_1875Asparas

Asparas.


DSC_1876BayonMetTweeManopDeOlifant

Met twee man op de olifant.


DSC_1876BayonRekEnStrekOefeningVoorDeStrijd

Nog even rek en strek oefeningen voor het begin van de strijd (?)


DSC_1877Bayon

Als dat geen vorst is op zijn strijdolifant.


DSC_1878Bayon01


DSC_1878Bayon02


DSC_1879Bayon


DSC_1880Bayon


DSC_1881Bayon


DSC_1882Bayon

Deze is zo ongelofelijk mooi. De versiering op het hoofd, die ogen, de oorbellen, de halsketting. Ongelofelijk.


DSC_1883Bayon


DSC_1884Bayon


DSC_1885Bayon

De allerlaatste…


Bayon, de laatste loodjes

DSC_1868BayonJagenOfIetsAnders

Zijn deze heren aan het jagen of bereiden ze zich voor op oorlog? Bayon, Angkor, Siem Reap, Cambodja.


Een korte reeks met 7 foto’s van de reliefs
en 1 van de lachende gezichten.
De voorlaatste blog over Bayon. Wat een pareltje!

DSC_1869BayonHetIsDrukInDeKeuken

Men is erg druk in de keuken.


DSC_1870BayonHetVingertje

Het vingertje kent men dus ook in Azie.


DSC_1871BayonOfOrganiserenWeOnzeWaarInDeStal

Hier worden de waren nog eens goed georganiseerd (?)


DSC_1871BayonDrijvenWeHandel

De foto’s zijn gemaakt tijdens ons eerste bezoek aan cambodja. Eem kenner kan ik me dus niet noemen. Maar mooi is het zeker. De betekenis blijft gissen. Mijn verklaringen zijn vast te eenzoudig. Wat men hier precies doet is mij niet duidelijk maar dat het een levende discussie is mag duidelijk zijn. Misschien speelt men een kansspel of bespreekt men de strategie voor de volgende veldslag.


DSC_1872BayonAndereKopjes

Prachtige kopjes in die boot.


DSC_1872BayonIsDatEenZwemmer

Is dat een zwemmer daar tussen de roeiriemen of is het een slachtoffer?


DSC_1873Bayon

Nog een keer naar de lachende gezichtjes.


Bayon

Het einde van de reeks foto’s over Vietnam en Cambodja nadert.
Maar vandaag toch nog een serie foto’s over de tempel Bayon.

Wikipedia schiet weer te hulp:

De Bayontempel is een Angkoriaanse tempel, gebouwd door koning Jayavarman VII in 1181.

Jayavarman VII staat bekend om de bouw van vele tempels, maar dit was zijn staatstempel. De Bayon is de meest centraal gelegen tempel van de oude Angkoriaanse hoofdstad Angkor Thom. Hij is vooral bekend door zijn 54 torens die elk vier gezichten afbeelden.

DSC_1854 01BayonOokAnderPersoneelMetVrouwenKinderenEnVee

Ook andere mensen dan strijders zijn er op de reliefs te zien. Hier de vrouwen en kinderen bijvoorbeeld. Daarnaast het vee.


DSC_1854 02BayonOssenwagen

Een ossenwagen.


DSC_1855 02BayonAllerleiHuisraad

Allerlei huisraad gaat er mee.


DSC_1855 03BayonIsDatEenVogelkooiDaarRechts

Is dat een vogelkooi daar rechts?


DSC_1855 01BayonVoorSommigeIsHetRustigopDeOlifant

Voor sommige is het rustig op de rug van een olifant.


DSC_1856BayonDatLijktMeEenVarken

Dit lijkt me een varken.


DSC_1857 02BayonMetBanieren

Mannen met banieren.


DSC_1857 01BayonStoereMannen

Stoere mannen.


DSC_1858BayonEenPaardTussenDeStrijders

Een paard tussen de strijders, Opvallend.


DSC_1859 02BayonOpAudientie

Op audientie.


DSC_1859 01BayonOpAudientie


DSC_1860BayonEenBuiging

Een buiging vanuit zittende houding.


DSC_1861Bayon


DSC_1862BayonMetBoten

De gevechten levert men ook met boten.


DSC_1864Bayon

Bij de boten veel vis, roeiers en vogels. Je kijkt je ogen uit.


DSC_1865BayonDogEatDog

Hier eten een krokodil en een vogel van de vissen die bij de boten zitten.


DSC_1866BayonRoeiers

Een rijtje roeiers.


DSC_1867Bayon

De torens met de gezichten geven weer rust tot de volgende blog post.


Bayon, Angkor

DSC_1839BayonDrieLagenBovenElkaar

Op sommige plaatsen staan de reliefs met drie lagen boven elkaar.


DSC_1840BayonVertrapten

De vertrapten.


DSC_1841BayonBevelhebbers

Je hebt strijders en bevelhebbers. Ook hier.


DSC_1842BayonDeNatuurWordtOnrustigVanHetKrijgsgeweld

Maar gelukkig krijgt de natuur ook een plaats op de muren. De vogels worden onrustig van het krijgsgeweld.


DSC_1843BayonOnderDeVoetGelopenMetSchildEnSpeer

Met gestrekt been, schild en speer.


DSC_1844BayonOnderDeVoetGelopentochAnders

Zoek de verschillen. Ze zijn er !


DSC_1845BayonManTegenManKhmerTegenCham

Man tegen man, Khmer tegen Cham.


DSC_1846Bayon

Maar dan nu even naar de lachtende gezichten.


DSC_1848BayonJeKrijgtErGeenGenoegVan


DSC_1849Bayon


DSC_1850Bayon


DSC_1851Bayon


DSC_1852BayonTussenTweeDeurstijlen

Tussen twee deurstijlen.


DSC_1853Bayon


Bayon, Angkor.

Op de laatste dag in Siem Reap bezochten we Banteay Srei
maar ook Bayon. We waren al een keer bij de lachtende gezichten
van Bayon geweest. Maar dat had zo’n indruk gemaakt dat
ik nog een tweede keer naar deze tempel wilde.
Deze keer zag ik niet alleen lachtende gezichten
maar ook de fantastische reliefs.

Het bezoek aan Bayon komt weer in een paar delen
om de reliefs zo goed mogelijk tot hun recht te laten komen.

DSC_1827BayonDeSteenMaaktZonZachteIndruk

Veel van de stenen waarin de tempels, reliefs en beelden zijn gemaakt, maken een haast ‘zachte’ indruk. Dat komt waarschijnlijk door de erosie door de jaren heen maaar de steensoort is daar vast ook debet aan.


DSC_1828BayonHetVoetvolkTenStrijde

Bayon is een grote berg van steen. Maar nu een berg met meerdere pieken. Meer een bergmassief. Rond dat bergmassief staan muren om de tempel te scheiden van de ruimtes er om heen. Die muren staan vol met reliefs. Ze vertellen een verhaal van overwinningen, op land en op het water. Je ziet er de natuur, de Khmer, de vijanden. Vrouwen, kinderen, vee en strijders, veel strijders. Te voet of op olifanten of in grote boten. Het is enorm indrukwekkend en het was rond de middag, dus erg warm en benauwd. Maar prachtig!


DSC_1829BayonTenStrijdeOpEenOlifant

Voetvolk aangevuurd vanaf de olifant door een commandant.


DSC_1830Bayon

Een interpretatie van al deze reliefs kan ik niet geven. Hooguit mijn indruk. Het is een wereld die voor je open gaat. Een wereld ver weg in de tijd maar fysiek dicht bij. Wij waren er vier dagen maar je kunt hier jaren doorbrengen en steeds weer nieuwe dingen zien.


DSC_1831BayonIsntSheLovely

Isn’t she lovely? De Asparas zijn te zien bij overgangen van de ene corridor naar de andere.


DSC_1832BayonNietIedereenWordtMoeVanHetLopen

Maar gelukkig wordt niet iedereen moei van het lopen.


DSC_1833BayonTweeKhmerStrijders

Oorbellen zijn van alle tijden, voor vrouwen en mannen.


DSC_1834BayonAsparas

Asparas.


DSC_1835BayonOlifantDriverParasolEnBevelhebber

De olifantdrijver, de parasol en de bevelhebber.


DSC_1836 01BayonStrijdersInDichteRijen

Strijders in een draf en in dichte rijen.


DSC_1836 02BayonDeOlifantAlsTank

De olifant als tank.


DSC_1837 02BayonSommigeWordenVertrapt

Ook hier worden de verliezers vertrapt.


DSC_1837 04BayonMetPijlEnBoogMetSpeerOpEenOlifant

Met pijl en boog en speer op een olifant.


DSC_1837 03BayonDeReliefsZijnExplicietEnKrachtig

De reliefs zijn expliciet en krachtig.


DSC_1837 01BayonHijHeeftHemBijDeHaren

Hij heeft de tegenstander bij de haren.


DSC_1838BayonDeGezichtenLachenJeOveralToe

Genoeg voor nu. Even terug naar de lachende gezichten. Bayon.


Wandel mee door Banteay Srei, Angkor

DSC_1807BanteaySrei00

Ik vervolg mijn wandeling door Banteay Srei. Ik ben in het centrum van het heiligdom. Tussen de mooiste delen.


DSC_1807BanteaySrei01BekijkDeDetailsEens

Dit is een detail van de vorige foto. Wat je goed ziet is dat iedere centimeter van de gebouwen bedekt zijn met prachtig beeldhouwwerk.


DSC_1808BanteaySreiOpEenOlifantStaanIsPopulair

Voor sommige motieven zou je de site meerdere keren, op verschillende tijdstippen moeten bezoeken. Die tijd had ik niet. Veel zon is een zegen zullen we maar zeggen.


DSC_1809BanteaySrei

Is dit mooi of super mooi?


DSC_1810BanteaySreiFantastischRelief

Dit is een ander ‘pediment’ (tableau) van de bibliotheek. De centrale voorstelling is Krishna die Kamsa doodt.


DSC_1811BanteaySrei

Dit is een ander belanngrijk tableau: het gevecht tussen Valin en Sugriva.Valin en Sugriva zijn twee apenbroers die om de kroon vechten.


DSC_1813BanteaySrei


DSC_1814BanteaySrei00WeerAnders

De afbeeldingen vind ik zelf prachtig. Ik ben blij dat ik ze kan plaatsen op mijn blog maar tegelijkertijd weet ik: dit is de voorlaatste aflevering over Banteay Srei. De voeten van deze beelden vindt ik opmerkelijk.Ze zijn een stuk minder elegant dan de rest van de afbeelding. Toch weer een ander kapsel.


Indra op een driekoppige olifant, Banteay Srei, Angkor

DSC_1804BanteauSrei00

Waarschijnlijk is dit de afbeelding van Indra op de driekoppige witte olifant, Airavata.


Met deze korte serie foto’s ben ik weer terug bij
Banteay Srei, een van de vele tempels in Angkor.

DSC_1804BanteauSrei01

Detail van Indra.


DSC_1804BanteauSrei02DeFamilieOlifant

Airavata, de driekoppige olifant.


DSC_1804BanteauSrei03EenWaterballet

Dit fantastische waterballet maakt deel uit van dezelfde partij.


DSC_1805BanteaySrei00

Deze grote afbeelding bevindt zich onder de vorige. Het is de bosbrand in het Khandava bos. Het waterballet eerder was een poging om regen te maken en de bosbrand te stoppen. De brand is aangestoken door de god Agni om de naga Taksaka te doden. Krishna en zijn broer Balarama stellen zich op aan weerszijde van het bos om de dieren tegen te houden zodat ze niet kunnen vluchten en om met hun pijlen de regen te stoppen.


DSC_1805BanteaySrei01

De dieren en mensen die in het Khandava bos wonen.


DSC_1805BanteaySrei02

Vogels schieten weg.


DSC_1805BanteaySrei03

Een aapje en een van de boogschutters.


DSC_1806BanteaySreiDeDetailsZijnOverweldigend

De ‘bibliotheek’ waarop deze afbeeldingen te zien zijn.


Banteay Srei, Angkor

Vandaag ook een serie foto’s.
We zijn in Banteay Srei en we naderen het
centrale deel van het heiligdom.

DSC_1792BanteaySreiDeurpostenKolommen

De deurposten zijn prachtig bewerkte kolommen.


DSC_1794BanteaySrei00AllesIsAanwezigTempelbergBeeldhouwwerkTempelwachters

Het complex bestaat uit een aantal gopura’s, kapellen met laat ik maar zeggen, een bergvormige bovenkant. Hier zie je die mytische berg die van boven tot onder bedekt is met beeldhouwwerk en voor de kapel de tempelwachters.


DSC_1794BanteaySrei01AllesIsAanwezigTempelbergBeeldhouwwerkTempelwachters

Even inzoomen.


DSC_1795BanteaySrei00


DSC_1795BanteaySrei01

Persoonlijk vond ik dit een van de mooiste voorstellingen. De demoon met meerdere hoofden, Ravana, schudt de berg Kailasa. Op de berg zitten Shiva en Uma.


DSC_1795BanteaySrei02

De details zijn oogverblindend. Dit doet absoluut niet onder voor het beeldhouwwerk dat we in westerse kathedralen en kerken aantreffen.


DSC_1797BanteaySrei


DSC_1798BanteaySrei00

The multi-headed demon Ravana.


DSC_1798BanteaySrei01


DSC_1798BanteaySrei02


DSC_1798BanteaySrei03


DSC_1799BanteaySrei


Save

Banteay Srei, Angkor

Vandaag de volgende korte serie met foto’s
die ik maakte in Banteay Srei.

DSC_1781BanteaySrei

De kwaliteit van de foto is matig door de lichtinval. Dit is een afbeelding van Shive en zijn vrouw Uma die op een stier zitten. De stier is Nandi. Deze voorstelling heet Umamahesvara. Met heel veel prachtige versieringen er om heen.


DSC_1782BanteaySrei


DSC_1783BanteaySreiIsDitOngelofelijkOfNiet

Dit is een detail van de Unamahasvara-afbeelding. Je ziet dat dit geen eenvoudig relief meer is maar dat dit bijna driedimensionaal beeldhouwen is.


DSC_1784BanteaySreiDeDetailsEnDeKwaliteitVanDeUitvoeringIsOverweldigend

De details en de kwaliteit van de uitvoering van wat je te zien krijgt in Banteay Srei is overweldigend.


DSC_1785BanteaySreiDeTempelIsRelatiefKleinMetVeelBezoekers

De tempel is zoals gezegd relatief klein en heeft veel bezoekers.


DSC_1786BanteaySreiHetCentraleDeelVanHetHeiligdom

Net als de meeste tempels in Angkor ligt banteay Srei prachtig.


DSC_1787BanteaySreiOpEenSteenTweeKoppenDieElkaarOntmoetenOpDeHoekVanDeSteen

Een hoeksteen met twee koppen, aan iedere kant dezelfde, die elkaar ontmoeten op de hoek van de steen.


DSC_1788BanteaySrei


DSC_1789BanteaySreiMetOpenMond

…..met open mond.


DSC_1790BanteaySreiDeelVanDeBekroningVaneenDeur

Detail van de bekroning van een deur.


DSC_1791BanteaySrei00

Door de deur, nog een deur. De versiering is niet eenvoudiger.


DSC_1791BanteaySrei01

De centrale afbeelding van de vorige foto.


DSC_1791BanteaySrei02

Het centrale thema.


DSC_1791BanteaySrei03

Zomaar een detail van de florale motieven en de figuren die zich daar tussen begeven.


DSC_1791BanteaySrei04

De laatste details van deze deurversiering.


Save

Banteay Srei, Angkor

De oppervlakte van deze niet-koninklijke tempel
is relatief klein. De gopuras zijn relatief klein,
Het bouwplan is eenvoudig: een weg leidt naar een vierkant,
ommuurd gebied met daarbinnen kapellen.
De versiering is overdadig.
Iedere centimeter is bedekt.
Je kijkt je ogen uit.
Vandaag een eerste serie foto’s.
Ze zijn vooral van de weg naar de tempel.

Er zijn veel toeristen die dag.
Vooral Japanse toeristen.
Dat maakt foto’s maken al moeilijk maar
dan is er ook nog de felle zon.
Je mag niet overal lopen dus sommige foto’s hebben een
lichtinval die ik liever niet gezien had.

DSC_1770BanteaySreiEenDeurInVolleGlorie

Direct zie je de typische versiering van de deuren. Zowel de deurstijlen, soms rijk gebeeldhouwde pilaren alsook de ruimte boven de deur. Het beeldhouwwerk gaat soms bijna verder dan een strikt relief. Sommige elementen worden bijna driedimensionaal uitgevoerd. Het doet bijna barok aan als dat geen aanduiding was voor westerse kunst.


De hier gebruikte restauratietechniek heet ‘anastylosis’.
Een manier van werken die niet zonder nadelen is.

Wikipedia:

Anastylosis (from the Ancient Greek: αναστήλωσις, -εως; ανα, ana = “again”, and στηλόω = “to erect [a stela or building]”) is an archaeological term for a reconstruction technique whereby a ruined building or monument is restored using the original architectural elements to the greatest degree possible. It is also sometimes used to refer to a similar technique for restoring broken pottery and other small objects.

Anastylosis has its detractors in the scientific community. In effect, the method poses several problems:

  1. No matter how rigorous preparatory studies are, any errors of interpretation will result in errors, often undetectable or incorrigible, in reconstruction.

  2. Damage to the original components is practically inevitable.

  3. An element may be, or may have been reused in, or may have originated in, different buildings or monuments from different periods. To use it in one reconstruction obviates its use in others.

Helaas kon ik deze tekst niet in het Nederlands vinden.
Maar het komt neer op een restauratietechniek die bij
een ruine de overgebleven delen zoveel mogelijk hergebruikt
om een reconstructie te maken.

Nadelen zijn dat zelfs bij een goede voorbereiding,
er fouten gemaakt worden die je niet snel zult zien.
Daarnaast zal er altijd origineel materiaal verloren gaan.
Dat lijkt me het belangrijkste argument.
Dan kom je ook nog op het punt dat vondsten op zich
hergebruikt kunnen zijn geweest van eerdere bouwprojecten.
Iets wat je verwerkt in reconstructie ‘B’ kan niet
gebruikt worden bij de reconstructie van ‘A’.

Gevolg is wel dat je een heel mooie indruk krijgt
van hoe het misschien had kunnen zijn.
In dit geval zijn een deel van de originele beelden
vervangen. De originele beelden zijn in Phnom Penh
of andere verzamelingen.

DSC_1771BanteaySreiDezelfdeVoorstellingKomtVakerTerug

Detail van de versiering boven de deur. Als ik de gids goed interpreteer is dit een afbeelding van Indra op de olifant met drie hoofden, Airavata.


DSC_1772BanteaySrei

De tempel is geconsecreerd (plechtig in gebruik genomen) op 22 april 967. (Is dus 1050 jaar oud)


DSC_1773KapiteelLangsDeKantVanHetPad

Kapiteel langs de kant van de weg.


DSC_1774ToegangspadNaarHetTempelcomplex

Gezicht op de weg met de grensstenen die de weg markeren.


DSC_1775BanteaySreiZoDelicaat


DSC_1776BanteaySreiKopVanEenFantasieDier

De kop van een fantasiedier. We zullen hem nog vaak zien. Misschien heeft hij een naam. De wereld van het Hindoeisme is nog greotendeeld een mysterie voor mij.


DSC_1777BanteaySreiDeur


DSC_1777BanteaySreiDeurDetail

Narasymha grijpt Hiranyakasipu.


Wikipedia:

Narasimha (man-leeuw) is beschreven als de vierde avatara (incarnatie) van Vishnoe in de oudere teksten van het hindoeïsme. Hij heeft een menselijk onderlichaam, het bovenlichaam van een leeuw en heeft ook de klauwen en de kop van een leeuw.

DSC_1779BantaeySreiDergelijkePrachtigeKolommenZieJeOokInIndia

Details van een deurstijl.


DSC_1780BanteaySreiHetOmmuurdeComplex

Daar ligt dan de tempel Banteay Srei. Binnenkort meer.


Banteay Srei, Angkor

Voor mij was Banteay Srei ongelofelijk.
Was ik eerder uit het veld geslagen door Bayon,
het kon nog fantastischer.
Banteay Srei ligt een fors eind van Siem Reap.
Dus de dag begon met een lange rit.
De belofte: een soort heel verfijnde tempel.
Nou dat was het ook.

DSC_1823BanteaySrei

Banteay Srei is prachtig gelgen tussen de bossen. De logistiek is er erg goed. Natuurlijk kun je zeggen dat dit afdoet aan het karakter van het monument maar je moet wat doen om de grote aantallen toeristen te kunnen verwerken bij zo’n relatief kleine site. Vergeleken met andere monumenten is het haast niet-Aziatisch.Voor de logistiek van toeristen is er vooral voor gekozen alles in hout uit te voeren wat het minst schade toebrengt aan het monument. Althans dat was mijn indruk.


Banteay Srei is een prima georganiseerde site.
Duidelijke parkeerplaatsen, een wandel route langs
de toegang, door het monument en terug en dan naar
de toeristische winkels, toiletten en eetgelegenheden.
Het was er warm.

Als ik al mijn foto’s van die ochtend in een blog zou stoppen,
heb ik er wel veel plezier aan maar veel bezoekers
zullen misschien door de overdaad na een paar
foto’s afhaken.
Dus ga ik ze verspreiden over een aantal blogberichten.

DSC_1804BanteauSrei03EenWaterballet

Dit fantastische waterballet is een heel klein detail van een versiering van een deur.


How was Banteay Srei Restored?

Discovered in 1914, it was only after the looting of several bas-reliefs in 1923 that the Ecole française d’Extrême-Orient (EFEO, French School of Asian Studies) began clearing the site one year later.
The Angkor Conservation under the aegis of the EFEO implemented the first restorations in Banteay Srei between 1931 and 1936.
Additional restauration efforts were implemented in 1952.

Due to the political situation from 1972 until 1992, no restauration work was carried our at that time.
After the inscription of Angkor on the Unesco World Heritage List in 1992, the Banteay Srei site remained isolated until 1998, as visiting the monument was forbidden by the authorities on security grounds.
In 2001 the APSARA National Authority (APSARA) began maintenance work on site and closed the central part of the temple to the public in order to protect the bas-reliefs.

From 2002-2005 the APSARA and the Swiss government together implemented a conservation programme.
The cooperation was continued in 2007-2008 with the new development of the Banteay Srei forecourt, better protecting and facilitating the management of tourism-flow.

Dit is de tekst van een van de duidelijke borden
die in de buurt van het monument geplaatst zijn.
Korte vertaling/samenvatting.

Pas in 1914 werd de tempel ‘ontdekt’.
Pas een jaar nadat er plunderingen hadden plaatsgevonden
in 1923 (waar heb ik dat eerder gehoord), begon de
Ecole Francaise d’Exteme-Orient de site op te ruimen.
Tussen 1931 en 1936 vonden de eerste restauraties plaats.
Dan nog eens in 1952.
Door de politieke omstandigheden tussen 1972 en 1992
gebeurde er niets.
In 1992 werd Angkor toegevoegd aan de World Heritage List
en bleef Banteay Srei geisoleerd omdat toegang verboden was.
In 2001 werd het centrale deel afgesloten voor bezoekers
maar konden bezoekers de site zien.
Tussen 2002 en 2005 en nog eens tussen 2007 en 2008
werd er door APSARA met de Zwitserse regering gewerkt
aan een conserveringsprogramma en het verbeteren
van de logistiek van de site.

DSC_1816BanteaySreiNogmaalsMetEenden

Banteay Srei.


Banteay Srei, Angkor

Binnenkort toon ik hier een deel van de foto’s
die ik op 13 januari maakte tijdens ons bezoek
aan twee tempelcomplexen: Banteay Srei (ver weg, lange rit
met de tuktuk) en Bayon.

Bayon hadden we eerder al bezocht maar die tempel
was zo indrukwekkend dat we voor een tweede keer die plaats bezochten.
Dat was een heel goede beslissing.
Bij het eerste bezoek waren mij de reliefs niet opgevallen.
Zo overrompeld was ik door de lachende gezichten op de tempeltorens.
Maar die reliefs zijn fantastisch!

Nu Banteay Srei, wat is dat.
Gelukkig stond er een bezoekerscentrum waar dat uitgelegd werd:

What is Banteay Srei?

In Khmer ‘Banteay Srei’ means the ‘city of women’, but this is a contemporary name probably deriving from a phonetic pronunciation of Banteay Sri, the ‘auspicious city’, which is not the original name of the monument.
Inscriptions discovered in the monument give its original Sanskrit name as ‘Isvarapura’, the ‘city of Shiva’.
Banteay Srei was a Shivaite temple: the main idol located in the centre sanctuary-tower was a linga, the phallic representation of Shiva.
Although small in size, Banteay Srei is one of the jewels of Khmer art due to the outstanding quality of its sculpted decor, carved from red sandstone.
A single-storey structure, the complex of buildings making up Banteay Srei is organised on an east-west axis.
A place of worship, it was also a pilgrimagesite with the duty to provide hospitality.
A representation of the celestial residence of the Gods modelled on Indian ideas, this temple was hierarchically organised.
The central complex of the monument, at present accessible to tourists, must have been reserved to an elite, whereas the long walkway ant its surrounding buildings to the east of the main complex were open to everyone.

Verkorte vertaling:
Banteay Srei betekent Vrouwenstad.
Maar dat is de moderne naam, waarschijnlijk afgeleid van Banteay Sri:
schitterende stad.
Inscipties in het monument geven aan dat de originele naam
‘Isvarapura’ was, Stad van Shiva.
In de belangrijkste tempeltoren stond een lingam,
het phallisch symbool voor Shiva.
De tempel was een verafbeelding van de hemelse woonvertrekken
van de goden volgens Indiase ideeen.

DSC_1769BanteaySreiEersteBlikDetailShivaOpEenOlifantEnDaaronderDeOnderwereld

Detail van een van de vele deurdorpels in Banteay Srei. Net zoals al bij eerdere foto’s te zien was, worden deuren uitbundig versierd. Volgens mijn amateurinterpretatie zie je hier Shiva op een olifant (met drie koppen) met daaronder het monster dat regeert over de onderwereld. Prachtig rood zandsteen.


DSC_1769BanteaySreiEersteBlik

Het detail is van deze deurdorpel. Wat er van deze tempel allemaal origineel is en wat modern restauratiewerk weet ik niet. Maakt ook niet zoveel uit het is fascinerend mooi.


Binnenkort een hele reeks foto’s.

Save

Save

Een fietstocht in de buurt van Siem Reap

Op 12 januari hebben we een pauzedag ingelast van de monumenten
van Angkor. Dus een ochtend fietsen leek ons leuk.
De avond ervoor hebben we even op internet gekeken en vonden
Grasshopper Adventures.
Dit is een internationale organisatie die fietstochten
organiseert voor toeristen. Er waren twee aanmeldingen,
mijn partner en ik en een meneer uit Singapore.
Siem Reap is voor hem 2 uur vliegen en daarom was hij
voor vier dagen in siem Reap. Hij had geen fietservaring.
Het platteland van Cambodja is schitterend.
Veel kleine boeren, ieder een eigen boerderij en bij het mooie weer
geeft dit een heel romantisch beeld.

DSC_1734WaterbuffelOpDeBoerderij

Tussen het fietsen door bezochten we een boerderij, een dorpsmarkt, een lotuskwekerij, een moderne tempel enz. Veel van de boeren verbouwen groente en natuurlijk rijst. Daarnaast hebben ze een veestapel. Met bijvoorbeeld een waterbuffel zoals op de foto, voor het ploegen.


DSC_1736JongeeendenOpEenBoerderij

Maar ook varkens en bijvoorbeeld deze eenden.


DSC_1737RijstEnLandbouwZoverAlsJeKuntKijkenSiemReap

Rijst, veel rijst.


DSC_1738RijstInDeOmgevingVanSiemReap


DSC_1739DeFietstochtInOmgevingSiemReap


DSC_1741DezeWaterbuffelWasNogSchoon

Soms moet je de dieren uitlaten. Deze waterbuffels zijn gek op water en modderbaden. Hier is de buffel nog schoon.


DSC_1743WaterbuffelHeerlijkGenietendVanEenModderbad

Maar deze buffel heeft de modder al gevonden.


DSC_1744WaterbuffelHeerlijkGenietendVanEenModderbad

Het zag er een heerlijk tijdverdrijf uit (voor een waterbuffel).


DSC_1745WeBezochtenOokEenTempelcomplex

Bij de tempel staan veel tempelwachters.


DSC_1746LetOpDeZegeningGaatBeginnen

Bij de tempel met klooster zat een hele familie te wachten op de trappen om gezegend te worden door de monnik. Er staat een groot waterreservoir klaar.


DSC_1747MonnikZegentEenFamilie

En dan: plens, plens.


DSC_1748SfeervolleBegraafplaats

Het was een heel sfeervolle omgeving. De zon stond al hoog en het was al behoorlijk warm.


DSC_1749Boeddha

Boeddha in de zon.


DSC_1750EenTempelwacht


DSC_1751GrafmonumentenBijDeTempel

De grafmonumenten rond de tempel.


DSC_1752TewmpelcomplexInDeBuurtVanSiemReap


DSC_1753


DSC_1754CementenBeeld

Een cementen beeld zoals er veel om de tempel staan.


DSC_1755InDeZon


DSC_1756WaaromEenBoeddha


DSC_1757BijzondereBeeldenBijDeTempel


DSC_1758OpBezoekBijEenLotusKwekerij

We bezoeken ook een lotuskwekerij. De bloemen en vruchten staan er in grote aantallen. De bloemen zijn prachtig. Steeds koopt de gids van de lokale mensen fruit of zoals hier de bloemen. We kunnen heel wat proeven deze ochtend.


DSC_1759Lotus


DSC_1761JaRechtsNaastDeLotusFrisdrankblikje

Goed gezien. Rechts achter de bloem ligt een frisdrankblikje.


DSC_1763DezeHurKunJeHurenVoorEenFeest

In de grote kweekvijvers staan langs hele smalle dammetjes kleine hutjes. Die kun je huren als je een feestje wilt geven. Vooral in de weekends maken mensen daar gebruik van.


DSC_1762VanuitDeHutIsDitJeUitzicht

Dit is het zicht vanuit zo’n hut.


DSC_1764HijPluktBloemenEnVruchtenVoorOns

Hij heeft wel lotusbloemen en vruchten voor ons.


DSC_1766LotusBloemenMetVrucht

Twee lotusbloemen met een vrucht in het midden.


Save

Pre Rup, Angkor

De namen van de complexen en de koningen vormen een studie-onderwerp op zich.
Pre Rup is een staatstempel. Als datum wordt 961 genoemd.
De tempel is gebouwd tijdens de regering van Rajendravarman.
Het is een grote piramide.
De torens (gopura’s) zijn gemaakt van baksteen en zijn
voor een deel verkruimeld. De torens waren vroeger bedekt met
een andere steensoort.

DSC_1712PreRup

Zo loop je naar de tempel en zie je al in de verte de torens.


DSC_1713PreRup


DSC_1715PreRup


DSC_1716PreRup

Zoals ook op andere plaatsen is het een complex met gebouwen en muren waarna je bij de piramide aankomt.


DSC_1717PreRup


DSC_1718PreRup


DSC_1719PreRup

Restauraties zijn overal ongoing. Je bent er natuurlijk nooit mee gereed.


DSC_1721PreRup


DSC_1722PreRup

Dit is dus niet het werk van IS of andere terreurgroepen. Dit zijn, vermoed ik/hoop ik, gaten die diende om de buitenste stenen platen te bevestigen.


DSC_1723PreRup


DSC_1724PreRup

Het is technisch een slechte foto maar geeft wel een idee van hoe steil de trappen zijn.


DSC_1725PreRup


DSC_1727PreRup


DSC_1728PreRup


DSC_1731PreRup


DSC_1732PreRupMetUitzicht

Met uitzicht op de omgeving.


DSC_1733

De dag na deze tempelpiramide was voor ons een soort rustdag: fietsen op het platteland van Cambodja. Ook heel erg leuk. De foto’s van die dag volgen nog.


Save

Neak Pean: een watertempel

Neak Pean is een heel bijzonder monument.
Het is een heel afwijkend complex dat op geheel eigen wijze
gebruik maakt van de omstandigheden waar het in verkeerd (midden
in het water).
Waarschijnlijk is het meer een symbool dan een tempel.
Het ligt prachtig en eigenlijk is het ook hier te druk.
De omgeving is niet opgezet voor de grote hoeveelheden toeristen
die het gaan bezoeken.

DSC_1680InDeDirecteOmgevingVanNeakPean

Dit is de directe omgeving van Neak Pean. Water, veel water.


DSC_1681NeakPean


DSC_1682NeakPeanPrachtigeWaterrijkeOmgeving

De omgeving is prachtig. De vele toeristen zijn daar dan ook druk mee bezig. Je loopt op kleine, smalle dammetjes tussen enorme waterpartijen. Op die dammetjes zitten dan ook nog allerlei handelaren met souveniers.


DSC_1683NeakPean

Dit is een overzicht van het complex. In het midden van een (kunstmatig?) meer, een toren. In het water restanten van gebeeldhouwde dieren (paard) die erg veel geleden hebben. Op de voorgrond nog een klein gebouwtje waarvan voor mij de functie niet helemaal duidelijk is.


DSC_1684NeakPean

Het voor mij onduidelijke gebouwtje. Dit zou een soort sluisje kunnen zijn.


DSC_1685NeakPean

Het centrale gebouw. Hier spuwden vier dieren water vanaf het toreneiland in het meer. Links van het midden is het torso van het paard te zien, net boven het water.


DSC_1686NeakPean


DSC_1686NeakPeanDetail

Details van de toren.


DSC_1687OpWegTerugNaarDeTuktuk

Terug naar de tuktuk.


Preah Khan, Angkor.

We waren begin dit jaar een paar dagen in Siem Reap.
Siem Reap is het dorp / de hotelstad van waaruit
toeristen van over de hele wereld Angkor bezoeken.
Het terrein waarover de restanten van de Khmercultuur
liggen verspreid is enorm. Vierkante kilometers.
Maar dicht bij Siem Reap ligt de beroemdste tempel
van de Khmercultuur: Angkor Wat.

We zijn op dag twee.
Net als de dag er voor hebben we een tuktuk geregeld
die ons een andere deel van de archeologische vondsten
laat zien dan van dag een.
We beginnen de dag met de meest uitgebreide: Preah Khan.
Ik waarschuw: veel foto’s (60+).

Preah Khan is gebouwd in de laat 12 e eeuw
(1191 wordt als datum genoemd).
De stijl is Bayon en het is aangelegd tijdens
de regeerperiode van Jayavarman VII en VIII.

Preah Khan was een tempel waar ook zo’n 1000
leeraren actief waren. Het was de kern van een stad en een
Boeddhistische universiteit.

De lay-out is als volgt:
er is een buitenste muur rond het complex.
Dan volgt een binnenste muur. Daar heb ik steeds foto’s van.
Daarbinnen ligt dan het complex.
Ook hier zijn dat meerdere gebouwen en met vijvers (volgens de kaart
want ik heb er geen gezien, het complex is zo groot dat je
niet alles zonder een gids kunt zien).
Sommige bouwerken zijn aan elkaar geschakeld.
Sommige zijn dat misschien geweest maar dat kun je niet meer zien.
Andere staan gewoon apart.

Het is een doolhof maar fantastisch mooi.

DSC_1604EenVanDeStelesLangsDeWegNaarPreahKhan

Als je het complex benaderd is er een weg met aan beide zijdes dit soort steles.


DSC_1605WegNaarPreahKhan

Met is de verte een poortgebouw.


DSC_1606RestantenNagaBridge

Dan volgt er een ‘brug’. Tussen aanhalingstekens omdat er geen water onderdoor stroomt. Het is meer een dam. Op die brug zitten Nagas. De hoofden ontbreken hier vaak omdat die afgehakt en gestolen zijn en verkocht zijn op de internationale kunstmarkt.


Wikipedia:

Nāga is het Sanskriet en Pali woord voor een klasse van bovennatuurlijke wezens in het boeddhisme en het hindoeïsme die vaak de verschijning van een slang of draak aannemen. Buiten het boeddhisme en het hindoeïsme worden Naga’s ook wel als een fabeldier beschouwd.

Naga’s zijn afkomstig uit India en werden door het boeddhisme meegebracht naar China en het Verre Oosten, zo beïnvloedde de naga de Chinese draak. Soms zijn naga’s half mens en half slang.

De natuurlijke vorm van Naga’s is die van een grote slang. Ze hebben echter de kracht om hun lichaam (tijdelijk) een andere vorm aan te laten nemen, en kunnen daardoor in verschillende gedaanten voorkomen: Draak, waterdraak, als veelkoppige draak, mens, half slang en half mens of mens met slangen groeiend uit het hoofd.

De naga’s bezitten volgens het hindoeïsme een goddelijke parel van kennis. Naga’s kunnen goed- of kwaadaardig zijn en geven je robijnen als je ze voor je wint, maar hun gif is dodelijk. Naga’s worden gemakkelijk boos en hun adem en oog-blik kunnen dodelijk zijn. In het hindoeïsme en in de Jataka verhalen van het boeddhisme zijn de enorme Garoeda vogels de grote vijand van de naga’s.

Naga’s nemen vaak de functie van bewaker op zich. In India bewaken naga’s de poorten van heilige oorden. Op platforms rond Asvattha bomen wordt hun beeltenis gelegd; het zou de menselijke vruchtbaarheid bevorderen. Ze bewaken ook vaak heilige relikwieën van de Boeddha of zijn discipelen.


DSC_1607PreahKhanOpDeBrugZittenRestantenVanGroteFigurenDieSamenEenSlanginBedwangHoudenAlsRelingNagaBridge


DSC_1608DeWegEnBrug(NagaBridge)NaarPreahKhan

Hier zitten de nagas op de brug.


DSC_1609PreahKhanGaruda

Als je de brug oversteekt, kom je bij een muur met daarop enorme garuda’s.


DSC_1610PreahKhanDeKopVanGaruda

De kop van de garuda.


DSC_1611PreahKhanIngedachtenVerzonken

In gedachten verzonken. Lotus in de hand.


DSC_1612PreahKhanToegangspoort

Toegangspoort.


DSC_1613PreahKhanToegangspoort


DSC_1614PreahKhan


DSC_1615PreahKhanOnthoofdeWachter

De enige bewaker die er nog staat heeft zijn hoofd al lang geleden verloren.


DSC_1616PreahKhan

De originele opgravingen (als dat het juiste woord is) zijn uitgevoerd door de archeologen van de Franse Ecole Francaise d’Extreme Orient zoals Jean Commaille, Henri Marchal, Henri Parmentier, Maurice Glaize en anderen.


DSC_1617PreahKhanVersieringBoveneenDeuropening

Versiering boven een deuropening.


DSC_1619PreahKhanPlafondIneenSmalleGang

Plafond van een smalle gang.


DSC_1620PreahKhanOpSommigePlaatsenIsIedereCMBedektMetRelief

Op sommige plaatsen is iedere centimneter bedekt met reliefs.


DSC_1621PreahKhan


DSC_1622PreahKhan

Preah Khan.


DSC_1623PreahKhan


DSC_1624PreahKhanVeelGebouwenVeelGangenVeelRamen

En van binnen.


DSC_1626PreahKhanGang


DSC_1627PreahKhanVoorstellingMetMeerdereNiveaus

Deuren zijn een geliefde plaats voor allerlei voorstellingen. Het liefst over meerdere niveau’s.


DSC_1628PreahKhanInteressanteJurk

Heel interessante jurk.


DSC_1629PreahKhan


DSC_1630PreahKhan


DSC_1631PreahKhanVierUitEenHeleRij

Vier uit een hele rij.


DSC_1632PreahKhan


DSC_1633PreahKhan


DSC_1634PreahKhan


DSC_1636PreahKhanRelief

Relief als een behang.


DSC_1638PreahKhanSomsWeinigRuimteTussenDeGebouwen

Soms is er erg weinig ruimte tussen de verschillende gebouwen.


DSC_1639PreahKhan


DSC_1640PreahKhan


DSC_1641PreahKhanMooieGlimlach

Een mooie glimlach.


DSC_1642PreahKhanWandVaneenKapel

De wand van een kapel. Volgens de gids Ancient Angkor zijn dit afbeeldingen van kluizenaars.


DSC_1643PreahKhanVeelKleineKapellen

Veel, heel veel kleine kapellen.


DSC_1644PreahKhanVersieringBovenEenDeur

Versiering boven een deur in Preah Khan.


DSC_1645PreahKhanBeeldMetEenBaard

Beeld met een baard. Wat zou hij daar rechts hebben staan? Is dat een kleedje waar hij op zit en dat van de dorpel naar beneden hangt?


DSC_1646AllemaalOpEenRij


DSC_1647PreahKhanMetEenVoeltjeInDeStruik

Met een vogeltje op de lotustak, rechts.


DSC_1648PreahKhanZieJeDeAfbeeldingLinksBoven

Zie je die afbeelding, half verscholen achter het puin, rechtsboven.


DSC_1649PreahKhanFloraalRelief

Het lijkt wel een varentak maar helemaal bovenaan zie ik een bloem (?).


DSC_1650PreahKhanIsDateenVogeltjeDaarBijDeVoet

Je moet je er wel erg veilig gevoeld hebben met al die wachters. Ze noemen die Dvarapala.


Wikipedia:

Een Dvarapala (of dvarapala) is een beeld van een beschermgod dat als wachter bij poorten van boeddhistische en hindoeïstische tempels en kloosters staat.

Een dvarapala heeft een menselijke of demonische gedaante en is soms gewapend met een knots, een speer, of een drietand. De wachters worden meestal als tweetal geplaatst aan weerszijden van de entree. Er zijn echter ook plaatsen waar slechts één dvarapala aanwezig is, en meerdere paren (soms wel twaalf) zijn ook bekend.


DSC_1651PreahKhan


DSC_1652PreahKhanOngelofelijkMooi

Het is er ongelofelijk mooi. Als ik de blog zit te maken voel ik de verbazing die ik ook ervaarde toen we daar rondliepen.


DSC_1653PreahKhan


DSC_1654PreahKhan


DSC_1655DeVersieringenZijnOveralZoalsHierBovenaanEenKolom

Versieringen zijn overal. Zoals hier bovenaan een kolom.


DSC_1656DezeBoeddhistischeStupaIsVanEenLatereTijd

Deze Boeddhistische stupa is van latere tijd vermoed ik. Het Wikipedia-artikel over Preah Khan bevestigt mijn vermoeden.


DSC_1658PreahKhanSomsIsErNogMaarWeinigOver

Maar soms is er nog maar weinig over.


DSC_1659PreahKhanSomsMoetJeGoedKijken

Soms moet je ook heel goed kijken. Ik ben er van overtuigd dat we een heleboel erg interessante zaken gewoon voorbij gelopen zijn. Omdat je overweldigd wordt door wat je te zien krijgt.


DSC_1660PreahKhanKapel


DSC_1661PreahKhanMetLotusInDeHand

Met een lotus in de hand.


DSC_1662PreahKhaneenRijAsparasBoveneenDeuropening

Dit deel van Preah Khan heet Hall of dancers. Het zijn asparas. Zowel boven de ingang als de uitgang is een fries met deze voorstelling (ik weet overigens niet wat de in- en uitgang is van het geboew maar dat maakt niet uit).


DSC_1663AsparasMetDaarbovenWeereenrijMetNissen

Boven de asparas zie je een hele rij met nissen. Helaas zijn die leeg.


DSC_1664PreahKhanAsparas

Detail.


DSC_1665PreahKhanGaruda

Een garuda op de hoek van een gebouw.


DSC_1666PreahKhanAsparas

Detail van de asparas.


DSC_1667PreahKhanPlotselingOpEenVerhoog

Dan, plotseling, op een verhoog, een heel gebouw.


DSC_1668PreahKhanSoortValseDeur

Een nep deur. Maar wat een tijd, energie en vakmanschap zit daar in.


DSC_1669PreahKhanLeeuw


DSC_1671PreahKhan


DSC_1673PreahKhanReliefMetFloraleMotieven

Groot relief met florale motieven.


DSC_1674PreahKhan

De natuur zet gewoon door.


DSC_1675PreahKhan

Er zijn weinig grote ruimtes op mijn foto’s te zien. Dat komt omdat de gebouwen of heel dicht op elkaar staan of omdat ze helemaal in de natuur zitten. Maar hier zie je wel een grote ruimte. Dat geeft een beter beeld van de enorme oppervlakte die deze tempels/kloosters vragen.


DSC_1676PreahKhanNietEenGebouwMaarEenGroepGebouwen

Preah Khan is niet een groot gebouw maar een complex waarbij ook losstaande gebouwen behoren.


DSC_1677PreahKhanGarudaEindeVanHetTempelKloostercomplex

Deze garuda sluit ons bezoek aan Preah Khan af.


DSC_1678directeOmgevingPreahKhan

De directe omgeving van Preah Khan.


DSC_1679PreahKhanOnthoofdeNagas

De onthoofde naga’s kijken ons na.


Save