Boekbinden in augustus (vervolg 4)

De warmte van de afgelopen tijd heeft meegespeeld
in de duur van het werk aan ‘Hoe te binden?’.
Het is de vertaling van een tweetal lezingen van
Hector de Bakker door Boris Rousseeuw,
die ook de uitgave van dit boekje verzorgde
via zijn margedrukkerij Carbolineum Pers.

Vooral afgelopen woensdag zorgde de warmte er voor
dat papier en lijm te snel droogde.
Vandaar dat in dit bericht foto’s van drie werkdagen
bij elkaar gebracht zijn.

Waar waren we ook alweer?

IMG_8608HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Het boekblok zat al ver in elkaar inclusief leeslint maar mist nog de schutbladen en de kapitaalbandjes. De boekband is ongeveer halverwege: de hoeken van de bekleding moeten nog op maat gesneden worden. Dan kan de omslag met het bekledingsmateriaal gemaakt worden. Dan kunnen we het hoogteverschil tussen de randen en het middenstuk van de platten gaan overbruggen.


IMG_8609HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Voor het op maat maken van de hoeken heb ik een klein hulpmiddel. Dat zorgt ervoor dat je voldoende ruime overlaat om de hoek mooi om te slaan maar ook niet te veel materiaal over laat.


IMG_8610HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Als je linnen gebruikt als bekledingsmateriaal dan kun je dat vaak gewoon dubbelslaan bij de rug. Maar heb je dikker bekledingsmateriaal, zoals nu, dan is het goed er voor te zorgen dat er straks niet te veel materiaal in de scharnier komt te zitten. Dus snij ik daar wat materiaal weg.


IMG_8621HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Voor het opvullen van de binnenkant van de platten (straks komt daar het schutblad nog over) gebruik ik ‘afvalpapier’. Ik heb het dubbelgeslagen zodat de kopkant (boven) en de buitenkant passen en alleen aan de staartkant (onder) en de rugkant nog wat papier weggesneden moet worden.


IMG_8623HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Als schutblad gebruik ik effen papier dat ik nog had liggen. De kleur is bijna gelijk aan het boekblok maar is anders, qua kleur en structuur.


IMG_8634HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Vanmorgen ging ik verder, nog een kant op te vullen met wit papier. Dan schutbladen en kapitaalband. Het geheel is dan zo ver dat de boekband en het boekblok in elkaar gezet kan worden.


IMG_8635HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Helemaal aan het eind (waarschijnlijk pas morgen) ga ik ‘boekhoekjes’ plaatsen. Dat is ook voor mij een eerste keer. Ben benieuwd hoe dat in zijn werk gaat. Ik heb twee ‘kleuren’ gekocht: zilverkleurig en goudkleurig. Vermoedelijk ga ik de goudkleurige aan dit boek zetten.


IMG_8636HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Beide platten zijn opgevuld. Als ik eerlijk ben kan dit nog een stuk beter. Maar ik wil het boek zondag afhebben en zou meer tijd nodig hebben. Roeien met de riemen die ik heb….


IMG_8638HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Het boek zit in elkaar. Je ziet dat de vleug in het fluweel voor verkleuringen zorgt die je wel of niet ziet afhankelijk van hoe het boek vastgehouden wordt. Drukken op de band laat al meteen sporen achter. Om er voor te zorgen dat het vocht van de lijm niet in het hele boek trekt moet er nog een maatregel genomen worden.


IMG_8639HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Die maatregel is om met bakpapier het ‘vochtige’, het gelijmde, deel van het boek te isoleren van de rest. Dat doe je dus aan de voor- en achterkant van het boek.


IMG_8641HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Dan kan het geheel tussen een plank en karton (en beschermend materiaal) in de boekenpers. Daar ga ik het morgen, zondag uithalen om de metalen boekenhoekjes te plaatsen.


Boekbinden in augustus en Charles Dickens helpt mee

De temperaturen zijn weer op een boekbind-niveau.
Dus ben ik vanmorgen begonnen het boekblok en het
enveloppenboek af te maken.

IMG_8589EnveloppenboekBoekblok

Alle envelopkaternen zijn aan elkaar genaaid en omdat het materiaal zo verschillend is en ik er nog van alles ingeplakt heb, lijkt het me verstandig dat ik gaas aan de rug bevestig. Daarna kan het onder bezwaar.


IMG_8590EnveloppenboekCharlesDickensHelptMee

Daar helpt Charles Dickens dan een handje. Het boek over hem en zijn werk dat mijn moeder onlangs op de tweede hands boekenmarkt kocht dient als presse papier.


IMG_8592HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Vervolgens kan ik verder met ‘Hoe te binden?’, door Boris Rousseeuw vertaalde lezingen van Hector de Backer. Eerst de platten gesneden.


IMG_8593HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBindenPassenEnMeten

Dan de rug en passen en meten. De bekleding van de boekband wordt een stuk fluweel. Daar plak ik eerst vlieseline tegen aan.


IMG_8594HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Passen en meten.


IMG_8595HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Ik heb niet eerder gewerkt met fluweel. Ik ben benieuwd hoe dat zal gaan met die vleug in de stof.


Een vleug wil zeggen dat de richting en het licht,
de kleur bepalen.
De kleur kan donkerder lijken of juist lichter.

IMG_8599HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

De vlieseline is bevestigd en de platten en de rug zijn afgetekend.


IMG_8607HectorDeBackerBorisRousseeuwVertalingTitelHoeTeBinden

Die lichtere strepen zijn het gevolg van het aftekenen. Als dat maar goed komt.


Boekbinden in augustus (vervolg)

Na mijn vorige bericht over het boekbinden ben ik weer
wat verder gekomen.
Vooral het boekje ‘Hoe te binden!’ met de lezingen van
Hector de Backer is weer een stuk verder.

IMG_8535BorisRousseeuwHectorDeBackerHoeTeBindenDeMal

Te beginnen met een mal voor het prikken van de naaigaten.


IMG_8535BorisRousseeuwHectorDeBackerHoeTeBindenGatenPrikkenMetMal

Dan leg ik de katernen op de prikmal. Die houten mal gebruik ik nu alleen om er voor te zorgen dat het gat van de els groot genoeg is voor het binden.


IMG_8536BorisRousseeuwHectorDeBackerHoeTeBindenGatenPrikkenMetMal

Dan de mal erop en het prikken kan beginnen.


IMG_8537BorisRousseeuwHectorDeBackerHoeTeBinden

Altijd leuk om te zien als het lukt.


IMG_8538Wat ga ik daar mee doen

Van mijn ouders kreeg ik wat oud papier met de vraag of ik daar nog iets mee kon. Nou deze leuke kleine envelop ga ik zegger gebruiken.


IMG_8539KladblaadjesSchuren

Deze kopieën van een werktekening en instructies kan ik dan weer gebruiken om kladblaadjes te maken. De lege achterkant is steeds goed voor één of twee keer boodschappen doen.


IMG_8540BorisRousseeuwHectorDeBackerHoeTeBinden

Dan kan het naaiwerk beginnen. Het is maar een dun boekje. Ik heb de afmetingen gelaten zoals ik de katernen gekregen heb.


IMG_8541BorisRousseeuwHectorDeBackerHoeTeBinden

Gereed. Nu wil ik het boekje nog een tijdje in de boekenpers leggen. Goede reden om mijn droogboeketje nog eens na te kijken.


IMG_8542Droogboeket02IMG_8542Droogboeket01


IMG_8544EnveloppenboekHierKomenDeGaatjes

De katernen voor het enveloppenboek heb ik ook uit de pers gehaald. Daar is aangegeven waar de gaten geprikt gaan worden. Maar dat is voor de volgende keer.


Boodschappenbriefje of boodschappenboekje

Bij mij is het een boekje geworden.
Het kleine boekje is bijna af.
Ik neem jullie in grote stappen even
mee door de laatste activiteiten.

IMG_7978Boodschappenboekje

De basis voor de boekband kan gelijmd gaan worden op de bekleding. Dan kunnen de omslagen gemaakt worden.


IMG_7979Boodschappenboekje

Hier zijn de randen links aan de beurt. De rug en het voor- en achterplat heb ik in drie keer van een omslag voorzien.


IMG_7981Boodschappenboekje

Natuurlijk kan ik zeggen dat het logo bewust niet midden op de rug is geland. Dat Ankita Shinde niets met een boodschappenboekje te maken heeft. Allemaal waar maar dat is niet wat er gebeurde. Ik was zo bezig om te kijken naar de boven- en onderkant van het logo dat ik de positie ten opzichte van het horizontale midden van de band helemaal vergat. Goede les voor de volgende keer.


IMG_7984Boodschappenboekje

De schutbladen zijn gelijmd aan de eerste pagina van het boekblok, voor en achter. Aan de achterkant is dat voor een groot deel het venster van de envelop. Maar zien of dat goed gaat. Om het vocht van de lijm uit het boekblok te houden gebruik ik het bakpapier. Zo kan het in de boekenpers.


Boodschappenboekje

Omdat ik nieuwsgierig was naar hoe het
boodschappenboekje zou zijn geworden,
ben ik aan het eind van de middag even naar
de FutureDome gelopen en heb het opgehaald.

IMG_7827Boodschappenboekje

De stof voor de band heb ik een beetje ruimer gesneden dan het boekblok. Het voelt erg prettig aan zo zonder harde band. Het textiel zit vooral vast aan het eerste en laatste katern.


IMG_7828Boodschappenboekje

De stukken envelop van onze geliefde belastingdienst.


IMG_7829Boodschappenboekje

Van een andere afzender.


IMG_7830Boodschappenboekje

De tweede helft die nog niet ingebonden is, ben ik al aan het vouwen en samenvoegen tot katernen. De vorige keer zag je daar geen foto’s van omdat mijn telefoon bijna leeg was.


IMG_7831Boodschappenboekje

Het volgende boekje wordt dus weer met een oblong-formaat. Het boodschappenboekje dat nu gereed is past mooi in mijn binnenzak. Dus daar kan ik nog heel wat boodschappen mee gaan halen.


Boodschappenboekje: gesneden, geprikt, genaaid, gekaft.

Het was al een beetje doorgeschemerd
maar deze week ben ik nog bezig geweest met een
volgend boodschappenboekje.

Ik heb enveloppen gesneden, gaten geprikt om de
katernen in te kunnen binden, de katernen genaaid
tot een boekblok en ik heb er voor gezorgd dat het boekje
een band krijgt van een oude sjaal.

IMG_7817Boodschappenboekje

Bovenaanzicht van mijn snijmachine met de enveloppen onder het mes. Ze kwamen hier recht uit de boekenpers.


IMG_7818Boodschappenboekje

Hier liggen ze onder het mes.


IMG_7819Boodschappenboekje

Zo werden het dan twee delen. Het materiaal van de vensters is taai. Het laat zich niet eenvoudig snijden. Maar met een mes waren de laatste restjes er zo af. Het deel van de enveloppen waarvan de katernen met een vouw nog aan elkaar zitten, wordt het eerste boekje.


IMG_7820Boodschappenboekje

In de prikmal worden de gaten gemaakt.


IMG_7823Boodschappenboekje


IMG_7824Boodschappenboekje

Op het naaibankje werden de katernen aan elkaar genaaid. Dat bankje is misschien een beetje ‘te’. Maar dat is de macht van gewoonte, moet je maar denken.


IMG_7825Boodschappenboekje

Toen ik om me heen keek in mijn werkplaats zag ik nog een stuk van een sjaal liggen die ik eerder al gebruikte om een boek in te binden. De sjaal was in de was gaan vervilten en daarbij verliest de sjaal zijn vorm. Zo goed en kwaad als me dat lukte heb ik dat verholpen en voor mijn boodschappenboekje kan het prima dienst doen. Ik maak het boekje zonder harde platten en rug. De katernen, het naaiwerk, de lijm en de stof moeten het boekje zijn stevigheid geven.


IMG_7826Boodschappenboekje

Dat gaat best lukken. Het boekje zal heel flexibel aanvoelen, denk ik. Hier zie je de gelijmde omslag met bakpapier tussen de buitenste, gelijmde bladen en de rest van het boekblok. In een poging het vocht van de lijm zoveel mogelijk uit het boekblok te houden. Nu ligt het in de boekenpers te drogen.


Boodschappenboekje

Vandaag kreeg ik nog een hele stapel enveloppen.
Dus mijn tweede boekje wordt een boek.

IMG_7740BoodschappenboekjeSchutbladAchter

Met de grote enveloppen die ik al eerder verzameld had is dit nu een behoorlijke stapel geworden.


IMG_7741BoodschappenboekjeSchutbladAchter

Het eerste boodschappenboekje heeft katernen met enveloppen van verschillende maten. Die heb ik katern voor katern wel gelijk qua afmetingen gesneden. Maar de katernen lopen op van klein naar groot. Dus voor het eerste katern ben ik op zoek naar een klein stuk papier als schutblad. Voor het achterplat een groter stuk. Ik vond een stuk papier waar iets in verpakt heeft gezeten maar met mooie afbeeldingen van theepotten en kommen. Dit is het schutblad voor achter.


IMG_7744BoodschappenboekjeSchutbladAchter

Zo zal dat tegen het achterplat aan gelijmd worden. Hierbij zal ik slechts een strook werkelijk lijmen. Een strook van een halve centimeter aan de rugkant van het boekblok. Het schutblad lijm ik wel helemaal vast tegen het eerste en laatste katern van het boekblok.


IMG_7745Boodschappenboekje

Er zitten nog wel stukken plakband aan de achterkant. Die haal ik natuurlijk eerst nog even weg.


IMG_7746BoodschappenboekjeSchutbladVoor

Dit wordt het schutblad aan de voorkant.


IMG_7747Boodschappenboekje

De vorige keer had ik al twee platten uit karton gesneden. Maar nog geen rug. Dit boekje wordt echt smal dus wil ik geen rug aan het boekje maken. Je kijkt dan straks op de genaaide katernen. De stevigheid van het boekje moet dus komen van het naaiwerk. fr lijm op de rug, de platten en de gelijmde schutbladen. Voor de sier wil ik nog wel wat extra decoratie op de rug maken. Bij de restjes lag nog wit leer, blauw kunstleer, een groen stuk van een jasje of stukken dun, bruin geverfd perkament.


IMG_7748Boodschappenboekje

Ik denk dat ik iets van het groene materiaal ga gebruiken.


IMG_7749Boodschappenboekje

Naar de decoratie van de platten heb ik ook al even gekeken maar ik laat het boekje even drogen. Kan ik door met de grote enveloppen. Net als bij de kleine enveloppen loop ik wel iedere envelop even na want bij het openen kan van alles gebeurd zijn. Eigenlijk kun je de enveloppen altijd wel gebruiken. Je kunt ze op de maat snijden die je wilt hebben en kleinere maten kun je ‘verbergen’ in grote katernen.


IMG_7750Boodschappenboekje

Misschien dat niet alle enveloppen even goed gaan werken als boodschappenbriefjes?


IMG_7751BoodschappenboekjeSchutbladenGelijmdInDeBoekenpers

De schutbladen zijn gelijmd en gaan de boekenpers in. Volgende keer alleen nog afwerken.


IMG_7752Boodschappenboekje

Al zo’n stuk of acht katernen zijn gereed voor boek nummer 2.


Het geïllustreerde boekbindersboek

Gisteren, na een nacht in de boekenpers, ben ik even
gaan kijken naar het boek en de decoratie.

IMG_7706HetGeillustreerdeBoekbindersboek

Dit is de voorplat. De decoratie zit mooi vast en is gladder dan ik had verwacht. Nadat ik de foto’s van dit bericht had gemaakt, is het boek weer terug in de pers gegaan. Perkament is weerbarstig en ik hoop dat nog iets langer in de pers gunstig is voor boek en decoratie.


IMG_7708HetGeillustreerdeBoekbindersboek

Bij het achterplat is het een zelfde verhaal. De decoratie voor de rug heb ik maar even gelaten voor wat het is. Daar moet ik nog eens goed over nadenken.


Het geïllustreerde boekbindersboek

Vandaag was de test voor de rug opgedroogd.
Kon ik hem op maat snijden en dan valt er een
deel van de afbeelding weg.
Maar ik moet hier nog eens goed over nadenken.

IMG_7695HetGeillustreerdeBoekbindersboek

De verf zit er te dik op. Dan komt die onder de afficheletter uit en vormt en soort van rand rond de letter. Dus dat moet schraler maar misschien moet ik de acrylverf een beetje verdunnen met water.


IMG_7696HetGeillustreerdeBoekbindersboek

Rechts zie je de strook perkament die op de achterkant moet gaan landen.


Maar dan is de vraag: Hoe is het met het boek?
Wat mij betreft prima. de band zit goed gelijmd op/aan
het boekblok. Tijd dus om de decoratie vast te zetten.
Kan die weer in de boekenpers voor 24 uur.

IMG_7697HetGeillustreerdeBoekbindersboek

Band, schutblad en boekblok.


IMG_7698HetGeillustreerdeBoekbindersboek

De te lijmen decoratie voor het voorplat. De bandjes heb ik op een paar plaatsen nog ingekort zodat er voldoende perkament in de lijm kan worden gezet. Je zult altijd blijven voelen/zien dat de bandjes onder het perkament doorlopen. Dat kun je misschien voorkomen door bijvoorbeeld ruimte uit het boekbindlinnen weg te halen of uit het karton van de platten. Lijkt me niet alleen veel werk met een hoge foutkans maar je mag best zien hoe een constructie in elkaar zit. Sterker nog dat was net het doel met de bandjes.


IMG_7699HetGeillustreerdeBoekbindersboek

Gereed voor de boekenpers.


Stapels snijafval

IMG_7494HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Het was al weer afgelopen woensdag. Schutblad gereed dus tijd om het boekblok eens schoon te snijden. Dat viel niet mee. Het boekblok paste maar net in mijn snijmachine en zo’n dik pak papier vraagt veel kracht. Maar het is gelukt. Als bewijs de stapels snijafval.


IMG_7495HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Zo komt dan het boekblok er uit te zien.


IMG_7496HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Het schutblad. De serieuze opsomming van machines en drukvoorbeelden vind ik wel passen bij zo’n serieus boek als ‘Het geïllustreerde boekbindersboek’.


IMG_7497HetGeïllustreerdeBoekbindersboekIMG_7498HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Op naar de volgende stappen.


Het geïllustreerde boekbindersboek

Het is even stil geweest rond de boekbindactiviteiten
met betrekking tot ‘Het geïllustreerde boekbindersboek’.
Een ruime week vakantie en een niet erg meewerkende
copyshop zorgden voor vertraging.
Maar vandaag heb ik de boekbindersdraad weer opgepakt.

IMG_7450HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Ik wil schutbladen maken met behulp van de negen afbeeldingen die Uitgeverij Boekblok bij het boek levert. Moeilijkheid daarbij is dat de afmetingen van de schutbladen niet eenvoudig zijn. Ik moet de afbeeldingen drukken op een papier van A3-formaat om vervolgens het overtollig wit weg te snijden (samen met het overtollig wit van de katernen). Volgens mijn redenering had ik het in Word allemaal goed opgezet: de grootte van het papier, de marges, boven, links en rechts en aan de rugzijde. Hierboven zie je het eerste resultaat (van een andere copyshop die heel behulpzaam was).


IMG_7451HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Het printen gaat goed. Alleen staan de afbeeldingen zo dat er onnodig veel wit overblijft aan de voorkant (de kant die je gebruikt om het papier om te slaan). De afbeeldingen staan precies tegen de rugkant. De crèmekleur van de A3 zal prima passen. De 160gram van het papier is ook mooi stevig om als schutblad te dienen. Dus ik weet wat ik moet aanpassen.


IMG_7454HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Na een tweede bezoek aan de copyshop heb ik de schutbladen met de afbeeldingen. Ze passen prima op de katernen.


IMG_7455HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Morgen de schutbladen bevestigen op het boekblok en dan kan het boekblok gesneden worden. Altijd een mooi moment.


Het geïllustreerde boekbindersboek

IMG_7312HetGeïllustreerdeBoekbindersboekInbindenGereed


De foto’s in de blog van vandaag
zijn er niet om te maskeren dat
er niets gebeurd met ‘Het geïllustreerde boekbindersboek’.
Want dat is niet het geval.
Maar denkwerk laat zich moeilijk in een foto vervatten.
Ik wil de grote foto’s die bij het boek geleverd werden
gebruiken om er schutbladen mee te maken.
Maar de afmetingen zijn, laten we zeggen a-typisch.
Dus ik heb een copyshop nodig die wil meedenken en meewerken.
De software die ik heb schiet tekort voor wat ik wil
bereiken. Bovendien is de copyshop op zaterdag en
zondag gesloten.

IMG_7313HetGeïllustreerdeBoekbindersboekInbindenGereed

Het ingebonden boekblok ligt intussen gewoon mooi te zijn.


Het geïllustreerde boekbindersboek

De katernen had in voorgeprikt maar daarna weer in
de boekenpers gedaan.
Natuurlijk gaan de gaten daarvan niet open staan.
Dus voor ik een katern toevoeg aan het boekblok
om het in te binden, prik ik de gaten nog even open.

IMG_7300HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Hier zijn een paar gaten weer geprikt en de rest moet nog volgen.


IMG_7301HetGeïllustreerdeBoekbindersboekFoutje

Het vordert best maar je ziet op de foto een foutje. Ik heb even niet op zitten te letten en de draad is blijven hangen achter een van de knoppen. De draad uit de laatste reeks katernen halen is natuurlijk altijd mogelijk maar ik nam een kortere weg. Ik knipte de lus van de draad door en bond de twee uiteindes strak aan elkaar. Ik denk dat dit geen afbreuk doet aan de stevigheid van de binding. Maar een gewoonte moet je hier niet van maken.


IMG_7302HetGeïllustreerdeBoekbindersboekInbindenGereed

Dat is dan het laatste katern.


IMG_7303HetGeïllustreerdeBoekbindersboekInbindenGereed

Deze fase van het inbinden van een boek is gereed. Door het binden ontstaat er een lichte verdikking aan de rugzijde van het boekblok. Dus het ik het boekblok uit het naaibankje gehaald. De bandjes zijn even verdeeld over de rug (zie de foto de ruimte van boekblok naar bovenste vastzetpunt is langer dan de onderkant van het boekblok). Maar de bandjes kun je nog goed verschuiven. Daarna is het boekblok weer terug in de boekenpers gegaan. Nu moet ik iets gaan verzinnen voor de schutbladen.


Driebanden

IMG_7260HetGeïllustreerdeBoekbindersboektNummer1

Het binden van het boek “Het geïllustreerde boekbindersboek” begint met op mijn naaibankje de bandjes vast te zetten waarom de katernen genaaid gaan worden. Dit is het eerste bandje.


IMG_7261HetGeïllustreerdeBoekbindersboektDrieBanden

Het worden in totaal drie banden. De banden stellen je in staat de katernen goed gelijk aan elkaar te binden en worden later gebruikt om de verbinding tussen het boekblok en de boekband te maken. Dit geeft veel stevigheid, nu bij het binden maar belangrijker nog straks in het gebruik van het boek.


IMG_7262HetGeïllustreerdeBoekbindersboektDitIsHetIdee

Dit is daarbij het idee: een deel van de voorgeprikte gaten bevindt zich rond de bandjes.


IMG_7263HetGeïllustreerdeBoekbindersboekt

Zo kan ik dan het eerste katern opzetten op de naaibank en kan het innaaien beginnen.


IMG_7264HetGeïllustreerdeBoekbindersboekZoZetIkDeDraadVast

Een van de knoppen op mijn moderne naaibank gebruik ik om het begin (of vind je dit het eind?) van de draad even vast te zetten. Dat doe ik totdat ik dit eindje in een knop met de draad uit katern nummer twee gebruik.


IMG_7265HetGeïllustreerdeBoekbindersboekHetEersteKatern

De draad van katern nummer een gaat om de bandjes heen. Daarmee verbind je met die draad de individuele vellen van het katern met elkaar en het katern met de bandjes die straks op hun beurt met de boekband worden verbonden.


IMG_7267HetGeïllustreerdeBoekbindersboek

Even later.


IMG_7267HetGeïllustreerdeBoekbindersboekTotHierGekomen

Tot hier ben ik gekomen. De volgende keer ga ik verder. De draad die ik gebruik bij dit boek is ge-waxed. De draad is door de was gehaald en blijft bij het binden veel beter zitten dan wanneer je een draad gebruikt waarbij dat niet het geval is. De draad heb ik zo gekocht maar als boekbinder kun je dat ook zelf doen.


IMG_7268HetGeïllustreerdeBoekbindersboekBovenaanzicht

Bovenaanzicht.


IMG_7269HetGeïllustreerdeBoekbindersboekNogTeDoen

Dit deel komt de volgende keer aan de beurt. Ik denk dat ik er morgen niet aan toe kom. Men geeft aan dat het weer regenachtig zal zijn, een goed moment om eens een tijdje te lezen……in een boek.


Vooruitziende blik

Vandaag een tijdje gewerkt aan mijn versie van het boek
‘Handboek voor den boekbinder’ van Laurent Peeters.
Het avontuur van vandaag begint bij de boekenpers met
daarin de boekband. Die ligt te drogen (omslagen en
opvulling platten).
Het zal eindigen met het boek in de boekenpers omdat
de schutbladen gelijmd zijn aan het boekblok en
aan de boekband. Het boek is dan gereed.

IMG_7109HandboekVoorDenBoekbinder

Je ziet een klein roodbruin streepje tussen keukenpapier in de boekenpers. Dat streepje is de boekband die ligt te drogen.


IMG_7110HandboekVoorDenBoekbinderVooruitziendeBlik

Een soort van vooruitziende blik: het boekblok even los in de boekband gelegd. Zo zal mijn versie van het boek er straks uitzien. Gehuld in leer afkomstig van een weggegooide stoel.


IMG_7111HandboekVoorDenBoekbinderSchutblad

Maar eerst moesten de schutbladen nog gekozen en gesneden worden. Ik heb gekozen voor een egaal, lichtgeel gekleurde papiersoort die ‘perkamentpapier’ heet. Ik heb daar een paar vellen van liggen. Het papier is redelijk sterk.


IMG_7112HandboekVoorDenBoekbinderVoorLijmenSchutblad

Het keukenpapier ligt in het boek om het vocht van de lijm niet in heel het boek te laten trekken. Daar boven ligt een lijmvel en daar boven de pagina waar het schutpapier op bevestigd wordt. Onder de smalle strook van het gaas.


IMG_7113HandboekVoorDenBoekbinderNaLijmenSchutblad

Lijmvel weg en voldoende keukenpapier. Dan kan het boekblok weer in de boekenpers. Nu voor een korte periode om daarna het boekblok in de boekband te zetten (bandzetter).


IMG_7114HandboekVoorDenBoekbinder

Nu is het buitenste schutblad en het gaas aan de beurt. Ze zullen in de boekband worden gezet en bevestigd. De boekband ligt al gereed.


IMG_7115HandboekVoorDenBoekbinder

Lijmvellen weg en voldoende keukenpapier. Het boek is gereed voor de boekenpers. Daar zal het geheel ten minste 24 uur in blijven zitten.


Van leren stoel naar boekbekleding

IMG_7072HandboekVoorDenBoekbinder

Het stuk ‘leer’ dat ik van een stoel gesneden heb heeft in het midden een naad. Dat deel wil ik gaan gebruiken als de bekleding van de rug van het boek. Hierboven zie je een eerste indruk. Het stuk ‘leer’ is nog niet op maat gesneden maar heb ik even om het boekblok geslagen. Het boekblok is hier nog niet schoongesneden.


IMG_7073HandboekVoorDenBoekbinder

Maar dat snijden gaat hier dus gebeuren.


IMG_7074HandboekVoorDenBoekbinder

Dit is het snij-afval van de drie zijdes van het boekblok die je schoon kunt snijden.


IMG_7075HandboekVoorDenBoekbinder

Prachtig zo’n gesneden boekblok.


IMG_7076HandboekVoorDenBoekbinder

Het leeslint is bevestigd. Aan de kop van het boek (links) zie je dat het leeslint op de rug bevestigd is. Rechts (de staart van het boekblok) zie je het leeslint uit het boek komen.


IMG_7077HandboekVoorDenBoekbinder

Vervolgens vergat ik bijna de schutbladen. Gelukkig kan ik daar zaterdag nog aan werken. Nu ging ik meteen aan de slag het karton te snijden voor de platten en de rug. Deze vorm van inbinden heet een bandzetter.


IMG_7078HandboekVoorDenBoekbinder

Nu de afmetingen bekend zijn, beter nog, nu ik het karton kan gebruiken het leer te meten, is het leer gesneden en de kartonnen delen zijn met elkaar verbonden met een stuk kraftpapier (zie foto), rekening houdend met voldoende ruimte tussen de platten en de rug. De kern van de boekband en de leren bekleding kunnen daarna gelijmd worden. Dat heb ik intussen gedaan en dat ligt te drogen.


Boekblok van papieren zakken

IMG_6865PapierenZakken

Het boek is ver gereed. Dat wil zeggen, de structuur. Er is nog geen tekst opgenomen in het boek. Dat gaat nog wel gebeuren. Bij dit boek gebruik ik de Koptische binding zoals die beschreven staat bij type A in het boek van Keith Smith: Smith’s sewing single sheets. Daarnaast heb ik een blouse gebruikt om er boekbindlinnen van te maken en er de twee platten mee te bekleden. De papieren zakken heb ik gekregen van verschillende winkels in Breda bij het doen van boodschappen.


IMG_6866PapierenZakken

Eerlijk gezegd heb ik dit type binding nog niet kunnen maken zonder problemen met het voorplat. Je begint te binden bij het achterplat en dan voeg je pagina voor pagina toe. Tot dat je nog één pagina en het voorplat over hebt. Dan geeft de methode van Smith aan dat je moet gaan binden beredeneert vanaf het voorplat, terug naar waar je bezig was. De binding zoals ik hem nu gemaakt heb is te strak. Het kan maar net.


IMG_6867PapierenZakken

Om geen reclame te maken voor een specifieke winkel, de zakken komen van: Noten & noten, Dikke mik, Bakkerij Hizmet, Deva, Noordzee en DenD Delicatessen (die op vrijdag op de weekmarkt op de Grote Markt staat). Van een paar zakken weet ik niet meer van wie die komt en er staat geen naam van het bedrijf op.


IMG_6869PapierenZakkenIMG_6870PapierenZakkenIMG_6871PapierenZakken

Er past een tekst in 9 van de tien zakken. De tiende zak is door het strijken dicht geplakt. Bovendien zitten er op de twee platten nog twee zakken. Door het gebruik van de delen textiel van de blouse als boekbindlinnen is er niet heel veel ruimte in die twee zakken maar daar kun je best wat geheimen in kwijt.


De volgende keer zou ik uitgaan van 5 centimeter draad
per gat. Dus voor één set van twee gaten voor een boek met
10 losse bladen en een voor- en achterplat:
12 maal 5 centimeter= 60 centimeter draad voor één gat.
Voor een set gaten is dat dus 2 maal 60= 1 meter 20.
Zo heb je voor dit boek dan 4 draden nodig.

Voor wat betreft de tekst heb ik nu al het volgende lijstje:
01 Introductietekst bij het boek
02 een stuk tekst uit het boek over Afghanistan dat ik
op dit moment lees van William Dalrymple (Return of a king)
03 een citaat uit een door Joost Prinsen samengesteld
boek van Godfried Bomans (In alle ernst)
04 een foto
05 een krantenknipsel
06 een verhaal over Japans papier
07 een verhaal over hergebruik
08 een citaat uit het boek Empires of the Indus van
Alice Albinia
09, 10 en 11 zijn nog niet bepaald.
Dat is ook het geval met de volgorde. Deze lijst
lijkt een volgorde te hebben maar de telling is er
alleen maar om er voor te zorgen dat ik niet
te veel tekst heb.

Boekblok van papieren zakken

IMG_6843PapierenZakken

De bindwijze is de zogenaamde Koptische Binding zoals die beschreven staat in het boek Smith’s sewing single sheets van Keith Smith. Ik volg hier type A. Het is een bindwijze waarbij je geen katernen neemt als uitgangspunt voor de binding maar (stevige) losse bladen. Ik heb papieren zakken op een soort van drager geplakt, een kartonnen strook van 2 tot 2,5 centimeter breed en 34 centimeter hoog. Deze stevige drager ‘draagt’ steeds één papieren zak (van de bakker of groenteboer) en vormt de sterke basis waardoor de draad loopt en verbinding zoekt met de vorige drager.


IMG_6844PapierenZakken

Gezien de hoogte van 34 centimeter heb ik besloten 4 koppels van 2 gaten te maken in de bladen en de platten. Daar bind je met 4 draden en 8 naalden steeds een blad aan het vorige blad. Die duo’s van twee gaten noemt men in het Engelstalige boek ‘stations’.


IMG_6845PapierenZakken

De achterplat is het beginpunt van de binding en het voorplat is de laatste toevoeging. Het voorplat wordt op een andere manier verbonden met de voorafgaande bladen. Dus dat is even opletten.


IMG_6846PapierenZakken

Het boek zit bijna helemaal in elkaar. Ik moet alleen de einden van de vier draden nog aan elkaar knopen. Dat gaat met de platte knoop. Zoals je op de foto kunt zien vormen de dragen feitelijk de rug. De draden zijn het enige middel waarmee alle andere onderdelen aan elkaar zitten. Ik heb een enkel naaigaren gebruikt waarvan ik me afvraag of dat niet eigenlijk een te lichte draad is. Bij zo’n dunne draad, die ook nog eens zwart is, zie je het bindpatroon na afloop minder goed als bij een dikkere draad. Het boek nog eens nalezen om te zien of Keith Smith daar iets over zegt.


Het is grappig dat op de foto’s lijkt of het Turks ontwerp
op de ruggen van de dragers, samen weer een patroon vormen.
Maar dat is volledig toeval. De dragers zijn bekleed zonder
dat er rekening is gehouden met patroon of kleur.

Papieren zak (met bloed)

IMG_6826PapierenZakken

De eerste actie vandaag was het uit de boekenpers halen van het voorplat. Beide platten zijn zoals ik ze graag wilde hebben.


IMG_6828PapierenZakken

De volgende stap was een mal maken om de gaten te kunnen prikken en die dan ook daadwerkelijk te prikken. Hier zie je de els in actie.


IMG_6830PapierenZakken

Dat prikken gaat wel eens mis. Zie dan je werk vrij van bloed te houden.


IMG_6831PapierenZakken

Dan begint het binden van het boek. De binding die ik gebruik is de Koptische binding. Niet eenvoudig zoals Keith Smith die laat zien in zijn boek. Voor de details verwijs ik naar zijn boek. Deze binding is bijzonder geschikt voor boeken die uit losse bladen bestaan.


IMG_6832PapierenZakken

Ik kon zo gauw geen instructie vinden over de lengte van de draad garen. Dus hoop ik dat de draden lang genoeg gaan blijken te zijn. Gezien de hoogte van het boek (ongeveer 34 centimeter) zijn er vier paren met gaten nodig. Die ga je binden met vier draden en acht naalden. Hier steek ik de naalden nog tussen de onderlegger en de werktafel.


IMG_6834PapierenZakken

Maar het is denk ik handiger als ik ze gewoon laat hangen (to dangle). De draad ging niet eenvoudig in het oog van de naald en dat heeft als voordeel dat hij er ook niet snel uit gaat.


IMG_6835PapierenZakken

Bij deze methode wordt ieder ‘blad’ met zijn voorganger verbonden maar ook zelf wordt het verweven met de draad. Een ingenieuze constructie waardoor de bladen straks helemaal open kunnen. Het voorplat is dan straks weer een ander verhaal.