Markt in Chichicastenango, Guatemala

De processie gaat naadloos over in de markt.
Natuurlijk zijn de mensen al druk bezig hun kerstinkopen te doen
terwijl de marktlui tegelijk oog houden voor de toeristen.

In 2018 schreef ik:

De avond ging over in de ochtend. Het vuurwerk, de muziek, al het lawaai ging gewoon door. Tel daar de bussen met de claxons bij. Knappe jongen als je daar door heen slaapt. Ik niet dus. Maar dat de vroege ochtend onrustig zou zijn had ik al wel ingecalculeerd in verband met de zondagsmarkt. De markt was druk, kleurrijk, gewoon leuk. Ik heb er nog gesproken met een vrouw uit Haiti (die al vier houten maskers gekocht had) over de maskers en hun prijs. Wij vinden de maskers te groot. Dus nog even niets gekocht.

DSC00400GuatemalaChichicastenangoDrukOpDeMarkt

De markt is druk.


DSC00401GuatemalaChichicastenangoMarkt

Er zijn groenten te vinden en fruit en vlees, textiel, huishoudelijke producten, aardewerk en al het andere wat je maar kunt bedenken.


DSC00402GuatemalaChichicastenangoBloemenmarktOpDeTrappenVanIglesiaSantoTomas

Op de trappen van de Iglesia Santo Tomas kun je bloemen kopen.


DSC00403GuatemalaChichicastenangoKaarsvuur

Volgens mij zijn de gedachten van de mensen nog voor een deel bij het feest van Santo Tomas en voor een deel al bij het kerstfeest.


DSC00404GuatemalaChichicastenangoBiddenVoorIglesiaSantoTomas


DSC00405GuatemalaChichicastenangoOntspannen

De sfeer is ontspannen.


DSC00406GuatemalaChichicastenangoMaskers

Deze maskers zijn voor de toeristen bedoeld. We waren nog maar net in Guatemala dus kochten we er hier geen. Uiteindelijk zullen we dat nog doen op het vliegveld terwijl we onderweg naar huis zijn.


DSC00415GuatemalaChichicastenango


DSC00416GuatemalaChichivastenangoMandenMetKalkoenenAchterOpDeAuto

Onder andere deze kalkoenen achter op een pick-up, zijn het vlees waar ik eerder over sprak. Er was een hele hoek van de markt met mensen die kippen en kalkoenen verkochten.


DSC00417GuatemalaChichicastenangoKipGoedBevondenEnVerkocht

Deze kip is goed bevonden en verkocht.


DSC00419GuatemalaChichicastenangoTeKoopKippen


DSC00421GuatemalaChichicastenangoKerstdis

Dat deze verkoopster haar ogen dicht heeft was niet de bedoeling van de fotograaf.


DSC00422GuatemalaChichicastenangoKleurrijkeBrugOverDeWeg

Chichicastenango, grote brug over de hoofdweg.


Santo Tomas, deel 2

Vandaag las ik een stuk in ‘De Brandmeester’,
de gedundrukte uitgave van Van Oorschot van het beste van Bomans.
Het begin van het verhaal ‘Nederlanders in Rome’ viel me op.
Een klein stukje (pagina 29):

Wat ons bij een vreemd volk allereerst in het oog springt, is maar een klein segment van zijn karakter, namelijk het gedeelte dat niet met onze eigen aard samenvalt. Het is nuttig deze eenvoudige waarheid eens te overwegen. Consequent doorgedacht moet zij tot de conclusie leiden dat de beste waarnemer van deze dunne schijf de man is die niets van het land weet en bovendien net is aangekomen. …. Wat is ‘raar’? Raar is al datgene wat in Bussum niet gebeurt. U kunt zich nu wel voorstellen wat een rare stad. … wel is.

Volgens mij zou het goed zijn als een deel van het Nederlandse volk
deze waarheid eens in zijn oren zou knopen.
Daarnaast is het een soort van leeshulp voor mensen die de foto’s
in dit artikel gaan bekijken.

DSC00362GuatemalaChichicastenangoSantoTomasEenKleurrijkeOptochtMetVeelBelangstelling

We hadden de eerste baldakijn zien vertrekken. Hoe een en ander precies in zijn werk gaat is me nog niet helemaal duidelijk. Ik sta hier nog tussen de toeschouwers en de mensen die de ‘processie’ vormen.


DSC00364GuatemalaChichicastenangoSantoTomasKijkenEnBekekenWorden

Ik kijk mijn ogen uit.


DSC00365GuatemalaChichicastenangoSantoTomasErewachtInDeZon

Op de trappen van de kerk staan de oudere pelgrims nog steeds opgesteld en maakt de tweede baldakijn aanstalten om bij de ‘processie’ aan te sluiten.


DSC00367GuatemalaChichicastenangoSantoTomasSanSebastian2016

Met vuurwerk gaat de stoet van San Tomas naar beneden.


DSC00370GuatemalaChichicastenangoSantoTomasDeErewacht

Deze erewacht staat meer in de schaduw.


DSC00373GuatemalaChichicastenangoSantoTomas


DSC00374GuatemalaChichicastenangoSantoTomasBaldakijnNummer3DaaltAf


DSC00375GuatemalaChichicastenangoSantoTomasZpGaatDeMuziekMeeVersterkt

Iedere groep heeft zijn eigen muziek bij zich. Met versterking.


DSC00377GuatemalaChichicastenangoSantoTomasOpDeTrappenVanDeKerkSantiTomasWerdNogVuurwerkAfgestoken

Terwijl de baldakijn al beneden is wordt er nog steeds vuurwerk afgestoken.


DSC00378GuatemalaChichicastenangoSantoTomasDeProcessieVertrektVanafDeKerk

Er is niet veel ruimte en tegenover de kerk San Tomas zie je in de verte links een volgende kerk. Uiteindelijk zullen we beide bezoeken en nemen we plaats op de trappen van de tweede kerk om van het uitzicht te genieten. Maar nu zitten we nog midden in de drukte.


DSC00379GuatemalaChichicastenangoSantoTomasMetDeMuziekMee


DSC00381GuatemalaChichicastenangoSantoTomas


DSC00382GuatemalaChichicastenangoSantoTomas


DSC00383GuatemalaChichicastenangoSantoTomasBekekenVanafDeTrappen

Er zijn veel mensen in traditionele kleding, maar niet iedereen. De muziek in de ‘processie’ zou ik omschrijven als typisch Latijns-Amerikaans.


DSC00384GuatemalaChichicastenangoSantoTomasOokSpannendeOptredens

Dit is een stuk moderner. Het ziet er gelikter uit, de muziek is keihard (oorpijn). Veel blazers en zang in hoog tempo. De sfeer zit er in. De bands wisselen elkaar af op de podia die tegenover elkaar zijn opgesteld.


DSC00386GuatemalaChichicastenangoIglesiaSantoTomas

Langzaam keert het feest zich weg van de ‘processie’. Tussen de twee kerken staat een hoge paal. Daarin zijn mensen bezig met touwen.


DSC00387GuatemalaChichicastenangoSantoTomasPrachtigAardenwerkMaarHoeNeemJeHetMeeNaarHuis

Een eind verder op is het rustig. Het is ook markt. Hier een eenzame kraam met aardewerk.


DSC00388GuatemalaChichicastenangoSantoTomasMuurschildering

Op de muur, vlak bij het lokale museum, staat deze muurschildering. Rust in al die drukte.


DSC00389GuatemalaChichicastenangoSantoTomas

Gewroet met touwen op hoogte.


DSC00391GuatemalaChichicastenangoSantoTomasDeMannenMetDeDoodskist

Dan verschijnt deze doodskist. Ik vermoed dat een van de waaghalzen die straks capriolen gaan uithalen hoog in die paal, op deze manier zijn entree maakt.


DSC00392GuatemalaChichicastenangoSantoTomasDaarbovenGaanHeldendadenVerrichtWorden

De paal voor Iglesia Santo Tomas. We hebben een tijd staan wachten om te zien wat er gaat gebeuren, maar het duurde ons te lang.


DSC00396GuatemalaChichicastenangoMaarDeTandarts

Onderweg naar het hotel (even de weg terug zoeken) zagen we dit grappige reclamebord voor een tandarts.


Santo Tomas

We zijn in ons hotel aangekomen.
Zijn eigenlijk verbluft door het hotel en de optocht die
onder ons raam voorbij ging.
We besloten het dorp, het stadje maar eens te gaan bekijken.
Wat we konden verwachten was een beetje onduidelijk.

DSC00342GuatemalaChichicastenangoSantoTomasCarniceriaWeBlijkenHoogTeZittenROVDeRestVanDeStad

Blijkbaar lag een groot deel van het dorp veel lager dan ons hotel.


DSC00343GuatemalaChichicastenangoSantoTomasCarniceria

Behalve de bussen op de doorgaande wegen was het er niet druk. Dit is een lokale slagerij. Carniceria.


DSC00344GuatemalaChichicastenangoSantoTomasTortillas

We kwamen in een deel van de stad waar ook kraampjes langs de weg stonden. Er werden veel tortilla’s bereid.


DSC00345GuatemalaChichicastenangoSantoTomasVrouwenDieDezeToertillasMakenZienWeVaker

De zon is fel. De lokale mensen zoeken allemaal de schaduw op.


DSC00346GuatemalaChichicastenangoSantoTomasAlsWeAankomenBijDeKerkIsNietMeteenDuidelijkWatWeZien

In de verte werd het steeds drukken. Links, hoog, was een kerk. Het bleek de Inglesia Santo Tomas te zijn. Het centrum van de festiviteiten.


DSC00347GuatemalaChichicastenangoSantoTomasDrieGroepenHebbenZichOpgesteldBuitenDeKerk

Bovenaan de trappen stonden drie kleurrijke baldakijnen met heiligenbeelden. Deze zullen even later door de stad gedragen worden.


DSC00348GuatemalaChichicastenangoSantoTomasDeOuderenVormenEenSoortErewachtOpDeTrappenVanDeKerk

Terwijl de baldakijnen nog stil staan loopt een van de ouderen over de trappen terwijl hij vuurwerk ontsteekt. We zullen tijdens ons hele verblijf vuurwerk horen afgaan. Dag en nacht. Zonder overdrijving.


DSC00349GuatemalaChichicastenangoSantoTomasVuurwerkOpDeTrappenVanDeKerk


DSC00350GuatemalaChichicastenangoSantoTomasGroepenGevlovigenVerlatenDeKerkIederBijEigenHeiligenbeeld

Dan komt de eerste baldakijn in beweging. De jonge mannen dragen het gevaarte van de trappen naar beneden. De oudere mannen van het gezelschap, de vrouwen en kinderen, samen met de muziek, volgen. Het is een ongelofelijk spektakel.


DSC00351GuatemalaChichicastenangoSantoTomasGroteKleurrijkeProcessieAltaren


DSC00352GuatemalaChichicastenangoSantoTomasZetDeAfdalingIn


DSC00353GuatemalaChichicastenangoSantoTomasBaldakijnKomtNaarBenedenDetail


DSC00354GuatemalaChichicastenangoSantoTomasBaldakijnOpDeRugGezien

Het eerste deel van de processie is vertrokken.


DSC00355GuatemalaChichicastenangoSantoTomasDeToeschouwersZijnVooralLokaleMensen

De meeste toeschouwers zijn traditionele of moderne lokale bezoekers.


DSC00357GuatemalaChichicastenangoSantoTomasDeJongereLedenVanDeGroepenZijnKleurrijkUitgedost

Daar zijn ze weer: de kleurrijk verkleedde, gemaskerde mannen met kostuums vol met touwen.


DSC00359GuatemalaChichicastenangoSantoTomas


DSC00361GuatemalaChichicastenangoSantoTomasGeenEenvoudigePakken

Chichicastenango in Guatemala op 22 december 2018.


Er volgt nog meer.

Santo Tomas

Een hotel of hotelkamer beschrijven zal ik niet zo snel doen.
Dan moet er echt wel iets bijzonders zijn.
Santo Tomas in Chichicastenango is heel bijzonder.
Het hotel ligt bij het busstation van het dorp.
Die bussen rijden overigens erg hard en houden nauwelijks rekening
met voetgangers. Dus opgepast.
Het hotel is groot, met een aantal verdiepingen maar het is geen
modern gebouw maar een gebouw dat net geen doolhof is.
Veel trappen, heel verschillende kamers en met grote algemene ruimtes.
Al die ruimtes zijn gevuld met herinneringen aan het verleden:
veel beelden uit kerken en/of kloosters, veel oude gebruiksvoorwerpen,
vaak in groepen van 5 of 6 dezelfde voorwerpen maar van
een andere kleur en uitvoering.
Kijk mee.

DSC00333GuatemalaChichicastenangoSantoTomasKerststalInEenSchaalOpDeKamer

In onze kamer stond deze kerststal. Ook in de algemene ruimtes zag je die regelmatig. In allerlei groottes.


DSC00334GuatemalaChichicastenangoSantoTomasStolabovenOpenHaard

Boven de open haard hing een stola die een priester normaal gesproken draagt tijdens een dienst. Ook veel voorwerpen van natuurlijke materialen. Sommige zag je in de souvenirshop maar alles bij elkaar gaf het een soort van authentiek beeld.


DSC00335GuatemalaChichicastenangoSantoTomasEenKazuifelAanDeMuurVanDeKamer

Bij die groene stola van de vorige foto hoort deze groene kazuifel, op de muur ertegenover.


DSC00336GuatemalaChichicastenangoSantoTomasMaskersAanDeMuur

In een van de gangen hingen deze maskers in groep.


DSC00337GuatemalaChichicastenangoSantoTomas

De gangen die niet altijd helemaal inpandig waren, stonden vol met dit soort combinaties van voorwerpen.


DSC00338GuatemalaChichicastenangoSantoTomasEenVanDeGangen

Muziekinstrumenten, heiligenbeelden.


DSC00339GuatemalaChichicastenangoSantoTomasBinnentuin

De gangen liggen rond een goed onderhouden binnentuin. Regelmatig worden er in de tuin ara’s op hun stok gezet op de gasten te vermaken. Ara’s hebben een bijzondere betekenis voor de Maya’s.


DSC00340GuatemalaChichicastenangoSantoTomasBinnentuinMetRondDeLunchAras


DSC00341GuatemalaChichicastenangoSantoTomasBeeldenInDeGangen


DSC00397GuatemalaChichicastenangoSantoTomasSchaalAlsMuurdecoratie

Hotel Santo Tomas.


DSC00398GuatemalaChichicastenangoSantoTomasKerststalOpEenOpenHaard

Een kerststal boven de brandende open haard.


DSC00399GuatemalaChichicastenangoSantoTomasKerststalOpEenOpenHaard


DSC00456GuatemalaChichicastenangoSantoTomasAras

Twee van de ara’s die regelmatig in de tuin te bewonderen waren.


Naar ons idee kwamen we aan in Chichicastenango op de dag
na het feest van Santo Tomas.
Dat kon niet anders met de reserveringen.
Wel zou er de dag na aankomst een markt zijn.
Het liep een beetje anders.

Aangekomen op de hotelkamer…..

In mijn reisdagboek schreef ik:

Als we de snelweg verlaten, volgt een smalle weg met veel verkeersheuvels om in een druk Chichicastenango te komen. We hebben een kamer in het fantastische hotel San Tomas. Het hotel staat vol met oude beelden, schilderijen, meubels, naaimachines, weegschalen, enz, enz. Waarom LP (Lonely Planet) het hotel niet noemt? Op onze kamer worden we verrast door een kleurrijke en luidruchtige groep mensen. Door het raam maken we wat foto’s.

De foto’s die ik hier noem, zie je hieronder.
Voor ons was toen nog volledig onduidelijk wat we zagen.

DSC00328GuatemalaChichicastenango

Guatemala, Chichicastenango. De optocht was al even bezig.


DSC00329GuatemalaChichicastenango

Ik deed nog pogingen om een individueel persoon op de foto te krijgen maar vanuit het perspectief van het hotelraam was dat eigenlijk niet mogelijk. Ons idee was dat het feest van San Tomas op 21 december werd gevierd en wij waren er 22 december.


DSC00330GuatemalaChichicastenango

DSC00331GuatemalaChichicastenangoEigenMobieleMuziek

Achter de mensen in die fantastische pakken, liep de muziek.


DSC00332GuatemalaChichicastenangoOorspronkelijkeBevolking

Daar weer achter de vrouwen en kinderen.


San Andrés Xecul

Onderweg van Quetzaltenango naar Chichicastenango.
In Guatemala zijn we deels met privé-vervoer gegaan en
deels met ‘gemeenschappelijk’ vervoer.

Een reis volledig met eigen chauffeur was te duur.
Maar er zijn delen van de reis die goed te doen zijn met
een busje. Want wat is het verschil?

Met Privé-vervoer komt iemand met een auto je bij het hotel ophalen
en brengt je op de plaats van bestemming. Onderweg kan die auto
stoppen om een plaats te bezoeken, iets te eten of gewoon even de
benen te strekken.

Op andere trajecten gaan we met een busje waar ook andere toeristen
mee reizen. Daar heb je minder vrijheid en meestal ook minder plaats.
Maar wij hebben ervaren dat beide best kunnen.

Neem je tijd. Plan na een lange reis niet gelijk weer een lang traject.

Vandaag reizen we van Quetzaltenango naar Chichicastenango.
Tussen door doen we twee plaatsen aan San Andrés Xecul en Salcajá.

In Salcajá zijn we niet uit de auto geweest. Het was er druk en markt.
In Salcajá rijden we langs de kerk van San Jacinto, gesticht in 1524,
een van de eerste, zo niet de eerste kerk in Midden-Amerika.

San Andrés Xecul (de X spreek je uit als S) was heel rustig en
heeft een bijzondere kerk. Dus tijd genoeg om even te gaan kijken.

DSC00318GuatemalaOnderwegNaarChichicastenangoSanAndrésXecul

San Andrés Xecul.


DSC00319GuatemalaOnderwegNaarChichicastenangoSanAndrésXecul


DSC00321GuatemalaOnderwegNaarChichicastenangoSanAndrésXecul


DSC00322GuatemalaOnderwegNaarChichicastenangoSanAndrésXecul


DSC00323GuatemalaOnderwegNaarChichicastenangoSanAndrésXecul

Om echt mooie foto’s te maken stond de zon net verkeerd. Maar we hadden niet zoveel te kiezen.


DSC00324GuatemalaOnderwegNaarChichicastenangoSanAndrésXecul


DSC00326GuatemalaOnderwegNaarChichicastenango

Maar, misschien was het uitzicht onderweg nog wel het mooist. Hier zie je meerdere vulkaantoppen achter elkaar liggen.


DSC00327GuatemalaOnderwegNaarChichicastenango


Chichicastenango zal die middag blijken sensationeel te zijn.
De komende dagen daar meer over.

In de aanloop naar Kerst in Quetzaltenango

DSC00295GuatemalaQuetzaltenangoStadapleinMetKerstverlichting

Aan het centrale plein van Quetzaltenango zit een terras van een cafe/restaurant op behoorlijke hoogte. We gingen er wat drinken. In de avond is het op deze hoogte (2300 meter boven zeeniveau) behoorlijk koud. Maar het uitzicht op het plein is leuk.


DSC00298GuatemalaQuetzaltenango

In de ochtend is het plein zonovergoten, gelijk een stuk warmer.


DSC00299GuatemalaQuetzaltenangoCafeBarista

Aan het plein ligt Café Barista. We zouden na de ochtend vertrekken dus bleven in de buurt van het plein en dronken hier koffie.


DSC00297GuatemalaQuetzaltenangoInterieurCafeBarista

Binnen een heel modern ingericht pand.


DSC00300GuatemalaQuetzaltenangoIndeOchtendWeerVollopZon

Quetzaltenango ligt in de heuvels (vulkanen).


DSC00302GuatemalaQuetzaltenango

Op de foto zie je niet al die verschillende soorten politie en militairen die je steeds maar weer voorbij ziet komen. Met volle bewapening.


DSC00304GuatemalaQuetzaltenango


DSC00306GuatemalaQuetzaltenangoRembrandtFruit01

In een hoek van het plein staan steeds marktkramen. Een heeft wel een heel bijzonder product.


DSC00306GuatemalaQuetzaltenangoRembrandtFruit02MetLeeuw

Appels van het merk Rembrandt. Wat doet die leeuw daar bij? Washington State Apples.


Blijkbaar is Washington State (de staat Washington in de VS)
een hele goede plaats om appels te kweken.
Nooit geweten.


DSC00307GuatemalaQuetzaltenangoIglesiaDelEspirituSantoText

We bekijken de kathedraal nog eens wat beter.


Iglesia del Espiritu Santo

The original Espiritu Santo church, now a cathedral,
was the second church built in Guatemala (1532) bij order
of Monsignor Francisco Marroquin. The baroque style colonial facade that remains today, built at the end of the seventeenth century, was not part of the original structure.
The Franciscan convent that was located adjacent to this building was from the same period.

The convent and church were demolished sometime
between the end of the nineteenth century and
beginning of the twintieth century. Only the church
facade, bell tower, and Virgen del Rosario chapel
were left standing. In March 1905, the parish priest
intervened to halt the demolition of the bell tower,
saying that “..it would be difficult to find an
appropriate location for the bells.” The neoclassical
structure of the present day cathedral, designed by
the architect Alberto Porta, was built in the 1900’s.

Er was hier al een kerk in 1532.
Die is bijna helemaal vernield bij aardbevingen.
Bij de sloop van de kerk is een deel van de gevel, de klokkentoren
en de Virgen del Rosario-kapel blijven staan.
Men wist niet waar anders de klokken in onder te brengen.
Op de plaats van het Franciscaans klooster is de huidige kerk gebouwd.
Alberto Porta is de Italiaanse architect die de kerk ontwierp.

DSC00308GuatemalaQuetzaltenangoIglesiaDelEspirituSanto


DSC00309GuatemalaQuetzaltenangoIglesiaDelEspirituSanto

Wat deze tekeningen precies voorstellen en hoe oud ze zijn, werd me niet duidelijk.


DSC00310GuatemalaQuetzaltenangoBonifaz

Aan het andere eind van het centrale plein lag ons hotel. De gevel is niet groot maar het hotel was dat wel.


DSC00311GuatemalaQuetzaltenango


DSC00312GuatemalaQuetzaltenangoPasajeEnriquez

Dit is een passage, een oude vorm van een winkelcentrum. Er zitten nu vooral veel horeca gelegenheden.


DSC00313GuatemalaQuetzaltenangoPasajeEnriquez

In de avond was het hier helemaal vol: Pasaje Enriquez.


DSC00314GuatemalaQuetzaltenangoPasajeEnriquez


Photo of the Military Headquarters, known as the
Comandanoia de Armas, during the second half
of the nineteenth century.
This buikding was later demolished, in
order to build the Pasaje Enriquez.

Pasaje Enriquez, the first shopping
center in Quetzaltenango, shortly
after its completion.

 

Prior to the construction of Pasaje Enriquez, this was the site of the Casa Real, also known as the Casa de los Corregidores, and, later, the Comandancia de Armas. In 1986, Juan B. Enriquez requested permission from
City Hall to close off the portals in front of his house in order to incorporate stores. Construction began in 1899,
under the direction of the Italian architect Alberto Porta. The engravings were done by the artist Luis Liutti.

DSC00315GuatemalaQuetzaltenangoPasajeEnriquez

Zo kijk je dan weer naar het centrale plein.


DSC00316GuatemalaQuetzaltenangoFelizNavidad

Feliz Navidad op de ruiten van een van de gelegenheden in de passage.


DSC00317GuatemalaQuetzaltenangoBonifazInterieur

In het hotel konden ze er ook wat van. Tijd om naar Chichicastenango te gaan.