Over Argusvlinder

Living in Breda, in the Netherlands, likes to blog about all the things that keep me busy.

Pronken met de De vergeten letters van iemand anders

Vandaag is de ‘Beurs voor bijzondere uitgevers’ in Amsterdam.
Helaas kon ik daar niet naar toe.
Maar ik ben er zeker van dat een aantal van de mensen van wie ik
in dit bericht producten toon of noem, op die beurs aanwezig
zullen zijn als gast of als exposant.
Dus het geeft mij de kans om een juweel van drukwerk te laten
zien die ik een tijdje terug kocht op de BoekKunstBeurs in Leiden:
De vergeten letters, een project van Hans van Eijk (In de Bonnefant)
en Jan Klerken (acerPERS).
Deze twee margedrukkers nodigde alle drukkers in Nederland (en België?)
uit om rond het thema ‘Vergeten letters’ een drukwerk te maken.
Vermoedelijk was het A3-fromaat het uitgangspunt.

IMG_2074VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)DeDoos

De doos met meer dan 30 drukwerken die ik kocht in Leiden.


Kiezen is de niet-gekozenen te kort doen.
In dit bericht toon ik een aantal prachtige werken maar
dat wil niet zeggen dat degene die ik niet koos,
niet mooi zijn.
Dit is gewoon een eerste oppervlakkige selectie.

IMG_2075VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)

De omslag van de inhoudsopgave.


IMG_2076VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)DeInhoud

Hier de inleiding en een overzicht van de 33 inzendingen.


IMG_2077VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)DeEerste15

Omdat alle 33 inzendingen individueel tonen wel erg veel ruimte vraagt, hier een overzicht van de eerste 15.


IMG_2078VergetenLettersWijn&EenVergetenLetterGedichtjesWynandVanDeVinMercatorPers

Deze omslag is blauw. De foto geeft de kleur niet helemaal juist aan. Op de vorige foto is dit de meest linkse op de bovenste rij: Wijn & een vergeten letter, gedichtjes van Wynand van de Vin, Mercator Pers. Op de vorige foto zie je de kleur van de omslag correct.


IMG_2082VergetenLettersWijn&EenVergetenLetterGedichtjesWynandVanDeVinMercatorPers


IMG_2083VergetenLettersWijn&EenVergetenLetterGedichtjesWynandVanDeVinMercatorPers

een vergeten letter
creatief zetten
is zetten en dichten
tegelijkertijd
dat kan een hobby zijn
vaak ook noodzaak
voor een dichter
met te weinig tijd
die ook zetter is
dan komt het voor
dat zo’n letterzetter
neer gaat letten
op het dichten
dan op het zetten
en als hij dan niet goed oplet
en geen corrector op hem let
wordt de niet gezette letter
een vergeten letter

Wynand van de Vin

IMG_2084VergetenLettersWijn&EenVergetenLetterGedichtjesWynandVanDeVinMercatorPers

In veel inzendingen is een colofon opgenomen met vermelding van gebruikt papier en lettertype(s). Nog even over de blauwe omslag. Dat is zo’n fijn fluweelzacht papier. Deed me meteen aan wijn denken.


IMG_2085JellyNijhuisTheFreemontPressLetterbak

Bij deze inzending van Jelly Nijhuis van The Freemont Press is een afbeelding van een letterbak in de omslag verwerkt. Blinddruk.


IMG_2086JellyNijhuisTheFreemontPressSemiDoorzichtigGeaderdPapier

Binnenin een mooi, zacht, semi doorzichtig blad met vezels.


IMG_2087JellyNijhuisTheFreemontPressEleanorRoosevelt

Dan volgt het drukwerk met een citaat van Eleanor Roosevelt.


IMG_2088DeZwarteHenPersRoosjeKeijserGemengdeBerichtenVergetenLetters

Als een Werkman is Roosje Keijser van De zwarte hen pers aan de slag gegaan met ‘Gemengde berichten’.


IMG_2089NellekeBoomsmaVogelboompersVergetenLetters

De vergeten letters van Nelleke Boomsma van de Vogelboompers.


IMG_2091VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)DeTweedeHelft

De tweede helft.


IMG_2092LienVanHorenZetwerkCeesSmoldersNederlandsDrukkerijMuseumEtten-LeurVergetenLettersEenLetterSprookje

Tot mijn verrassing zag ik die lettersprookje van Lien van Horen, ze heeft het zetwerk laten doen door Cees Smolders van het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur. Daar heb ik ook een tijd, met heel veel plezier, een opleiding handzetten gevolgd bij Cees Smolders.


IMG_2093LienVanHorenZetwerkCeesSmoldersNederlandsDrukkerijMuseumEtten-LeurVergetenLetters


IMG_2094StephHeyvaertKatrienDeNilVergetenLetters

Iedere ontwerper en drukker kiest zijn eigen invalshoek en dat levert heel verrassend werk op. Hier van Steph Heyvaert en Katrien de Nil.


IMG_2097FrançoiseVogelenzangVogelboompersVergetenLetters

Françoise Vogelenzang, Vogelboompers.


IMG_2098KarelFGildemacherDeHynsteblomFergettenLettersOverVergetenLettersEnDeSpellingVanHetFries

Een heel uitgebreide inzending is die van Karel F. Gildemacher van De Hynsteblom: Fergetten Letters. Over vergeten letters en de geschiedenis van de spelling van het Fries.


IMG_2099IzaakBrunkeGevlogen

Virusgrafiek kwam met meerdere inzendingen en had die gebundeld. Dit is Izaak Brunke met ‘Gevlogen’.


IMG_2100HarrietRademakersBlauwdrukVoorEenVergetenLandschap

Harriet Rademakers met ‘Blauwdruk voor een vergeten landschap’ (misschien staat de foto wel op zijn kop).


IMG_2101HetVergetenLetterFeestacerPers35Kleuren

35 Kleuren. Vijfendertig! Het Vergeten letterfeest van acerPERS.


IMG_2104SanderPinkseVergetenLettersWillemSandbergBijStadsdrukkerijAmsterdam

Het verhaal van de letters staat op de kaft van dit ingezonden werk van Sander Pinkse. Hij gebruikt letters die vergeten waren en die in het verleden Willem Sandberg gebruikte voor drukwerk van het Stedelijk. De drukkerij die Sandberg gebruikte was de Stadsdrukkerij Amsterdam. Vandaar.

IMG_2102SanderPinkseVergetenLettersWillemSandbergBijStadsdrukkerijAmsterdam


Misschien had is toch alle 33 drukwerkjes moeten laten zien……

Nog een halve vensterbank te gaan

Vanochtend weer even aan het boekselen geweest.
Maar dan wel kerstboekselen.

Op het terrein van de FutureDome (de voormalige koepelgevangenis
in Breda) staan op de luchtplaatsen een groot aantal
bushokjes en telefooncellen.
Een paar weken geleden zijn van een van de bushokjes twee ruiten
vernield. Dat klas verkruimeld meer dan dat het breekt.
Dat kan ik goed gebruiken voor een glazen kerstboom.
Okay, dat is geen boekselen meer, maar ik vond het wel
een leuk idee.

IMG_2067DeBasisVoorMijnGlazenKerstboom

Eerst met de grotere stukken de onderkant van een boom gemaakt. Gelukkig plakt zo’n hobbylijm alles aan elkaar.


IMG_2071MijnGlazenKerstboom

Daarna heb ik het onderstuk op een stukje karton gezet en heb ik de boom afgemaakt. Grote vraag is of ik er nu nog sneeuw op moet aanbrengen?


IMG_2072NogEenHalveVensterbandTeGaan

Het raam van mijn werkplaats raakt steeds voller maar op de vensterbank is nog veel ruimte.


IMG_E2073

Vandaag is er naast de glazen kerstboom nog een boom bijgekomen (beide rechts).


Twee exemplaren van mijn tekst gereed

IMG_2013PerkamentGeit

Een paar weken terug kocht ik dit stuk perkament. Afkomstig van een geit en vervolgens bruin gemaakt. Mooie kleur vond ik voor het boekje dat ik aan het maken ben.


Al een tijd heb ik een groot kerkboek te logeren.
Van dit boek heb ik uitgezocht wie de drukker was, wie de boekbinder
was en heb daar een verhaal van gemaakt.
Aangevuld met foto’s en een beschrijving van de inhoud en
van de staat van het boek (voor zover ik dat kan beoordelen,
restauratie is niet mijn ding).
Van de tekst wil ik twee ecemplaren maken: één voor de eigenaar
van het kerkboek en één voor mij.

IMG_2015TweeExemplarenVanDeTekstDieIkSamengesteldHeb

Dit is de tekst: ‘Pennen over een kerkboek’. Gemaakt met mijn tekstverwerker en geprint bij de copyshop.


IMG_2016TweeLerenRiempjesTerVersterkingVanDeRug

Het perkament is erg dun (en heel moeilijk te verwerken vond ik), te dun om daar het katern aan te naaien. Daarom dat ik twee leren stroken uit een oude tas heb gesneden om de rug te versterken.


IMG_2042

Zo gaat het er dan uitzien.


IMG_2068

De etiketten zijn van handgemaakt Saa-papier uit Laos. Bewust de randen nat gemaakt en een beetje gerafeld om het authentieker te laten lijken. ‘Justinus’ is een grapje voor insiders.


IMG_E2069

Met het koordje erom gaat mijn exemplaar in mijn verzameling.


Museo Arqueologico Rossbach

Volgens de web site van The Lonely Planet bevat dit museum onder
andere de collectie van een Duitse priester die in Chichicastenango werkte:

Chichi’s archaeology museum holds the collection of Hugo Rossbach, a German who served as the town’s Catholic priest until his death in 1944. It includes some beautiful jade necklaces and figurines, along with ceremonial masks, obsidian spearheads, incense burners, figurines and metates (grindstones for maize). A second hall features a portrait gallery of cofradía leaders.

DSC00407ChichicastenangoMuseoArqueologicoRossbach

Dit boek beschrijft op deze pagina’s links in een taal die ik niet herken en rechts in het Spaans het bekendste manuscript: Popol Buj of Popol Vuh. ‘Vuh’ = boek, het boek van de raad.


Wikipedia:

De Popol Vuh (K’iche’: Popol Wu’uj) is een historisch-mythologische tekst van de K’iche’ (in de oude spelling: Quiché), een Mayavolk uit Guatemala, die kort na de Spaanse verovering voor het eerst in Europees schrift werd uitgeschreven (midden 16e eeuw). Het document werd vermoedelijk opgesteld door leden van de K’iche’-adel om in de beginnende koloniale maatschappij de eigen positie te legitimeren.

Ik ga graag in Nederland naar musea en in het buitenland
is dat niet anders. Groot of klein, dat maakt niet uit.
In de drukte van Santo Tomas en de zondagmarkt, is het even rust
in dit bijzondere museum.
De omstandigheden, verlichting en de oude vitrines zijn misschien
niet ideaal maar dat wordt goedgemaakt door de sfeer, de voorwerpen
en de toewijding van de mensen die het museum draaiend houden.

DSC00408ChichicastenangoMuseoArqueologicoRossbach

Niet overal staan verklarende teksten bij. Misschien heb ik die over het hoofd gezien en waren ze er wel.


DSC00409ChichicastenangoMuseoArqueologicoRossbachNicoyaPolycromo(Polychroom)SuresteDeMesoamericaPreclasicoTemprano(VroegPreklassiek)

Op het laartje staat: Nicoya Polycromo (polychroom of meerkleurig) Sureste de Mesoamerica Preclásico Temprano (Vroeg pre-klassiek).


DSC00410GuatemalaChichicastenangoMuseoArqueologicoRossbachChama(vlam)ClasicoTardio(laatklassiek)TierrasBajas(laagland)

Bij dit voorwerp stond een kaartje met de volgende tekst: Chama (vlam) Clasico Tardio (laat-klassiek), Tierras Bajas (laagland).


DSC00411ChichicastenangoUitzichtVanuitMuseoArqueologicoRossbach

Ergens in Museo Arqueologico Rossbach kon je naar buiten kijken en had je dit uitzicht.


DSC00412GuatemalaChichicastenangoMuseoArqueologicoRossbach

In meerdere talen hing waarschijnlijk dezelfde tekst. Dit is natuurlijk de Engelse versie. Het vertelt eigenlijk meerdere verhalen: de geschiedenis van de stad, de bevolking die hier woont en verhaalt van de verschillende gewoontes. Het beschrijft ook het belangrijkste feest in het jaar: Santo Tomas.


Chichicastenango

The name means, “place of nettles” and was founded by Quichés who fled from the destruction of Utatlán.
They settled close to Chaviar, commercial emporium of the Cakchiquels.
Today the quiché indians continue calling the town “Siguan Tinamit” which means “Place surrounded by ravines” and they called themselves “Mashenos” derived from Max which at the same time means Tomas.
Chichi, as it is popularly called, is located 145 kilometers from Guatemala City.

 

From early age the women learn the art of weaving an a waistheld loom.
The “huipiles” carry symbols that represent the universe as well as lightning, corn, cardinal points, the sun and a beveled bird.

The men weave their belts and wool jackets for their black suits.
The jacket and pants are very similar to those used by Spanish soldiers during the colony.

 

The wooden masks that dancers use and which symbolically bring them closer to their gods are manufactured in Chichicastenango.
A mask factory and a were house (warehouse?) that keeps the costumes for the dancers and rents them the outfits, is located in the last house on the trail to Pascual Abaj.

 

There are fourteen ‘cofradias’ (brotherhoods) in Chichicastenango, each with six or eight brothers of different rank and responsibilities.
Each “cofradia” is in charge of guarding a saint, which is keep (kept) in the house of the first mayor.
The saint is only taken out for processions and selected festivals.

 

The festive days of the Christian calendar are splendidly celebrated with fireworks, music and much color, and start the town’s most important fiesta, which takes place the 17th to 21st of December in honor (of) Santo Tomas.
Processions and traditional dances like La Conquista and El Torito take place.
This is one of the three towns where the daring acrobatic act “El Palo Volador”, of the pre-hispanic origin takes place, in honor of the sun.

Korte samenvatting:
De naam Chichicastenango komt van ‘plaats met brandnetels’.
De oorspronkelijke bewoners zijn de Quichés.
De vrouwen leren op jonge leeftijd te weven.
De ‘huipiles’ zijn de blouses met typische geweven voorstellingen.
Mannen maken hun zwarte pakken van wol.
De houten maskers worden gebruikt bij de dansen.
Er zijn 14 ‘cofradias’ of broederschappen of buurtschappen
in Chichicastenango en ze zijn religieuze organisaties.
Christelijke feestdagen worden met vuurwerk, processies en
traditionele dansen gevierd.
Een speciale plaats neemt ‘El Palo Volador’ in, jonge mannen
die acrobatische toeren uithalen in een hoge paal,
boven het publiek.

Wikipedia heeft een pagina over de Quiché:

De K’iche’ of Quiché zijn een Mayavolk woonachtig in Guatemala. Met ongeveer 2.300.000 zijn zij het talrijkste van de Mayavolkeren.

De K’iche’ leven in het middenwesten van Guatemala, voornamelijk in het naar hen genoemde departement El Quiché, en in de departementen Quetzaltenango, Sololá en Totonicapan. Het gebied waar de K’iche’ leven is overwegend bergachtig. Ook leven er emigrantengemeenschappen in Mexico en de Verenigde Staten.

Het woord K’iche’ betekent ‘veel bomen’ in het K’iche’, en is de benaming die zij aan hun leefgebied gaven. Van de vertaling in het Nahuatl, Cuauhtemallan, is de naam Guatemala afkomstig.

Terwijl de Maya’s van Yucatán en El Petén op hun hoogtepunt waren tijdens de klassieke periode, viel het hoogtepunt van de precolumbiaanse K’iche’ in de postklassieke periode. Het K’iche’-koninkrijk Q’umarkaj werd in het begin van de 12e eeuw gesticht, wist een groot deel van de Guatemalteekse hooglanden onder controle te krijgen, en veranderde in een welvarend handelsrijk. De 15de-eeuwse K’iche’ zijn vooral bekend uit de Popol Vuh (K’iche’: Popol Wu’uj), een inheems geschiedenisboek dat kort na de Spaanse verovering is opgesteld.

Aan het eind van de 15e eeuw werden de K’iche’ tot vazallen van de Azteken. De Spanjaarden, geleid door Pedro de Alvarado, vielen in 1523 Guatemala binnen, gesteund door de Kaqchikel, de traditionele vijanden van de K’iche’. In februari 1524 werd de laatste K’iche’-heerser, Tecún Umán, gedood door Alvarado.

In de jaren 1980 hoorden de K’iche’ tot de grootste slachtoffers van de Guatemalteekse genocide.

De mensenrechtenactiviste Rigoberta Menchú, winnares Nobelprijs voor de Vrede in 1992, is een K’iche’.

DSC00413guatemalaChicgicasrtengoMuseoArqueologicoRossbach

Deze foto geeft een beeld van het museum.


DSC00414GuatemalaChichicastenangoMuseoArqueologicoRossbachModelVanElPaloVolador

In een achterzaaltje, tegen de muur, stond een schaalmodel van de hoge paal met het ‘platform’ die gebruikt wordt bij ‘El Palo Volado’.


Altijd leuk, zo’n museum.