Van den vos Reynaerde

IMG_2672DeStrengelsPassen

De perkamenten strengels passen in de speciaal hiervoor gemaakte gaten. Het idee is nu de uiteindes aan de buitenkant weer uit te rollen en die dan daar te bevestigen. Als dat gedaan is aan de achterplat dan zitten daar de riempjes en de strengels aan en kan het echte binden beginnen. Aan het eind van het binden kan dan het voorplat bevestigd worden. Daarvoor heb ik nu natuurlijk al gekeken of de riempjes en de strengels goed passen. Alleen de riempjes me strengels zullen nog ingekort moeten worden maar dat doe ik pas na het inbinden want dan kan ik precies bepalen wat de lengte moet zijn.


IMG_2673Afgerold

Om de strengels uit te rollen maak ik de uiteinden weer vochtig en laat ik het water even inwerken. Het perkament wordt dan weer week en laat zich uitrollen.


IMG_2674Afgerold

Het hout wordt daarbij ook wat vochtig maar dat kan het eikenhout best hebben.


IMG_2676InDeLijm

Met PVA ingelijmd.


IMG_2677InDeLijmklemmen

Vervolgens heb ik de kop en de staart (de boven en onderkant), op de plaats van de strengel in lijmklemmen gezet. Daar laat ik ze een nacht in staan drogen.


Van den vos Reynaerde

Er is in Nederland al een reizende tentoonstelling met
64 versies van Van den vos Reynaerde.
Die van mij is daar niet te zien want hij is nog lang niet af.
Stap voor stap ga ik vooruit.

IMG_2658TweeStrengelsVanPerkamentKernVanIntegraalKapitaalband

Afgelopen zondag had ik geen camera bij me toen ik in mijn werkplaats was. Toen heb ik twee strengels gemaakt van perkament. Je neemt een strook perkament van 2 cm breed, drie maal zo lang als je nodig hebt. Dan plaats je voor 15 minuten het perkament in water. Het perkament wordt dan weer zacht en je kunt het oprollen en vastzetten op een plank of een stuk stevig karton.


IMG_2659StrengelVanPerkament

Deze strengels zijn ongeveer 3 mm dik. Naast de drie riempjes waarop de katernen gebonden gaan worden gaan deze strengels ook verbonden worden met de katernen, en wel aan de boven- en onderkant. Na het naaien en het aanbrengen van het leer als bekleding wordt het leer verbonden met deze gebonden strengels om zo het kapitaal te gaan vormen.


IMG_2660AchterplatBinnenkantRiempjesGelijmdenGespijkerd

Dit is de status van de achterplat zoals die zondag was. Dit is de binnenkant en je kunt zien dat de riempjes gelijmd en met messing spijkertjes vastgezet zijn. Dit verdwijnt straks uit het zicht door het perkamenten dekblad dat met het eerste en laatste katern wordt meegebonden.


IMG_2661AchterplatBuitenkantriempjesGelijmd

Dit is de buitenkant van het achterplat. De leren riempjes zijn ook hier gelijmd aan het eikenhout. Je ziet hier ook boven en onder de gaten waar de perkamenten strengels door moeten.


IMG_2666DebuitenkantVanDePlattenMetRiempjesEnStrengels

Vandaag zijn die gaten voor de strengels nog een beetje uit gevijld zodat de strengels er door kunnen. Op de buitenkant van het achterplat draai ik die strengels weer uit elkaar (eerst een beetje nat maken) en ga ik ze dan vastlijmen. Maar dat is voor de volgende keer.


IMG_2668AlleenDeStrenglesnogVastzettenOpDeAchterplat

De binnenkant van de achterplat. Als de strengels aan het achterplat zijn vastgemaakt gaat het echte inbinden beginnen. De tekst op de riempjes zijn van een eerdere test om op dit leer de naam van het boek te zetten met de verguldpers.


Van den vos Reynaerde

IMG_2651LinksZittenDeRiempjesAlHelemaalOpHunPlaatsRechtAlDoorDeTunnel

Gisteren de platten afgemaakt. Op de foto hierboven zie je dat de riempjes al helemaal op hun plaats zitten, in en aan de rechter plat. Links zijn de riempjes al door de ‘tunnel’ gevoerd. Nog niet dwars door de eikenhouten plat.


IMG_2652DatGaatGoedKomen

Nu is het tijd om de dikte van het boekblok mee in overweging te nemen. De leren riempjes moeten worden doorgesneden (in de lengte, ter hoogte van het boekblok) om het naaien mogelijk te maken.


IMG_2653EersteRiempjeGeplaktEnGespijkerdEnIngesnedenOmBindenMogelijkTeMaken

Nu de riempjes afgetekend zijn, is de eerste ingesneden en bevestigd aan de eerste plat. De katernen zullen straks op deze achterplat worden genaaid. Het riempje is gelijmd en vervolgens met drie messing spijkers vastgezet.


Van den vos Reynaerde of Reinaert de vos

Voor het eerst sinds lange tijd weer eens een foto
uit mijn werkplaats met iets van de zon erop.

IMG_2642HoutenPlattenAftekenenBuitenkant

Door carnaval en verkoudheid lag het allemaal wat stil. Eén van de houten platten voor de middeleeuwse binding is gereed. Maar aan de tweede moest ik nog beginnen. Vanmiddag dus begonnen de buitenkant af te tekenen. Dit ‘houtbewerken’ en de metaalbewerking, zijn de moeilijkste technieken. Gewoon omdat ik er nauwelijks ervaring mee heb. Maar het goede nieuws is dan dat je op die gebieden ook de meeste vorderingen maakt (in het begin).


IMG_2644DezeGaanMeBeterAfDanGedacht

Hier ben ik aan de binnenkant bezig. Kort samengevat: je maakt vanaf de rug (de smalle kant van de houten plankjes) een ‘tunnel’ naar de buitenkant van de plat. De leren riempjes die straks door de ‘tunnel’ lopen, gaan even verder, dwars door de houten plank. Daar wordt ook een anderhalve centimeter lang, ruimte gemaakt om straks het riempje vast te kunnen lijmen en spijkeren. Die laatste lengte zie je op deze foto gemaakt worden.


IMG_2645HoutenPlattenBinnenkantUitsteken

Ik durf het bijna niet te zeggen maar dat werken met een beitel valt nog niet mee. Aan het eind van de middag voel ik mijn arm.


IMG_2646HoutenPlattenBinnenkant

De gaten om van de buiten- naar de binnenkant te komen zijn gereed. De riempjes passen er door en de kleine sleuven zijn diep genoeg. Nu de ‘tunnels’ nog. Dat is het moeilijkste deel. De smalle rugkant van de platten zijn het meest kwetsbaar. Overigens zijn de riempjes qua lengte nog niet op maat. Ze zijn lang genoeg om door de platten te gaan en er op vastgezet te worden en om rekening te houden met het boekblok dat nog tussen de plankjes moet komen. Als het goed is zijn de riempjes te lang en moet ik ze straks inkorten.


IMG_2647DeKanalenNogNietGereed

Laten we zeggen de eerste versie van de drie brede ‘tunnels’. Die zie je aan de bovenkant van de foto. Dan, naar beneden, een korte sleuf met gelijke breedte en dan het gat waardoor de leren riempjes straks naar de binnenkant van de plat gaan. Volgende keer afronden.


Wil je zien hoe hedendaagse boekbinders hun fantasie de vrije loop
laten bij het maken van boekbanden voor ‘de vos’?

Grootste boekbandexpositie van het jaar in Deventer

Deventer – Op de drempel van de 85ste Boekenweek opent de stichting Handboekbinden de grootste boekbindersexpositie van het jaar: ‘De Vos Reynaerde te kijk gezet in 64 boekbanden’.

Vierenzestig boekbinders hebben het dierenepos uit de 13de eeuw, “Van den vos Reynaerde”, op een nieuwe, unieke wijze vormgegeven. Alle boeken hebben dezelfde authentieke inhoud, maar ieder boek heeft een bijzondere met de hand gemaakte boekband. Deze 64 handgebonden boeken worden, naast enkele bijzondere historische exemplaren, van 2 maart tot en met 5 mei 2020 in de Athenaeumbibliotheek tentoongesteld.

Reynaert de vos, rebel van het eerste uur, is een middeleeuws literair icoon dat ons al eeuwen in de ban houdt. Reynaert is een rebel van een speciaal kaliber. Hij is sluw, egoïstisch, leugenachtig, pervers, gewelddadig en sarcastisch. De perfecte antiheld.

De expositie laat een bijzondere mix van klassieke en hedendaagse handgebonden boeken zien. Enkele boeken zijn gebonden op traditioneel middeleeuwse wijze. Er zijn ook meer eigentijdse exemplaren te bezichtigen die gemaakt zijn met gebruikmaking van hedendaagse materialen en technieken, maar dan met een knipoog naar de middeleeuwen. Een onverwachte verzameling boekbanden die bijzonder de moeite waard is voor de ware boekenliefhebber. Een expositie waar het plezier van het ontwerpen en het maken van afspat.

Athenaeumbibliotheek, Klooster 12, 7411NH Deventer

2 maart – 5 mei 2020

Openingstijden:
Maandag 13.00 – 17.00 uur
Dinsdag 09.00 – 17.00 uur
Donderdag 13.00 – 17.00 uur
Vrijdag 13.00 – 17.00 uur

Hij lag even stil: Van den vos Reynaerde

Voor mijn verkoudheid had ik wel een begin gemaakt
met het voorbereiden van het eerste plat (houten voor- of achterkant)
van een middeleeuws boek.
Deze week kon ik er weer aan door werken.

Een middeleeuws boek is een boek waarbij de tekst tussen twee
houten planken wordt ingebonden.
In mijn geval eikenhout.
Het idee bij deze Romaanse binding is dat er met drie riempjes
en twee perkamenten strengels een verbinding ontstaat tussen de houten
planken en de tekst en de katernen van bedrukt papier en twee dekbladen
van perkament onderling.

IMG_2567RiempjeNummer1VanafDeRugDoorDeTunnelDoorDesleufDwarsDoorDePlatAanDeBinnenkantDoorEenSleuf

Hier zie je dat het leren riempje van links af, in de rug van de houten plat verdwijnt. Vanaf de rugzijde is er een ‘tunnel’ gemaakt die even verder aan de buitenkant van de plat naar buiten komt. Daar wordt het riempje door een sleuf geleid om dan dwars door de plat te gaan. Aan de binnenkant wordt hij opnieuw door een sleuf geleid. In de sleuven en de tunnel ga ik straks het leer verlijmen met het hout. Bij de sleuven wordt het riempje ook nog eens vastgezet met messing spijkertjes. Zowel aan de binnen- als buitenzijde. De tunnel is voorgeboord met een boormachine. Verder gebruik je een beitel en vijlen.


IMG_2568RiempjeNummer1

Hier zie je hoe het riempje als het aan de binnenkant uit de plat komt nog eens door een sleuf wordt geleid. De beitel ligt er bij om het leer een beetje voor de foto op zijn plaats te houden.


IMG_2569RiempjeNummer2

Hier zie je dat riempje nummer 2 ook op zijn plaats zit. Ook zie je dat het leer (van een oude tas, 3 centimeter breed en dan dubbelgevouwen om de juiste dikte te krijgen voor een riempje van iets meer dan 1 centimeter breed) terugveert. De lijm en de spijkertjes en het dekblad dat aan deze kant tegen de plat komt, zullen er voor zorgen dat het allemaal op zijn plaats blijft zitten.


IMG_2570RiempjeNummer3

De drie riempjes zitten in de plat. Een volgende keer ga ik aan plat twee beginnen. Even zien wanneer dat zal zijn met carnaval in aantocht.


Atlas maior van Joan Blaeu

De reden waarom ik naar den Haag ging afgelopen zaterdag
was de tentoonstelling van de Atlas maior.
Deze beroemde atlas is in het geval van Huis van het Boek
afgezet (ingekleurd) door Dirck Jansz van Santen.
De atlas is in de basis gedrukt door een van de bekendste
drukkers van Nederland: Joan Blaeu.

IMG_2487HuidVanHetBoekJoanBlaeuAtlasMaior

De muren van de ruimte waar de 6 delen van de atlas te zien zijn, zijn bedrukt met fragmenten van kaarten. Denk bij het woord atlas niet meteen aan aan atlas als de Bosatlas. Het is niet één boek maar wordt gevormd door een aantal boeken. Soms gaat de informatie op de kaarten en in de boeken veel verder dan bij een Bosatlas.


Het is een van de topstukken van Huis van het Boek en het hoogtepunt van de Nederlandse boekdrukkunst uit de zeventiende eeuw: de Atlas Maior van de Amsterdamse drukker en uitgever Joan Blaeu.
De ‘Grote Atlas’, uitgegeven tussen 1662 en 1665, staat bekend als de mooiste atlas die ooit gemaakt is.
De atlas bevat ca 600 kaarten van alle gebieden van de wereld.
Naast een Latijnse editie verschenen er versies in het Nederlands, Frans, Duits en Spaans.
Veel exemplaren van de atlas werden voorzien van extra kaarten, bijvoorbeeld omdat die recenter of gedetailleerder waren.
Ook het museumexemplaar bevat veel toegevoegd materiaal.
Alle kaarten in dit exemplaar zijn ‘afgezet’ (ingekleurd) door de Amsterdamse meester-afzetter Dirck Jansz van Santen.
Bij de eigenlijke ‘Blaeu-atlas’ hoort een aantal Stedenboeken: boeken met plattegronden en beschrijvingen van steden in de Nederlanden en elders in Europa.
Ook een Zee-atlas maakt deel uit van het geheel.
Deze tentoonstelling laat de variantie en pracht van al die verschillende boeken zien.

IMG_2455JoanBlaeuAtlasMaiorEngeland

Omdat ik ging kijken op de eerste dag dat de Brexit definitief is begonnen, kan ik mijn bericht goed beginnen met de kaart van Engeland.


IMG_2456JoanBlaeuAtlasMaiorEngelandThreeGoldenLionsOnARedFieldRepresentingTheRulerOfTheKingdomOfEngland

Op de kaart staat het wapen afgebeeld van de Koning van Engeland, of zoals ik las op een site over heraldiek: ‘Three golden lions on a red field representing the ruler of the Kingdom of England’.


IMG_2457JoanBlaeuAtlasMaiorEngelandHetGoudStraaltJeTegemoet

Bij het werk van Van Santen spat het goud (zoals hier bij de letters) je tegemoet.


IMG_2458JoanBlaeuAtlasMaiorEngelandLondon

Detail van de kaart met London en omliggende steden. Iedere stad wordt gemarkeerd door een gouden punt.


De teksten in dit bericht zijn voor een groot deel afkomstig
van de borden op de tentoonstelling.

Familie Blaeu

 

De vader van Joan Blaeu, Willem Jansz (1571-1638), groeide op in Alkmaar.
Op 24-jarige leeftijd reisde hij naar Denemarken om te studeren bij de astronoom Tycho Brahe.
In 1596 trouwde hij in Alkmaar.
Joan, zijn oudste zoon, werd daar geboren.
Vanaf 1599 woonde het gezin in Amsterdam, waar Willem Jansz globes en instrumenten verkocht en vanaf 1602 ook kaarten en prenten.
In 1608 verscheen de eerste editie van zijn zeemansgids ‘Licht der zeevaert’.

 

Willem Jansz woonde en werkte vanaf 1605 op ’t Water (Het Damrak), naast zijn concurrent Johannes Janssonius.
Omdat hun namen op elkaar leken, voegde Willem Jansz vanaf 1621 de bijnaam van zijn grootvader, blauwe Willem, bij zijn naam.
Hij gebruikte vanaf toen ook het drukkersmerk met het motto ‘Indefessus agendo’, ‘Onvermoeibaar bezig’.
Blaeu drukte werken van dichters als Roemer Visscher en Vondel, maar ook verboden katholieke boeken.
Vanaf 1630 gaf gij atlassen uit.
In 1633 werd hij benoemd tot kaartmaker van de VOC.

 

In 1638 overleed Willem Jansz.
Zijn zoon Joan, die intussen rechten had gestudeerd, nam het bedrijf over.
In 1637 was aan de Bloemgracht een nieuwe, grote drukkerij gebouwd, de plek waar de Atlas Maior en vele andere uitgaven het licht zagen.
Net als zijn vader correspondeerde Blaeu met geleerden, zoals de brief aan een (onbekende) wetenschapper laat zien.
Blaeu vraagt of hij snel een tekst kan sturen over de modellen van het heelal van Copernicus (de zon draait om de aarde).
Die wil hij gebruiken in zijn voorwoord van zijn atlas.
In 1671 kocht Joan Blaeu een huis achter de Nieuwe Kerk, waar hij nog een drukkerij vestigde.
Die brandde in februari 1672 tot de grond toe af.
Joan Blaeu overleed niet veel later, op 28 december 1673.

IMG_2459GrollaeObsidio(BelegVanGroenlo)WillemBlaeu1629

Deze versie van Grollae Obsidio (Beleg van Groenlo) is gedrukt door Willem Blaeu in 1629. Het toont al de spreuk ‘Indefessus agendo’ die als een vorm van reclame of keurmerk werd gebruikt.


IMG_2461JoanBlaeuBriefVanJoanBlaeuAanEenOnbekendeWetenschapper30November1662

Dit is de handtekening van Joan Blaeu zoals die in de tekst wordt beschreven.


Dirk Jansz van Santen

 

‘Meester-afzetter’ klinkt anno 2020 niet als een reclame, maar een ‘afzetter’ was aan het eind van de zeventiende eeuw een inkleurder van prenten.
De inkleurder van de Atlas Maior van Huis van het boek was de beroemdste ‘meester-afsetter’ die Nederland ooit gekend heeft: Dirk Jansz van Santen (1637/8-1708).
Hij leefde en werkte in Amsterdam, maar over zijn leven is verder bijna niets bekend.
We weten dat hij werkte als boekbinder toen hij in 1674 trouwde.
Toen hij later lid werd van het St. Lucasgilde werd hij ‘afsetter’ genoemd.
Van Santens werk is te herkennen aan de uitzonderlijke luxe: hij maakte gretig gebruik van de beste en duurste pigmenten en bracht veelvuldig accenten aan met bladgoud.

 

Van Van Santen zijn uitsluitend topstukken bekend – atlassen, Statenbijbels en andere plaatwerken.
Verschillende bibliotheken in binnen- en buitenland bezitten door hem ingekleurde werken.
Behalve de Atlas maior heeft Huis van het Boek ook een door hem ingekleurd exemplaar van een werk van de Leidse hoogleraar Petrus Cunaeus (1586-1638) over het Joodse volk in het Oude Testament.

IMG_2462AfzetterDirkJanszVanSantenPetrusCaneausDeRepublykDerHebreenOfGemeenebestDerJoden3dlnAmsterdamWGoeree1684

Aan dit boek werkte ook Dirk Jansz van Santen. Het boek is geschreven door Petrus Caneaus en heet: ‘De Republyk der Hebreen of Gemeenebest der Joden. Het boek bestaat uit 3 delen.ln Amsterdam uitgegeven door W. Goeree in 1684. Iemand kon dus een boek schrijven en laten uitgeven. Een uitgever kon ook het initiatief nemen om een tekst te drukken en verkopen. Daarbij was het niet zo dat automatisch alle delen op dezelfde manier werden ingebonden of dat alle delen werden voorzien van platen of dat die platen ingekleurd werden. Afhankelijk van de grootte van je beurs liet je aanvullende werkzaamheden als binden in perkament of leer en het afsetten uitvoeren.


IMG_2463AfzetterDirkJanszVanSantenPetrusCaneausDeRepublykDerHebreenOfGemeenebestDerJoden3dlnAmsterdamWGoeree1684

Een ander deel van dit boek.


De Banden.

 

Exemplaren van de Atlas Maior werden vaak gebonden in perkament met een in goud gestempeld patroon van plaat- en rolstempels.
De atlas van Huis van het Boek is geen uitzondering.
We weten dat de beroemde Amsterdamse boekbinder Albertus Magnus banden maakte voor atlassen van Blaeu.
Hoewel het niet met zekerheid te zeggen is – andere Amsterdamse boekbinders maakten banden die erg leken op die van Magnus – is het goed mogelijk dat hij ook de banden om dit exemplaar heeft gemaakt.

IMG_2467PerkamentenBand

Als amateur boekbinder heb ik ook met aandacht gekeken naar de banden: wit perkament met goudopdruk.


IMG_2469PerkamentenBandRug

Zicht op de rug. Het lijkt erop dat de linten waarop de katernen zijn genaaid door de band komen.


IMG_2470PerkamentenBandUitstekendeLusjes

Hier zie je zo’n lint er een beetje uitsteken. Maar waarschijnlijk valt daar meer over te zeggen.


IMG_2471PerkamentenBand

Aan de voorsnede (voorkant) van het boek zie je dat er een randje perkament omgeslagen is, komend van het voor- en achterplat. De functie van de stukjes leer (?) zie ik niet maar had misschien met de sluiting te maken of was puur voor de versiering.


IMG_2472PerkamentenBand

Hier lijkt het er op alsof de kapitaalkern door het perkament komt. Hoe de twee (band en kapitaalkern) aan elkaar bevestigd zijn kan ik zo niet zien. Het eerste katern (van onder af gezien) lijkt van een ander materiaal.


IMG_2473AtlasMaiorJoanBlaeuKaartNicolaesVisscherNieuwNederland

Terug naar de kaarten: Noord Amerika, de oostkust.


Deze kaart van ‘Nieuw Nederland’ werd uitgegeven door Blaeu’s concurrent Nicolaes Visscher.
Hij werd vermoedelijk toegevoegd omdat hij gedetailleerder is dan de kaart van Blaeu, en omdat hij een panorama van Nieuw Amsterdam heeft.
De kaart dateert oorspronkelijk uit 1656, maar dit is een heruitgave uit 1685.
Op dat moment was Nieuw-Amsterdam al definitief overgedragen aan de Engelsen en heette het New York.
Aan de geografische namen op de kaart zijn de lokale indianenstammen af te lezen.
Ook hun dorpen en vaartuigen staan afgebeeld, net als de fauna.

IMG_2475AtlasMaiorJoanBlaeuKaartVanChina

De volgende kaart is van het Keizerrijk China.


De Chinese Muur is duidelijk zichtbaar op deze kaart van het oosten van China.
Hij werd gemaakt op basis van gegevens van de jezuïet Martinus Martini (1614-1661), die tussen 1643 en 1651 in China had rondgereisd als missionaris.
Dit deel van de Atlas maior heet ‘Novus atlas sinensis’ (Nieuwe Chinese atlas) en staat bekend als de eerste westerse atlas van het land.
De kaart is ook de eerste waarop Korea niet meer als eiland wordt weergegeven.

IMG_2476AtlasMaiorJoanBlaeuKaartVanChinaEersteWesterseKaarMetKoreaNietAlsEenEiland

Atlas Maior van Joan Blaeu: Kaart van China, de eerste westerse kaar met Korea niet als een eiland afgebeeld maar als schiereiland.


IMG_2478AtlasMaiorJoanBlaeuPieterGoosOostzee

Er lag ook een zeekaart open: van de Oostzee. Ik vond het instrument dat de man gebruikt heel bijzonder. Daarnaast is de ‘vertaaltabel’ voor de verschillende soorten ‘mijlen’ opvallend. Als ik het Oudnederlands goed lees: Duitse, Spaanse, Engelse en Franse mijlen. De naam van de maker van de kaart staat er ook bij: Pieter Goos.


IMG_2479AtlasMaiorJoanBlaeuStedenkaartRomeCastelSantAngeloEngelenburchtEnSintPieter

Detail van de kaart van Rome met de Engelenburcht en de St. Pieter.


IMG_2479AtlasMaiorJoanBlaeuStedenkaartRomeCastelSantAngeloEngelenburchtEnSintPieterDetailStPieter

Dit is denk ik het detail van de St. Pieter. Vanaf de rug gezien met bovenaan het St. Pietersplein met de obelisk.


IMG_2480AtlasMaiorJoanBlaeuStedenkaartRome


IMG_2483AtlasMaiorJoanBlaeuStedenkaartRome

Rome en Vaticaanstad.


IMG_2484AtlasMaiorJoanBlaeuHaarlemAanwijzingDerVermaersteEnMerckelijkstePlaetzen10tHuysVanLaurensKosterVinderDerDruckKonst

Dit is een detail van de kaart van Haarlem. Dat is dan werer zo leuk omdat je er het huis van Laurens Koster kunt zien. Dat is nummer 10 op ‘Aanwijzing der vermaerste en merckelijkste plaetzen’.

IMG_2485AtlasMaiorJoanBlaeuHaarlemAanwijzingDerVermaersteEnMerckelijkstePlaetzen10tHuysVanLaurensKosterVinderDerDruckKonst

10. ’t Huys van Laurens Koster, vinder der Druck konst.


IMG_2486AtlasMaiorJoanBlaeu

Dit wapen zal vast met Haarlem te maken hebben naar ik kon het met Wikipedia niet thuisbrengen.


IMG_2489HuisVanHetBoekDenHaagAtlasMaiorJoanBlaeu

Hier liggen ze dan: Atlas Maior van Joan Blaeu in het Huis van het Boek en Den Haag. Over een paar weken kun je andere kaarten zien van dezelfde atlas.


Avonturen van de boekbinder

Al weer een tijdje geleden heb ik het boekblok van
‘The Art of Bookbinding’ uit het naaibankje gehaald.
maar dat hier nog niet gemeld.
Het boek is gereed om met leer te bekleden maar dan moet
ik ook gaan beginnen aan het chevron-kapitaal.
Daarna komt de sluiting aan de beurt.

IMG_1780BoekUitMijnNaaibankjeGehaald

Zo komt het boek dan uit het naaibankje.Je kunt goed de geïntegreerde kapitaalkern zien aan de kop en staart (boven- en onderkant). Helemaal met zwart garen omwikkeld. Het perkamenten dekblad golft gelijk. Dat zal straks bevestigd worden tegen de binnenkant van de platten.


IMG_1783AchterplatBevestigd

Hier zie je dat het achterplat nu ook aan het boekblok is bevestigd. Zowel de perkamenten kapitaalkernen als de leren riempjes waarop genaaid is, zitten nu vast aan beide platten. Gereed om het in het leer te steken, na te denken over het chevron kapitaal en het boekbeslag met de sluiting.


IMG_1784AchterplatBovenaanzicht

Van bovenaf zie je de messing spijkertjes die gebruikt worden om de leren riempjes vast te zetten aan de houten platten.


IMG_1785ProeflapjeChevronKapitaal

Dit is het proeflapje dat ik gemaakt heb om de chevron steek te kunnen oefenen. Dat is geen overbodige luxe want het lukt me niet om die steek mooi te krijgen.


IMG_1790TweedePogingChevronKapitaalTeMaken

Daarom heb ik deze week nog een tweede proeflapje gemaakt van een restje leer en een stuk henneptouw.


IMG_1791InDeVoorplatIsruimteUitgespaardOmSluitriemTeBevestigen

Het werken aan het proeflapje kan ik ook thuis. Dat hoef ik niet in mijn werkplaats te doen. Daarom ga ik in mijn werkplaats door aan het beslag. Hier zie je het voorplat. Daarin is ruimte uitgespaard om de sluitriem te bevestigen. Op het voorplat zie je de sluitriem straks niet want de riem komt onder het bekledingsleer te zitten. Om het riempje vast te zetten maak je een soort van schildje van messing dat met spijkers vastgezet wordt op de voorplat, in het bekledingsleer en door het sluitriempje.


IMG_1792OntwerpVoorSchildjeEvenPassenOpHetBoek

Hier zie je mijn papieren ontwerpje voor het schild. Even passen.


IMG_1793OntwerpVanSchildjeGeplaktOpHetMessing

Dat ontwerp plak je dan op de plaat messing om de vorm uit te knippen/zagen en de gaatjes voor de spijkers voor te boren. Dit dunne messing kun je ook doorsteken met een els (priem).


IMG_1794OpHetRiempjeKomtDitPlaatjeVanMessing

Weer even passen.


IMG_1795BoekbeslagEvenPassen

Het beslag dat ik onlangs kocht wil ik ook op het boek bevestigen. Even passen.


IMG_1797TheArtOfBookbindingWordtInRoodLeerIngebondenDaaromKomtHetBoekbeslag

Het beslag komt dan natuurlijk boven op het leer te liggen. Dat zal zo’n beeld moeten gaan geven.


IMG_1798LerenRiempje

Dit wordt het riempje. Het is een stuk leer van ongeveer 17 centimeter lang en 4 centimeter breed dat dubbelgevouwen en gelijmd is.


IMG_1799ZoPastStraksHetRiempjeInDeVoorplat

Zo gaat het leren riempje dan in de uitsparing vallen. De sluiting komt dan op de rug.


Iedereen is weer bij!