Weer gewerkt aan de dummy voor de dummy van Van den vos Reynaerde

Posted on oktober 2, 2019 by Argusvlinder

De losse katernen van Van den vos Reynaerde, uitgebracht door
Atelier de Ganzenweide, ga ik inbinden in een middeleeuwse binding.
Naar een model beschreven door Peter Goddijn.
Maar daar komt zoveel bij kijken dat ik besloten heb eerst een dummy
te maken. Maar al lezend ontdekte ik zoveel nieuwe dingen
en had ik zoveel vragen dat ik besloot om met een Doe-het-zelf pakket
voor een boeksluiting van Atelier Libri een dummy te maken
voordat ik aan de echte dummy begin.
Het klinkt gecompliceerd maar ik leer zoveel van deze voorbereiding
dat ik blij ben met de keuze.

Hoe ver ben ik?
Ik heb een dik boekblok gemaakt, klein maar dik.
Gebonden op leren riempjes met houten platten.
Nu ben ik bezig met het boekbeslag; de sluiting.
Daarvoor had ik nog een kniptang nodig om uit een plaatje
messing een vorm te kunnen knippen.
De sluiting is nu bijna gereed.
De foto’s in deze blog gaan daar over.
Dan wil ik ook nog oefenen met handgemaakt kapitaalband.
Dat loopt nog niet zoals ik wil maar ik maak vorderingen.

Dit zijn de sluithaak (boven) en een plaatje messing met drie gaten. Uit dat plaatje knip ik dadelijk het bevestigingsplaatje dat gebruikt wordt om het leren riempje aan de sluithaak te zetten. Dat wordt dus passen en meten.

Even passen met een strookje papier (wit onderaan) hoe lang en breed het strookje leer moet worden.

Dat lijkt me een goede afmeting.

Het riempje wordt van rood leer.

Steeds passen en meten en nu het bevestigingsplaatje aftekenen om uit te knippen.

Nu passen en meten met in ieder geval 1 set gaten op zijn plaats.

Eerst het bevestigingsplaatje vastgezet met 1 messing spijker. Nu zijn de laatste twee aan de beurt. Het vinden van de gaatjes en recht houden van het leer is nog niet eenvoudig.

Een tussen resultaat.

Als de kapitaalband gereed is kan ik de boekband in elkaar zetten en
de sluiting plaatsen. Als dat af is dan kan ik aan de echte dummy beginnen.

Inderdaad. er is nog werk aan de winkel. Maar ik snap beter dan voor deze poging hoe ik het moet gaan doen. Dit kan ik eenvoudig uit elkaar halen. Dan om het pluizen van het henneptouw een beetje in te tomen een beetje insmeren met lijm. Dan kan ik dit verder weer goed gebruiken voor de tweede poging.

Boeken maken vanuit een erfenis (tweede poging)

Posted on oktober 1, 2019 by Argusvlinder

We hebben het al een aantal keren besproken.
Al ruim voor mijn vakantie.
Mijn moeder heeft een deel van een erfenis van mijn tante
altijd bewaard. Mijn tante overleed in 1990.
Maar ze is zelf niet zo’n borduurster.
Ik zelf ook niet maar ik heb wel een andere toepassing.

De ‘erfenis’ zit in dit koffertje.

Dit zie je dan allemaal als je het koffertje opent. Blijkbaar kocht mijn tante materiaal bij ‘Riet Thielen Mode Stoffen’ in Breda.

Dit is duidelijk een proeflap. Je ziet dat verschillende steken worden gedemonstreerd. Je zien ook hoe je een sluiting kunt maken met een knoopje en met een haakje. Dit maakten vroeger veel vrouwen op school. Intrigerend zijn de vermoedelijke initialen ‘PK’. Die zijn in ieder geval niet van mijn tante. Of ze deze lap als voorbeeld er bij hield of wat voor ander doel het had weet ik niet.

Er zitten ook een aantal borduurwerken in die al helemaal of ver gereed zijn. Zoals dit grasveldje met allerlei bloemen.

Hier is wel een begin gemaakt maar is het werk nooit afgekomen.

De naam van de plant staat bij het borduurwerk: Malva Moschata of Muskuskaasjeskruid.

Solanum Dulcamara of Bitterzoet.

Nu ben ik niet van plan om nog te leren borduren.
Maar de borduurwerken die je hier zit kan ik wel
verwerken in boekbanden.
Mijn tante werkte in de bibliotheek.
Met enige regelmaat kreeg ik boeken die afgeschreven waren in de bib.
Ik heb ze nog: een hele reeks van de Rechter Tie-serie.
Waarschijnlijk zou ze het wel kunnen waarderen als haar werk wordt gebruikt
om boeken mee te maken.

Deze koperen pot met bloemen is eigenlijk nog niet af. Bij de pot ontbreekt nog de schenktuit. Pot is dan ook niet het beste woord. Beter is misschien ‘ketel’.

Vervolgens zitten er in het koffertje een hele reeks enveloppen. De enveloppen zijn genummerd.

Iedere envelop bevat een streng garen van een bepaalde kleur.

De nummertjes komen overeen met de kleurnamen die in drie talen op dit overzicht staan.

Soms zit het garen niet meer in de originele hulsjes maar is het op een stuk karton gedraaid.

Het garen is allemaal katoen.
Ik wil het gebruiken om zelf het kapitaalbandje te maken voor boeken.
Dat heb ik nog nooit gedaan maar ik heb op zondag een paar
video’s bekeken van de website ‘Bookbinder’s Chronicle‘.
Een prachtige site met een paar hele mooie en goede video’s.
De mevrouw die de video’s maakt begrijpt heel goed hoe je zo’n video
moet maken en hoe je schijnbaar moeilijke dingen moet uitleggen
zodat ze begrijpelijk worden.
Van de video’s werd ik enthousiast en tegelijk een beetje depri,
omdat ik me dan ook realiseer wat ik allemaal nog niet zo goed kan als zij.

Het leer heb ik uitgesneden voor mijn boek en daar zoek ik even twee kleuren bij om een kapitaalband te kunnen maken.

Met deze kleuren splijtgarens ga ik nu eerst een klein proefje maken.

Ik zie heel goed dat ik een paar fouten heb gemaakt en dat iets strakker de kleuren afwisselen het resultaat nog gaat verbeteren. Maar al bij al viel het niet tegen.

Nu is voor het boek dat ik aan het maken ben, het eigenlijk de bedoeling
om het kapitaalband integraal mee te naaien bij het naaien van het boekblok.
Maar daarvoor had ik wat dingen moeten doen die ik overgeslagen heb.
Dat kan ik nu niet meer corrigeren.
Daar moet ik een creatieve oplossing voor bedenken.
Komt goed!

Boekbeslag op een boek maken

Posted on september 29, 2019 by Argusvlinder

Opnieuw een paar stappen verder.
Het boek is nu helemaal aan de leren riempjes gebonden.
Dat blijf je straks mooi zien achter het leer.
De tweede plat bevestigd.
Een uitholling gemaakt in een van de platten zodat
straks de muiter mooi over dat gat kan worden geplaatst
en de sluithaak er goed kan invallen.

De toelichting op de termen in het verhaal van vandaag
is afkomstig van een website helemaal gewijd
aan boekbeslag.

De katernen zijn aan de leren riempjes genaaid. Het boekblok is losgemaakt van het naaibankje.

Het boek valt mooi open.

Klampsluiting

kantsluiting gevormd door een sluithaak en een aan een platkant of -rand bevestigde muiter. De sluithaak kan bevestigd zijn aan een sluitlip of onderdeel zijn van een geheel metalen klamparm die de afstand tussen de platten overbrugt en met een scharnier en aanzetstuk aan het plat is bevestigd.

De riempjes moet ik hier nog op maat maken en dan bevestigen aan de plat.

Dan ziet het er zo uit. Mijn garen is wel dun als ik dat vergelijk met foto’s van bindingen bij andere boekbinders. Nog eens uitzoeken waar hem dat in zit.

Muiter

metalen onderdeel van een sluiting dat aan een plat is bevestigd en waar een sluithaak of klamparm in kan grijpen. De muiter is meestal vlak aan de rand van het plat bevestigd, maar kan zich ook elders bevinden: (kant- resp.) platmuiter. Naar de vorm kan men onderscheiden: uitgesneden muiter, penmuiter, rolrandmuiter, omgezette muiter.

Ik maak een uitholling op de plaats waar de muiter komt te zitten. Dat is om er voor te zorgen dat straks de sluithaak er goed in past.

De leren bekleding komt straks nog tussen het gat en de muiter te zitten. Eens zien hoe dat gaat passen.

(Sluit)klamp / (sluit)haak

metalen onderdeel van een sluiting, aan het einde tot een klauw gebogen, dat in een muiter kan grijpen. Indien het geheel uit metaal bestaat, heet dit een klamparm. De sluithaak is meestal aan een sluitlip bevestigd, maar kan ook uitgevoerd zijn als een geheel metalen klamparm. De haak kan zich ook aan een sluitriem of overslag bevinden.

Zo moet de sluithaak dan straks (aan een riempje) in de muiter haken.

Van de vos Reynaerde (voorbereiding materiaal)

Posted on september 19, 2019 by Argusvlinder

In het boek staat dat ik voor het binden materiaal moet gebruiken
van 3 mm dik. Deze leverancier heeft henneptouw.
Dus dat heb ik besteld.
Het is door de leverancier op 13 augustus verstuurd.
Op 18 september kon ik het ophalen bij een afhaalpunt van PostNL.

J. Hewit & Sons is de leverancier. Het pakket kon niet in de brievenbus en was heel goed ingepakt.

Daar is het dan: een metalen vouwbeen (in leren etui) en het henneptouw van 3 mm doorsnee. je kunt het ook in Nederland kopen maar dit bedrijf is gespecialiseerd in leer en andere materialen voor het boekbinden.

Van den vos Reynaerde (voorbereiding)

Posted on september 19, 2019 by Argusvlinder

Omdat ik Van den vos Reynaerde wil gaan inbinden met een
Middeleeuwse bindwijze, en ik de technieken daarvoor voor de eerste maal
ga toepassen, hik ik een beetje tegen het volgende project.

Eerlijk is eerlijk, er zijn ook een paar praktische problemen:
– gereedschap: ik beschik niet over al het benodigde gereedschap
en dat kopen duurt even;
– materialen: ik heb niet al die materialen in voorraad. Het zoeken,
kopen en geleverd krijgen kost tijd;
– de technieken; sommige van de technieken die ik moet gaan toepassen
zijn niet eenvoudig en daarvoor wil ik me voorbereiden.

Omdat het boek dat ik wil gaan maken ook boekbeslag bevat wat je met de hand moet gaan maken, vond ik dit boekbeslag in de vorm van een klampslot uit het Doe-het-zelf pakket van Atelier Libri wel een goed idee. Ter voorbereiding.

Het boek dat ik ga maken staat beschreven in ‘Westerse boekbindtechnieken
van de Middeleeuwen tot heden’ dat geschreven is door Peter Goddijn.

Je ziet dat ik hier niet het hele boekbeslag zelf moet gaan maken. De muiter (dat deel van het slot dat vast aan de voorplat zit en waaraan het ‘dwarsbalkje’ zit waaraan straks de sluithaak houvast gaat vinden on het boek te sluiten. Op de foto het rechtse messing voorwerp onder de plastic zak met staalwol.) en de sluithaak zijn al voorgevormd. Ik moet wel zelf twee kleine borgplaatjes zelf gaan knippen.

Waar ik niet bij stilgestaan had (dom) was dat ik wel een boek nodig heb
met een bepaalde dikte.
Daarom heb ik besloten een blanco dummy te maken voor ik aan de ‘echte’ dummy
(The Art of bookbinding van Joseph Zaehnsdorf) ga beginnen en voor
dat ik aan ‘Van de vos Reynaerde’ ga beginnen.
Het boek moet eigenlijk ten minste 5 centimeter dik zijn.
Dat kost een berg papier.
Daarom ook ga ik ook bij de kleine, blanco dummy, houten platten gebruiken
van 1 centimeter dik (1 cm voor en 1 cm achter).
Het papier is nu deels op maat gesneden maar ik ben er nog niet.

Waarschijnlijk heb ik nog wel een paar katernen nodig.

Boek in blik

Posted on september 18, 2019 by Argusvlinder

Deze week heb ik weer wat stappen gemaakt met mijn ‘Boek in blik’-project.
Ik wil niet te veel voortgang maken want het boek is nog bijna helemaal leeg.
Een paar pagina’s zijn gevuld maar er is nog heel war werk te doen
aan de inhoud.

Ik heb gedacht dat het boek, in het blik gebonden gaat worden.
Die binding moet wel zichtbaar blijven.
Ik ben begonnen met het boekblok te voorzien van een leren rug.
Het leer is afkomstig uit een oude tas.
Van dat leer heb ik al eens een boekband gemaakt.
Van een ander stuk van de tas, een hoek van de bodem,
sterker, met een ander oppervlak, en van een lichtere kleur, heb ik een strook
leer gemaakt die aan de buitenkant van het blik gaat komen.
De binding moet dan vast komen aan de leren rug, vervolgens vanuit de
binnenkant van het blik door de gaten in het blik, aan de leren strook aan
de buitenkant worden vastgemaakt.
Vastmaken kan nog niet want als ik dat doe dan kan ik geen pagina’s
meer bedrukken of moeilijker dingen in het boekblok plakken.

Hier zie je de leren rug van het boekblok terwijl het boekblok in het blik ligt.

Hier zie je de strook dubbelgevouwen leer, dat aan de buitenkant zal worden bevestigd. Nu het bindmechanisme nog uitdenken. Je ziet ook goed de gaten in het blik aan de linkerkant. De gaten rechts zie je niet, maar die zijn er wel.

Leren riempjes voor boekbinden

Posted on september 2, 2019 by Argusvlinder

Strookjes leer die nog op elkaar gelijmd moeten worden. Het leer is afkomstig uit een handtas die ik een tijd geleden uit elkaar gehaald heb. Het leer zal straks niet zichtbaar zijn dus een prima plaats om die ‘afval’ in op te werken.

Voor het binden van het boek met houten platten zijn drie
leren riempjes nodig van zo’n 15 centimeter lang, 1 centimeter breed
en 2 millimeter dik.
Het leer van de tas is maar 1 mm dik maar je kunt eenvoudig
twee strookjes op elkaar plakken.
Hierboven zie je de strookjes al wel op elkaar liggen maar
ze zijn dan nog niet aan elkaar geplakt.

Hier zijn de strookjes verlijmd. Ik leg ze nog even in de boekenpers zodat je mooi vlak worden. Straks worden ze ingesneden en gaan ze de kern vormen van de binding.

Boek in blik

Posted on augustus 19, 2019 by Argusvlinder

Terwijl ik bezig ben met het maken van lino-afdrukken
ligt er natuurlijk nog steeds dat lege boekblok.
Dat ga ik in een blikken dienblad binden maar
als het in het blik zit wordt het steeds moeilijker om
nog iets met het boekblok te doen.
Dus iedere kans die langskomt om iets met het boekblok
te doen moet ik aangrijpen.
Dus heb ik twee deelprints van de lino gemaakt.
Na het schoonmaken van de lino geb ik die slechts
deels weer ingerold met drukinkt.
Daar dan een afdruk van gemaakt.
Probleem is dat deze inkt tijd nodig heeft om goed te drogen.
Dus veel meer dan deze twee, tegen over elkaar liggende
bladzijdes, is niet goed mogelijk.

Hier ligt het boekblok open te drogen op mijn werktafel.

Later op de middag toch nog maar een monoprint gemaakt. een afdruk van de verfresten op de glazen inrolplaat. Op de plaat met een grote spijker in spiegelschrift het woord BLIK geschreven.

Kwartiersgezaagd, dus helemaal niet saai!

Posted on augustus 17, 2019 by Argusvlinder

Of….
hoe is het hout uit een boom gezaagd.

De blog van gisteren moet ik toch echt even corrigeren.
Ik heb hem zelf geschreven maar wat ik bedoelde was
dat de foto’s niet echt heel spannend waren.

De avonturen om aan de juiste spijkers en hout te komen
zijn dat wel.

Ik ben blij met de messing spijkers maar de grote spijkers
hebben niet de juiste maat.
Die kan ik niet vinden.
Bouwmarkten verkopen geen messing spijkers.
Alleen vermessingd.

Ik heb messing spijkers nodig omdat die zacht genoeg zijn om zelf
te bewerken en omdat op deze manier al het beslag straks
dezelfde kleur heeft op het boek.
De twee zakjes komen dan ook van twee verschillende webshops.

Het hout was een ander avontuur.
Na tips van collega boekbinders heb ik het gekocht bij Masave,
een fijnhouthandel in Zwolle.
Ik beken: ik heb helemaal geen verstand van hout.
Ik dacht: ik koop twee plankjes eikenhout.

Even de werkelijkheid (Joost de Vree):

Kwartiers gezaagd hout is hout waarbij de boomstam eerst overlangs in vieren wordt gezaagd en daarna worden uit elk “kwartier” zó planken gezaagd dat de groeiringen (jaarringen) haaks op het oppervlak van de planken staan. De groeiringen vertonen zich op deze manier als evenwijdige lijnen.

Zuiver kwartiersgezaagd is het ideale geval van loodrecht op de jaarringen, dus naar het hart van de stam. Bij een plank van zuiver kwartiersgezaagd hout zijn de jaarringen niet alleen zichtbaar als (vrijwel) evenwijdige lijnen, maar bevinden de jaarringen aan bovenzijde en onderzijde van de plank zich op vrijwel dezelfde plaats.

Zuiver kwartiersgezaagd wordt ook radiaal gezaagd of (bij grenen/dennenhout) rift gezaagd genoemd.

Bij vals kwartiersgezaagd hout zijn de jaarringen zichtbaar als (vrijwel) evenwijdige lijnen, maar de bovenzijde van zo’n plank verschilt van de onderzijde. De kans op kromtrekken van een vals kwartiersgezaagde plank is groter dan van een zuiver kwartiersgezaagde plank.

Voor toepassingen waarbij de waterdichtheid zeer belangrijk is, wordt zuiver kwartiersgezaagd hout toegepast, zoals bij scheepsvloeren en houten badkuipen. Delaminatie van het hout bij de jaarringen (verschil vroeg en laat hout, ringscheur, “raising grain”) komt bij zuiver kwartiersgezaagd hout minder vaak voor.

Kwartierse planken krimpen voornamelijk in de dikte omdat de krimp met de groeiring mee tweemaal zo groot is als de krimp in radiale richting. Daarom is kwartiers hout, na rift gezaagd, technisch het beste: het vervormt het minst (trekt niet snel krom). Toch wordt er niet veel kwartiers hout gezaagd: dosse zagen geeft een hoger rendement uit een stam (meer brede planken).

Vandaag ontdekte ik dat ik ‘kwartiersgezaagd eiken’ had moeten vragen
De vraag is dus: wat heb ik nu gekocht?
Dat weet ik niet precies.
Ik heb geen kwartiersgezaagd hout gevraagd.
Daar had ik nog nooit van gehoord.

Ik ga dus uitzoeken wat ik precies gekocht heb.

Intussen, in foto’s:

Dit zijn de verschillende manieren van zagen: dosse, vals kwartiers of zuiver kwartiers.

Dat ziet er niet ‘dosse’ uit.

Maar ‘zuiver kwartiers’? Ik zou denken eerder ‘vals kwartiers’.

Deze tekening geeft een beeld van hoe dat zagen dan verlopen kan.

Saai? Echt niet!

Meest saaie blogbericht ooit?

Posted on augustus 16, 2019 by Argusvlinder

Dit is misschien wel het meest saaie blogbericht ooit
dat ik op mijn blog plaats.
Maar ik probeer van mijn projecten een beetje stap voor stap
de voortgang te volgen.
Deze week ontving is eerst hele kleine messing spijkertjes,
toen wat grotere.
Vandaag kwam dan het hout dat de platkernen moeten gaan vormen
van Van den vos Reynaerde.

Spannender kan ik het niet maken. Als je dit soort materialen (en gereedschap) niet hebt en je gaat een middeleeuws boek maken zul je het ergens moeten kopen.

Dit pakket kwam vandaag van Masave (fijnhouthandel) uit Zwolle.

Wat nou, twee plankjes? Ja, twee plankjes. Ook bekend als twee eikenhouten platkernen.

Boek in blik

Posted on augustus 15, 2019 by Argusvlinder

Het staat niet stil rond het ‘Boek in blik’-project
maar de vorderingen zijn niet spectaculair.

Hier zie je het gesneden boekblok in de boekenpers met op de rug een stukje gaas gelijmd. De katernen zitten aan één kant aan elkaar genaaid. Het gaas moet de rest doen.

Dan heb ik het blik in een bankschroef gehad en met een handboor, een oude handboor, drie gaatjes bijgemaakt. Op iedere lange kant van het blik, zitten nu twee gaatjes: één net onder de rand en één vlak bij de bodem. Het idee is om leer te bevestigen op de rug van het boekblok met aan iedere kant een gat. Dan aan de buitenkant van het blik, aan de ronde kant, ook een stuk leer te bevestigen met weer twee gaten. Een koord kan zo via de buitenkant van het blik het boekblok bevestigen. Vermoedelijk meer voor de show dan voor de stevigheid. Ik denk dat ik de achterkant van het boekblok op de bodem van het blik ga bevestigen. Maar dit zijn allemaal nog maar ideeën.

Dit is de handboor die ik gebruikt heb. In het kokertje zitten de boortjes. Het lijkt wel een echte hobby te worden.

The Art of Bookbinding (in het kader van Van den vos Reynaerde)

Posted on augustus 12, 2019 by Argusvlinder

Gisteren natuurlijk gewerkt aan mijn nieuwste project.
Een middeleeuwse binding voor een boek in losse
katernen dat ik gekocht heb bij Atelier de Ganzenweide:
The Art of Bookbinding.
De versie van deze tekst dateert uit 1903 dus een
middeleeuwse band is dan niet helemaal op zijn plaats.
Zie het als een hommage.

Eén plat was gereed. Gisteren tijd om nummer twee uit te zagen.
Dat heb ik gedaan met een figuurzaag en ik moet zeggen:
ik slaag er steeds beter in de lijntjes te volgen bij het zagen,
de zaadbladen schieten minder vaak los en
de zaagbladen breken minder.
Dat betekent volgens mij dat ik de zaag beter zijn werk laat doen
en ik dus minder kracht zet.

Na het zagen volgde het schuren.
Met het eindresultaat ben ik nog niet ontevreden.
War nog moet gebeuren is dat de randen aan de buitenkant nog
wat afgevlakt moeten worden.

Hier zie je voor- en achterplat met ertussen de katernen van het boekblok.

Maar er was nog een klein karweitje: aan het boekblok,
aan de rugzijde moet een kapitaalsnede gemaakt worden.
Van ieder katern wordt een klein driehoekje van
2 x 2 millimeter afgesneden aan zowel de kop (bovenkant)
als de staart (onderkant).
Dat moet straks er voor gaan zorgen dat het kapitaal
(de bescherming tegen stof aan boven- en onderkant van
een boekblok en een kleine versiering aan het boek)
de juiste ruimte gaat krijgen.
Eigenlijk moet je dat voor het hele boekblok in één keer
afsnijden. Daar had ik geen goed mes voor bij me.
Dat gaat de volgende keer anders.
Nu heb ik steeds 4 of 5 katernen in een keer gedaan.
Dat levert verschillen op.

Tussen de platten ziet dat er dan zo uit.

Ik probeer zo veel mogelijk de werkzaamheden te doen
die ik kan doen totdat ik moet gaan boren.
Daar heb ik zelf geen machine voor en ook geen ervaring.
Dus dat wordt spannend.

Maar als je een papieren boekblok gebruikt voor deze binding
is het beter een perkamenten dekblad aan te brengen.
Een dekblad met een kim (een omgevouwen rand).
Het scharnier van de boekband schijnt het papier makkelijk
te beschadigen. Perkament is dan sterker. Dus je neemt een
stuk perkament ter grootte van een enkele bladzijde
met aan de rugzijde 1 centimeter extra.
Die extra centimeter past dan straks om het eerste katern.

Het perkamenten dekblad met aan de linkerkant een kim, een omgeslagen randje van 1 centimeter. Ik heb twee van deze dekbladen gemaakt, één voor elk buitenste katern. Die liggen nu in de boekenpers zodat de vouw er goed in zit.

Van den vos Reynaerde / The Art of Bookbinding

Posted on augustus 11, 2019 by Argusvlinder

The Art of Bookbinding, het klassieke boek over boekbinden,
geschreven door Joseph Zaehnsdorf en uitgegeven voor (hobby) boekbinders
door Atelier de Ganzenweide, is mijn test boek.
Dat ga ik gebruiken om ervaring op te doen met de bindtechniek
zoals die beschreven is door Peter Goddijn
in zijn boek ‘Westerse boekbindtechnieken van de Middeleeuwen tot heden’.

Hier ligt het boek in mijn snijmachine. Normaal snij je een boek dat al genaaid is. Maar ten tijde van dit boekmodel sneed men het papier of perkament nadat het boekblok aan de platkernen was vastgemaakt. Dan heb je natuurlijk het meest precieze beeld van de afmetingen. Nu kan ik alleen maar hopen dat ik niet te grote fouten maak met het zagen van de platkernen.

Dit is de eerste platkern. Dit hout is afkomstig uit een meubel dat in onze badkamer stond. Het is gemaakt om tegen vocht te kunnen. Het is dan ook geen massief hout maar het is wel 9 mm dik. Dat is de maat waarmee men in de 11e eeuw boeken bond.

Hier zie je dat het geen massief hout is. Misschien is het helemaal geen hout. Maar het is een soort geperst materiaal. Of dit bruikbaar is om een tunnel in te maken en sleuven? De tijd zal het leren.

Hier ligt de eerste plat op de katernen.

Dit is zoals Peter Goddijn het boek voorstelt in zijn boek: Band met houten platkernen, gesloten scharnieren, opliggende bindingen, vaste rug, Romaanse aanrijging, chevronkapitaal, platsluiting en titelraampje (11e eeuw).

Naast het werk in de werkplaats ben ik ook nog bezig
geweest advies in te winnen over boren en een bankschroef.
Ik heb na veel zoeken messing spijkers gekocht. Twee soorten.
Bij Masave, een fijnhouthandel in Zwolle probeer ik hout voor
de platten te kopen.
Daarnaast heb ik hennepdraad/touw/garen gekocht en een stuk gereedschap
dat mijn vouwbeen kan vervangen.
Bij de meeste dingen heb ik hulp gehad van de Facebook-groep
‘Boekbinders onder elkaar’

Vandaag kwam er een hele grote doos….

Posted on augustus 8, 2019 by Argusvlinder

Zoals je kunt zien paste dit niet in de brievenbus. Dus kon ik het gaan afhalen. Dat heb ik net even gedaan. Ik schrok van de grootte van de doos want ik weet dat het om twee plaatjes gaat. Eén van 1 millimeter dik en één van 0,3 mm.

Hier zie je de plaatjes messing liggen. Van de Vos Reynaerde, we zijn bijna helemaal gereed om er aan te beginnen. Nu alleen nog messing spijkertjes.

Kleine boekjes

Posted on augustus 7, 2019 by Argusvlinder

Vanmiddag kon ik de draad oppakken van het ‘Kleine boekje’
uit de rubriek ‘Kleine Boekjes’ van Karin Cox in de
uitgave van de Stichting Handboekbinden.

De vorige keer had ik het binnenblad (het boekblok)
in de pers gedaan zodat het na het verven goed zou opdrogen.

Zo kwam het uit de pers. Met een scheef oog afgekeken van Bomarzo.

Bij een lokale hobbywinkel vond ik pas tussen andere restpartijen een paar stevige vellen A-4 met bedrukking. Fel aan de buitenkant en minder fel aan de binnenkant (of omgekeerd). Dat wordt mijn kaft (of band).

Het idee van de ‘golvende lijn’ moest wat meer nadruk krijgen. Ik ben benieuwd wat van de figuren overblijft in het kleine boekje als alles geplakt en gevouwen is.

Dit is mijn versie. Het combineert het concept van een boek met een (kijk)doos, een kaart, een pop-up kaart. Ben wel benieuwd of ik er ook een kan maken met tekst in. Dat vind ik toch wel prettig bij een boek.

Goed dichtvouwen en dan even onder de pers.

Van den Vos Reynaerde / The art of bookbinding

Posted on augustus 7, 2019 by Argusvlinder

Er is weer een stap gezet.
Het project waar ik vandaag weer een stap voor gezet heb
gaat me wel een tijdje zoet houden.
Ik ga een volgend boek maken uit het boek van Peter Goddijn:
Westerse boekbindtechnieken van de Middeleeuwen tot heden.

Aanleiding is het feit dat de Stichting Handboekbinden dit
jaar heeft bestempeld als het jaar van het middeleeuwse boek.
Daarbij hebben ze in samenwerking met Rob Koch van
Atelier de Ganzenweide ‘Van de Vos Reynaerde’ uitgegeven,
in losse katernen.

Het boek dat ik ga proberen te maken is 1.2:
Band met houten platten, gesloten scharnieren, opliggende bindingen,
vaste rug, romaanse aanrijging, chevronkapitaal,
platsluiting en titelraampje [11e eeuw].

Een mond vol.
11e eeuw komt een beetje in de buurt bij het ontstaan van het boek.
Volgens Wikipedia:

Waarschijnlijk werd het geschreven tussen 1257 en 1271.

Maar omdat het de eerste keer is dat ik dergelijk complex boek ga maken
probeer ik de instructies eerst uit op ‘The art of bookbinding’
van Joseph Zaehnsdorf. Een klassieker op het gebied van boekbinden.
Veel jonger natuurlijk.
De versie die atelier de Ganzenweide vorig jaar uitbracht
is van 1903.

Volgens Goddijn moet ik een boekblok nemen van 14 x 21 centimeter.
‘The Art of bookbinding’ is 13,5 x 21 centimeter.
De dikte van het boek komt ook redelijk overeen.

Voor de houten platten ben ik al even op zoek naar hout.
Maar het is niet eenvoudig om een klein stuk MDF of eikenhout te kopen.
Dus daar worstel ik nog mee.
In de tussentijd gebruik ik voor ‘The Art of bookbinding’ de plankjes
van ons voormalige douche-meubel.
Het is geen massief hout zag ik vandaag maar het oppervlakte is mooi glad,
het is 9 mm dik (Goddijn adviseert 10 mm).
Hopelijk lukt het.

Hier liggen een paar katernen van The Art of bookbinding op het stuk plank waaruit ik de platten ben begonnen te zagen.

Kleine boekjes

Posted on augustus 6, 2019 by Argusvlinder

In de uitgaven van de Stichting Handboekbinden staat
regelmatig de rubriek ‘Kleine boekjes’.
In de meest recente uitgave een boekje met een vorm
die ik graag een keer zie.
Ik kom later nog wel eens een keer terug op het boekje
maar het gaf me de kans een materiaal uit te testen dat
ik onlangs kocht: een soort kunststof linoleum.

Het snijdt heel vlot. Al met erg weinig kracht
bereik je mooie resultaten. Ik was een tijdje terug al
begonnen met in het achterhoofd ‘de golvende lijn’.

Dit is het materiaal met de golvende lijnen.

Bij het afdrukken gebruikte ik een acrylverf. Moeilijk met de warmte, het is bovendien erg droog in mijn werkplaats in de FutureDome in Breda.

Voor het kleine boekje heb ik niet de volledige A-4 nodig. Ik hou ervan het toeval een rol te laten spelen. Dus ik maak een vorm met 4 afdrukken maar weet nog niet hoe ik het papier ga snijden. Na het drukken heb ik er ook nog met de hand een vorm op gezet. Het ligt nu te drogen. Ik ben benieuwd hoe dit straks in het kleine boekje gaat uitkomen.

Elias P van Bommel

Posted on augustus 5, 2019 by Argusvlinder

Mijn gemengde gevoelens heb ik besproken met een aantal mensen
en iemand kwam met het idee het monogram met kleurpotlood
te benadrukken.
Geen gek idee.

De randen zijn gekleurd met een donkere blauwe kleur en de oppervlaktes van de letters met wit. Het is zeker een vooruitgang.

Als ik het boek dan even in elkaar pas dan geeft dat bovenstaand beeld.

Aan de tulp op de achterzijde heb ik nog niets gedaan.

Boekidee: boek in blik

Posted on augustus 5, 2019 by Argusvlinder

L kocht afgelopen week drie nieuwe potten voor
een paar planten. Die potten stonden op een soort
langwerpig dienblad.
Dat dienblad gaan we niet gebruiken om de potjes op
te zetten. ‘Of ik iets met het blad kon doen’.
Dat kan ik.

Twee andere dingen zette mij aan het denken:
= het snijafval van het Elias P. van Bommel boek.
Een van de stukken die ik afgesneden heb is zo groot
dat je er een boek van kunt maken. Probleem is alleen
dat er nu nog niets in het boek geschreven staat.

= een citaat uit het boek ‘De Boekbinder’ van Bridget Collins
(Pagina 20):

“Dozen, was destijds mijn eerste gedachte geweest. Kleine vergulde en leren dozen om spulletjes in te bewaren.”

Zo beschrijft de hoofdpersoon de boeken die hij in een kraam ziet
liggen als hij voor het eerst boeken ziet.
De heel vrij interpretatie van wat een codex is, zal voor het verloop
van het boek en de verdere avonturen van belang zijn.

Dit is het snijafval in het langwerpige dienblad. Het boekblok moet dan nog wel verder gesneden worden. Dan worden de kop, staart en frontsnede mooi recht. Nu nog bedenken hoe ik het boekblok kan binden met het blik.

Waarschijnlijk voor de waterafvoer zit er aan een kant een gaatje in het blik. Als ik aan de andere kant nog een gaatje maak dan kan een touw, waar het boekblok aan vast zit, langs de buitenkant gebonden worden.

Maar er moet misschien nog meer gebeuren:
= hoe vul ik de pagina’s?
= zitten de katernen wel goed aan elkaar?
= krijgt het boekblok een voorplat?
= vul ik de open ruimtes, zo ja, waarmee?
= bevestig ik het boekblok aan het blik met een schutblad?
= bekleed ik de buitenkant of beschilder ik die?

Met gemengde gevoelens

Posted on augustus 4, 2019 by Argusvlinder

De boekband voor Elias P van Bommel is zo ver dat ik het in elkaar kan gaan zetten. Eerst het monogram lijmen op het voorplat. Dan boekbindlinnen inlijmen, monogram inlijmen, bevestigen, negatief over het monogram met linnen plaatsen en dan onder de pers.

Het eerste probleem waar ik tegen aan loop is het vouwbeen. Mijn vouwbeen is van been en dat geeft glimmende strepen op het linnen. Die gaan niet meer weg. Ik heb geen teflon vouwbeen. Misschien toch maar een keer kopen. Het monogram is maar 1 millimeter dik. Ik was bang dat dit misschien een probleem zou vormen voor het linnen maar dat is niet zo. Het linnen moet op sommige plaatsen wel 4 millimeter opvangen: bovenkant monogram, dal van opening in de letter P, dan berg van opening in de letter P, dan nog een keer een dal aan de onderkant van het monogram.

Het proces dat ik toepaste in foto’s: hier de tulp ingesmeerd met lijm (PVA). De tulp is gesneden uit karton van 3 millimeter (de achterkant van een notitieblok).

Boekbindlinnen op de plaats waar de achterplat komt ingelijmd.

Hier heb ik niet met een ‘negatief’ gewerkt. Ik had te weinig rekening gehouden dat ik een negatief zou moeten overhouden. De tulp is onder de pers gegaan met emalaine. Een soort schuimplastic dat geen weerstand biedt aan het karton maar wel aan het linnen.

Dit gaat de band worden.

Hier zie je goed het tweede probleem dat ik had: het ‘negatief’ was verschoven terwijl ik de band in de pers stopte. Daarom zie je op sommige plaatsen twee randen aan de letter (bovenkant letter B en V).

Dus ik kijk met gemengde gevoelens naar deze band.
Misschien moet ik de band opnieuw maken.

Argusvlinder

De avonturen van de Argusvlinder

Tagarchief: handboekbinden

Weer gewerkt aan de dummy voor de dummy van Van den vos Reynaerde

Boeken maken vanuit een erfenis (tweede poging)

Boekbeslag op een boek maken

Van de vos Reynaerde (voorbereiding materiaal)

Van den vos Reynaerde (voorbereiding)

Boek in blik

Leren riempjes voor boekbinden

Boek in blik

Kwartiersgezaagd, dus helemaal niet saai!

Meest saaie blogbericht ooit?

Boek in blik

The Art of Bookbinding (in het kader van Van den vos Reynaerde)

Van den vos Reynaerde / The Art of Bookbinding

Vandaag kwam er een hele grote doos….

Kleine boekjes

Van den Vos Reynaerde / The art of bookbinding

Kleine boekjes

Elias P van Bommel

Boekidee: boek in blik

Met gemengde gevoelens

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen:

Delen: