Over Argusvlinder

Living in Breda, in the Netherlands, likes to blog about all the things that keep me busy.

Stringing together

Voor het boekje ‘Stringing together’ dat ik wil maken
en dat gemodelleerd is naar een van de gevonden boeken
in de Mogao-grotten bij Dunhuang, ga ik afbeeldingen van Boeddha
gebruiken om het boek te illustreren.

Daarbij heb ik 10 pagina’s met ‘moderne’ tekst (Arnon Grunberg).
Daarvoor heb ik een ‘moderne’ lino gemaakt.

Daarnaast heb ik straks 20 pagina’s met een vertaling
van een van de ‘Chinese verhalen uit Dunhuang’.(W. L. Idema)
Daarvoor heb ik 40 Boeddha’s nodig.

Veertig meerkleuren drukken van een Boeddha vragen dus
in totaal zo’n 120 – 160 drukgangen.
Daaraan is gisteren een einde gekomen.

WP_20171021_10_18_49_ProLinoAangepast

Als laatste actie heb ik een van de lino’s die ik al had gemaakt nog eens aangepast. Ik moet nog even wennen aan zo’n stap want het betekent dat ik niet meer terug kan om afbeeldingen te maken zoals ik die eerder maakte. Immers de lino bestaat niet mee.


WP_20171021_14_34_04_ProDeLaatsteBoeddhas

Dit zijn dan de laatste afdrukken. Sommige zijn, deels, met de hand ingekleurd.


WP_20171021_15_13_34_Pro

Daarna heb ik het handzetwerk weer opgepakt. Nog even en dan is de tekst gereed. Nog even zien of de tekst over een of over twee kolommen gaat komen. Als die tekst dan gedrukt is kan het boekje in elkaar gezet worden. 10 Unieke exemplaren want alle lino-afdrukken verschillen van elkaar.


Save

Ta Som: heel korte impressie

DSC_1688ToegangTotTaSom

Toegangspoort tot het complex.


Ta Som is een kleine tempel uit de laat 12e of 13e eeuw.
Gebouwd onder de regering van Jayavarman VII.
Maar de gezichten zijn er mooi.

DSC_1689TaSom

Dit is toch geweldig.


DSC_1690TaSom


DSC_1691TaSomGeschiedenis


Save

Neak Pean: een watertempel

Neak Pean is een heel bijzonder monument.
Het is een heel afwijkend complex dat op geheel eigen wijze
gebruik maakt van de omstandigheden waar het in verkeerd (midden
in het water).
Waarschijnlijk is het meer een symbool dan een tempel.
Het ligt prachtig en eigenlijk is het ook hier te druk.
De omgeving is niet opgezet voor de grote hoeveelheden toeristen
die het gaan bezoeken.

DSC_1680InDeDirecteOmgevingVanNeakPean

Dit is de directe omgeving van Neak Pean. Water, veel water.


DSC_1681NeakPean


DSC_1682NeakPeanPrachtigeWaterrijkeOmgeving

De omgeving is prachtig. De vele toeristen zijn daar dan ook druk mee bezig. Je loopt op kleine, smalle dammetjes tussen enorme waterpartijen. Op die dammetjes zitten dan ook nog allerlei handelaren met souveniers.


DSC_1683NeakPean

Dit is een overzicht van het complex. In het midden van een (kunstmatig?) meer, een toren. In het water restanten van gebeeldhouwde dieren (paard) die erg veel geleden hebben. Op de voorgrond nog een klein gebouwtje waarvan voor mij de functie niet helemaal duidelijk is.


DSC_1684NeakPean

Het voor mij onduidelijke gebouwtje. Dit zou een soort sluisje kunnen zijn.


DSC_1685NeakPean

Het centrale gebouw. Hier spuwden vier dieren water vanaf het toreneiland in het meer. Links van het midden is het torso van het paard te zien, net boven het water.


DSC_1686NeakPean


DSC_1686NeakPeanDetail

Details van de toren.


DSC_1687OpWegTerugNaarDeTuktuk

Terug naar de tuktuk.


Creatieve woensdag

Er ontbreken nog een aantal lino-afdrukken voor deel twee van
het verhaal dat ik ga inbinden onder de naam ‘Stringing together’.
Met de lino’s die ik al had ben ik een nieuwe serie Boeddha’s begonnen.
Maar deze keer heb ik eens geprobeerd een extra lino
te maken voor de kleding.
Dat lukte wel maar het afdrukken, op het blote oog, geeft toch wel eens
te grote verschillen.
Bij een paar lukte het aardig.
Daarna heb ik eens geprobeerd om nog wat kleur met de hand aan te brengen.
De resultaten (het zijn er nog niet genoeg).

WP_20171018_15_59_41_ProEenLinoSnedeInDeVormVanZijnKleed

Het begon er mee een tweede drukgang aan te brengen in een andere kleur. Dat deed ik al eerder. Toen heb ik een extra lino gesneden. Die is wel veel kleiner dan de eerste drukgangen. Dus sneller gesneden, maar moeilijker op de juiste plaats te krijgen bij het afdrukken.


WP_20171018_16_04_32_ProZijnKleedEenKleur

Bij deze twee afdrukken ging het best aardig. De kleur was niet zoals ik het had willen hebben maar die verf gooi ik niet weg. Ik heb al op een video een hulpmiddel gezien dat er voor kan zorgen dat verschillende lino’s toch steeds op de juiste plaats kunnen komen ten opzichte van het papier. Het kost wat meer papier maar ik vermoed dat het een goede methode is. Dus een volgende keer ga ik dat een proberen. Deze serie maak ik nog op de oude manier af.


WP_20171018_16_54_36_ProMetDeHandBijgekleurd

Deze afdrukken zijn gemaakt met drie lino’s en zijn daarna met de hand ingekleurd met verf.


Save

De hoge fontein is terug in het Valkenberg in Breda

WP_20171019_08_15_20_ProDeHogeFonteinIsErNogSteedsValkenbergBredaInDeOchtend

Vanochtend kon ik deze foto maken. Het was even niet zo zonnig waardoor de hoge fontein weer afstak tegen de achtergrond. Het is duidelijk te zien dat naast de hoge straal er nog 6 lagere spuitstukken actief zijn.


Save

Sa(n)dd, zielig.

Bij Sandd weet je een ding heel zeker:
je post zal zeker niet op tijd aankomen.
Daarnaast is het zo goed als zeker
dat je post helemaal nooit zal aankomen.

Leuk dat het goedkoper is dan PostNL maar je hebt er niets aan.

Dit is weer zo’n privatisering waar we binnenkort
allemaal spijt van hebben.
Denk NS en ProRail.

Sandd

Save

Preah Khan, Angkor.

We waren begin dit jaar een paar dagen in Siem Reap.
Siem Reap is het dorp / de hotelstad van waaruit
toeristen van over de hele wereld Angkor bezoeken.
Het terrein waarover de restanten van de Khmercultuur
liggen verspreid is enorm. Vierkante kilometers.
Maar dicht bij Siem Reap ligt de beroemdste tempel
van de Khmercultuur: Angkor Wat.

We zijn op dag twee.
Net als de dag er voor hebben we een tuktuk geregeld
die ons een andere deel van de archeologische vondsten
laat zien dan van dag een.
We beginnen de dag met de meest uitgebreide: Preah Khan.
Ik waarschuw: veel foto’s (60+).

Preah Khan is gebouwd in de laat 12 e eeuw
(1191 wordt als datum genoemd).
De stijl is Bayon en het is aangelegd tijdens
de regeerperiode van Jayavarman VII en VIII.

Preah Khan was een tempel waar ook zo’n 1000
leeraren actief waren. Het was de kern van een stad en een
Boeddhistische universiteit.

De lay-out is als volgt:
er is een buitenste muur rond het complex.
Dan volgt een binnenste muur. Daar heb ik steeds foto’s van.
Daarbinnen ligt dan het complex.
Ook hier zijn dat meerdere gebouwen en met vijvers (volgens de kaart
want ik heb er geen gezien, het complex is zo groot dat je
niet alles zonder een gids kunt zien).
Sommige bouwerken zijn aan elkaar geschakeld.
Sommige zijn dat misschien geweest maar dat kun je niet meer zien.
Andere staan gewoon apart.

Het is een doolhof maar fantastisch mooi.

DSC_1604EenVanDeStelesLangsDeWegNaarPreahKhan

Als je het complex benaderd is er een weg met aan beide zijdes dit soort steles.


DSC_1605WegNaarPreahKhan

Met is de verte een poortgebouw.


DSC_1606RestantenNagaBridge

Dan volgt er een ‘brug’. Tussen aanhalingstekens omdat er geen water onderdoor stroomt. Het is meer een dam. Op die brug zitten Nagas. De hoofden ontbreken hier vaak omdat die afgehakt en gestolen zijn en verkocht zijn op de internationale kunstmarkt.


Wikipedia:

Nāga is het Sanskriet en Pali woord voor een klasse van bovennatuurlijke wezens in het boeddhisme en het hindoeïsme die vaak de verschijning van een slang of draak aannemen. Buiten het boeddhisme en het hindoeïsme worden Naga’s ook wel als een fabeldier beschouwd.

Naga’s zijn afkomstig uit India en werden door het boeddhisme meegebracht naar China en het Verre Oosten, zo beïnvloedde de naga de Chinese draak. Soms zijn naga’s half mens en half slang.

De natuurlijke vorm van Naga’s is die van een grote slang. Ze hebben echter de kracht om hun lichaam (tijdelijk) een andere vorm aan te laten nemen, en kunnen daardoor in verschillende gedaanten voorkomen: Draak, waterdraak, als veelkoppige draak, mens, half slang en half mens of mens met slangen groeiend uit het hoofd.

De naga’s bezitten volgens het hindoeïsme een goddelijke parel van kennis. Naga’s kunnen goed- of kwaadaardig zijn en geven je robijnen als je ze voor je wint, maar hun gif is dodelijk. Naga’s worden gemakkelijk boos en hun adem en oog-blik kunnen dodelijk zijn. In het hindoeïsme en in de Jataka verhalen van het boeddhisme zijn de enorme Garoeda vogels de grote vijand van de naga’s.

Naga’s nemen vaak de functie van bewaker op zich. In India bewaken naga’s de poorten van heilige oorden. Op platforms rond Asvattha bomen wordt hun beeltenis gelegd; het zou de menselijke vruchtbaarheid bevorderen. Ze bewaken ook vaak heilige relikwieën van de Boeddha of zijn discipelen.


DSC_1607PreahKhanOpDeBrugZittenRestantenVanGroteFigurenDieSamenEenSlanginBedwangHoudenAlsRelingNagaBridge


DSC_1608DeWegEnBrug(NagaBridge)NaarPreahKhan

Hier zitten de nagas op de brug.


DSC_1609PreahKhanGaruda

Als je de brug oversteekt, kom je bij een muur met daarop enorme garuda’s.


DSC_1610PreahKhanDeKopVanGaruda

De kop van de garuda.


DSC_1611PreahKhanIngedachtenVerzonken

In gedachten verzonken. Lotus in de hand.


DSC_1612PreahKhanToegangspoort

Toegangspoort.


DSC_1613PreahKhanToegangspoort


DSC_1614PreahKhan


DSC_1615PreahKhanOnthoofdeWachter

De enige bewaker die er nog staat heeft zijn hoofd al lang geleden verloren.


DSC_1616PreahKhan

De originele opgravingen (als dat het juiste woord is) zijn uitgevoerd door de archeologen van de Franse Ecole Francaise d’Extreme Orient zoals Jean Commaille, Henri Marchal, Henri Parmentier, Maurice Glaize en anderen.


DSC_1617PreahKhanVersieringBoveneenDeuropening

Versiering boven een deuropening.


DSC_1619PreahKhanPlafondIneenSmalleGang

Plafond van een smalle gang.


DSC_1620PreahKhanOpSommigePlaatsenIsIedereCMBedektMetRelief

Op sommige plaatsen is iedere centimneter bedekt met reliefs.


DSC_1621PreahKhan


DSC_1622PreahKhan

Preah Khan.


DSC_1623PreahKhan


DSC_1624PreahKhanVeelGebouwenVeelGangenVeelRamen

En van binnen.


DSC_1626PreahKhanGang


DSC_1627PreahKhanVoorstellingMetMeerdereNiveaus

Deuren zijn een geliefde plaats voor allerlei voorstellingen. Het liefst over meerdere niveau’s.


DSC_1628PreahKhanInteressanteJurk

Heel interessante jurk.


DSC_1629PreahKhan


DSC_1630PreahKhan


DSC_1631PreahKhanVierUitEenHeleRij

Vier uit een hele rij.


DSC_1632PreahKhan


DSC_1633PreahKhan


DSC_1634PreahKhan


DSC_1636PreahKhanRelief

Relief als een behang.


DSC_1638PreahKhanSomsWeinigRuimteTussenDeGebouwen

Soms is er erg weinig ruimte tussen de verschillende gebouwen.


DSC_1639PreahKhan


DSC_1640PreahKhan


DSC_1641PreahKhanMooieGlimlach

Een mooie glimlach.


DSC_1642PreahKhanWandVaneenKapel

De wand van een kapel. Volgens de gids Ancient Angkor zijn dit afbeeldingen van kluizenaars.


DSC_1643PreahKhanVeelKleineKapellen

Veel, heel veel kleine kapellen.


DSC_1644PreahKhanVersieringBovenEenDeur

Versiering boven een deur in Preah Khan.


DSC_1645PreahKhanBeeldMetEenBaard

Beeld met een baard. Wat zou hij daar rechts hebben staan? Is dat een kleedje waar hij op zit en dat van de dorpel naar beneden hangt?


DSC_1646AllemaalOpEenRij


DSC_1647PreahKhanMetEenVoeltjeInDeStruik

Met een vogeltje op de lotustak, rechts.


DSC_1648PreahKhanZieJeDeAfbeeldingLinksBoven

Zie je die afbeelding, half verscholen achter het puin, rechtsboven.


DSC_1649PreahKhanFloraalRelief

Het lijkt wel een varentak maar helemaal bovenaan zie ik een bloem (?).


DSC_1650PreahKhanIsDateenVogeltjeDaarBijDeVoet

Je moet je er wel erg veilig gevoeld hebben met al die wachters. Ze noemen die Dvarapala.


Wikipedia:

Een Dvarapala (of dvarapala) is een beeld van een beschermgod dat als wachter bij poorten van boeddhistische en hindoeïstische tempels en kloosters staat.

Een dvarapala heeft een menselijke of demonische gedaante en is soms gewapend met een knots, een speer, of een drietand. De wachters worden meestal als tweetal geplaatst aan weerszijden van de entree. Er zijn echter ook plaatsen waar slechts één dvarapala aanwezig is, en meerdere paren (soms wel twaalf) zijn ook bekend.


DSC_1651PreahKhan


DSC_1652PreahKhanOngelofelijkMooi

Het is er ongelofelijk mooi. Als ik de blog zit te maken voel ik de verbazing die ik ook ervaarde toen we daar rondliepen.


DSC_1653PreahKhan


DSC_1654PreahKhan


DSC_1655DeVersieringenZijnOveralZoalsHierBovenaanEenKolom

Versieringen zijn overal. Zoals hier bovenaan een kolom.


DSC_1656DezeBoeddhistischeStupaIsVanEenLatereTijd

Deze Boeddhistische stupa is van latere tijd vermoed ik. Het Wikipedia-artikel over Preah Khan bevestigt mijn vermoeden.


DSC_1658PreahKhanSomsIsErNogMaarWeinigOver

Maar soms is er nog maar weinig over.


DSC_1659PreahKhanSomsMoetJeGoedKijken

Soms moet je ook heel goed kijken. Ik ben er van overtuigd dat we een heleboel erg interessante zaken gewoon voorbij gelopen zijn. Omdat je overweldigd wordt door wat je te zien krijgt.


DSC_1660PreahKhanKapel


DSC_1661PreahKhanMetLotusInDeHand

Met een lotus in de hand.


DSC_1662PreahKhaneenRijAsparasBoveneenDeuropening

Dit deel van Preah Khan heet Hall of dancers. Het zijn asparas. Zowel boven de ingang als de uitgang is een fries met deze voorstelling (ik weet overigens niet wat de in- en uitgang is van het geboew maar dat maakt niet uit).


DSC_1663AsparasMetDaarbovenWeereenrijMetNissen

Boven de asparas zie je een hele rij met nissen. Helaas zijn die leeg.


DSC_1664PreahKhanAsparas

Detail.


DSC_1665PreahKhanGaruda

Een garuda op de hoek van een gebouw.


DSC_1666PreahKhanAsparas

Detail van de asparas.


DSC_1667PreahKhanPlotselingOpEenVerhoog

Dan, plotseling, op een verhoog, een heel gebouw.


DSC_1668PreahKhanSoortValseDeur

Een nep deur. Maar wat een tijd, energie en vakmanschap zit daar in.


DSC_1669PreahKhanLeeuw


DSC_1671PreahKhan


DSC_1673PreahKhanReliefMetFloraleMotieven

Groot relief met florale motieven.


DSC_1674PreahKhan

De natuur zet gewoon door.


DSC_1675PreahKhan

Er zijn weinig grote ruimtes op mijn foto’s te zien. Dat komt omdat de gebouwen of heel dicht op elkaar staan of omdat ze helemaal in de natuur zitten. Maar hier zie je wel een grote ruimte. Dat geeft een beter beeld van de enorme oppervlakte die deze tempels/kloosters vragen.


DSC_1676PreahKhanNietEenGebouwMaarEenGroepGebouwen

Preah Khan is niet een groot gebouw maar een complex waarbij ook losstaande gebouwen behoren.


DSC_1677PreahKhanGarudaEindeVanHetTempelKloostercomplex

Deze garuda sluit ons bezoek aan Preah Khan af.


DSC_1678directeOmgevingPreahKhan

De directe omgeving van Preah Khan.


DSC_1679PreahKhanOnthoofdeNagas

De onthoofde naga’s kijken ons na.


Save

Breda Photo / Graphic Matters

Beide organisaties houden dapper vast aan hun festivals
maar stonden ze tot voor kort overal in de binnenstad
van Breda, nu worden ze verbannen naar een leegstaand gebouw.

WP_20171015_15_39_52_ProBredaPkotoGraphicMatters

Breda Photo / Graphic Matters.


Vanmiddag bezocht ik hun tentoonstellingen.
Dan loop je zo van de een in de ander.
Breda Photo organiseerde ‘mixing / Memory and desire’.
Graphic Matters organiseerde ‘The Design of Dissent’,
‘Speak up!’, ‘Dreaming of Mass Behaviour’,
‘Wall flowers are blooming’ en ‘Grid the gap’.

Zo was er een eerbetoon aan Klaus Staeck.
Met bijvoorbeeld:

WP_20171015_13_49_27_ProPosterVanKlausStaeckNaarTheFourHorsemen

Dit is een poster die een werk van Albrecht Dürer uit 1498 als uitgangspunt nam.

AlbrechtDürerTheFourHorsemenFromTheApocalypseWoordcut1498

Albrecht Dürer, The four horsemen from the apocalypse, woordcut, 1498.


Klaus wie?

WP_20171015_13_49_39_ProKlausStaeck

Klaus Staeck.


WP_20171015_14_35_28_ProLisaSpilliaert_ClareSpilliaertHotelRedShoes

Van Breda Photo (!) was dan deze film: Lisa Spilliaert & Clara Spilliaert, Hotel Red Shoes.


WP_20171015_14_39_43_ProLisaSpilliaert_ClareSpilliaertHotelRedShoesText

Lisa Spilliaert & Clara Spilliaert.


WP_20171015_14_40_50_ProTomCalleminFreefall

Deze foto van Tom Callemin is inderdaad schitterend. Bovendien hing ‘Free fall’ erg mooi.


WP_20171015_14_41_49_ProTomCalleminFreefallAndOthers

Tom Callemin.


WP_20171015_14_45_01_ProJohnYates1995

Van foto’s naar posters was een kleine stap. Deze poster van 1995 van John Yates is in de VS nog steeds actueel.


WP_20171015_15_03_29_ProNickLiefhebber

Twee mooie werken van een moderne designer die in een project oude technieken kon leren en toen het volgende maakte:


WP_20171015_15_03_10_ProNickLiefhebberTerrarium

Nick Liefhebber, Terrarium.


WP_20171015_15_03_20_ProNickLiefhebberTerrarium

Nog een van Nick Liefhebber.


WP_20171015_15_04_27_ProIn50DaysIHopeDonaldTrumpDies

De voorbereiding voor een optocht volgende week: In 50 days I hope…..


WP_20171015_15_05_04_ProHopeforMoreArt

Ja, meer kunst!


WP_20171015_15_37_47_ProMichelWalpot

Michel Walpot.


WP_20171015_15_39_13_ProDoganArslan

Dogan Arslan.


WP_20171015_16_51_20_ProTheDesignOfDissent

WP_20171015_16_51_45_ProSpeakUp

Save

Stringing together / Bladerboek

Vandaag nog even in mijn werkplaats geweest.

WP_20171015_11_31_30_Pro

Twee eerste drukgangen Boeddka’s gemaakt: zwart en blauw. Daarnaast verder gegaan met het conserveren van de herfstbladeren voor mijn Bladerboek.


WP_20171015_11_31_48_Pro

Het aantal bladeren dat al gereed is groeit. Ik weet nog niet hoeveel bladeren ik nodig ga hebben en welke tekst er precies in het boek komt. Maar dat is voor latere zorg. Nu eerst zorgen dat de bladeren beschermd worden voor verdere achteruitgang. Ze worden door de behandeling vooral ook sterker.


Save

Bladerboek

Op dit moment werk ik aan een paar verschillende boeken.
Ze zijn allemaal in een verschillend stadium van ontwikkeling.
Het meest concreet is ‘Stringing together’.
Maar ik werk ook aan een boekrol, Free as a jail bird,
Jail house rock en dus het bladerboek.

Al een paar weken geleden ben ik begonnen met het
verzamelen van herfstbladeren.
In de geschiedenis zijn boeken van palmbladeren
een normaal verschijnsel. Onlangs nog waren er
op mijn blog een paar te zien.

WP_20170819_15_49_19_ProManuscriptOfTheAtthakathaOfBuddhaghosaPalmLeafPaliInCambodianScript19thCenturyGiftOfPrinceDarmrongOfSiam

Dit was een van die voorbeelden: Manuscript of the Atthakatha of Buddha, palm leaf, in Cambodian script, 19th century. Gift of Prince Darmrong of Siam.


Nu zijn bij die boeken van palmbladeren de bladeren gelijkvormig
en even groot. Bij onze herfstbladeren is dat natuurlijk niet.
Er op schrijven is ook een uitdaging.
Die bladeren zijn niet egaal.
Hoe conserveer en prepareer je de bladeren?

Maar ik ga toch een boek van onze hefstbladeren maken.
Vandaag heb ik een soort drager ontworpen.
Een blad van papier die mij in staat stelt alle bladeren,
grote sterke, kleine tere, in het boek op te nemen.
Bladen die ik aan elkaar kan naaien.
Maar ook bladen die het herfstblad centraal stellen
maar dat sterk genoeg is dat ik een plaats heb
om het blad vast te pakken en om te draaien.

WP_20171014_11_14_24_ProEenVanDeGrotereBladeren

Het ontwerp is nog in ontwikkeling maar aan de onderkant rechts, is witruimte voldoende om het blad straks om te kunnen draaien zonder het herfstblad te beschadigen. Links zitten twee stroken waarbinnen het begin van de nerf van het blad zal komen. Die stroken worden omgevouwen. Die twee stroken gaan het mogelijk maken de verschillende bladen aan elkaar te naaien terwijl de stroken tegelijkertijd voor extra dikte van het papier gaat zorgen zodat de bladeren mooier in het boek passen. Het esdoornblad hierboven is een van de grotere herfstbladeren.


WP_20171014_11_14_53_ProDeOndersteuningMoetWerkenBijAlleAfmetingen

Dit is een voorbeeld van een blad dat veel kleiner is. Dan is het de bedoeling om, zonder de structuur van de drager te veel aan te tasten, zoveel mogelijk van die drager weg te snijden of op een andere manier te benutten.


WP_20171014_11_15_18_ProGlimmendBlad

Hier ligt het ‘boek’ gekanteld. Weer een ander formaat blad. Ik heb niet gezocht naar perfecte herfstbladeren. De meeste hebben wel gaatjes of zelfs scheuren. In een enkel geval heb ik er voor gekozen een groep bladeren te gebruiken.


WP_20171014_11_17_16_ProHierLigtEenVanDeBladerenOpHetPapierDatIkWilGaanGebruiken

Hier ligt een van de bladeren op het stevige papier waarvan ik de dragers ga maken.


WP_20171014_14_50_05_ProErZijnAleenAantalBladerenGeprepareerd

Van deze bladeren is de conservering grotendeels al afgerond. Ik heb geen idee wat er met de kleuren van de bladeren gaat gebeuren maar mijn verwachting is dat die verder zullen verdwijnen. Maar voor nu zijn die kleuren er in ieder geval nog. Je ziet ook dat ik in een aantal gevallen een tak met bladeren heb gekozen.


Save

Herfst in de boom

WP_20171014_15_35_17_ProHerfstboom

Het zou zo maar kunnen zijn dat dit niet goed is voor de boom of dat de zwammen meer weten dan wij aan de boom kunnen zien. De herfst zit er goed in, zullen we maar zeggen.


WP_20171014_15_35_32_ProEenBankjeWaarAlMensenAanGezetenHebben

De boom staat in het Valkenberg in Breda en er zitten meerdere ‘elfenbankjes’ op zijn stam. De term ‘elfenbankjes’ is denk ik hier niet helemaal op zijn plaats. Op verschillende plaatsen, tot 3, misschien wel 4 meter hoog zitten groepen zwammen. Bij het voorbeeld op seze foto, een van de lagere groepen op de boom, zijn een aantal van de zwammen beschadigd.


WP_20171014_15_35_46_ProDeHeleBoomStaatVol

Hier zie je de verschillende groepen zwammen op de stam van de boom zitten.


WP_20171014_15_36_25_ProBovenaanzicht

Dit is een bovenaanzicht van een klein groepje.


Save

Free as a jail bird

Voor het boek dat ik ga maken met als titel
‘Free as a jail bird’, heb ik eerst ervaring
opgedaan met het zetten van een titel op
een boekband.
Vandaag heb ik gewerkt met lijnfileten en een
rolfilet om lijnen blind en met folie op
verschillende materialen te kunnen zetten.

WP_20171013_09_39_49_ProLijnfiletVanMessing

Dit is dan een lijnfilet. Dit soort gereedschap is gemaakt van messing met een houten handgreep. Het messingdeel komt in veel vormen en diktes. de filet kan recht zijn of gebogen. Ze zijn er in verschillende lengtes. Er zijn verschillende bochten en andere vormen. Het idee hiermee is om een tekening te kunnen maken in een boekband. De voorbeelden spreken misschien beter.


Wikipedia:

Messing of geelkoper, is een legering van koper (55-70%) en zink (45-30%).

De naam geelkoper is afgeleid van de kleur. Het is duidelijk geler dan zuiver koper of brons (een legering van koper en tin). Wanneer het materiaal lang is blootgesteld aan de buitenlucht wordt het donkerbruin.

Messing is een waardevol materiaal vanwege zijn hardheid en goede zelfsmerende eigenschappen. Er bestaan drie types messing:

  • Alfamessing, met minder dan 40% zink, is flexibel en kan koud gesmeed worden
  • Bètamessing, met meer zink naar verhouding, kan alleen heet gesmeed worden. Dit type messing is harder en sterker.
  • Wit messing, met meer dan 45% zink, is te bros om algemeen bruikbaar te zijn.

WP_20171013_09_54_39_ProProefstukken

Dit zijn de proefstukken van de vorige keer toen ik letters op de materialen gezet heb. Toen zagen we al dat sommige materialen zich beter lenen voor deze technieken en dat je steeds op zoek moet naar de beste temperatuur en druk voor het materiaal. Er is voor vandaag een proefstukje aan toegevoegd. Het geel op de voorgrond heb ik eerder ook gebruikt bij het inbinden van drie jaargangen Boek Behoud Bericht. Alle proefstukken zijn boekbindmateriaal gelijmd op grijsbord.


WP_20171013_09_55_21_ProHetOpwarmenVanDeLijnfileten

Hier liggen twee lijnfileten op te warmen op een warmhoudplaatje.


WP_20171013_10_10_28_ProTestOpBoekbindlinnen

Hier heb ik lijnen blind gedrukt (dus zonder kleur of inkt) tussen de letters. Zo ontstaat een raster dat met een beetje fantasie lijkt op de tralies van een gevangenis. De lijnen zijn hier aangebracht op het boekbindlinnen. Dat werkte al niet zo gewelding met de letters. Met de lijnen werkt het ook niet super.


WP_20171013_10_21_33_ProTestOpKurk

Dit is een kurkbekleding. De temperatuur let hier veel nauwer dan je zou verwachten. Ik weet niet van welk materiaal dit precies gemaakt is. Op sommige plaatsen ‘rafelt’ de lijn. Dat is misdchien wel een leuk effect maar dit materiaal is al druk uit zich zelf qua structuur. De lijnen voegen niet veel toe behalve misschien verwarring.


WP_20171013_10_25_37_ProTestOpArbetexE

Dit materiaal is ‘Arbetex E’. Dat werkt best goed.


WP_20171013_10_35_25_ProTestMetDainelOriginal

Maar bij dit materiaal: ‘Dainel Original’ werkten de letters goed en de lijnen eigenlijk ook. Met dit resultaat ben ik tevreden.


WP_20171013_10_45_02_ProHetOpwarmenVanEenRolFilet

Hier in het midden, het grootste stuk gereedschap, ligt een rolfilet. Het wieltje is verkrijgbaar in verschillende groottes en vorm. Dit is een enkele maar er zijn bijvoorbeeld ook dubbele. Dan kun je twee lijntjes tegelijk zetten, strak naast elkaar.


WP_20171013_10_54_19_ProTestMetEnkeledubbeleLijnfiletEnRolfilet

Dit ‘kunstleer’ is waarschijnlijk van een synthetisch materiaal. Daardoor lette de temperatuur heel precies. Te koud heeft weinig effect en al helemaal niet egaal. Te warm levert bijvoorbeeld bij de dubbele lijnfilet het probleem op dat het materiaal tussen de twee lijnen gewoon los kwam. Het bleef aan de filet hangen. Dat is hier te zien rechts van het midden. Daar zie je twee keer een blinddruk van een dubbele lijnfilet waarbij bij de rechtse het begin aan de onderkant los is gekomen. Van het grote vierkant zijn de korte kanten met een lijnfilet gezet en de lange zijdes met de rolfilet. Dit brengt allerlei uitdagingen met zich mee: rechte hoek, rechte lijn, hoe de lijnen op elkaar aan te laten sluiten enz.


WP_20171013_11_19_39_ProRolFiletInCombinatieMetKartonnenMal

Ik ben nog een tijd doorgegaan met proberen. De ronde lijn is uit de hand gezet met een rolfilet. De meeste rechte lijnen met behulp van een stuk karton als ‘lineaal’.


WP_20171013_11_22_01_ProStukjeKartonZorgtErvoorDatRolfiletopTijdStopt

Hier gebruik ik een dun stukje karton als ‘stopper’. Het karton ligt over een vorm met lijnen. De nieuwe lijn moet daar op aansluiten maar met een rolfilet is dat niet eenvoudig. Het karton stopt me niet met rollen maar zorgt er wel voor dat de schijf geen indruk in het boekbindmateriaal achterlaat.


WP_20171013_11_22_09_ProKartonWegEnLijnVanRechtsOnderStoptMooiBijVorm

De lijn sluit mooi aan op het ‘vierkant’.


WP_20171013_12_05_07_ProTestsMetLiinfiletenEnFolieOnderVerschillendeTemperaturen

Als laatste ben ik nog bezig geweest met folie op het kurk. De temperatuur moest veel hoger dan bij de andere materialen. Maar te warm zorgde meteen voor rafelige randen. Het loodrecht houden van de lijnfilet was ook een belangrijke faktor in het resultaat.


Het was weer een heel leerzame ochtend.
Het was ook de laatste in een serie van drie.
Nu het ontwerp van het boek gaan afmaken
en als de kaft bijna gereed is,
ga ik er de tekst op zetten en misschien ook de lijnen.

Ta Prohm, tempel/klooster in Angkor

Misschien denkt er iemand dat ik werk voor het verkeersbureau
van Cambodja maar dat is echt niet het geval.
We zijn dit jaar een dag of 4 in Siem Reap geweest.
Siem Reap is een stad (en de naam van een provincie)
in Cambodja waar vlakbij Angkor Wat ligt (en een
internationale luchthaven).
Angkor Wat is echter niet de naam van de enorme
verzameling tempels en koninklijke paleizen
die er half verscholen in de jungle ligt.
Het is de naam van 1 tempel. De bekendste tempel.
Maar de rest mag er ook zijn.
Vandaag is de laatste tempel en het bijbehorende complex
van gebouwen van onze eerste dag in Angkor aan de beurt:
Ta Prohm.
Volgens een inscriptie die er gevonden is, werd het complex
in 1186 in gebruik genomen.
Dat was tijdens het koningschap van Jayavarman VII.

DSC_1579ToegangspoortTotTaProhm

Een van de poorten naar het complex. De poort verraadt al dat de stijl van dit complex Bayon is.


DSC_1580VisitorFlow

You are here. In de Franse tijd is besloten het complex zoveel mogelijk in zijn oorspronkelijke staat te behouden. Met begroeiing, omgevallen muren en ingestortte daken. De uitstraling is dan ook erg Indiana Jones. Bomen en struiken overgroeien grote delen en sommige delen zijn ingestort en de stenen liggen daar zoals ze er al heel lang liggen. Je voelt je (okay wel met een kaart en bordjes) als een ontdekkingsreiziger. Zeker daar waar het niet te druk is. Maar voor ons was het ook warm en we werden moe.


DSC_1581TaProhm


DSC_1582TaProhmRelief

Ruine of niet, de decoraties door middel van reliefs en beelden zijn er niet minder om.


DSC_1583TaProhmTempelswordenGebouwen

Dus niet een grote piramide maar vele grote en kleinere gebouwen in een enorme ommuring. Het was binnen de buitenste ommuring dat de bevolking leefde die direct bij het complex betrokken was. De oppervlakte daarvan is iets van 1 kilometer bij 650 meter.


DSC_1585TaProhmNetAlsOveralDruk

Op mijn foto’s staan niet vaak veel mensen maar dat is omdat ik daar speciaal op let. Dat wil niet zeggen dat het er rustig is op een gewone dag tijdens het hoogseizoen. Veel van de toeristen zijn mensen uit Azia.


DSC_1586TaProhmTempelEnKloosterComplex

Deel van hetzelfde complex als op de vorige foto.


DSC_1587TaProhmEenvoudigeMuur


DSC_1588PrachtigeVersieringen

De versieringen zijn prachtig en heel divers.


DSC_1589TaProhmGedeeltelijkGerestaureerdRomantisch

Ta Prohm, weinig gerestaureerd en daarom romantisch van uitstraling.


DSC_1590TaProhm


DSC_1594TaProhmSchaduwEnZonlicht

Deze muren, of de restanten er van, zijn de muren rond het centrale complex. Niet die muren ook het daarbuiten liggende woongebied omvatten.


DSC_1595TaProhmOmmuurdEnOvergroeid


DSC_1598TaProhmDetailsVaneenTorenInDeommuring01

Ta Prohm, details van een toren in de binnenste ommuring.


DSC_1598TaProhmDetailsVaneenTorenInDeommuring02

Klein beetje uitzoemen.


DSC_1600TaProhm

De licht en donker werking van die bomen en struiken maken het geheel nog geheimzinniger.


DSC_1601TaProhmEnormeBomen


DSC_1602TaProhmDeDecoratieBovenDeBeeldenZijnMisschienWelHetMooistVanDeFoto

De decoratie boven het beeld is misschien wel het mooiste deel van de foto.


Save

Ta Keo tempel, een enorme berg in Angkor

DSC_1574InDeOmgevingVanTaKeo

In de omgeving (en we zien dat later nog vaker, en mooier) zien we struiken en bomen die boven op muren en tempels groeien.


Ta Keo is gebouwd in de stijl die Khleang heet.
Het is een van de eerste stenen tempelbergen en hij werd gebouwd
onder de regering van Jayavarman V, einde 10e eeuw –
begin 11e eeuw.
De tempel heeft 5 pieken en daarmee is het de verafbeelding
van Mount Meru.

DSC_1575InDeOmgevingVanTaKeo


DSC_1576TaKeoEnormGroot

Ta Keo.


DSC_1576TaKeoEnormGrootHopelijkGeeftDitEenIdeeVanDeGrootte

Hopelijk geeft deze foto een nog beter beeld van de omvang van deze berg: Ta Keo.


DSC_1578TaKeoTypischeManierVanAanleggenVanMuren

Op de foto’s is dat niet goed te zien maar de berg bestaat uit meerdere lagen. Terassen genaamd. Om die terassen staan muren. Soms zijn dat ‘blinde’ muren maar soms zijn ze uitgevoerd zoals op deze foto. En soms hebben ze hele grote ‘ramen’. Ta Keo.


Save

Ginder ’t vreeverbont bezegelt

De bundel met essays over ‘De Vrede van Breda’ onder redactie
van Raymond Kubben was al eerder op mijn weblog te zien
maar toen had ik het boek nog niet helemaal gelezen.

Nu wel.
Het prachtige boek bevat verhalen in de Nederlandse en
Engelse taal en is prachtig verzorgd.
De band is schitterend met het logo van de viering
van de ‘Vrede van Breda’ in blinddruk.
Het eerste schutblad bevat belangrijke stukken
van het vredesverdrag uit 1667..
Vervolgens wordt er op allerlei maar dan ook allerlei
aspecten van het vredesverdrag ingegaan.

Het plotselinge overlijden van Petrus Coyet, Zweeds ambassadeur
bij de besprekingen, de tocht naar Chatham, de impact
op de grenzen – in Europe en de rest van de wereld,
de publieke opinie in Engeland over de Hollanders,
de positie van het verdrag ten opzichte van eerdere
en latere verdragen, enz, enz.

Waarom zet Zweden eigenlijk om tafel in Breda?
Lees het boek!

WP_20170710_001DeVredeVanBredaGinderTVreeverbontBezegeltRedRaymondKubben

Het is de beste publicatie voor een breed publiek die ik
over de Vrede van Breda dit jaar gezien en gelezen heb.
De inleiding is van de burgemeester van Breda en de
uitgeverij is van Kemenade.

Chau Say Tevoda tempel in Angkor

Aan de ene kant van de weg ligt Thommanon
en aan de andere kant ligt de tempel
met de naam Chau Say Tevoda.

Midden 12e eeuw.

Misschien niet de mooiste of bekendste tempel
in Cambodja maar het leverde toch
een paar prachtige foto’s op.

DSC_1573BordChauSayTevoda

Het is echt de naam: Chau Day Tevoda.


DSC_1565ChauSayTevodaTempel

Je camera even wegzetten en dan een foto maken levert vaak een verrassende foto op. Zo ook hier.


DSC_1566ChauSayTevodaTempel

De dames stonden er weer prachtig te zijn.


DSC_1567ChauSayTevodaTempel


DSC_1569ChauSayTevodaTempel

Wat te denken van dit ‘randje’.


DSC_1570ChauSayTevodaTemple


DSC_1572ChauSayTevodaTemple


Van herfstblad naar boek

Het is een experiment.
Het is nog niet helemaal doordacht.
Misschien wel helemaal niet doordacht.
Het begin is gemaakt met het verzamelen
van herfstbladeren en die te laten drogen.
Nu probeer ik ze een beschermlaag te geven
zodat ze jaren mee kunnen.

WP_20171008_11_43_11_Pro

De bladeren hebben al zo’n twee weken onder bezwaar liggen te drogen. Dadelijk met een beschermlaag wil ik er op kunnen schrijven en ze inbinden.


WP_20171008_15_37_30_Pro

Die teksten wordt interessant want die oppervlaktes zijn niet zo glad. Ga ik de teksten drukken of met de hand schrijven?


WP_20171008_15_37_38_Pro

Schrijven met zwart is misschien niet zo’n goed idee vanwege de donkere kleur van de meeste bladeren. We zullen zien. Het leuke is dat terwijl ik dit schrijf/overdenk, krijg ik al wat ideeen hoe dit op te lossen. Wordt vervolgd.


Boekkunstbeurs in Leiden

WP_20171008_10_36_15_ProPosterBoekKunstBeursLeiden2017

Van ‘Drukwerk in de marge’ ontving ik de poster van de Boekkunstbeurs voor de editie van dit jaar. Zoals altijd is het ook dit jaar weer in de Pieterskerk in Leiden.


WP_20171008_11_16_51_Pro2017BoekKunstBeursLeiden

De poster hangt al op de deur van mijn Argusvlinder-werkplaats in de FutureDome in Breda.