Na weken terug naar ‘Van den vos Reynaerde’

De deelnemers hebben hun boeken al allemaal ingediend
voor de wedstrijd van de mooiste uitvoering van ‘Van den vos Reynaerde’.
Ik moet nog beginnen maar dat is niet erg.
Ik heb heel erg genoten van al die weken dat ik van papier
kerstversieringen maakte of bezig was met de voorbereiding
van de Cultuurnacht.
Nu is er weer ruimte om aan dit grote avontuur te gaan werken:
een middeleeuwse binding naar de richtlijnen van Goddijn.

IMG_2422NogTeSnijden

Om mensen te laten zien, tijdens de Cultuurnacht, hoe een boek gedrukt wordt (plano) en hoe het papier vervolgens wordt gevouwen, had ik het boek nog niet op- maat gesneden. Maar deze week was het zo ver. Bij het boek is 1 blanco katern meegeleverd. Dat heb ik in 2 gedeeld en één als eerste katern en het tweede als laatste katern opgenomen. Daarom kan ik makkelijk de plaats met potlood markeren waar ik ga snijden.


IMG_2423SchoongesnedenVersieVanVanDenVosReynaerde

Schoongesneden ziet het er dan als volgt uit. Altijd een spannend moment. Nu begint het op een boek te lijken. Als dekblad (schutblad dat met als doel extra bescherming te geven aan de katernen, bij het eerste en laatste katern wordt meegebonden) dienen twee stukken perkament.


IMG_2424Snijafval

Het snijafval. Helaas was het boek net iets dikker dan mijn snijmachine aankon. Ik heb het dus in twee keer gesneden. Dat kan eigenlijk niet zonder dat je dat achteraf ziet. Maar het vroeg snijden heeft zo-wie-zo nadelen en werd in de Middeleeuwen pas later gedaan.


IMG_2425SchoongesnedenVosOnderBezwaar

‘Onder bezwaar’ betekent in mijn geval: tussen twee planken en onder een stapel zware boeken. Hier ligt mijn exemplaar van ‘Van den vos Reynaerde’ inclusief de perkamenten dekbladen. Die dekbladen zitten met een rand van ongeveer 1 centimeter om het betreffende katern gevouwen. Maar perkament heeft wat tijd en druk nodig om zich te laten temmen. Zo zijn mijn handen vrij voor andere dingen.


IMG_2426EikenhoutenPlattenMetKapitaalhoekjesEnAfgerondeBuitenRanden

De twee eikenhouten platten zijn 1 centimeter dik. aan wat de rugzijde gaat worden (op de foto in het midden) zullen drie leren riempjes en twee perkamenten strengels de platten met elkaar en met het boekblok verbinden. De perkamenten strengels gaan de kapitaalkern vormen, het hart van het kapitaalband. Een van de grote uitdagingen die ik bij de vorige dummy niet helemaal kreeg zoals ik het wilde. De strengels komen aan de kop (bovenkant) en staart (onderkant) van het boek, daar waar nu een kapitaalhoekje is weggehaald. Ook de scherpe randen aan de buitenkant (waar straks de leren bekleding over komt) heb ik met een stukje schuurpapier wat afgerond.


IMG_2438TweeVanDeDrieLerenStroken

Uit de resten van een oude leren tas maak ik drie leren riempjes. Ruim 1 centimeter breed en 2 millimeter dik. Deze zitten inmiddels in de pers want mijn leer was maar 1 millimeter dik, dus heb ik een bredere strook dubbel gevouwen en gelijmd. Inderdaad dit leer is eerder gebruikt om de titel te oefenen met vergulden voor een ander boek (Bradel). Maar daar zie je straks toch niets van. De riempjes zijn misschien te lang maar de 15 centimeter uit het boek van Goddijn was vorige keer te weinig. We gaan het zien.


Best veel gedaan voor een eerste middag.

Hoi

In eerste instantie was ik wat teleurgesteld over de respons
op mijn oproep mee te schrijven aan een manuscript.
Misschien was het woord ‘manuscript’ een beetje afschrikwekkend.
Maar nu ik de 9 ‘inzendingen’ gelezen en bekeken heb, ben ik
eigenlijk heel tevreden.
Prachtige tekeningen en een quote van Yeats (!).

IMG_2428EenVisInHetWater


IMG_2429BeYourself

Be yourself, be you! Een hart onder de riem.


IMG_2430DeMeesteBezoekers

Hier lees je tussen de regels iets van mijn initiële teleurstelling.


IMG_2431IKKECastAColdEye

Iemand die de uitdaging oppakt. Waarschijnlijk is het een tweede persoon die het citaat van Yeats (Nobelprijs voor de literatuur) er aan toevoegt: “Cast a cold eye/On life / On death/Horseman pass by”.


Hieronder vind je het hele gedicht.
Hier moet ik nog even voor gaan zitten.
Maar dit geeft vast genoeg inspiratie voor een reactie.
Dat geldt trouwens voor alle tekeningen en teksten.

Under Ben Bulben, William Butler Yeats (1939)

I

Swear by what the sages spoke

Round the Mareotic Lake

That the Witch of Atlas knew,

Spoke and set the cocks a-crow.

Swear by those horsemen, by those women

Complexion and form prove superhuman,

That pale, long-visaged company

That air in immortality

Completeness of their passions won;

Now they ride the wintry dawn

Where Ben Bulben sets the scene.

Here’s the gist of what they mean.

II

Many times man lives and dies

Between his two eternities,

That of race and that of soul,

And ancient Ireland knew it all.

Whether man die in his bed

Or the rifle knocks him dead,

A brief parting from those dear

Is the worst man has to fear.

Though grave-diggers’ toil is long,

Sharp their spades, their muscles strong.

They but thrust their buried men

Back in the human mind again.

III

You that Mitchel’s prayer have heard,

“Send war in our time, O Lord!”

Know that when all words are said

And a man is fighting mad,

Something drops from eyes long blind,

He completes his partial mind,

For an instant stands at ease,

Laughs aloud, his heart at peace.

Even the wisest man grows tense

With some sort of violence

Before he can accomplish fate,

Know his work or choose his mate.

IV

Poet and sculptor, do the work,

Nor let the modish painter shirk

What his great forefathers did.

Bring the soul of man to God,

Make him fill the cradles right.

Measurement began our might:

Forms a stark Egyptian thought,

Forms that gentler Phidias wrought.

Michael Angelo left a proof

On the Sistine Chapel roof,

Where but half-awakened Adam

Can disturb globe-trotting Madam

Till her bowels are in heat,

Proof that there’s a purpose set

Before the secret working mind:

Profane perfection of mankind.

Quattrocento put in paint

On backgrounds for a God or Saint

Gardens where a soul’s at ease;

Where everything that meets the eye,

Flowers and grass and cloudless sky,

Resemble forms that are or seem

When sleepers wake and yet still dream.

And when it’s vanished still declare,

With only bed and bedstead there,

That heavens had opened.

Gyres run on;

When that greater dream had gone

Calvert and Wilson, Blake and Claude,

Prepared a rest for the people of God,

Palmer’s phrase, but after that

Confusion fell upon our thought.

V

Irish poets, learn your trade,

Sing whatever is well made,

Scorn the sort now growing up

All out of shape from toe to top,

Their unremembering hearts and heads

Base-born products of base beds.

Sing the peasantry, and then

Hard-riding country gentlemen,

The holiness of monks, and after

Porter-drinkers’ randy laughter;

Sing the lords and ladies gay

That were beaten into the clay

Through seven heroic centuries;

Cast your mind on other days

That we in coming days may be

Still the indomitable Irishry.

VI

Under bare Ben Bulben’s head

In Drumcliff churchyard Yeats is laid.

An ancestor was rector there

Long years ago, a church stands near,

By the road an ancient cross.

No marble, no conventional phrase;

On limestone quarried near the spot

By his command these words are cut:

Cast a cold eye

On life, on death.

Horseman, pass by!


IMG_2432MijnHuisIsGroot

Ik vermoed dat ik dit goed kan gebruiken om nog eens een poging te doen de Nederlandse taal en ons schrift te gebruiken zoals je dat in Arabische kalligrafie ziet.


IMG_2433Kaas

Tijdens mijn verhaal heb ik bezoekers mijn exemplaar van het boek ‘Kaas’ van Willem Elsschot laten zien (met gele boeksnede). Misschien komt daar deze bijdrage van Max vandaan.


IMG_2434Schaduwen

Heel donker gedicht met een bijpassende tekening.


IMG_2435MijnHoofdLoopt

Dit is een compliment van een van de bezoekers die een aantal ideeën heeft overgehouden aan het bezoek.


IMG_2427Hoi

‘Hoi’, de titel van dit bericht, geschreven door Reyn.


Cultuurnacht: terugblik

De Cultuurnacht heeft veel tijd gevraagd.
Je bepaalt natuurlijk zelf hoeveel tijd je er in steekt.
Bij mij was dat best veel.

IMG_2401CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisBladspiegel

Op vrijdagavond het ik de laatste bladspiegels nog afgemaakt. Helaas zal tijdens de Cultuurnacht blijken dat het niet eenvoudig is mensen te vragen iets te schrijven. Nog eens overdenken hoe ik dat ga oplossen.


IMG_2402CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisBladspiegel

Het was nodig de bladspiegels meer te benadrukken, soms te voorzien van een simpele tekening, van kleuren. Allemaal om te zien hoe mensen daar op reageren.


IMG_2403CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisBladspiegel

Wellicht zijn er mensen die de overeenkomsten zien met middeleeuwse aanvullingen op de pagina (initialen, miniaturen, penwerk, doodles). Maar het hielp niet echt.


IMG_2404CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisBladspiegel

Ik hoopte dat simpele tekeningen mensen op een idee zouden brengen. Zodat ze daar over zouden schrijven.


IMG_2405CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenis

De ruimte was op vrijdag al voor een deel ingericht. Op zaterdag heb ik de puntjes op de i gezet door bijvoorbeeld mijn slinger op de hangen.


IMG_2406CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisSchrijfopstelling

De schrijfplaats in te richten. Als mensen iets schreven dan was de bamboe-pen met inkt uit een inktpotje populair.


IMG_2408CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisUithangboek

Mijn uithangboek op het pad bij de deur gezet.


DSC02638CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisRuimteArgusvlinder

Het was een mooie ruimte voor mijn expositie. De halfronde vorm maakte het ook goed mogelijk om mijn verhaal te houden en steeds de voorbeelden er bij te kunnen pakken.


DSC02639CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisMagazijn76

Op zaterdagmiddag ben ik bij Magazijn76 op bezoek geweest. Dat is een van de drie locaties die bij de Cultuurnacht open waren. De schilderijen zijn van een kunstenaar die een werkplaats heeft vlak bij die van mij. Het vreemde van zo’n nacht is dat je zelf zo druk bezig bent maar dat je daarom weinig of niets meekrijgt van wat er bij de anderen gebeurt. Er stond een frietverkooppunt voor de deur, maar ik had er geen tijd voor. Ik had best een portie gelust.


DSC02640Magazijn76CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisOngefilterd

Dus ik ben helaas ook geen koffie gaan drinken bij ‘Ongefilterd’.


IMG_2409CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisWieDurft

Omdat ik vreesde dat het niet eenvoudig zou zijn om mensen aan het schrijven te krijgen heb ik ze nog eens extra uitgedaagd: Wie durft?


VerlangDeNacht

Verlang de nacht.


DSC02642CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisCultuurstraatje

Het Cultuurstraatje in de FutureDome in het vroeg van de avond. Gelukkig was het droog die avond, werd het alleen mistig. Wat een aparte sfeer geeft.


DSC02643CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenis

Dit is dan de Koepelgevangenis in de avond.


IMG_2411CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisZijDurfdenTeSchrijven

De eerste ‘helden’ van de avond: ‘Be yourself, be you!’


IMG_2412CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisNaAfloopZondagEersteTasTerugInWerkplaats

Zaterdagnacht heb ik al mijn spullen al wel bij elkaar gezet. Een eerste tas met boeken ging mee naar huis. Dit is dan op zondag. Met tassen bracht ik mijn spullen terug naar mijn werkplaats.


IMG_2413CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisOpruimenNaAfloopZondag

Work in progress (zondag).


CNB Abri's - RGB

De Cultuurnacht zit er voor deze editie weer op.


IMG_2415CultuurnachtBredaFutureDomeKoepelgevangenisNaAfloopZondag

Overdag is de Koepel ook indrukwekkend.


Veel moois tijdens de Cultuurnacht!

Voor de Cultuurnacht van zaterdag aanstaande.
Daar kan ik nog een aantal zaken voor afronden.
De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat ik waarschijnlijk
hier nooit helemaal mee gereed ben.
Dus ik steek er de tijd in die ik heb, and that’s it.

Vandaag dus nog aan een aantal zaken doorgewerkt:
= nog wat extra handgebonden boeken meegenomen zodat ik die kan laten zien;
= teksten aangebracht op mijn uithangboek;
= hergebruikt papier verder voorzien van vreemde bladspiegels;
= hier en daar een stempel geplaatst van een vlinder;
en afspraken gemaakt voor zaterdag.

IMG_2389StadsbladVeelMooisTijdensCultuurnacht

Een lokaal huis-aan-huis blad heeft de Cultuurnacht op de voorpagina.


IMG_2383Argusvlinder

Even een vlindertje geplaatst. Het is een voor mij fascinerende gewoonte op Chinese en Japanse prenten. Maar ook Anton Heijboer markeerde zo zijn werk. Boekbinders hadden in het verleden een klein stempeltje of een etiket dat in de boekband werd aangebracht.


IMG_2384HergebruiktPapierMetArgusvlinder

Hergebruikt krantenpapier, geprepareerd met gesso, krijgt ook een (Argus)vlindertje.


IMG_2385YUithangboekBandBind

Op de omslag van mijn uithangboek staat: Boek – Band – Bind.


IMG_2386UithangboekGeheimen

Het boek kan ook open weggezet worden zodat de tekst van de binnenkant ook gelezen kan worden.


IMG_2387HergebruikteBladspiegels

Nog meer vreemde bladspiegels.


IMG_2388HergebruiktBladBoom

Bladspiegels met een boom in het midden.


IMG_2389StadsbladVeelMooisTijdensCultuurnacht


Cultuurnacht: Uithangboek

Ergens in een hoek stonden nog twee platen karton
die door gebruik en de tijd een beetje gehavend zijn.
Ze brachten me op het idee een groot soort dummy boek te maken
dat ik kan gebruiken als bord, om mensen te wijzen op het
feit dat ik ergens zit met mijn informatie over boekbinden
en dat ik wacht op het meeschrijven van alle bezoekers aan een
manuscript.

Het boekblok wordt een soort massief boekblok,
eigenlijk een grote platte doos.
De technieken die ik geleerd heb om een doos te maken pas ik
dan ook deels toe. Maar het moet snel, ik wil niet te veel
materiaal gebruiken.
Hopelijk blijft het zaterdag droog.
Papier kan slecht tegen vocht.

IMG_2366UithangboekMetMassiefBoekblokMethodeDoosMaken

Hier ben ik bezig met een platte doos van 50 bij 40 centimeter.


IMG_2367UithangboekMetMassiefBoekblok

De opstaande randen zijn maar anderhalve centimeter hoog. Hier wordt de doos al gesloten met de bovenkant.


IMG_2370UithangboekMetLeeslint

Met stukken boekbindlinnen bevestig ik de doos tussen de twee grote stukken karton (de boekband) die ik met papier bekleed heb. Een leeslint en kleine stukken kapitaalband maken de illusie compleet.


IMG_2379UithangboekNuDeRugNog

Als rug nog een groot stuk boekbindlinnen. De smalle strook had ik nog liggen.


IMG_2380Uithangboek

Hier zie je het formaat afgezet tegen het ‘Voske’, de boekband voor mijn Cultuurnacht manuscript.


IMG_2381Uithangboek

Dat moet drogen. Dat valt niet mee in een werkplaats waar door een reparatie op dit moment geen verwarming is. Het gewicht van ‘het boek’ gebruik ik om alles op zijn plaats te krijgen en houden.


IMG_2382Uithangboek

De klemmen zijn wat aan de grote kant dus het vraagt wat improvisatie. Maar het is gelukt.


6.665: Preview van de Cultuurnacht – Sylvia Thijssen

Gisteren kreeg ik een preview voor de Cultuurnacht.
Ik sta die avond zelf te vertellen over boekbinden en laat
mensen daar van alles over zien.
Een van mijn mededeelnemers in de FutureDome is Sylvia Thijssen.
Gisteren ben ik al even bij haar gaan kijken.

Ze heeft een ruimte, die vroeger een fabriekje was, veranderd
in een aantrekkelijke werkplaats en galerie, vol prachtig werk.
Net als aanstaande zaterdag op de Cultuurnacht, was de rode loper al uitgerold.

IMG_2371FutureDomeSylviaThijssen

Ik kwam niet langs de publieksingang maar was daarom niet minder welkom.


IMG_2372FutureDomeSylviaThijssen

Dit is een kleine versie van het beeld ‘De Speelhuisvrouw’ die in de Speelhuislaan te zien is in Breda.


IMG_2373FutureDomeSylviaThijssen

De ruimte die Sylvia ter beschikking heeft bestaat uit een aantal grote en kleine ruimtes, vertrekken, die met elkaar verbonden zijn en overal is werk van haar te zien.


IMG_2375FutureDomeSylviaThijssen

Sylvia Thijssen in de FutureDome, Nassausingel 26, Breda.


IMG_2376FutureDomeSylviaThijssen

Aan de ingang hing dit overrompelend werk.


IMG_2377FutureDomeSylviaThijssen

Zaterdag zal hier de performance plaatsvinden. Spannend.


IMG_2378FutureDomeSylviaThijssen

Ik ben blij dat ik op een rustig moment de gelegenheid gehad heb de ruimte van Sylvia Thijssen te bezoeken. Absoluut een aanrader.