Een leren boekband van een oude jas

Het boek is ‘Het boekbinden voor allen’.
Een boek uitgebracht in 1917 over boekbinden.
Eigenlijk richt het rich op het repareren van een boek uit je eigen boekenkast.
Niet op het restaureren van oude, historische boeken.
Maar van een boek dat met relatief eenvoudige middelen en vaardigheden
door mensen zelf gerepareerd kan worden.

WP_20180317_09_28_59_ProBeokUitDeBoekenpers

Nu ik het boek weer uit de boekenpers haal zie ik gelijk dat het gebruik van minder lijm en het eerder toepassen van bescherming tegen vocht, geholpen heeft. Het schutblad aan het begin van het boek zit er mooier in dan dat aan het eind van het boek.


WP_20180317_09_29_24_ProMauriceVanEsscheHetBoekbindenVoorAllen

Het boek ‘Het boekbinden voor allen’ is geschreven door Maurice Esschen en uitgegeven en gedrukt in 1917 bij Gust Janssens.


WP_20180317_10_30_14_ProBoekGereed

Het etiket met als tekst ‘Claudia Sträter Real leather’ zat in de jas op de binnenvoering gestikt. Daar heb ik het afgehaald en nu als een soort fake-etiket op de leren band bevestigd. Het boek ziet er best leuk uit.


Op naar het volgende project.

Leren boekband van een oude jas

Het viel niet mee om het leer recht te snijden.
Deze kwaliteit leer stropt makkelijk op.

WP_20180311_13_27_23_ProRechtSnijdenVanHetLeerWasNietEenvoudig

De dichtgeklapte basis voor de boekband ligt hier op het ‘rechthoekige’ stuk leer. Als het goed is komt hier geen afval meer af. De werkelijkheid is dat het nog op een aantal plaatsen is bijgesneden. Het was moeilijk om de bepalen wat ik nu het best met de naden kan doen, daar waar die naden om de randen van de boekband gaan. Ik heb geprobeerd om met een leerdunmes zo’n naad dunner te maken maar dat viel niet mee. Daar komt bij dat als je die naad dunner maakt je ook het garen kapot snijdt waarmee de stukken leer in de naad aan elkaar zitten. Gezien de beperkte dikte van het boekje heb ik er nu maar niets aan gedaan. Maar zien hoe dat gaat uitvallen.


WP_20180311_13_49_50_ProDePlattenZijnGelijmd

De platten, de basis van de boekband zijn hier tegen het leer gelijmd. Het leer aan de kop, staart en voorkant zijn nog niet omgeslagen.


WP_20180311_14_33_24_ProMetHetBoekblokErin

De hoekjes zijn zorgvuldig geprepareerd en vervolgens is het overige leer naar binnen geslagen. Ik heb het boekblok er al in gelegd om zicht te geven op het volume en dus de dikte van het boek. ‘Het boekbinden voor allen’ van Maurice van Esschen.


WP_20180311_14_33_32_ProDeVoorkant

Hier zicht op de voorkant waar twee dikke naden van boven tot bijna onderaan doorlopen.


Boekband uit oude leren jas

Het idee kreeg ik van Aaldert De Lange van Boektotaal.
Als je nog weinig ervaring hebt in het werken met leer
en leren boekbanden, maak dan een boekband uit een oud stuk leer.
Van een meubelstuk bijvoorbeeld of een oude jas.
Dat laatste ben ik nu aan het doen.

WP_20180310_09_15_51_ProWeKunnenBeginnenGereedschapBoekblokEnClaudiaStraterRealLeather

Voor nu heb ik alles bij elkaar: een tornmesje om de jas te bewerken, het boekblok (met blauw schutblad) en het leren jasje van Claudia Sträter.


WP_20180310_09_31_52_ProHetBoekblokOpMaatGesneden

Eerst het boekblok schoonsnijden (op maat snijden in mijn snijmachine).


WP_20180310_10_03_42_ProDitWordtDeNieuweBoekband

Dan kun je op de gewenste maat de platten (kartonnen basis voor de boekband) en de rug snijden. Dit boekje had misschien zonder rug gekunt. Het boekje is maar dun.


WP_20180310_10_20_28_ProPlattenEnRugVoorDeBand

Met kraftpapier worden de losse delen van de boekband aan elkaar gemaakt. Nu heb je een rechte basis voor de boekband. Vast aan elkaar met heel flexibele scharnieren.


WP_20180310_10_31_57_ProStukLeerGesnedenUitDeJas

Vervolgens snij ik een lap leer uit de jas, groot genoeg voor de boekband en met alle naden zoals ik dat wil.


WP_20180310_10_32_08_ProRestantVanHetJasje

Dit is van de jas overgebleven.


WP_20180310_10_54_28_ProLeerGrootGenoegVoorBoekbandAlleenNogRechtSnijden

Niet alleen vertrouwen op meten: ook veel passen. Je ziet dat ik de boekband makkelijk kan maken uit deze lap leer.


WP_20180310_10_55_36_ProAchterzijdeVanHetLeer

Hier zie je de afwerking van dat stuk leer aan de achterkant. De rug bestaat uit een groot aantal stroken die aan elkaar gemaakt zijn. Vandaar de naden. Daar waar naden lopen is ter versterking aan de achterkant een soort band meegenaaid. Ik denk dat dit geen enkel probleem is. Wel heb ik overtollige draden en stroken gaas weggeknipt.


Gelezen: Arthur Japin, Kolja

‘De overgave’, een ander boek van Japin, heb ik als luisterboek
gehoord en dat was een spannend avonturenverhaal.
Bij ‘Kolja’ slaagt Japin veel minder.
Misschien komt het door de vorm die er gekozen is,
een soort raamvertelling, en die minder spontaniteit toelaat.

Misschien is de ‘onthulling’ van de geaardheid van
Pjotr Iljitsj Tsjaikovski wat te hoog gegrepen.

Wat overblijft is een te gesuikerde versie van Japin’s waarheid.

Prettig om te lezen.

WP_20180228_12_23_00_ProArthusJapinKolja

Arthur Japin, Kolja.


Gelezen: Zinaïda Hippius

Een tijd terug besteedde ik aandacht aan een boek van
Pieter Waterdrinker: Tsjaikovskistraat 40.
In het boek worden veel namen van bekende en minder bekende
Russen genoemd. Zo komt een paar maal de dichter/schrijfster
Zinaïda Hippius aan bod.
Waterdrinker noemt haar geloof in de vooruitgang en
haar androgyne verschijning.

Wikipedia zegt het anders:

Hippius leefde van ideeën. Ze stond bekend als een politiek strijdbare intellectueel, een hartstochtelijke en grillige vrouw, maar werd ook wel een ‘koud intellect’ en een ‘slang’ genoemd (Trotski).

Hoe dan ook, terwijl ik het boek las en Zinaïda Hippius opmerkte
kwam er een vertaling uit van 4 van haar verhalen.
Het boek is tweetalig: de linkerpagina’s zijn in het Russisch
en rechts vinden we de Nederlandse vertaling.

Persoonlijk spraken de verhalen ‘De appelbomen bloeien’ met een
enorme ‘drive’ en ‘De deur’ het meest aan.

We lezen al zo weinig Russische literatuur.
Het boekje leest vlot.
Een aanrader wat mij betreft.

WP_20180207_12_54_06_ProZinaidaHippiuseenAlledaagseGebeurtenis


Bladerboek uit de pers

Vanochtend heb ik het bladerboek uit mijn boekenpers gehaald.
Het boekblok zit goed in de band, de lijm was goed gedroogd.
Nu achteraf zou ik de drager van de bladeren anders maken.
Die komt nu soms tot halverwege de band.
Daardoor pak je makkelijk het echte blad bij het omslaan.
Helaas zijn die gedroogde herfstbladeren kwetsbaar.

WP_20180203_09_18_02_ProBladerboekInDeBoekenpers

Hier ligt het bladerboek nog in de pers. Doordat ik de rugkant van de dragers allemaal een massieve dikte heb gegeven waar de band om past, kun je die kant van het boek ook goed in de pers leggen en echt persen.


Daarna heb ik een herfstblad dat ik nog had liggen
op de band bevestigd als illustratie.
Eerst het blad er op geplakt, toen onder bezwaar.
Daarna nog een keer ‘afgelakt’.
Om het te beschermen tegen stof en dergelijke maar ook
om het bij gebruik niet gelijk te beschadigen.

WP_20180203_11_20_29_ProBladerboekMetBladOpDeBand

Het boek ligt nu te drogen. Morgen kan het mee naar huis.


Opvolger Bladerboek: Cambodja en Laos boekje

Het Bladerboek ligt in de pers.
De vorige blogpost meldde ik al dat een kant van het boekblok in
de boekband was gelijmd. Vandaag is de tweede zijde ook gelijmd.
Dat ligt nu in zijn geheel in een pers.

Daardoor had ik vandaag tijd om na te denken
en te werken aan mijn boek over
de Cambodja en Laos-reis van eerder dit jaar.

Het Saa-papier is zo mooi van zichzelf dat het jammer is om daar
een alles verhullende boekband om te maken.
Ik bladerde daarom door een paar boeken voor inspiratie
en zag een boek waarom geen complete boekband zat maar
slechts een paar stroken.

Daarom bedacht ik om van restleer twee stroken te maken.
Die stroken maak ik uit een langer stuk leer waarbij ik de
vorm laat zoals ik hem gevonden heb.
Ik ga de strook alleen in twee snijden.

Op strook 1 komt dan de tekst ‘Cambodja’, in leer,
in een andere kleur, erop geplakt.
Op strook 2 komt dan de tekst ‘Laos’.
Ik heb de tekst uit de hand getekend en gesneden.

Een eerste indruk:

WP_20180131_14_39_09_ProLaos

Het papier (saa-papier) is op zich zelf al heel mooi door de bloemen (zie ik hier een viooltje), het gras en de bladeren dit er in verwerkt zijn. Dus een boekband die dat papier minder zichtbaar maakt vind ik niet zo’n goed idee. De eerste tekst die ik vandaag sneed was ‘Laos’.


WP_20180131_15_38_54_ProCambodjaEnLaos

Vervolgens heb ik het woord ‘Cambodja’ gesneden. Die letters moet ik nog eens nalopen en misschien bijsnijden voordat ik ze ga opplakken op een strook leer van een andere kleur.


WP_20180131_15_57_46_ProCambodjaEnLaos

Met papier ben ik aan het passen en meten. Passen de stroken om het boek en gaan de letters er dan nog leesbaar op passen. Daar ben ik nog niet uit. De strook leer (blauw) die de basis gaat vormen zie je onder de strook papier met de tekst ‘Cambodja’ liggen.


Bladerboek: boekband met bekleding van Zaansch Bord

Zaansch bord is een papiersoort gemaakt in Zaandam.
Het is een grof, stevig papier om te zien, haast karton.
Maar het voelt zacht aan en is verkrijgbaar in zachte tinten.
Voor mijn bladerboek heb ik het plan opgevat om de boekband
te bekleden met een stuk zachtgroen Zaansch Bord.
Om het Zaansch Bord aand de kop en de staart van de rug meer stevigheid
te geven, verwerk ik een koordje in de boekband.

WP_20180128_13_03_14_ProExtraVerstevigingVoorBandMetBekledingVanZaanschBord

Hier zie je hoe een kort stukje koord de platten (klein stukje van de hoeken weggehaald) en de rug verbindt en tegelijkertijd extra stevigheid gaat geven aan het Zaansch Bord dat ik nog moet omslaan en lijmen.


WP_20180128_13_41_27_ProBoekblokEnBand

Niet eerder maakte ik een bandztter met papier als bekleding. Ik moet zeggen het voelt best zacht aan. Probleem is alleen dat de scharnierende delen aan de rug minder flexibel zijn dan bij linnen. Hier zie je het boekblok en de boekband naast elkaar liggen.


WP_20180128_13_54_35_Pro

Aan een kant zit het boekblok al in de boekband gelijmd.


Update over bladerboek

Dat snijden van het bladerboek was geen goed idee.
Doordat het boekblok niet massief is krijgt het papier
de kans om alle kanten uit te gaan.
De kracht die je op het snijapparaat zet
komt ook verkeerd op het boek terecht.
Ik ga het boek wel gewoon afmaken maar het is er niet mooier
op geworden. Ik had de bladen moeten snijden toen
de herfstbladen er nog niet op bevestigd waren en de bladen niet
ingebonden waren. Les voor de volgende keer.

Vandaag de platten gesneden.
Als ik het boekblok er tussen leg ziet het er als volgt uit:

WP_20180127_10_17_54_ProBladerboekMetBasisVoorDeBand

Uit Laos heb ik pas een stapel papier meegebracht.
Het heet saa-papier.
Dat wordt gemaakt van de schors van de moerbei-boom.
Je ziet het in allerlei vormen op meerdere plaatsen in Azie.
In dit geval is het papier gedecoreerd met bloemblaadjes
en grassoorten.
Het is mooi papier. Niet heel erg sterk denk ik.

WP_20180127_10_41_36_ProSaaPapierHeelVerschillendGedecoreerd

De decoratie is heel verschillend. Hier een paar velletjes als voorbeeld.


WP_20180127_10_45_25_ProSaaPapierUitLaos

Hier zie je de 24 dubbelgevouwen vellen saa-papier. Nummer 25 heb ik gebruikt om als kaart te versturen.


Van deze vellen ga ik een boekje maken.
Waarschijnlijk ga ik het vullen met foto’s uit
Cambodja en Laos. Maar daar moet ik nog even over nadenken.

Even bijpraten over het Bladerboek

Het bladerboek is een boek dat ik aan het maken ben
waarbij de tekst op geprepareerde herfstbladeren is
aangebracht. Die bladeren vormen met de hulp van een drager
de pagina’s van mijn boek.
Dat ben ik nu aan het inbinden.
De bladen zijn genaaid en gelijmd.
Het is tijd om gaas op de rug aan te brengen.

WP_20180121_13_23_37_ProNaInlijmenRugGaasAanbrengen

Aan een kant (op een van de schutbladen) heb ik al een stuk van het gaas gelijmd.


WP_20180121_13_46_52_ProGaasOpDeRug

Vervolgens is de rug en de tweede kant van het boek aan de beurt. Dan laat ik het boek drogen.


WP_20180124_14_16_45_ProBladerboek

Langzaam ontstaat het beeld van hoe het boek er uit gaat zien.


WP_20180124_14_18_24_ProBladerboekKanNuGesnedenWorden

Ik ben nu op het punt aangekomen dat ik de staart (de onderkant) van het boek kan gaan afsnijden. De onderkant wordt dan helemaal gelijk. Dan past het boek straks beter in zijn band. Nu is dat snijden vermoedelijk nog niet zo eenvoudig. Normaal gesproken is een boekblok een massief geheel. Maar in dit boek zit veel ruimte tussen de dragers. Maar eens zien hoe ik dat ga doen. Maar voorlopig ben ik blij met dit resultaat. Het idee van een drager voor de herfstbladeren werkt!


Bladerboek

Vanochtend ben ik aan de slag geweest met mijn bladerboek.
De vorige keer stopte ik met het laten drogen
van de voorlaatste tekst.
Die moet ik nu dus opplakken.

WP_20171223_09_53_34_ProEvenHetGebiedMarkerenDatIngelijmdMoetWordenVoorlaatsteBlad

Dus op het blad geef ik met wat stroken restpapier aan waar de tekst gaat komen. Dat is het gebied dat ik ga inlijmen.


Dit geeft mij de kans om me beter voor te stellen hoe het eindresultaat
er uit gaat zien. Om te beginnen heb ik het tweede schutblad gesneden.
Als ik de schutbladen wegleg met een pagina met een herfstblad en tekst
dan gaat het er als volgt uitzien.

WP_20171223_10_21_55_ProEenBladMetTekstopDeSchutbladen


WP_20171223_10_23_45_ProZoKomenDeBladenInHetBoek

Dan met een stapeltje bladeren.


WP_20171223_10_24_26_ProZijAanzicht

De achterkant gaat aan elkaar genaaid worden en ik ga er gaas tegen zetten. Dat zal volgend jaar gebeuren maar voor nu ziet het er zo uit.


WP_20171223_10_28_16_ProZoGaatHetBoekErUitZien

Als ik het boek overeind zet en ik laat het een beetje openwaaieren dan ziet het er zo uit. Het boek gaat wel een harde kaft krijgen. Dus dit is nog maar een eerste indicatie.


WP_20171223_11_17_04_ProHetVoorlaatsteBladMoetNogVerderDrogen

De lijm is nog niet helemaal droog maar dit wordt de voorlaatste pagina. De tekst voor op het schutblad is ook al gedrukt. Daarvan ligt de inkt nog te drogen.


WP_20171223_11_37_49_ProDeAllerlaatsteTekstMoetNogDrogenOmTeKunnenInplakken

Dat zal er zo uit gaan zien. Volgend jaar de volgende stappen. De Argusvlinder sluit de werkplaats in de FutureDome voor een paar dagen. Even me concentreren op de feestdagen.


Bladerboek

De afgelopen dagen ben ik nog bezig geweest met het bladerboek.
Er moet nog veel gebeuren maar iedere keer een stapje.
Op dit moment ben ik de teksten aan het drukken op
doorzichtig papier. Dat papier is hard.
Drukken valt niet mee.
Maar ik wil doorzichtig papier om de vorm en kleur
van de bladeren zo zichtbaar mogelijk te laten.

WP_20171217_10_56_42_ProDeBehulpzameReiziger

Hier zijn de teksten gedrukt en is het papier op maat gemaakt. Het papier ligt op de plaats waar ik het ga plakken.


WP_20171217_11_10_33_ProDeBehulpzameReiziger

Hier liggen de bladen 5 tot en met 9, van onder naar boven, op volgorde. Het papier is er net opgeplakt. Dan gaan de bladen voor lange tijd onder bezwaar. Het papier heeft de eigenschap erg van vorm te veranderen. Bijvoorbeeld door op te rollen. Dat doet het papier zo gauw er lijm op komt. Het papier is zo sterk dat het de geprepareerde bladen krom trekt. Met het bezwaar probeer ik dat te voorkomen.


WP_20171219_19_28_15_ProDeBehulpzameReiziger

Tekst 10. Met de beruchte ‘spuug-tekst’: Er was alleen iemand die stilletjes op mij toekwam, in mijn oor spuwde en meteen verdween zonder iets te zeggen. Even verder volgt dan: De mond uit, het oor in: dit is vast en zeker iets goeds.


Weer een beetje verder met het bladerboek

De eerste drie tekstpagina’s zijn gedrukt.
Het gaat om heel korte teksten, drie of vier regels
per blad. Gedrukt op doorzichtig papier.
Hier zie je dadelijk wat foto’s van het drukwerk
dat nog een beetje moet drogen.
Intussen zijn de teksten al op de bladeren geplakt
en liggen ze onder bezwaar.
Het doorzichtig papier heeft de eigenschap helemaal op te rollen.
Het trekt ook het blad helemaal krom.
Daarom moet het wel een tijdje onder bezwaar.

WP_20171213_16_09_29_ProBladerboekBlad01

Dit is het begin van het verhaal ‘De hulpvaardige reiziger’. een Chinees verhaal uit Dunhuang. De Nederlandse vertaling is van W. L. Idema.


WP_20171213_16_08_17_ProBladerboekBlad02

Dit is blad twee.


WP_20171213_16_07_09_ProBladerboekBlad03

Dit wordt blad drie. In totaal worden het 10 pagina’s met herfstbladeren en een laatste schutblad met een korte tekst.


Bladerboek

Het is best spannend met het bladerboek.
Het hele ontwerp heb ik nog niet eerder zo in elkaar gezet.
Het is de eerste versie en het model tegelijkertijd.
Eigenlijk hoort dat niet zo.

Ik ga de tekst op doorzichtig papier drukken.
Dat heb ik gedaan met het titelblad.

WP_20171206_16_17_08_ProMeerderePogingenOmHetDrukwerkGoedTeLatenPassen

Verschillende pogingen.


WP_20171206_16_07_29_ProDeHulpvaardigeReiziger

De tekst moet dan gaan passen op het blad zoals ik dat wil.


WP_20171206_16_35_00_ProDehulpvaardigeReizigerDitIsHetIdee

Dan maak ik het papier op[ maat. Dan lijm ik het in en kan het opgeplakt worden.


WP_20171206_19_39_50_ProHetTitelbladGaatOnderBezwaar

Zo gaat het dan onder bezwaar. Vanmorgen ben ik nog speciaal naar de FutureDome gegaan om te zien of het allemaal mooi onder het bezwaar uitkomt. Dat is wel gelukt. Maar de foto die ik er van maakte niet. Misschien sloeg de lens een beetje aan. Hoe dan ook dit is pagina van 10. De verdeling van de teksten over de pagina’s heb ik al bedacht.


De boekrol is af

WP_20171122_14_57_36_ProBoekrolGereed

Hier is hij dan. Mijn eerste poging een boekrol te maken. Ik ben nog niet tevreden over de proporties en ik wil over een week of zo eens zien hoe het papier en de afbeeldingen zich houden in opgerolde staat. De houten rollers zijn erg licht. Misschien moeten die zwaarder van gewicht zijn?


Boekrol

In mijn werkplaats werk ik ook aan een boekrol.
De afgelopen dagen hout gekocht voor de stokjes
waar de rol op wordt bevestigd.
Vandaag de drager van de tekst en afbeeldingen gemaakt.
Smalle stroken van een A3-vel papier aan elkaar geplakt
gaan die basis vormen. In totaal bijna 2 meter lang.

WP_20171119_11_49_09_ProBoekrolBasis

De basis van twee meter.


WP_20171119_11_55_59_ProPassenEnMeten

Bij boekbinden is het passen net zo belangrijk als het meten. Ik heb de lengte van het papier beredeneerd maar of het klopt zie je pas als je de teksten en afbeeldingen op de rol past. De tekst is hetzelfde als de tekst die ik gebruik bij Stringing together. Met dat verschil dat het hier alleen het Chinese verhaal is.


Intussen: wat plakt het best?

WP_20171118_09_30_11_ProWatPlaktHetBestLijmModPodge

Mijn bladerboek krijgt natuurlijk ook een tekst. Die ga ik niet met de hand op de bladen schrijven. Onze bladeren zijn daar niet geschikt voor. Ik druk de tekst af op doorzichtig papier. Maar eerst wil ik uitzoeken waarmee ik die tekst straks het best kan lijmen: boekbinderslijm of mod podge?


Zes keer spuug

De eerste zes exemplaren van het project
‘Stringing together’ zijn allemaal gereed.
De laatste handeling was om al de boekjes
een titel te geven: SPUUG.

WP_20171118_11_33_27_Pro6KeerSpuug

Ieder boekje is anders. Kaft of geen kaft, ieder boekje heeft een titel gekregen die ik gemaakt heb met mijn foliepers. Er moet nog wel wat ervaring worden opgedaan voor dit perfect werkt.


WP_20171118_11_54_57_ProSPUUGVoorHetRaamVanMijnWerkplaats

In de tussentijd hangen ze allemaal voor mijn raam van mijn werkplaats in de FutureDome in Breda.


Bladerboek, schutblad

Het schutblad is gereed.
Misschien ga ik er nog tekst op zetten maar
de basis is gereed.
Eerder kon ik al wel laten zien hoe het ging
worden maar vandaag is alles gelijmd.
Dan ziet het opengeslagen schutblad er als volgt uit:

WP_20171115_13_35_46_ProSchutblad


Save