Kunstvaria

 photo AiWeiweiMapOfChina2009.jpg

Ai Wei Wei, Map of China, 2009.


 photo AnselmKieferTheOrdersOfTheNightDieOrdenDerNacht1996EmulsionAcrylicAndShellacOnCanvas.jpg

Anselm Kiefer, The orders of the night (Die Orden der Nacht), 1996, emulsion, acrylic and shellac on canvas.


 photo BruceKatsiffTheCabinetOfDrFoto1990PlatinumPalladiumPrint.jpg

Bruce Katsiff, The cabinet of Dr Foto, 1990, platinum palladium print.

Twee werken van 1 kunstenaar in 1 Kunstvaria komt niet vaak voor.
Vandaag dus wel.

 photo BruceKatsiffTheSleepOfPeace1988Printed2012PlatinumPalladiumPrint.jpg

Bruce Katsiff, The sleep of peace, 1988, printed 2012, platinum palladium print.


 photo GeorgeWesleyBellowsPoolPlayerLithographCirca1921.jpg

George Wesley Bellows, Pool player, circa 1921, lithograph.


 photo HenryFuseliTheThreeWitchesOrTheWeirdSistersCa1782ilOnCanvas.jpg

Henry Fuseli, The three witches or The weird sisters, circa 1782, oil on canvas.


 photo PaulNashShellburstZillebeke1917ColouredChalksOnBrownPaper.jpg

Paul Nash, Shellburst, Zillebeke, 1917, coloured chalks on brown paper.


 photo RembrandtHarmenszVanRijnScholarAtHisStudy1634OilOnCanvas.jpg

Rembrandt Harmensz van Rijn, Scholar at his study, 1634, oil on canvas.


 photo RobertDeKeersmaeckerWachtenAcrylAndOilOnCanvas.jpg

Robert de Keersmaecker, Wachten, acryl and oil on canvas.


Art is therapy

Afgelopen vrijdag bezocht ik het Rijksmuseum in Amsterdam.
Ik ging speciaal voor de tentoonstelling ‘Art is therapy’.
Alain de Botton is een tegendraadse filosoof die onlangs,
samen met John Armstrong, het boek ‘Kunst als therapie’ schreef.
Ik las het boek eerder dit jaar en heb er toen ook al
een stukje over geschreven.
Ik gaf dat stukje de titel ‘Wat is er mis in de kunstwereld’.
Bij kunst zou het er niet om moeten gaan hoeveel het kost
maar wat jij als toeschouwer er aan hebt.

In mijn stukje somde ik al op wat kunst zoal kan opleveren
volgens de Botton en Armstrong:

Alain de Botton en John Armstrong definieren in hun boek
‘Kunst als therapie’ 7 functies van kunst.
Verrassing!
Geld verdienen was niet 1 van die functies.

Ze zijn volgens hen namelijk:
-1 Herinneren
-2 Hoop
-3 Leed
-4 Weer in balans komen
-5 Zelfinzicht
-6 Ontwikkeling
-7 Waardering

Grappig, ik geloof dat ik dat nog nooit eerder op mijn blog
heb gedaan: mezelf citeren.

In het Rijksmuseum hebben Alain de Botton en John Armstrong
(schrijver/filosoof) de kans gekregen dit eens in praktijk te brengen.
Vrijdagmiddag heb ik de speciale audio tour genomen
en ben kris-kras door het museum gelopen, de instructies
van de audio tour volgend.
Dat op zich was al een leuke ervaring.
Scheepsmodellen, gebruiksvoorwerpen, kleding, beelden,
schilderijen, prenten, alles kwam aan me voorbij.
Soms heel bekend (Vermeer, Straatje; Rembrandt, Nachtwacht),
soms onbekend (Constant, Ruimte circus
of een lok haar van Jacoba van Beieren).
Steeds een verrassende toelichting naar aanleiding
van een kwaal (We zijn verslaafd aan status bij een pendule
uit circa 1782 gemaakt door Louis Montjoye en handbeschilderd
door Charles Nicolas Dodin of Mijn leven
draait om drukke zaken, afleiding, chaos, Twitter bij Interieur
van de Sint-Odulphuskerk is Assendelft uit 1649 door Pieter Jansz Saenredam).
Volgens de Botton en Armstrong zijn kunstwerken
de remedie voor die kwalen.

 photo DSC_4126ArtIsTherapyMetSchoen.jpg

Alleen dat grappige rode lijntje al. Het is overigens echt een lijntje geen hulpmiddel om het boek uit te pakken.

En ze zijn overtuigend!
Het hele idee is vormgegeven met post-it’s.
Die gele stickers die iedereen zowat gebruikt.
Dit gele stickers komen terug in het museum bij de werken
met daarop de kwaal en de tekst van de Botton en Armstrong.
Die vormgeving hebben ze ook doorgezet in de ‘catalogus’.
Hierboven zie je hem nog in de originele verpakking.
Om gevoel te geven voor de afmeting heb ik mijn schoen (maat 43)
er naast gelegd. Niet zo’n groot boek dus.

 photo DSC_4127ArtIsTherapyAlainDeBottonJohnArmstrongPostIt.jpg

Art is therapy, Alain de Botton en John Armstrong.

 photo DSC_4128ArtIsTherapyAlainDeBottonJohnArmstrong.jpg

Als het cellofaan er af is, is ook het rode lijntje weg. Ik vond het gewoon jammer om het open te moeten maken. Duur is het boek niet want het is in zwart/wit druk.

 photo DSC_4129KillTheRich.jpg

Dit is een voorbeeld van een afbeelding van een kunstwerk (Armoede draag je makkelijker dan rijkdom, prent uit 1592 door de werkplaats van Hendrick Goltzius naar Karel van Mander) en de tweetalige beschrijving van de kwaal (Dood aan de rijken).

 photo DSC_4130ArtCanBeAGuideToYourLife.jpg

Tot slot het thema van de catalogus en de tentoonstelling: Art can be a guide to your life / Kunst kan een gids voor jouw leven zijn.

Ik heb me uitstekend vermaakt.
Heb werken gezien waarvoor ik normaal gesproken zou doorlopen
(ook voorbij bekende oude meesters die heel duur zijn)
en weer nieuwe inzichten gekregen. Food for thought.

Indomania, de catalogus

Tussen half oktober 2013 en eind januari 2014
was er in Brussel een tentoonstelling met de naam Indomania.
Deze tentoonstelling is onderdeel van het 2-jaarlijkse festival
met de naam Europalia.

Europalia is een manifestatie waarbij iedere keer een land
centraal staat. Deze editie was dat India.
Europalia gaat gepaard met grote tentoonstellingen
die over het algemeen indrukwekkend en ook wetenschappelijk
bepalend zijn. De evenementen vinden meestal in Belgie plaats.
Deze editie had naast de twee hoofdtentoonstellingen
veel muziek, literatuur, dans en film en theatervoorstellingen.

De twee grote tentoonstellingen waren:
‘India belichaamd’ en ‘Indomania’.
Beide heb ik bezocht in oktober afgelopen jaar.
Een van de twee catalogussen heb ik inmiddels gelezen.

 photo DSC_3724IndomaniaCatalogus.jpg

De omslag van de catalogus: John Wombwell in Indiaas kostuum met een hookah, Lucknow, circa 1790, gouache gehoogd met goud.

Ik ging in de eerste plaats voor ‘India belichaamd’,
maar bezocht ook ‘Indomania’.
‘Indomania’ met als ondertitel iets van:
van Rembrandt tot de Beatles, verraste me.
Het was een erg compleet beeld van de ontwikkeling
van de westerse kijk op India.
Wel steeds omringd met mythen, van heel beperkte kennis
van handelaren en schippers ontwikkelt het zich
naar bekende kunstenaars
die India bezoeken om er inspiratie op te doen.
De omslag van de catalogus verbeeldt onze fascinatie met India.
We willen die fantastisch rijke mogol zijn met pracht en praal
en bediendes, maar we snappen niets van wat de mensen daar drijft.

 photo DSC_3726RembrandtVanRijnTweeAdelijkeMogolsCa1656-1661BruineInktEnBruinEnGrijsGewassenTekeningOostersPapier.jpg

Rembrandt van Rijn, Twee adelijke mogols, circa 1656 – 1661, bruine inkt en bruin en grijs gewassen tekening op oosters papier.

De catalogus voert in het eerste essay
(Sanjay Subrahmanyam) ons de geschiedenis door:
van 1500 tot 1900. Vierhonderd jaar voor Christus, daar begint het verhaal.
De tijd van Alexander. Er zijn dan al contacten tussen de
Griekse staat en de koninkrijken in India.
We gaan langs verzamelingen met kaarten, schilderijen, foto’s en textiel.

De essays tot aan pagina 145 gaan daar over (onderbroken door het hoofdstuk
‘Album’ met prachtige foto’s van tentoongestelde werken).
Dan volgt, met dezelfde kwaliteit, het hoofdstuk van Deepak Ananth ‘India benaderd’.
Een fantastisch beeld van kunstenaars zoals Richard Long, Roy Lichtenstein,
Le Corbusier, Brancusi, E. M. Foster, Alberto Giacometti en Robert Rauschenberg.
Hun bezoek aan India, hun interesse, hun werken, al dan niet gemaakt in India.

 photo DSC_3725RobertRauschenbergBrimJammerSeries1976HoutZijdeBlik.jpg

Robert Rauschenberg, Brim (Jammer series), 1976, hout, zijde, blik.

In dit hoofdstuk trof ik de volgende quote aan (pag. 160) van Keith Sonnier:

Ik voelde me aangetrokken tot India omdat
je daar nog een cultuur ziet waar de fysieke realiteit
van het leven, het gruwelijke, het mooie en het alledaagse,
zich allemaal op de voorgrond dringen.

Verbijstend oninteressant is dan volgens mij het essay over film:
Westerse filmmakers en India, door Shanay Jhaveri.
Meer dan een simpele opsomming van films over India is het niet echt.

 photo DSC_3727LucienHerveHooggerechtshofChandigarhArchitectLeCorbusier1955.jpg

Fotograaf: Lucien Herve, Hooggerechtshof Chandigarh, architect: Le Corbusier, 1955.

Gelukkig neemt men de draad dan weer op in de laatste twee essays
over twee hedendaagse kunstenaars die in India werk gemaakt hebben
speciaal voor de tentoonstelling:
Max Pinckers en Hans op de Beeck.

Alles bij elkaar een geweldige catalogus, een die over jaren
nog een inspiratiebron zal blijken te zijn.

Kunstkoning

Het Dordrechts Museum heeft een schitterende tentoonstelling
over de verzameling van Koning Willem II.
Ik ben er vandaag geweest.
In Dordrecht was gelijkertijd een open aterlier route.
Erg druk dus (te druk).

Een paar indrukken.


 photo WP_20140316_001VroegeDrukteBijDordrechtsMuseum.jpg

Deze rij was nog kort. Later ontstonden er ook rijen voor de ruimtes van de tentoonstelling.

 photo DSC_3425WillemIIDeKoningEnDeKunst.jpg


 photo DSC_3423ToegangDordrechtsMuseum.jpg

Toegangskaart.


 photo WP_20140316_003BernardVanOrleyMariusMetKindCa1520.jpg

Bernard van Orley, Maria en kind, circa 1520.


 photo WP_20140316_004RembrandtManInOosterseKledij1632.jpg

Alleen al voor deze Rembrandt zou je al gaan. Man in Oosterse kledij, 1632.


 photo WP_20140316_005QuintenMassijsTweeluikMetChristusEnMariaCa1500-1550detail01.jpg

Ook het tweeluik van Quinten Massijs mag er zijn. Twee prachtige luiken. Christus heeft een fascinerende wereldbol in zijn hand. Hij lijkt van glas met daarin huizen. Om het glas gouden banden met bovenop een kruis.

Quinten Massijs, Tweeluik met Christus en Maria, circa 1500 – 1550. Zie voor het hele werk: Dordechts Museum.

 photo WP_20140316_005QuintenMassijsTweeluikMetChristusEnMariaCa1500-1550detail02.jpg

Detail.


In een voormalige kerk, ook in de museumstraat zag ik werk van Sarena Huizinga.
Erg de moeite waard:

 photo DSC_3424SarenaHuizinga.jpg

 photo WP_20140316_006.jpg

 photo WP_20140316_007SarenaHuizinga.jpg

 photo WP_20140316_008SarenaHuizinga.jpg

Sarena Huizinga.


Indomania

 photo EuropaliaIndia.jpg

De tweede tentoonstelling die ik afgelopen zaterdag
in Brussel in het Bozar bezocht heeft als titel Indomania.
Het wil een beeld geven van hoe het westen aangekeken heeft
tegen India, met alle wilde ideeen en misinterpretaties.
De tentoonstelling laat ook zien op welke manier
onze westerse kunst en cultuur beinvloed zijn door India.
Dat gaat dan van Rembrandt, via The Beatles tot bijvoorbeeld Rauschenberg.
Heel interessant.
De tentoonstelling en catalogus zijn gemaakt door onder andere
Deepak Ananth en Dirk Vermaelen.

 photo DSC_2994EuropaliaIndiaTas.jpg

Een India-verslaafde maakt je met alles uit of over India blij. Zo ook met deze tas.

 photo DSC_2995IndomaniaCatalogus.jpg

Catalogus Indomania door Deepak Ananth en Dirk Vermaelen. Op de omslag ‘John Wombwell in Indiaas kostuum met een hookah (waterpijp)’, Lucknow, Uttar Pradesh, Circa 1790, gouache gehoogd met goud.

 photo DSC_2987Ticket02Indomania.jpg

 photo DSC_2990FolioRhinoHuntingNeushoornjachtUitDeBaburNamaNationalMuseumDelhi1598GouacheOpPapier.jpg

Hoort eigenlijk niet hier. Uit de folder over de twee tentoonstellingen ‘India belichaamd’en ‘Indomania’. Folio ‘Rhino Hunting’ (Neushoornjacht) uit de Baburnama, National Museum, Delhi, 1598, gouache op papier.

Munch door Steffen Kverneland

 photo DSC_1553MunchSteffenKverneland.jpg

Nog een stripverhaal of graphic novel zo je wil
over een kunstenaar.
Hadden we eerder dit jaar het mislukte boek over Rembrandt,
hier een voorbeeld van hoe het ook kan.
Het boek is niet eenvoudig.
Dat was Munch ook niet en dat zijn zijn werken
vandaag de dag nog steeds niet.
Ik ben eens op bezoek geweest in het Munch Museet
in Oslo en er ging een wereld voor me open.

 photo DSC_1555Munch.jpg

De striptekenaar heeft zich niet beperkt tot het standaard patroon
van een stripverhaal. alles lijkt mel geoorloofd.
Het resultaat mag er zijn.

 photo DSC_1557Munch.jpg

Met prachtige grote tekeningen, ingekleurd, of foto’s en penschetsen.
Het hele tekenarsenaal wordt uit de kast gehaald en levert
een stripboek op van 273 pagina’s.

 photo DSC_1558Munch.jpg

Doe iemand een plezier met Sinterklaas of zomaar.

Soms zit het tegen: Rembrandt door Typex

Dat het soms tegenzit, dat een hooggeprezen werk toch kan tegenvallen,
dat bewijst ‘Rembrandt’, het stripverhaal dat getekend is door Typex.

 photo DSC_0878TypexRembrandt.jpg

Typex is geen Rembrandt.
Proberen die stijl te verwerken leidt tot een soort parodie.
Te veel trucjes, leuk bedoelde vondsten die meestal niet werken.
Het enige wat werkt zijn de zelfporttretten van Rembrandt
maar die zijn dan ook door Rembrandt geschildert.

Maritiem Museum Rotterdam

 photo DSC_0647.jpg

Afgelopen week zijn mijn vader en ik
naar het Maritiem Museum Rotterdam geweest.

 photo DSC_0676EntreeBewijs.jpg

Overal maakt men reclame dat dit zo’n top-instituut is
dat zo veel, heel bijzondere scheepsmodellen bezit.
Zo zie je dat bijvoorbeeld op de website:

 photo WebsiteMaritiemMuseumRotterdamTopmodellen.jpg

De tekst een beetje op leesbare grootte.

 photo WebsiteMaritiemMuseumRotterdamTopmodellenD01.jpg

 photo WebsiteMaritiemMuseumRotterdamTopmodellenD02.jpg
Wat is de werkelijkheid.
Het museum is een grote speeltuin.
Letterlijk in een hoekje staan tussen de 30 en 40
modellen opgesteld. Van hoge kwaliteit.
Een brede selectie schepen:
van VOC-schepen tot containerschepen.
Maar het is een erg kleine selectie.
Net of je naar het nieuw geopende Rijksmuseum gaat,
daar een brede collectie verwacht,
maar aangekomen alleen de Nachtwacht
van Rembrandt te zien krijgt.
Geen kwaad woord over de kwaliteit maar
alleen de Nachtwacht is een beetje beperkt.

 photo DSC_0650.jpg

Als je als museum je volledig wilt richten op kinderen
en het in stand houden van schepen in de oude havens van Rotterdam,
dan is dat een fantastische doelstelling.
Die is niet in lijn met het hebben van een grote collectie
scheepsmodellen van hoge kwaliteit.
Het is begrijpelijk dat tussen de twee manieren
waarop je het museum kunt inrichten
grote economische verschillen zitten.
Een kinderattractiepark trekt andere bezoekers(aantallen)
dan saaie scheepsmodellen.
De combinatie werkt duidelijk niet in Rotterdam.
Waarschijnlijk is het beter de collectie over te doen
aan het Amsterdamse Scheepvaartmuseum.

 photo DSC_0652.jpg

De ‘collectie’ buiten was nog het meest interessant.

 photo DSC_0653MooiiVersierdSchip.jpg

Mooi versierde boeg.


 photo DSC_0654Plein1940OssipZadkineDeVerwoesteStad.jpg

De ligging is fantastisch, met uitzicht op ‘De verwoeste stad’ van Ossip Zadkine.


 photo DSC_0655.jpg

Hele uiteenlopende schepen en havenattributen zoals kranen en zelfs een trein.


 photo DSC_0656BootHeeftRestauratieHardNodig01.jpg

De Z447 is dringend aan herstel toe. Hieronder even ingezoemd.

 photo DSC_0656BootHeeftRestauratieHardNodig02.jpg


 photo DSC_0657OssipZadkineDeVerwoesteStad.jpg

Ossip Zadkine, De verwoeste Stad.


Het goede nieuws is dat op de website van het museum
een aantal foto’s staan van de ‘Topmodellen’.

 photo Brik1810MaritiemMuseumRotterdam.jpg

Brik 1810, foto Maritiem Museum Rotterdam.

Dit model staat in een glazen kistje ter bescherming.

Franse, Duitse, Noorse en Nederlandse zeelieden bouwden tweehonderd jaar geleden in gevangenissen scheepsmodellen van ivoor. Ze waren gevangen genomen door de Britten die in oorlog waren met het Frankrijk van Napoleon Bonaparte. Om in hun levensonderhoud te voorzien maakten ze modellen van de schepen die ze als zeeman kenden.


 photo Kuilkorvet1829.jpg

Kuilkorvet 1829, foto Maritiem Museum Rotterdam.

Dit model heet de ‘Prins Willem Frederik Hendrik’. Het heeft deze naam gekregen omdat het in 1859 aan deze prins, die beter bekend stond als prins Hendrik de Zeevaarder (1820-1879), geschonken is. Het model is zeer gedetailleerd en mooi gemaakt. Echt een prinsengeschenk. Een kuilkorvet met deze naam heeft echter nooit gevaren.

 photo Kuilkorvet1829D.jpg

Kuilkorvet (detail) 1829, foto Maritiem Museum Rotterdam.


Kunstvaria

 photo AraPetersonBlueOrangeRoll2010WoodAndAcrylicPaint.jpg

Ara Peterson, Blue/Orange roll, 2010, wood and acrylic paint.


 photo AttributedToFranciscoDeZurbaranHeadOfAMonkBlackChalkGreyWashWithTracesOfPenAndInk.jpg

Attributed to Francisco de Zurbaran, Head of a monk, black chalk grey wash with traces of pen and ink.

 photo AttributedToFranciscoDeZurbaranHeadOfAMonkBlackChalkGreyWashWithTracesOfPenAndInkDetail.jpg

Detail.


 photo BlueAndWhiteOvoidPorcelainJarWithSceneFromTheYuanZajuDramaTheSaviorYuchiGong14th-centuryYuanDynasty.jpg

Blue and white ovoid porcelain jar with scene from the Yuan Zaju drama ‘The savior Yuchi Gong’, 14th-century, Yuan Dynasty.


 photo HowardHodgkinWetEvening2009-2012PitturaAdOlioSuLegno.jpg

Howard Hodgkin, Wet evening, 2009 – 2012, pittura ad olio su legno.


 photo JanDibbetsRed1976-2012FromNewColourStudiesColourPhotographLaminatedToDibond.jpg

Jan Dibbets, Red, 1976 – 2012, from New Colour Studies, colour photograph laminated to dibond.


 photo JuanFernaacutendezElLabradorStillLifeWithFourBunchesOfGrapes1630-1635OilOnCanvas.jpg

Juan Fernandez ‘El Labrador’, StillLife with four bunches of grapes, 1630 – 1635, oil on canvas.


 photo LloydMartinShift2013OilMixedMediaOnCanvas.jpg

Lloyd Martin, Shift, 2013, oil mixed media on canvas.


 photo PaulKleeFlorTropical1920.jpg

Paul Klee, Flor tropical, 1920.


 photo RembrandtAThatchedCottageByALargeTreeAFigureSeatedOutsideAround1650.jpg

Rembrandt van Rijn, A thatched cottage by a large tree, a figure seated outside, around 1650.

Een oude boederij bij een grote boom, een persoon zit aan de deur.

Ik ben maar een leek en ken niet al deze werken.
Maar als ik zo’n beschrijvende titel tegenkom dan
probeer ik bijvoorbeeld ook even te zien
waar die figuur nu precies zit.
Dat is hieronder met fel groen aangegeven.

 photo RembrandtAThatchedCottageByALargeTreeAFigureSeatedOutsideAround1650Detail.jpg


 photo RembrandtSelf-PortraitWithShadedEyes1634.jpg

Rembrandt van Rijn, Self-Portrait with shaded eyes, 1634.

Deze week was er weer een zelfportret van Rembrandt in het nieuws.
Niet dit schilderij overigens.


 photo RenaEffendiParargeAdrastoidesBienertNearlyExtinctTalishMountainsOfLenkoranAzerbaijanPhoto.jpg

Rena Effendi, Pararge Adrastoides Bienert, nearly extinct, Talish Mountains of Lenkoran, Azerbaijan, photo.

Bijna uitgestorven vlindersoort uit Azerbaijan, gefotografeerd door Rena Effendi.
Prachtig en past natuurlijk extra goed op de Argusvlinder.


Dalmeyer's Volksuniversiteit, jaargang 1925, week 02

In de tweede week van 1925 staat een schilderij van Rembrandt centraal:

Een weinig bekende Rembrandt: Saskia als Deborah.


Op de omslag staat dat het zou gaan om Saskia als Deborah.
Ik vind het schilderij op het web als Minerva.

Deborah is een naam die in de bijbel voorkomt
en wel in het bijbelboek Rechters (Richteren).
In Rechters 4, 4-5 staat (Uit: De Nieuwe Bijbelvertaling):

In die tijd was een zekere Debora rechter over Israxebl. Deze Debora, de vrouw van Lappidot, was profetes. 5 Ze hield zitting onder de Deborapalm tussen Rama en Betel, in het bergland van Efraxefm, en daar kwamen de Israxeblieten haar hun rechtsgeschillen voorleggen.

Op het schilderij van Rembrandt zit de vrouw voor een groot boek.
Naast haar, prominent in het zicht, zijn een helm, een speer en schild te zien.
Op het schild is een afbeelding van Medusa te zien.

Debora wordt wel in verband met strijd gebracht.
Even terug naar het boek Rechters (Rechters 4, 6-7):

Debora liet Barak, de zoon van Abinoam, afkomstig uit Kedes in Naftali, bij zich komen en zei tegen hem: x91De HEER, de God van Israxebl, gebiedt u: x93Trek met tienduizend man uit de stammen Naftali en Zebulon op naar de Tabor. Dan zal ik Jabins legeraanvoerder Sisera met al zijn strijdwagens en soldaten laten optrekken tot in het dal van de Kison en hem aan je uitleveren.x94x92

Uiteindelijk vormt hoofdstuk 5 een lied van Deborah op God en de (gewonnen) strijd.

Dus ik kan de toewijzing wel plaatsen.

Nu Minerva.

Minerva is de godin van de oorlog.
Rembrandt schilderde een aantal grote portretten die goden of godinnen voorstellen:
Bellona, Flora en bijvoorbeeld Artemisia.
Het is de gouden helm, speer en schild die typisch de uitrusting zijn
van de Griekse god Pallas Athene, in het Latijn Minerva.

Op de omslag wordt gesproken over x91een weinig bekende Rembrandtx92.
De reden daarvoor is dat al vroeg in de 18e eeuw dit schilderij
in de privxe9collectie kwam van de Graaf van Somerville (Earl of Somerville).
Ook na de verkoop op een veiling in 1924 bleef het in privxe9 verzamelingen.
Later onderzoek heeft aangetoond dat dit werk op hetzelfde linnen
is geschilderd als twee andere werken van Rembrandt (ze hebben dezelfde weeffout).
Vooral de gouden helm wordt gebruikt als bewijs van identificatie.
Karel van Mander beschrijft Pallas Athene (Minerva) nadrukkelijk
met een x91glanzend gouden helmx92.
De teksten van Van Mander zijn zeker bekend geweest bij Rembrandt.
Overigens was het thema van Minerva een bekend en geliefd thema
onder de regenten van Amsterdam.
Zo is er een tekening met de naam “Minerva in her study”
in het vriendschapsalbum van Jan Six.
Minerva was overigens ook de beschermvrouwe van schilders,
misschien nog meer dan de evangelist Lucas.
Het feit dat de wapenuitrusting wat op de achtergrond
en in het donker is afgebeeld is volgens Volker Manuth en Marieke de Winkel
de reden voor de identificatie als Rebekah in 1924.
De veronderstelling dat het model voor dit schilderij Saskia is,
kan niet worden bevestigd.
Er zijn meerdere werken van Rembrandt met vrouwen met min of meer
dezelfde gelaatstrekken. Maar het zou best kunnen.

Lees ook: Rembrandtx92s Minerva in her study of 1635:
The splendour and wisdom of a goddess.
Geschreven door Volker Manuth en Marieke de Winkel.
Publicatie van galerie Otto Naumann.


Rembrandt van Rijn: Minerva, 1635, oil on canvas.


What's Up

Vorige week zondag ben ik naar het Dordrechts Museum geweest.
Daar loopt de tentoonstelling What’s Up.
Deze tentoonstelling probeert een overzicht te geven
van de huidige (jongste) Nederlandse schilderkunst.
Of zoals in de inleiding wordt gesteld:
“Hoe kun je nog een schilderij maken na alles wat er geschildert is?”
Men hanteerde drie regels:
= ‘Jongste’ betekent dat de deelnemers na de eeuwwisseling moeten zijn gedebuteerd
met een solotentoonstelling in een galerie, een museum of een andere kunstruimte
van landelijke betekenis. Toekenning van belangrijke kunstprijzen en beurzen tellen mee;
= ‘Nederlandse’ betekent dat de kunstenaar in Nederland woont en werkt of
dat de kunstenaar uit Nederland afkomstig is;
= ‘Schilderkunst’ betekent dat in het oeuvre van de kunstenaar schilderen centraal staat.

De eerste kennismaking met een lege Dordrechtse binnenstad was niet zo positief. Het weer zat niet mee. Het was koud en het regende een beetje. Triest weer. Deze gevel geeft dat gevoel goed weer.

Maar er is veel te zien in Dordreacht. Dit detail van een willekeurige voordeur staat daar in deze blog symbool voor.

Het Dordrechts Museum heeft overigens een mooie collectie. Die wordt op dit moment bijvoorbeeld aangevuld door een prachtige Rembrandt. Dit werk past prima bij een school van Dordtse schilders die schilderden in de stijl van Rembrandt.

Zoals u gewend bent van mijn weblog zal ik via een serie foto’s en middels mijn eigen keuze een beeld geven van de tentoonstelling.

Gijs Frieling, Detail van ‘Nous sommes les deux plus grands’, 2011, caseineverf op doek, de schilder Henri Rousseau zegt dit tegen Pablo Picasso.

Pere Llobera, El Pedo, 2009, olieverf op doek.

Pim Blokker, Crossroads, 2011, olieverf op doek.

Kim van Norren, There is no decent place to stand in a massacre, 2009, acryl op doek.

Deze tekst (Er is geen fatsoenlijke plaats om te gaan staan in een massaslachting)
sprak me extra aan in het licht van de gebeurtenissien in Homs.
Overigens is dit een citaat uit een songtekst van Leonard Cohen.

Malin Persson, Clear water/broken surface, 2010, inkt en olieverf op doek.

Arjan van Helmond, The Letter, 2011, gouache, acryl en inkt op papier.

Arjan van Helmond, Window #11, 2011, gouache en acryl op papier.

Koen Delaere, Zonder titel, 2011, olieverf, acryl en spray paint op doek.

Koen Delaere, Untitled, 2008, olieverf en spray paint op doek.

Traditie

 

Het is moeilijk om op de afzonderlijke kunstenaars een gezamenlijk etiket te plakken, maar er zijn gemeenschappelijke kenmerken. Het tonen van een persoonlijke wereld staat centraal.

 

De kunstenaars willen emoties, herinneringen, verlangens en verwondering delen met de beschouwer. Ook het experimenteren met vorm en materialen hebben ze gemeen. Naast verf en penseel gebruiken ze vaak moderne media.

 

Hoe kun je nog een schilderij maken na alles wat er al geschilderd is? Die vraag speelt in de schilderkunst van nu een grote rol. Deze generatie beseft dat ze in een lange artistieke traditie staat. De kunst van het verleden wordt niet gezien als last, juist als een rijke bron van beelden en ideexebn. Geforceerd op zoek gaan naar vernieuwing is geen issue meer. Een van de kunstenaars, Koen Delaere verwoordt het als volgt: x91Je mag het best eens eerder gezien hebben, maar waar het werkelijk om draait is dat je er niet meer om heen kunt.x92

Bij de tentoonstelling is naast een mooie catalogus een krant beschikbaar. Daarin geven alle kunstenaars aan wie hun grote voorbeeld is, in welke traditie ze staan.

Kunstvaria

Een beeld van de wind,
een schilderij van wolken,
drie schilderijen van de mysterieuze Rene Magritte,
twee van de wispelturige Pablo Picasso,
drie schilderijen van Marc Chagall met zijn eigen beeldtaal.
In totaal 38 kunstwerken in waarschijnlijk de langste Kunstvaria
tot nog toe.
Vooral te danken aan een aantal zeer bijzondere veilingen
die eerder dit jaar plaatsvonden.


Agostino Brunias, Free women of color with their children and servants in a landscape, circa 1764 – 1796, oil on canvas.

Agostino Brunias is een Italiaans schilder die via Engeland
onder andere werkzaam was in de ‘West Indies’ (het Caribisch gebied).
Vrije, gekleurde vrouwen met hun kinderen en bedienden in een landschap.


Alberto Giacometti, Annette or Portrait d’Annette au pullover rouge, 1961, oil on canvas.

De portretten van Giacometti. Ik kan er geen genoeg van krijgen.
Zo intrigerend.


Alexander Calder, L’acrobate, 1928, wire sculpture on wooden base.

Calder kennen we vooral van zijn abstracte werken.
Hier een acrobaat, draadsculptuur op een houten voetstuk.
Leuk detail is dat hij het werk ‘gesigneerd’ heeft met draad.
Aan de voet van dit beeld is zijn naam te lezen, uitgevoerd met draad.


Blue glazed flask-form vase, Qianlong seal mark underglaze, 1736 – 1795.

Kijk eens naar de prachtig afgewerkt oortjes van deze vaas.


Carlos Luna, Catalina or La modista, 2010, oil on canvas.

Tweemaal Carlos Luna. Voor mij onbekend.
Olieverf op doek maar het lijkt wel grafitti.
De kleermaakster.

Carlos Luna, Horoscopo las estrellas, 2010, oil on canvas.


Carole Bayer Sager, Lavender blue, 2010, oil on linen.

Deze mevrouw schijnt een bekend schrijfster te zijn van muziek(teksten).
Vanhaar hand zijn onder andere “A Groovy Kind of Love”,
“That’s What Friends Are For”,”You Are My Life”.
Ik vind het gewoon mooi.


Chinese bronze ritual vessel, early Western Zhou dynasty, 11 century BC, Freer Gallery: F1938.20.


Christian Vincent, Waterfall, 2010, oil on canvas.


Eduardo Chillida, Peine del viento II, Wind comb II, 1959, iron.Windkam.


Edward Weston, Charis Wilson, Nude, 1936.


Eric Ravilious, Caravans circa 1930s, watercolor.


Eric Tillinghast, Water series #69, 2005, water, fabricated steel.

Op de grens van kunst en onderzoek.
Het is meer het idee dan dat er werkelijk iets plaatsvind (denk ik).
Zouden ze die plaatsen met water op het staal iedere dag bijgieten?
Maar water op een plaat van staal, al is hij nog zo dik,
op den duur heeft dit effect.
Dat wordt hier prachtig onderzocht.


Friedensreich Hundertwasser, Five men standing, 1951, watercolour, chalk and glue on paper.

Friedensreich Hundertwasser is niet de echte naamvan deze kunstenaar en architect uit Oostenrijk.


Georges Roualt, Paysage Biblique, circa 1953, oil on paper.

Je ziet niet zoveel werk van Georges Roualt.
Maar ik vind het steeds opniew geslaagd.
Een bijbels landschap.


Gunther Uecker, Mutation.

Werken van Uecker zijn altijd een plezier om in het echt te zien.
Door het spel met licht en vormen en de beweging van de toeschouwer
is het altijd spannend.


Hans Baldung Grien, Portrait of a young man, 1509.

Gestreng.


Hans Hartung, T1961-35, 1961, acrylic and pastel on canvas.


Jean Fautrier, Dark clouds, 1962, mixed media on paper laid down on canvas.

Een schilderij van wolken.
Heel bijzonder.
In de Nederlandse landschappen zie je veel wolken.
We zijn dus wel wat gewend.
Heel af en toe lijkt het op de Hollandse landschappen dat de wolken
de voornaamste rol spelen op een dergelijk schilderij.
Maar zo openlijk. Zo duidelijk als hier.


Julio Gonzalez, Masque ombre et lumiere, circa 1930, iron.

Dit is misschien wel de grootste vondst in deze kunstvaria.
Zo schijnbaar eenvoudig.
Zo effectief.


Kader Attia, Untitled, 2010.

Kijk maar eens goed naar deze muurschildering.


Karel Appel, Birds over the Red Sea.

Dit schilderij is de avatar van mijn Twitter-account @Kunstvaria
en de achtergrond van de berichten.


Marc Chagall, Bethsabee, 1965, oil on canvas.

Marc Chagall, David, 1961 – 1963, oil and ink on canvas.

Marc Chagall, La musique, 1967, oil on canvas.


Marlene Dumas, Equality.


M. F. Husain, Battle of Ganga and Jamuna: Mahabharata 12, 1971, oil on canvas.

Kunst uit India.


Milton Avery, City harbor, circa 1930, gouache on black paper.


Moctezuma Headdress.

We kennen hem wellicht beter onder de naam Montezuma.
Het is de Azteekse leider van de Amerikaanse inlanders
die als eerste in contact kwam met de Spanjaarden.


Pablo Picasso, Fontainebleau, 1921, oil on canvas.

Pablo Picasso, Portrait D’ Olga, 1923, oil on canvas.


Paul Gauguin, Crouching Tahitian woman, 1901 – 1902, traced monotype print.


Rembrandt Harmensz. van Rijn, Rembrandt laughing, 1627 – 1628, oil on copper.

Ik weet niet zeker wie hier het hardst lacht.
Rembrandt (maker?), Sotheby (veilinghuis), Noortman (Kunsthandelaar),
of de eigenaar…….Maar goedgekeurd door het Rembrandtproject.


Rene Magritte, La Joconde, 1960, oil on canvas.

La Joconde (Frans) kennen we ook als La Gioconda (Italisaans)
of de Mona Lisa.
Op het web vond ik nog het volgende gedicht van Mark Young:

Vrij vertaald:
Da Vinci zou blij zijn dat Magritte er in is geslaagd
de geheimzinnige glimlach zo goed vast te leggen.

Rene Magritte, Le maitre d’ecole, 1955, gouache on paper.

Rene Magritte, Les tambours de la mort, 1965, gouache on paper.

Seated Buddha Mathura, Uttar Pradesh, India, Kushan dynasty, circa 150 – 175 CE, red sandstone.

Mathura is de streek waarvan dit beeld komt.
Samen met beelden uit Gandhara vormen dit de eerste
volledige ‘vrijstaande’ beelden van Buddha in India.


Suzuki Harunobu, Daruma and a young woman in the rain, 1765.

Daruma is een Boedistische leermeester.


Rembrandt in California

Ik kwam een web site tegen die alle werken (lees schilderijen) toont
die van de schilder Rembrandt van Rijn in Californië te zien zijn
in openbare collecties.
En dat zijn er heel wat.
14 om precies te zijn.
Dat is een mooie gelegenheid om die 14 eens op een rijtje te zetten.
Zijn ze allemaal van Rembrandt?
Dat weet ik niet, de laatste jaren is daar nogal wat over te doen geweest.
In het algemeen, niet specifiek over deze 14.
Er is een web site die van deze onenigheid
een heel goed beeld geeft:
Rembrandt site van de Universiteit van Amsterdam
Maar laat maar eens weten welke je niet van Rembrandt vindt
en waarom dan wel niet.


1630: Rembrandt, The raising of Lazarus.

Jezus wekt Lazarus op uit de doden.



1630-1631: Rembrandt, An old man in military costume.

Een oude man in militair uniform.



1632: Rembrandt, Portrait af a girl wearing a gold-trimmed cloak.

Portret van een vrouw in een met goud afgezette mantel.



1632: Rembrandt, Portrait of Marten Looten.

Portret van Marten Looten.
Wie is dat eigenlijk?
Hij moet wel belangrijk zijn geweest.
Vondel schreef een gedicht voor zijn huwelijk:


Hij schijnt een rijke koopman te zijn geweest die aan de Keizersgracht zijn huis had.
Hoe kom je er nou achter dat dit Marten Looten is?
Goed kijken naar de details van dit portret:
want wat staat er op de brief?



1632: Rembrandt, The abduction of Europe.

De ontvoering van Europa.



1633: Rembrandt, Daniel and Cyrus before the idol Bel.

Daniel en Cyrus voor het afgodsbeeld Baal.



1633: Rembrandt, Portrait of a bearded man in a wide-brimmed hat, possibly Pieter Sijen.

Portret van een man met baard en een hoed met brede rand,
misschien Pieter Sijen.
En wie is dat dan wel, zou je haast denken.
Er is een web site: kroniek van het Rembrandthuis waaronder andere het volgende stukje in voor komt:

In 1703 stelde de lakenkoopman en ondernemer Pieter Sijen te Gouda een inventaris op van de goederen die hij op dat moment bezat. De rijke boedel bevatte ongeveer 25 schilderijen waaronder worden genoemd ‘twee portretten van voorouders van Sijen geschilderd door Rembrandt’.

De web site kan men hier vinden: Kroniek van het Rembrandthuis



1634: Rembrandt, Portrait of Dirck Jansz. Presser.

Dirck Jansz. Presser schijnt de zoon te zijn geweest van een Rotterdamse brouwer.
Die brouwer heette Jan Dammaszn. Pesser
(informatie van The National Gallery, London)
Zijn vrouw en zijn moeder zijn ook door Rembrandt geschilderd.



1638-1639: Rembrandt, Self portrait.



1639: Rembrandt, Portait of a man holding a black hat.

xa0Portret van een man die een zwarte hoed vast houdt.



1645-1650: Rembrandt, Portrait of a boy.

xa0Portret van een jongen.



1657: Rembrandt, Saint Bartholomew.



1661: Rembrandt, Saint Bartholomew.



1662-1665: Rembrandt, Juno.


Gezien

The power of Art.
Simon Schama.

Een heel eigen kijk op 8 kunstenaars:
Caravaggio, Bernini, Rembrandt, Turner, Jacques-Louis David,
Van Gogh, Picasso en Rothko.

Caravaggio, David met het hoofd van Goliath, 1606/7.

Bernini, De extase van Theresa, 1647-1652.

Rembrandt Harmensz van Rijn, De samenzwering van Claudius Civilis, 1661.

Turner, Het slavenschip, 1840.

Jacques-Louis David, De dood van Marat, 1739.

Vincent van Gogh, Korenveld met kraaien, 1890.

Picasso, Guernica, 1937.

Mark Rothko, Black on maroon, 1958.

De werken op een rij zetten levert alleen al een interessant beeld op.
Schama’s heel originele invalshoeken op de carriere van deze kunstenaars
en op de werken zelf.
Mooi, op z’n BBCs verfilmd.
Vol avontuur, nieuwe feiten, nieuwe inzichten, soms tegendraads,
altijd weer verrassend.

Beste schilderij van een Nederlandse kunstenaar: Rembrandt 1

In deze verkiezing kon Rembrandt van Rijn natuurlijk
niet ontbreken.Er zijn dan ook heel wat werken genomineerd:

Rembrandt, Zelfportret van de jonge Rembrandt

Rembrandt, Zelfportret 1628

Rembrandt, Titus aan de lezenaar

Rembrandt, Portret van Jan Six

Rembrandt, Portret van een oude man

Rembrandt, Pissende vrouwtje

Rembrandt, Het bruggetje van Jax Six

Rembrandt, De Staelmeesters

Rembrandt, David en Jonathan nemen afscheid.

Rembrandt, Aristoteles.

Rembrandt, Anatomische les

Een heel mooie verzameling,
met uitschieters naar boven (Joodse Bruidje, Zelfportret (ets) en Titus),
naar beneden (David en Jonathan nemen afscheid) en
verrassingen (Pissende vrouwtje).
Maar gelukkig zijn er in Nederland net zoveel opvattinge
nals bondscoaches.

‘Het meisje met de parel’ is het mooiste.

‘Het meisje met de parel’ van Johannes Vermeer
is gekozen tot het mooiste schilderij van Nederland.
Met 26 procent van de stemmen liet het doek
de concurrentie ver achter zich.

De tweede plaats was voor een ander schilderij van Vermeer:
‘Gezicht op Delft’.
Daarmee werd Rembrandt in dit Rembrandtjaar dubbel verslagen.
Zijn ‘Het Joodse bruidje’ eindigde als derde.

Bij de door Trouw georganiseerde verkiezing
brachten zo’n 8000 mensen een stem uit.
De Gouden Eeuw was verreweg de meest favoriete periode.

Dat blijkt ook uit de uitslag,
want de schilderijen van Vermeer en Rembrandt
behaalden beduidend meer stemmen dan die uit andere periodes.
Daarna komen Vincent van Gogh, Pieter Bruegel en Panorama Mesdag.
De modernste werken van Mondriaan, Willem de Kooning,
Reinhart Dozy en Robert Zandvliet bleven op enkele procenten
van de stemmen steken.

De uitslag:

1 – Johannes Vermeer / Het meisje met de parel 26%
2 – Johannes Vermeer / Gezicht op Delft 16%
3 – Rembrandt / Het Joodse bruidje 15%
4 – Vincent van Gogh / Korenveld met kraaien 12%
5 – Pieter Bruegel de Oude / De toren van Babel 10%
6 – W.H. Mesdag / Panorama Mesdag 9%
7 – Piet Mondriaan / Victory Boogie Woogie 4%
8 – Willem de Kooning / Rosy-fingered dawn at Louse Point 3%
9 & 10 – Reinhart Dozy / Droomkanaal 2%
9 & 10 – Robert Zandvliet: / Zonder titel, 2005 2%

Karelie/Karelia (30): St. Petersburg, Hermitage

Dit is een impressie van de zaken die we in het Hermitage hebben gezien.
We zijn niet speciaal naar voorwerpen op zoek gegaan.
Wel speciaal de Egyptische afdeling bezocht.
Maar daar heb ik geen foto’s gemaakt.

(Toegangskaartje, voorkant)

(Toegangskaartje, achterkant)

(Speciaal camerakaartje)

(Hekwerk van het Hermitage met tweekoppige adelaar)

(In de regen, in de rij)

(Helaas is deze foto erg donker,
het zijn typische Russische sloffen die we in 1992 vaak zagen in musea.
Bezoekers werden toen gevraagd de sloffen te dragen
om de vloeren niet te beschadigen)

(Detail van een prachtig ingelegd, houten tafelblad)

(Leerling schilder)

(Detail van een prachtig ingelegd tafelblad met onder andere ivoor)

(Prachtig Harnas)

(Als je je afvraagt waar George Lucas zijn inspiratie vandaan haalt
voor Star Wars, detail van voorgaand harnas)

(Harnassen voor paarden)

(Detail)

(Rembrandt: Danae)

(Rembrandt: Saskia as Flora)

(Niet alles is er mooi: enorme schaal)

(Binnenhof Hermitage)

(Plein voor het Hermitage, het weer klaarde maar langzaam op)

Gestolen Rembrandt teruggevonden !



STOCKHOLM, SWEDEN
The most valuable of the three paintings that were stolen at an armed robbery at Nationalmuseum 22 December 2000 has been recovered in Copenhagen, one week before the opening of Nationalmuseum’s exhibition The Dutch Golden Age. Rembrandt, Frans Hals and their contemporaries.

On Rembrandt and the stolen Rembrandt painting (excerpt from the catalogue raisonnxc3xa9 Dutch and Flemish paintings II, Nationalmuseum 2005).

TECHNICAL NOTES:
Cleaning of the painting in 1991 revealed significant damage in the upper left and lower right corners.
The signature is in the damaged upper left corner and is therefore difficult to read.
It is possible to make out the letter R and the figures 163, possibly followed by a zero.
The support is a copper plate covered with a layer of white lead, subsequently entirely overlaid with gold leaf.

This portrait, purchased for the Nationalmuseum in conjunction with the Rembrandt exhibition of 1956, can be traced back to a number of auctions in Holland and to private collections in Paris.
When it was first sold in Rotterdam, it changed hands for thirty-five florins.
It was later acquired by the wealthy art collector Count Duchatel of Paris and by the painter, art writer and Ingres pupil Henri Delaborde, who became director of the Cabinet des Estampes at the Bibliothxc3xa8que Nationale.
It was in the home of Delaborde’s widow that Abraham Bredius saw the painting, which he subsequently borrowed for an exhibition in The Hague in 1903.

The portrait depicts the artist as a serious, rather gloomy young man.
He is portrayed against a greyish brown background, wearing a dark brown coat, under which we glimpse a dark red jacket, with a pleated white, Renaissance-style collar round his neck.
On his head he wears a black beret.
His face is modelled with fine, careful brush strokes.
The young man’s gaze is searching and concentrated.

Five paintings on copper by Rembrandt are known, and three of them have a gold-leaf ground: apart from the Stockholm painting, they are an Old Woman at Prayer in Salzburg and The Laughing Soldier in The Hague.
These works are similar in size and are dated to the same period.
According to Froentjes, they are probably by one and the same hand.

In earlier literature (Bode, Hofstede de Groot, Bredius, Gerson and others), this portrait was described as a work of Rembrandt.
The RRP, however, catalogued it in group B (i.e. works that cannot be regarded with certainty as executed by the master), on the basis that the technique of careful, precise brushwork was untypical of Rembrandt and the gold ground was so unusual.
In addition, the extensive retouching was seen as an obstacle to a confident assessment of the work.

After the painting had been cleaned in the Nationalmuseum’s conservation studio in readiness for the 1992 exhibition, it was easy to see the considerable similarities in terms of lighting, expression and character between this work and other early self-portraits.
In conjunction with the exhibition, moreover, the portrait was accepted as authentic by Ernst van de Weteringen and the RRP group.

The upshot of our joint discussion was that the Stockholm portrait, with its small format and special ground, required more detailed brushwork than the larger portraits on panel and canvas.
Rembrandt was presumably not averse at this time to experimenting with different techniques. Some scholars have pointed out that the execution of this small portrait is reminiscent of an etching or copperplate engraving.
During this period, Rembrandt was working on a number of self-portraits in these techniques, and therefore quite naturally had copper plate to hand.
His reason for using a gold leaf overlay could have been to give greater radiance to the colours.

The catalogue for the exhibition of Rembrandt’s self-portraits in London and The Hague in 1999 observes that the marked difference in style between the three small paintings on copper plate may perhaps have been intentional on the part of the artist.
In his didactic poem Den grondt der edel vry schilder-const (1604), the art theorist Karel van Mander (1548-1606) distinguished between “smooth” and “coarse” painting as two different techniques.
The three paintings demonstrate not only that Rembrandt had mastered both methods, but also that he was able to combine the two.
It is entirely possible, say the catalogue’s authors, that the three pieces were used in the workshop as examples for his pupils, who were thus able to acquaint themselves not only with three different techniques, but also with three different types of tronie: the old woman, the soldier and the youth.

Bron: ArtDaily