Pronken met de De vergeten letters van iemand anders

Vandaag is de ‘Beurs voor bijzondere uitgevers’ in Amsterdam.
Helaas kon ik daar niet naar toe.
Maar ik ben er zeker van dat een aantal van de mensen van wie ik
in dit bericht producten toon of noem, op die beurs aanwezig
zullen zijn als gast of als exposant.
Dus het geeft mij de kans om een juweel van drukwerk te laten
zien die ik een tijdje terug kocht op de BoekKunstBeurs in Leiden:
De vergeten letters, een project van Hans van Eijk (In de Bonnefant)
en Jan Klerken (acerPERS).
Deze twee margedrukkers nodigde alle drukkers in Nederland (en België?)
uit om rond het thema ‘Vergeten letters’ een drukwerk te maken.
Vermoedelijk was het A3-fromaat het uitgangspunt.

IMG_2074VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)DeDoos

De doos met meer dan 30 drukwerken die ik kocht in Leiden.


Kiezen is de niet-gekozenen te kort doen.
In dit bericht toon ik een aantal prachtige werken maar
dat wil niet zeggen dat degene die ik niet koos,
niet mooi zijn.
Dit is gewoon een eerste oppervlakkige selectie.

IMG_2075VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)

De omslag van de inhoudsopgave.


IMG_2076VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)DeInhoud

Hier de inleiding en een overzicht van de 33 inzendingen.


IMG_2077VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)DeEerste15

Omdat alle 33 inzendingen individueel tonen wel erg veel ruimte vraagt, hier een overzicht van de eerste 15.


IMG_2078VergetenLettersWijn&EenVergetenLetterGedichtjesWynandVanDeVinMercatorPers

Deze omslag is blauw. De foto geeft de kleur niet helemaal juist aan. Op de vorige foto is dit de meest linkse op de bovenste rij: Wijn & een vergeten letter, gedichtjes van Wynand van de Vin, Mercator Pers. Op de vorige foto zie je de kleur van de omslag correct.


IMG_2082VergetenLettersWijn&EenVergetenLetterGedichtjesWynandVanDeVinMercatorPers


IMG_2083VergetenLettersWijn&EenVergetenLetterGedichtjesWynandVanDeVinMercatorPers

een vergeten letter
creatief zetten
is zetten en dichten
tegelijkertijd
dat kan een hobby zijn
vaak ook noodzaak
voor een dichter
met te weinig tijd
die ook zetter is
dan komt het voor
dat zo’n letterzetter
neer gaat letten
op het dichten
dan op het zetten
en als hij dan niet goed oplet
en geen corrector op hem let
wordt de niet gezette letter
een vergeten letter

Wynand van de Vin

IMG_2084VergetenLettersWijn&EenVergetenLetterGedichtjesWynandVanDeVinMercatorPers

In veel inzendingen is een colofon opgenomen met vermelding van gebruikt papier en lettertype(s). Nog even over de blauwe omslag. Dat is zo’n fijn fluweelzacht papier. Deed me meteen aan wijn denken.


IMG_2085JellyNijhuisTheFreemontPressLetterbak

Bij deze inzending van Jelly Nijhuis van The Freemont Press is een afbeelding van een letterbak in de omslag verwerkt. Blinddruk.


IMG_2086JellyNijhuisTheFreemontPressSemiDoorzichtigGeaderdPapier

Binnenin een mooi, zacht, semi doorzichtig blad met vezels.


IMG_2087JellyNijhuisTheFreemontPressEleanorRoosevelt

Dan volgt het drukwerk met een citaat van Eleanor Roosevelt.


IMG_2088DeZwarteHenPersRoosjeKeijserGemengdeBerichtenVergetenLetters

Als een Werkman is Roosje Keijser van De zwarte hen pers aan de slag gegaan met ‘Gemengde berichten’.


IMG_2089NellekeBoomsmaVogelboompersVergetenLetters

De vergeten letters van Nelleke Boomsma van de Vogelboompers.


IMG_2091VergetenLettersProjectVanHansVanEijk(InDeBonnefant)EnJanKlerken(acerPERS)DeTweedeHelft

De tweede helft.


IMG_2092LienVanHorenZetwerkCeesSmoldersNederlandsDrukkerijMuseumEtten-LeurVergetenLettersEenLetterSprookje

Tot mijn verrassing zag ik die lettersprookje van Lien van Horen, ze heeft het zetwerk laten doen door Cees Smolders van het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur. Daar heb ik ook een tijd, met heel veel plezier, een opleiding handzetten gevolgd bij Cees Smolders.


IMG_2093LienVanHorenZetwerkCeesSmoldersNederlandsDrukkerijMuseumEtten-LeurVergetenLetters


IMG_2094StephHeyvaertKatrienDeNilVergetenLetters

Iedere ontwerper en drukker kiest zijn eigen invalshoek en dat levert heel verrassend werk op. Hier van Steph Heyvaert en Katrien de Nil.


IMG_2097FrançoiseVogelenzangVogelboompersVergetenLetters

Françoise Vogelenzang, Vogelboompers.


IMG_2098KarelFGildemacherDeHynsteblomFergettenLettersOverVergetenLettersEnDeSpellingVanHetFries

Een heel uitgebreide inzending is die van Karel F. Gildemacher van De Hynsteblom: Fergetten Letters. Over vergeten letters en de geschiedenis van de spelling van het Fries.


IMG_2099IzaakBrunkeGevlogen

Virusgrafiek kwam met meerdere inzendingen en had die gebundeld. Dit is Izaak Brunke met ‘Gevlogen’.


IMG_2100HarrietRademakersBlauwdrukVoorEenVergetenLandschap

Harriet Rademakers met ‘Blauwdruk voor een vergeten landschap’ (misschien staat de foto wel op zijn kop).


IMG_2101HetVergetenLetterFeestacerPers35Kleuren

35 Kleuren. Vijfendertig! Het Vergeten letterfeest van acerPERS.


IMG_2104SanderPinkseVergetenLettersWillemSandbergBijStadsdrukkerijAmsterdam

Het verhaal van de letters staat op de kaft van dit ingezonden werk van Sander Pinkse. Hij gebruikt letters die vergeten waren en die in het verleden Willem Sandberg gebruikte voor drukwerk van het Stedelijk. De drukkerij die Sandberg gebruikte was de Stadsdrukkerij Amsterdam. Vandaar.

IMG_2102SanderPinkseVergetenLettersWillemSandbergBijStadsdrukkerijAmsterdam


Misschien had is toch alle 33 drukwerkjes moeten laten zien……

Blikvangers van Fiep Westendorp

In het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur
is de tentoonstelling Blikvangers te zien waarop het werk
van Fiep Westendorp wordt getoond.
Het accent ligt op het werk van Fiep Westendorp en het boek.
Het is een prachtige tentoonstelling in een bijzonder museum
dat ook zonder de speciale tentoonstelling al de moeite waard is.
Vakmensen uit de drukkerswereld tonen er hun liefde
voor het vak door op de gerestaureerde machines
te laten zien wat er bij het drukken van tekst allemaal
kwam kijken.
Fiep Westendorp laat dat ook zien vanuit het perspectief van een illustrator.
En wat voor een: denk Jip en Janneke!

 photo WP_20170630_008EtalageBlikvangersFiepWestendorp.jpg

In de etalage van de Vrije Boekhandel in Breda hangt de poster en staat het boek Blikvangers over de tentoonstelling in het Nederlands Drukkerij Museum en het werk van Fiep Westendorp.


Jip en Janneke in Etten Leur

Afgelopen week ben ik nog even in het Nederlands Drukkerij Museum
in Etten Leur geweest om de tentoonstelling Blikvangers te bezoeken.
Het is steeds weer een feest om het werk van Fiep Westendorp te zien,
zeker zoals nu in Etten Leur.
Natuurlijk heb ik wat foto’s gemaakt die ik met u deel maar
mijn foto’s doen geen recht aan de tentoonstelling en de prachtige
boeken en boekontwerpen die je er kunt zien.
Dus ga zelf ook eens kijken.

 photo WP_20170503_001NederlandsDrukkerijMuseumTentoonstellingsoverzicht.jpg

De tentoonstellingsruimte in het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur.


 photo WP_20170503_002FiepWestendorpBoboNr12-23Maart1979JipEnJannekeInHetTulpenveld.jpg

Een omslagtekening van Fiep Westendorp voor het jeugdblad Bobo: Bobo nummer 12 van 23 maart 1979, Jip en Janneke in het tulpenveld.


 photo WP_20170503_003FiepWestendorpJipEnJannekeReddenEenPoes.jpg

Fiep Westendorp, Jip en Janneke redden een poes.


 photo WP_20170503_004FiepWestendorpWatDoeJEONiksHarrietFreezer.jpg

Fiep Westendorp heeft een hele reeks omslagen voor boeken gemaakt. Ik toon er hier een paar. Dit is misschien samen met het reclamewerk van Fiep het minst bekende werk. Maar de boekomslagen zijn heel pakkend en vol humor. Hier: Fiep Westendorp, omslag voor ‘Wat doe je, o niks.’ van Harriet Freezer.


 photo WP_20170503_005FiepWestendorpHenrietteVanEykHetHuisAanDeGracht.jpg

Fiep Westendorp, boekomslag van ‘Het huis aan de gracht’ van Henriette van Eyk.


 photo WP_20170503_006FiepWestendorpGKChestertonDeWijsheidVanFatherBrown.jpg

Deze vind ik super. Fiep Westendorp, boekomslag van ‘De wijsheid van Father Brown’ van G.K. Chesterton.


 photo WP_20170503_007FiepWestendorpGKChestertonDeBlamageVanFatherBrown.jpg

Fiep Westendorp, boekomslag van ‘De blamage van Father Brown’ van G.K. Chesterton.


 photo WP_20170503_008FiepWestendorpCharlotteBronteJaneEyreAmsterdamContact1947.jpg

Fiep Westendorp, boekomslag voor ‘Jane Eyre’ van Charlotte Bronte, Amsterdam, uitgeverij Contact, 1947.


De volgende tekening en boekomslag geven een heel goed beeld
van de omstandigheden waaronder het werk van Fiep Westendorp
kwam te verkeren en het resultaat van dat werk.
De tekening, de humor in de tekening en de titel van het boek,
de tijdsgeest. Dat komt allemaal prachtig samen.

 photo WP_20170503_009FiepWestendorpOntwerptekeningVootHarrietFreezerKompleksenMakenDeVrouw1968.jpg

Fiep Westendorp, ontwerptekening voor ‘Komplexen maken de vrouw’ van Harriet Freezer, 1968.

 photo WP_20170503_010OmgaanMetOriginelen.jpg

Omgaan met originelen

Ontwerptekeningen waren op een drukkerij niet meer dan een noodzakelijke tussenstop om tot een fraai gedrukt eindresultaat te komen.
Een tekening was het ruwe materiaal, pas als het was gefotografeerd kon het fijnere lithografie- en drukwerk beginnen.
Er werden paskruizen op originele tekeningen gezet; stroken met gezette regels werden met lijm of Sellotape over de geschetste letters heen geplakt; titels werden doorgestreept; er verschenen allerhande aanwijzingen op de tekening.
Het ging daarbij meestal om aanwijzingen voor de reproductiefotograaf; er staan dan pijlen en streepjes op het model getekend met een (verkleinings) percentage of een lengtemaat.
Als het gedrukte resultaat er eenmaal was, kon zo’n ontwerptekening in feite worden weggegooid.
Gelukkig is dat niet in alle gevallen gebeurd.

 photo WP_20170503_011FiepWestendorpHarrietFreezerKompleksenMakenDeVrouwAmsterdamArbeiderspers1968.jpg

Fiep Westendorp, boekomslag voor ‘Komplexen maken de vrouw’ van Harriet Freezer, Amsterdam, uitgeverij de Arbeiderspers, 1968.


 photo WP_20170503_013FiepWestendorpMiesBouhuysPimEnPomBlijvenSamenAmsterdamDeBezigeBij1959.jpg

Fiep Westendorp, boekomslag voor ‘Pim en Pom blijven samen’ van Mies Bouhuys, Amsterdam, uitgeverij De Bezige Bij, 1959. De poster van de tentoonstelling is op de ontwerptekening van dit boek gebaseerd.


Veel plezier bij de tentoonstelling!

Floddertje, misschien wel mijn favoriet!

Fiep Westendorp heeft veel bekende typetjes getekend.
Misschien is Floddertje wel mijn favoriet.

Ze is te zien op de tentoonstelling Blikvangers
in het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur.

Misschien een idee voor de Paasvakantie?

 photo WP_20170401_007FloddertjeOpDeTentoonstelling.jpg

Fiep Westendorp: Floddertje.


Feestelijke Blikvangers van Fiep Westendorp

Gisteren heb ik al twee foto’s getoond
van de opening van de tentoonstelling Blikvangers
in het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur.
Maar ik maakte er nog een paar foto’s.
Die volgen hieronder.

Ik maakte ook een paar foto’s op de tentoonstelling.
Die volgen later deze week om de bezoeker een idee
te geven van wat er bijvoorbeeld tijdens de Paasvakantie
te zien is van het werk van Fiep Westendorp in Etten-Leur.

 photo DSC_2068JipEnJanneke.jpg

Jip en Janneke waren prominent aanwezig op de lessenaar.


 photo DSC_2069Blikvangers.jpg

Bij de opening was er een korte presentatie van Wietske Lute over de wisselwerking tussen de tekenaarshand van Fiep Westendorp en de techniek van het drukken van kranten en boeken.


 photo DSC_2073WietskeLuteInZwarteBlouse.jpg

Wietske Lute (in het zwart, vormgeefster bij Fiep Amsterdam) in gesprek met Frans de Nijs, een van de organisatoren van het Nederlands Drukkerij Museum.


 photo DSC_2081DeOrganisatie.jpg

De organisatie in beeld bij de aftrap: Cees Jochems en Frans de Nijs op de rug.


 photo WP_20170401_004DePresentatie.jpg

Dan kan de presentatie van Wietske Lute beginnen.


 photo DSC_2083ErWerdStilgestaanBijProductieaanwijzingen.jpg

Er werd stil gestaan bij de originele productie-aanwijzingen.


 photo DSC_2084.jpg

Het publiek volgde de aanwijzingen van Wietske Lute.


 photo DSC_2086.jpg


 photo DSC_2087AandachtigPubliek.jpg

Er was een aandachtig publiek.


 photo DSC_2088AandachtigPubliek.jpg


 photo DSC_2089.jpg

De presentatie bestond vooral uit het bespreken van originele werken van Fiep Westendorp in het drukproces.


 photo DSC_2090HoeProductiebeperkingenInvloedHaddenOpJipEnJanneke.jpg

En ging bijvoorbeeld over hoe een Jip in tuinbroek veranderde in een Jip met een trui, omdat dit de tekenaar meer mogelijkheden gaf de handen van Jip in beeld te brengen.


 photo DSC_2092DeVormgeefsterEnHetBoek.jpg

Het boek ‘Blikvangers’ kreeg ook aandacht tijdens de presentatie.


 photo DSC_2094DeBurgemeester.jpg

De trotse burgemeester stond nog stil bij het bijzondere feit dat Fiep Westendorp als vrouw koos voor een baan in een typische mannenwereld (het boeken- en drukkersbedrijf en de reclamewereld).


 photo WP_20170401_006Blikvangers.jpg

Na de ontgulling van deze grote poster met Pim en Pom kon iedereen de tentoonstelling bezoeken. De tentoonstelling is een aanrader!.


Feestelijke opening: Blikvangers over het werk van Fiep Westendorp

Gisteren was de feestelijke opening van de tentoonstelling
Blikvangers in het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur.
De openingshandeling werd verricht door:
mevr. H. van Rijnbach-de Groot, Wietske Lute en Gioia Smid.

Dat ging als volgt:

 photo DSC_2098.jpg

 photo DSC_2100.jpg

Daarmee zijn vanaf vandaag bezoekers meer dan welkom! Met op de achtergrond Pim en Pom.


Ter herinnering: Fiep Westendorp

Aanstaande zondag is het zo ver.
Dan opent de tentoonstelling Blikvangers
over het werk van Fiep Westendorp.
U weet wel, die tekenaar van onder andere Jip en Janneke.

De tentoonstelling is in het
Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur.

Blikvangers: Fiep Westendorp

 photo WP_20170302_001BlikvangersFiepWestendorpNederlandsDrukkerijMuseum.jpg

Er wordt al geruime tijd hard gewerkt door een grote groep vrijwilligers om de tentoonstelling georganiseerd te krijgen. Ik ben er van overtuigd dat dit een groot succes zal worden. Ik kijk uit naar komend weekend!.


Fiep Westendorp: maquette

Niet alleen wordt het museum gepoetst, geverfd en afgestoft,
de indeling van de tentoonstellingsruimte wordt minutieus
opgebouwd aan de hand van een maquette.
(Ontwikkeld in overleg met de stichting die de nalatenschap
van Fiep beheerd)
Die maquette geeft al een eerste beeld van waar,
welk werk van Fiep te zien zal zijn.
Ik maakte van de maquette de volgende foto’s:

 photo WP_20170308_008.jpg

Nederlands Drukkerij Museum in voorbereiding van de tentoonstelling Blikvangers over de boekomslagen, reclametekeningen en affiches gemaakt door Fiep Westendorp.


 photo WP_20170308_009.jpg

Zeg maar ‘Jip en Janneke in Etten-Leur’.


 photo WP_20170308_010.jpg

Dat wordt genieten vanaf 2 april tot en met 1 november 2017.


Voorwerp van de dag

Het is druk in het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur.
Op 2 april begint de tentoonstelling Blikvangers
over het werk van Fiep Westendorp.
De tekenaar van onder andere Jip en Janneke.
Men is al druk bezig de tentoonstellingsruimte in te richten
maar ook andere ruimtes van het museum komen onder
de aandacht. Zoals bijvoorbeeld de entree.

 photo WP_20170308_002VoorafDezeWandWordtHelemaalVeranderdMetNLDoetSteun.jpg

Dit is een van de wanden in de entree die veranderd gaat worden. Inmiddels is de verandering al doorgevoerd maar dat heb ik nog niet gezien. Aan het plafond hangen een aantal afbeeldingen van belangrijke ambachten zoals de journalistiek.


 photo WP_20170308_003WandschilderingNederlandsDrukkerijMuseum.jpg

Dit is een andere wand. Deze zal zo blijven. Hier wordt het drukkersvak verbeeld.


Van de borden die aan het plafond hingen heb ik er
een paar gefotografeerd. Zij zijn het voorwerp van de dag.

 photo WP_20170308_004Linosnede.jpg

Linoleumsnede.


 photo WP_20170308_005Uitgeverij.jpg

Uitgeverij.


 photo WP_20170308_006Handzetten.jpg

Handzetten. Het rechthoekige voorwerp dat de letters A, B en C verbindt met X, Y en Z is een zethaak.


 photo WP_20170308_006Machinezetten.jpg

Machinezetten. De grote vorm in het midden verbeeldt een matrijs.


 photo WP_20170308_007Boekdruk.jpg

Boekdruk.


Ze zijn in het museum beter te bekijken dan op mijn foto’s.
Breng gerust een bezoek en vraag naar deze borden.

Druk op Creatieve Woensdag

Afgelopen woensdag is het laatste drukwerk uitgevoerd
voor het tweede boek wat ik zelf aan het maken ben.
Zelf is dan misschien wat sterk uitgedrukt.
Woensdag waren het vooral de drukker en de handzetter
van het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur
die me geholpen hebben.

 photo WP_20170308_011OpgebondenTekstVoorzichtigUitpakkenOpDePers.jpg

Het begon ermee dat de opgebonden teksten voorzichtig overgebracht werden naar de drukpers. Daar worden ze dan op hun plaats gezet en dan wordt het touw voorzichtig weggehaald. De letters en spaties worden ingeklemd tussen grotere stukken ‘wit’ (stukken lood die precies op maat gemaakt zijn).


 photo WP_20170308_012OpbouwopDePersPagina1.jpg

Dat inklemmen of opbouwen van het eerste blad zie je hier. Twee pagina’s met veel wit aan de bovenkant op een van de twee bladzijdes. Daar moet nog een lino komen.


 photo WP_20170308_013OpbouwopDePersPagina1.jpg

Hier is de puzzel volledig compleet. De tekst zit stevig ingeklemd. We kunnen nu een laatste proefdruk maken. Dan controleren op spelfouten, de juiste plaats van de tekst op het papier, de juiste hoogte, de juiste afstand van het centrum, staan alle letters, lettertekens, spaties en de witvulling goed? Deze eerste pagina’s gaven nog heel wat problemen omdat er letters niet goed afgedrukt werden en er een letter was we maar niet vastgezet kregen. De interlinie bleek niet goed te zitten.


 photo WP_20170308_014DrogendePaginas.jpg

De eerste druk van de woensdagochtend betrof twee pagina’s (pagina 2 en 7) op vellen papier waar de pagina’s 1 en 8 al gedrukt waren voor carnaval. 15 Exemplaren.


 photo WP_20170308_015OpbouwVanDeTekstOpDePers.jpg

De opbouw voor een tweede vel kon beginnen.


 photo WP_20170308_016TekstopDePersAltijdEvenPuzzelen.jpg

Het helemaal opvullen van de pers en het vastzetten van de tekst is altijd een gepuzzel. Maar daar komen we wel uit.


 photo WP_20170308_017DeHandzetterVoertNogCorrectiesDoorOpDePers.jpg

Ook hier moest de handzetter aan te pas komen. Er moesten nog wat correcties doorgevoerd worden.


 photo WP_20170308_018DeAllerlaatsteGedruktePagina.jpg

Dit is dan het laatste blad papier dat we moesten bedrukken. De hele tekst is nu gedrukt. Wat nog rest is dat ik mijn lino’s moet afmaken, drukken, nog een paar lino’s ontwerpen en snijden en dan nog een paar katernen bijvoegen met foto’s. Hoe ik dat ga doen weet ik nog niet precies. Dan kunnen de boekjes ingenaaid worden, gesneden en voorzien worden van een kaft. Het worden 10 verschillende exemplaren.


 photo WP_20170308_019InbindenEnOpruimenDaarnaDistribueren.jpg

Na afloop kan de tekst weer worden opgebonden. Die kan terug naar de handzetterij om weer gedistribueerd te worden.


De laatste loodjes (voor wat betreft het drukken)

De titel is niet helemaal waar.
Maar voor het drukwerk aan mijn boek klopt het wel.
Na veel weken zetwerk, zijn alle teksten van het
laatste verhaal gereed.
De laatste loodjes slaan dan op het drukken van de tekst.
Daar is deze week mee begonnen en we maken dit
over twee weken af.
Nu kunnen de pagina’s, die aan 1 kant bedrukt zijn, drogen.

 photo WP_20170221_005LayOutOntwerpLaatstePaginas.jpg

Het begon deze week in de FutureDome. Daar heb ik met kopietjes van de drukproeven een ontwerp gemaakt waarbij duidelijk wordt welke teksten waar op de twee pagina’s moeten komen. De pagina’s samen vormen een katern.


 photo WP_20170222_002.jpg

Een maal in het Nederlands Drukkerij Museum, op woensdag, hebben we de laatste correcties doorgevoerd op de teksten en die konden vervolgens naar de pers.


 photo WP_20170222_003NederlandsDrukkerijMuseumEttenLeurDeopbouwVanEenPaginaOpDeKorrexProefpers.jpg

Het opbouwen van de pagina’s is dan nog een heel werk. Een heel precies werk. De letters vallen gemakkelijk om, ook als ze goed opgebonden zijn. Vervolgens moet de tekst goed op het papier gepositioneerd worden. Dat is waar voor de marges aan de zijkanten, boven en onderkant. Maar ook voor de ruimte tussen de twee tekstblokken.


 photo WP_20170222_004NederlandsDrukkerijMuseumEttenLeur.jpg

De grootte van de zetsels is afhankelijk van de grootte van de galei waar ze op opgeslagen lagen. Dat had misschien wel anders gekund maar dan had het ontwerp eerder gereed moeten zijn. Daarom moeten we de zetsels op de pers nog even opnieuw verdelen en eventueel weer opbinden en wegleggen om later te verwerken. Twee vrijwillewgers van het Nederlands Drukkerij Museum voeren alle werkzaamheden uit. Ik sta erbij kijk en weet hoe de teksten in elkaar zitten. Ik ben de vraagbaak.


 photo WP_20170222_005NederlandsDrukkerijMuseumEttenLeur.jpg


 photo WP_20170222_006NederlandsDrukkerijMuseumEttenLeur.jpg

Zowel bladzijde 1 en 8 als 3 en 6 zijn afgedrukt. De andere bladzijdes gaan op de achterkant volgen.


 photo WP_20170222_007NederlandsDrukkerijMuseumEttenLeur.jpg

De drukker in actie!


Koppermaandagprent

Binnenkort volgt er een mooiere foto.
De koppermaandagprent van dit jaar ligt in mijn werkplaats
onder bezwaar recht te worden.
Ik maakte vandaag een foto terwijl gereedschap de prent recht houdt.
De prent is van het Nederlands Drukkerij Museum.
Het ontwerp met een tekening van Fiep Westendorp is van
Wietske Lute. Heel mooi!

 photo WP_20170215_007KoppermaandagprentFiepWestendorpNederlandsDrukkerijMuseumWietskeLute.jpg

Aanleiding is de viering van de 100ste geboortedag van de beroemde en geliefde illustrator Fiep Westendorp. De prent is gemaakt door het Nederlands Drukkerij Museum dat de traditie van koppermaandag en de bijbehorende prent al weer jaren in ere houdt.


Prachtige handzetterij

Het Nederlands Drukkerij Museum heeft een mooie
collectie historische machines die in het museum, werkend,
te zien zijn. Echt een unieke belevenis.
Maar het mooiste deel van het museum vind ik
de handzetterij.
Heel compleet van inrichting en voorzien van alle kennis en kunde
die je maar kunt wensen in de vorm van de verantwoordelijke handzetter.
Vanochtend was ik er en maakte de volgende foto’s:

 photo WP_20170215_003.jpg

Hier is de handzetter aan het werk om mijn laatste stukken tekst, die net gecorrigeerd zijn, nog een keer af te drukken op een proefpers. Ik kan ze dan rustig nog een keer laten lezen voordat we volgende week de tekst definitief gaan drukken. Alle teksten voor mijn boek zijn dan gereed.


 photo WP_20170215_004.jpg

Hier zie je de zetbokken en kasten gevuld met allerlei lettertypes, interlinies, regletten, sluitstukken, clichés en wat je maar kunt bedenken. Tot aan perkament en een veer toe!


 photo WP_20170215_005.jpg

Vulwit, nog meer lettertypes, dresseergereedschap, te veel om op te noemen.


Creatieve Woensdag

Druk, sruk, druk, druk.
Maar op woensdag werk ik nog steeds rustig aan de tekst van mijn boek.
Bij het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur
Afgelopen week ben ik aan de laatste pagina toegekomen.
Met een beetje geluk is komende week de hele tekst gezet.
Dan kunnen we een proefdruk maken en de tekst gaan corrigeren.

 photo WP_20170201_001.jpg

Laatste blad van de kopij.


 photo WP_20170201_002.jpg

Deze galei is al bijna helemaal vol. Dit is denk ik nummer 4.


 photo WP_20170201_005.jpg

Dit is het begin van het einde.


Nederlands Drukkerij Museum en Koppermaandag

Deze week was ik wat vroeger dan anders bij het museum
en in de gelegenheid wat foto’s te maken van de
buitenkant van het museum.
Binnen was een kleine (maar fijne) ‘tentoonstelling’
met voorwerpen die met koppermaandag te maken hadden.
(Begrip koppermaandag mag je dan soms wel een beetje breed interpreteren).

 photo WP_20170125_003BrabantseBoerderijDieNederlandsDrukkerijMuseumHuisvest.jpg

Dit is het museum vanuit de tuin gezien.


 photo WP_20170125_004EenPersInDeVoortuin.jpg

U ziet het goed, in de tuin van het Nederlands Drukkerij Museum staat een pers. Prachtig toch!


 photo WP_20170125_005VoorbereidingenVoorTentoostellingFiepWestendorpInVolleGang.jpg

Binnen zijn de vrijwilligers met het bestuur druk doende de tentoonstelling over het werk van Fiep Westendorp voor te bereiden.


 photo WP_20170125_006AmelanderDienblad.jpg

Dit is een voorbeeld van drukwerk op hout van het het zogenaamde Amelander Dienblad. Dit is een relatiegeschenk van drukkerij Reclame nv. uit Rotterdam.

 photo WP_20170125_007AmelanderDienblad.jpg

Zoals deze informatie aangeeft is het een 5 kleuren offset.

 photo WP_20170125_013DrukkerijReclameNVRotterdam.jpg


 photo WP_20170125_008KoppermaandagRotterdamDeelgemeenteNoord.jpg

Koppermaandag geschenk uit 1997 van de Deelgemeente Noord in Rotterdam.


 photo WP_20170125_009Koppermaandag.jpg

Deze vind ik ook heel apart.

 photo WP_20170125_011Koppermaandag.jpg

Dus misschien was het plankje van hiervoor wel het deksel van de kist waarin deze fles zat?

 photo WP_20170125_012Koppermaandag.jpg


Creatieve Woensdag 02

Vandaag werd er in het Nederlands Drukkerij museum
druk gewerkt aan kerstkaarten.
Ik werkte er aan mijn boek.

 photo WP_20161214_001CeesSmoldersAanDeKerstkaart.jpg

Hier is de handzetter druk in de weer met een tekst voor een kerstkaart. De kaart ligt op de voorgrond


 photo WP_20161214_002Voortgang.jpg

Langzaam maar zeker maak ik vorderingen met mijn tekst. Het is de laatste tekst die ik moet zetten maar dat gaat nog wel even duren.


Sofadi folder

De proefpers die ik heb is een kleine pers van het merk Sofadi.
Via het Nederlands Drukkerij museum heb ik een folder gekregen
van dit merk, een Nederlandstalige folder!
Het merk is van orgine Frans.

 photo DSC_0916.jpg

Sofadi Showcard, de folder.


 photo DSC_0917CommercieleHandleiding.jpg

Onderdeel van de folder is een soort commerciele handleiding.


 photo DSC_0918kleinKM.jpg

Het model KM is de kleinste in de serie. Van deze proefpers heb ik een exemplaar.


 photo DSC_0919kleinKM.jpg

Vooral de foto’s zijn echt terug in de tijd. Prachtig hoe de toch wat ‘saaie’ apparaten aan de man (Letterlijk) gebracht worden.


 photo DSC_0920MiddelPL2.jpg


 photo DSC_0921MiddelGF.jpg


 photo DSC_0922Groot.jpg


 photo DSC_0923Toebehoren.jpg

De folder sluit af met een overzicht van de toebehoren. Eerlijkheid gebied te zeggen dat het systeem waarmee de letters kunnen worden gepositioneerd en de toebehoren, niet bij mijn pers aanwezig zijn. Daar pas ik zelf een mouw aan.


4 pagina’s van ‘Een spokende zwarte hond’ gedrukt vandaag

Het was vandaag weer Creatieve Woensdag.
Alleen de avondsessie viel uit door ziekte.
Maar de ochtend was daar niet minder
creatief en productief om.
Vier pagina’s van mijn boekje: ‘Een spokende zwarte hond met
eenen sleutel in den mond’ werden vanochtend gedrukt.
In kleine oplage bij het Nederlands Drukkerij Museum in Etten Leur.

 photo WP_20161207_001DeTekstIsNietLangMaarMoetWordenVerdeeldOverTweePaginas.jpg

De teksten van de verhalen zijn soms niet lang maar worden dan toch verdeeld over twee pagina’s. De witruimtes ga ik later nog opvullen met linosnedes of andere technieken.


 photo WP_20161207_002DeHandzetterHelptBijDePaginaOpbouw.jpg

De handzetter helpt bij het opbouwen van de pagina’s. Een riskant werkje dat de volle aandacht vraagt. Ik merk nu zelf, thuis, dat dit echt niet eenvoudig is.


 photo WP_20161207_003PaginaOpgebouwd.jpg

De pagina is opgebouwd.


 photo WP_20161207_004IkBenJanDeWijs.jpg

De eerste proefdruk met ‘IK BEN JAN DE WIJS’.


 photo WP_20161207_005ErIsIetsMisMetDeInktrollen.jpg

Maar de drukker is niet tevreden. De pers loopt niet goed. Het lijkt wel of er iets mis is met de inktrollen.


 photo WP_20161207_006ErIsIetsMisMetDeInktrollen.jpg

Dus dan ga je die schoonmaken of er zelfs uit halen.


 photo WP_20161207_007ErIsIetsMisMetDeInktrollen.jpg

Op de voorgrond de rollen die al schoongemaakt zijn.


 photo WP_20161207_008DePers.jpg

Dan maar even een ‘pasfoto’ van de pers tussendoor.


 photo WP_20161207_012NieuweTekstTouwtjeVerwijderen.jpg

Even later komt er een nieuwe tekst op de drukpers. Hier wordt het touwtjes dat de tekst bij elkaar houdt van het zetwerk weggehaald om de pagina goed op te kunnen bouwen.


 photo WP_20161207_013WeerEenPaginaOpgebouwd.jpg

Weer een nieuwe pagina opgebouwd.


 photo WP_20161207_014HandzetterEnDrukkerLossenProbleemOp.jpg

Er is een spatie onder de tekst geschoven. De handzetter helpt om de pagina goed te krijgen.


 photo WP_20161207_016DrukkerInActie.jpg

Drukker in actie.


 photo WP_20161207_017Tussenresultaat.jpg

Het tussenresultaat ligt te drogen.


 photo WP_20161207_018GedruktEnGereedVoorDistributie.jpg

Gedrukt en klaar voor distributie.


 photo WP_20161207_019HetColofonOpbouwen.jpg

De volgende pagina: het colofon, wordt opgebouwd.


Creatieve Woensdag 05

Het eerste drukwerk is gedaan.
Woensdagochtend ben ik in het Nederlands Drukkerij Museum
begonnen met de drukker aan het drukken van de teksten
die gereed zijn. We zijn begponnen met het op maat snijden
van het papier.

 photo WP_20161130_001ColorplanChinaWhiteGesneden.jpg

Het papier is Colorplan, China White. Ik heb hiervan 25 vel gekocht via Christiaan Janssen. Unembossed, 135 gsm 64×97 cm.


 photo WP_20161130_002DeBladspiegelDoornemenEnUitrekenen13CiceroInHetMidden.jpg

We zijn begonnen (nou ja, ik keek vooral mee) met het berekenen van de pagina lay-pout.


 photo WP_20161130_003DePaginaWordtOpgebouwdInHetMidden13Cicero.jpg

De teksten zijn 9 cicero en het wit tussen de teksten is 13 cicero. Voor het wit tussen de teksten nemen we groot zetwit die we op iedere pagina kunnen gebruiken. Het papier is iets groter dan een regulier A4 gesneden. Straks als alles gedrukt is, inclusief de lino’s en de boekjes zijn gebonden, snijden we ze schoon.


 photo WP_20161130_006DePaginaIsOpgebouwd.jpg

Zo wordt de pagina dan op de pers opgebouwd.


 photo WP_20161130_007HetDrukwerkIsMooiMaarDeSpelfoutenMoetenErNogUit.jpg

De eerste drukproeven zien er eigenlijk gelijk mooi uit. Er zitten alleen nog een paar tekstfouten in.


 photo WP_20161130_008SnelDeLaatsteFoutenHerstellen.jpg

Enthousiast wordt er direct ingegrepen. Dan kan het echte drukken beginnen.


 photo WP_20161130_009.jpg

De eerste pagina is af. De volgende pagina’s, zover dat nu kan, zijn komende week aan de beurt. Dan moet het zetwerk van de laatste tekst worden afgerond.