Pallieter van Felix Timmermans is bijna gereed

IMG_0743PallieterFelixTimmermansBoekenpers

Omdat ik druk bezig was met de omslagband van perkament heeft het werk aan Pallieter even stilgelegen. Al die tijd lag het boekblok in de groene leren band. Vandaag zijn de schutbladen bevestigd aan de boekband. Daarom zit de band nu in de pers om goed te drogen. Morgen is die vast gereed en zal ik het boek eruit halen.


Boekband voor Pallieter gereed

IMG_0687PallieterFelixTimmermansOmslagenGereedNuRuimteOpPlatTussenLeerOpvullen

Gisteren nog verder gewerkt aan de boekband voor Pallieter. Alle hoeken voorbereid en toen eerst de omslag aan de lange zijdes gemaakt en toen die van de korte zijdes. Hierdoor ontstaan er wel een ruimte tussen het leer. Als je daar zo het schutblad op aanbrengt dan blijf je de overgang van de plat naar het leer zien. Ik had nog stukken wit Zaansch Bord liggen en dat was net zo dik als het dunne geitenleer. Dus op maat gemaakt en ingeplakt.


IMG_0688PallieterFelixTimmermansDeBand

Zo gaat het boek er dan uit zien. Ik zit nog te denken over een etiket. Dat heb ik nog nooit eerder gedaan maar het is een methode om het boek te onderscheiden van andere boeken. Dus….


IMG_0694PallieterFelixRimmermansEvenPassenEnMeten

Dan nog even passen en meten. Ik vind het schutblad niet mooi als het zo buiten het boekblok uitsteekt. Dat ga ik dus nog wegsnijden voordat het boekblok definitief in de band wordt gelijmd.


Pallieter

Mijn versie van Pallieter van Felix Timmermans wordt een
eenvoudige bandzetter.
Het is al weer heel lang gelden dat ik een ‘gewoon’ boek
heb ingebonden zodat ik het zowat verleerd ben.
Daarom gewoon een bandzetter, wel met een leren band.

IMG_0673BasisVanDeBoekbandEvenPassenRondHetPallieterBoekblok

De vorige keer was ik gebleven bij het maken van de losse onderdelen van de boekband. Die heb ik nu in elkaar gezet en kan hem passen rond het boekblok. Eigenlijk was het beter geweest als het kraftpapier de volledige hoogte van de rug had bedekt.


IMG_0674PlattenMetKaphoekje

Aan de rugkant van de platten heb ik ronde hoekjes gemaakt. Volgens mij heten dat kaphoekjes. Die moeten het scharnieren van het leer vereenvoudigen.


 

IMG_0675DeBestePlaatsOpHetLeerZoeken

Even de beste plaats op het leer zoeken. Geit skiver om precies te zijn.


IMG_0676VoorbereidenImitatieRibben

Dit is de tweede keer dat ik een leren band maak. De eerste keer was dat onder begeleiding. Ook deze keer wil ik imitatie-ribben op de rug van het boek aanbrengen. Deze keer gebruik ik er kleine stukjes touw voor.


IMG_0677NogEvenMetenKraftPapierGadHeleHoogteMoetenBeslaan

Leer gesneden. Platten en rug afgetekend. Dan kan het lijmen beginnen.


IMG_0678ImitatieRibbenModelerenOpRugVanLerenBand

Zo gaan die imitatie ribben (valse ribben) er dan uitzien. Toch leuk om te zien.


IMG_0681LerenKapkeVoorbereidenBovenAanDeRugVanDeBand

Het kapje krijgt extra volume door een klein reepje grijsbord.


IMG_0682MooiHoekjeMakenAanLerenBand

Tijd om de omslag te gaan voorbereiden en vast te lijmen. Dan eventueel de opengevallen ruimte op de platten opvullen en dan kan de boekband aan het boekblok gezet worden. Spannend.


Pallieter is weer een stapje verder

Gisteren het boekblok schoon gesneden.
Een kleur van leeslint gekozen en dat aangebracht.
Kapitaalbandjes aangebracht.
Schutbladen nogmaals op maat gemaakt en op boekblok gelijmd.
Gaas aan schutblad gelijmd.

IMG_0665PallieterFelixTimmermansUitzoekenLeeslint

De kleur van het leeslint moet zowel bij het schutblad als bij het leer van de band passen. Dat is niet eenvoudig want het leer is groen en het schutblad blauw.


IMG_0666PallieterFelixTimmermansRestjesNaHetSchoonsnijdenBoekblok

Het schoonsnijden van een boekblok vind ik altijd een magisch moment. Daarvoor heb je een stapel papier waar het moeilijk doorheen gaan is. Na het snijden is er dan ineens een perfect boekblok waar alle pagina’s zichtbaar in zijn. Hier zie je de drie stukken die er af gesneden zijn.


IMG_0667PallieterFelixTimmermansSchoongesnedenBoekblok

Dit is dan het ‘kale’ boekblok.


IMG_0668PallieterFelixTimmermansSchutbladGeplaktOpBoekblok

Kapitaalband, leeslint en schutblad aangebracht. Nu kan ik aan de band beginnen.


IMG_0669PallieterFelixTimmermansAlleOnderdelenBoekbandOpmaatBehalveHetLeer

Dit zijn alle grotere onderdelen, op het leer na (platten en rug uit grijsbord en kraftpapier). Ze zijn allemaal op maat gesneden. De volgende stap is om dit verder in elkaar te zetten. Dit is de eerste keer dat ik een leren band, zelfstandig in elkaar zet. Dus nu eerst de aantekeningen van de workshop nog eens doornemen.


Pallieter

Vandaag heb ik nog even gewerkt aan mijn exemplaar van Pallieter.
Nadat ik het boek uit de boekenpers heb gehaald heb ik een stuk
gaas op de rug gelijmd. Dit gaas is straks het echte verband
tussen de band en het boekblok.
Daarnaast heb ik papier uitgezocht voor het schutblad en
dat vast op maat gemaakt.
Als het gaas goed gedroogd is kan ik het boekblok later
deze week op maat snijden en het schutblad bevestigen.
Het schutblad is een Italiaanse schutblad. Heel klassiek.
Ik heb er voor gezorgd dar de afbeelding op het papier
zowel vooraan als achterin het boek met hetzelfde detail
begint: links en bovenaan.

IMG_0658ItaliaanseSchutbladenVoorPallieter

De twee schutbladen.


Pallieter

IMG_0642FelixRimmermansPallieterPagina48Ster

Pagina 48 en 48* van Pallieter door Felix Timmermans. Deze uitgave in van Atelier de Ganzenweide in losse katernen. Een (deel van een) katern met een inbindinstructie en één deel van een katern met pagina 48*. Deze worden allemaal meegebonden.


IMG_0643FelixTimmermansPallieterGenaaid
Het boekblok is genaaid. Je kunt zien dat de eerste pagina van het boek de inbindinstructie (aanwijzingen worden ze genoemd door Rob Koch)  is.


IMG_0644felixTimmermansPallieterInDeBoekenpers

Het boek zit in de boekenpers en de rug is ingelijmd. Morgen ga ik dan het gaas op de rug aanbrengen en kan ik aan de band beginnen. Dan moet ik ook nog eens nadenken over het schutblad. De boekband wordt groen leer.


Naaien Pallieter voorbereiden

IMG_0628Pallieter

Gisteren ben ik begonnen met het voorbereiden van het naaien van de losse katernen van Pallieter tot een boekblok. Daarbij kwam ik op pagina’s die ik nog niet eerder gezien had. Zoals deze.Netheland, interessante term (de landelijke omgeving met het wijde land langs de rivier De Nethe).


IMG_0629Pallieter

Ik ben begonnen de katernen voor te prikken zodat het naaien straks eenvoudiger verloopt. Daarbij gebruik ik deze naaimal of prikmal.


IMG_0630Pallieter

De volgende keer kan het naaien beginnen.


Pallieter van Felix Timmermans

Het boek heb ik nog nooit gelezen maar de naam
van het boek en de schrijver zijn bekend.
Atelier de Ganzenweide heeft het nu in losse katernen uitgebracht.
Gisteren heb ik de katernen eens rustig bekeken en de aanwijzingen
voor de boekbinder doorgenomen.

IMG_0622PallieterMetAanwijzingen

Bij de tekst zit eigenlijk altijd ook een katern met blanco papier. Mooi om aan het begin en/of einde van de tekst toe te voegen.


IMG_0623PallieterDoorFelixTimmermans

Maar met deze versie van Pallieter van Felix Timmermans is meer aan de hand. Ooit is dit boek verschenen met één pagina die ontbrak. Rob Koch heeft dit in deze versie meteen gerepareerd maar op zo’n manier dat dit wel zichtbaar blijft.


IMG_0624PallieterKaternMetPag48En48Ster

In deze versie zit zowel een pagina 48 als een pagina 48 met * en een pagina 49.


IMG_0625PallieterDeKaternenOpVolgorde

Dus ik heb de aanwijzingen bekeken en een enkel katern losgesneden en die in de volgorde geplaatst die mij aanspreekt.


Mijn versie van Pallieter zal deze indeling volgen:

1. Aanwijzingen voor de binder (met ingeplakt vel)
2. Half blanco katern
3. Intro
4. Katern 1
5. …
6. Katern dat eindigt met pagina 48
7. Minikatern met pagina 48*
8. …
9. Laatste katern met tekst
10 Half blanco katern

Dus ik neem de ‘Aanwijzingen voor de binder’ op in mijn exemplaar.
Op de lege pagina heb ik het bedrukte vel geplakt dat Rob Koch
ter identificatie van de stapel katernen heeft gemaakt.

IMG_0626PallieterIngelijmdVel

De aanwijzingen en dit inplakvel horen natuurlijk niet bij het verhaal van Felix Timmermans maar wel bij mijn versie.


IMG_0627PallieterDeKaternen

Tijd om dit eens te gaan inbinden. Over de band loop ik nog na te denken.


Pallieter

Pallieter is een roman uit 1916 van de Vlaamse auteur Felix Timmermans uit Lier. De gelijknamige hoofdpersoon is Timmersmans’ bekendste creatie. Hij is een levensgenieter.

IMG_0579FelixTimmermansPallieterInLosseKaternen

De stapel losse katernen van Pallieter door Felix Timmermans.


Vandaag ontving ik mijn exemplaar van het boek Pallieter
dat door Atelier De Ganzenweide dit jaar is uitgebracht
in losse katernen.
Om zelf in te binden.

Wikipedia schrijft er het volgende over:

Met de roman drukte Timmermans, na een zware geestelijke crisis, zijn vreugde om een vernieuwd levensinzicht uit. Deze lofzang op de natuur en de ongeremde levensvreugde is een meesterwerk voor alle tijden. Volgens Timmermans zit er in iedereen een zogenaamde “ongeschonden mens”, een blauwdruk, die tijdens de groei naar volwassenheid stilaan bedolven raakt onder opvoedkundige regeltjes, religieuze dreigingen en andere vervuiling. Pallieter maakt komaf met het teveel aan vervuilingen om zo de ongeschonden blauwdruk, de schone mens, weer terug te halen.

 

De in 1921 verschenen tiende druk van de roman was het eerste door Anton Pieck geïllustreerde boek.

 

Pallieter is een symbool geworden van het Vlaamse volk, hoewel Timmermans hem niet als symbool bedoeld had.

Ook de website van Atelier de Ganzenweide verteld nog wat feiten
over de totstandkoming van deze uitgave (gedeelte):

Al een aantal jaren krijg ik verzoeken van Belgische handboekbinders om de roman Pallieter, geschreven door Felix Timmemans (1886-1947) eens uit te geven in katernen.

 

Het is een heerlijk boek, door Frederik van Eeden omschreven als “Het lekkerste, smeuïgste, smakelijkste Vlaamsch-Nederlands dat ooit geschreven is”.

 

Wel, het komt er nu dan eindelijk van, het is een groot plezier geweest hieraan te werken.

 

In 1916 verscheen de eerste druk van Pallieter bij uitgeverij P.N. van Kampen & Zoon te Amsterdam; daarvoor waren al hoofdstukken gepubliceerd in het tijdschrift De Nieuwe Gids.

 

Nadien zijn vele herdrukken, heruitgaven en vertalingen verschenen, niet alleen in het Nederlandse taalgebied, maar ook ver daar buiten, tot in Japan toe.

 

In 2016, honderd jaar na de geboorte van Pallieter verscheen bij uitgeverij Polis een kritische editie (vijfenveertigste druk), bezorgd door Wendy Lemmens en Kevin Absillis, beiden verbonden aan de afdeling Nederlandse letterkunde van de Universiteit Antwerpen. In deze editie zijn 86 tekstcorrecties (ingrepen) aangebracht.

Die uitgave bevat voorts een boeiend nawoord van Kevin Absillis en een uitgebreide verantwoording van beide bezorgers. Graag raad ik lezing van deze toevoegingen aan.

 

Nu geeft ook Atelier De Ganzenweide een editie uit, vanzelfsprekend in losse katernen.

 

Wij hebben zoveel mogelijk de opmaak van de eerste druk gevolgd, qua zetspiegel/witmarges, woord- en regelafbreking, interpunctie en typografie; de gebruikte letter is de Hollandse Mediæval uit 1912 van Sjoerd de Roos. We hebben hierbij de oorspronkelijke spelling overgenomen met zijn non-conformistische idioom en inconsistente weergaven van namen, accenttekens en hoofdletters, en de weergave van het Lierse dialect.

Bovengenoemde 86 ingrepen van Wendy Lemmens en Kevin Abslillis hebben wij alle met hun beider toestemming overgenomen.

 

In 2015 verwierf het Stadsarchief van Lier (de stad van Felix Timmermans) een unieke verzameling publicaties van en over Felix Timmermans.

 

Een interessant artikel hierover verscheen in de Gazet van Antwerpen.

 

Belangrijk onderwerp in dit artikel is een omissie tijdens het drukproces, er werd een hele pagina (de beoogde pagina 49) overgeslagen. Het boek verscheen dus met een hiaat. Later is die pagina alsnog gedrukt als pagina 48* en konden de bezitters van die uitgave deze pagina inlijmen.

 

Op verzoek van Felix Timmermans-liefhebbers en handboekbinders hebben wij ook die bewuste pagina overgeslagen, maar wel los bijgeleverd bij de katernen als pagina 48*, die kan je dus mooi, net als in het origineel, invoegen.