Gelezen

Een paar weken terug ging ik een aantal sites af van margedrukkers
in Nederland. Gewoon om rond te neuzen.
Zo kwam ik ook op de site van Uitgeverij Vleugels.
Mijn aandacht werd getrokken naar een boek uit de Franse Reeks.
Nu ben ik niet zo francofoon ingesteld maar de samenvatting
van een van de verhalen (achteraf bleek, het eerste verhaal)
sprak me erg aan.
Van Boris Vian had ik nog nooit gehoord.
Ik kocht via het internet het boekje:
Boris Vian, De man die van het Empire State Building sprong en andere verhalen.

wp_20161108_001borisviandemandievanhetempirestatebuildingsprongenandereverhalenmargedrukkervleugels

Boris Vian, De man die van het Empire State Building sprong en andere verhalen. Uitgeverij Vleugels. Zaterdag zag ik hen nog op de Boekkunstbeurs in Leiden.


Het is een hele aparte bundel met verhalen.
Ik kende de man helemaal niet.

Wikipedia, die kent hem wel:

Boris Paul Vian (Ville-d’Avray, 10 maart 1920 – nabij Parijs, 23 juni 1959) was een Frans schrijver, ingenieur, dichter, chansonnier en jazztrompettist. Hij heeft ook onder het pseudoniem Vernon Sullivan gepubliceerd.

Als je zijn verhalen leest komt een term als surrealistisch in je op.
Het openingsverhaal vertelt van een man die van de Empire State Building
afspringt en tijdens zijn val tijd heeft om binnen te kijken.
Dan vliegt hij op etage 17 naar binnen.
Later maakt hij de vlucht nog een keer maar nu om door te blijven vliegen.

Het boek begint met een verhaal dat nog vrij luchtig is,
maar de sfeer wordt steeds donkerder. Tot aardedonker.
Dood, verderf, zinloosheid,….

Tegelijkertijd wordt je getroffen door de gebeurtenissen met
alledaagse voorwerpen en de vervreemdende sfeer die dit oproept.
Een klein voorbeeld:

Pagina 130:

Het bed begon als een kat aan de vloer te krabben, door zijn poten te kromnmen en daarna achtereenvolgens licht op te tillen en met een zekere regelmaat heen en weer te wippen. Hat parket zou morgen hellemaal beschadigd zijn en de poten zakten er langzaam in weg.
Om dat tegen te gaan ging Andre eerst staan en daarna op de grond liggen. Steeds als het bed een poot optilde, schoof hij er gauw een oude schoen onder…..

Hoe dan ook als je er aan begint dan wil je het uitlezen.
Dat is voor mij het ultime kenmerk van een goed boek (en goede vertaling).

Ook in de Volkskrant was er aandacht voor het boek.
Wineke de Boer schreef in Sir Edmund op 29 oktober 2016 het volgende:

wp_20161108_003winekedeboervolkskrantsiredmund29oktober2016-01kop

wp_20161108_003winekedeboervolkskrantsiredmund29oktober2016-02kollom1

wp_20161108_003winekedeboervolkskrantsiredmund29oktober2016-03kollom2

wp_20161108_003winekedeboervolkskrantsiredmund29oktober2016-04overzicht


Het boek is van een kleine drukkerij maar er is behoorlijk
hard gewerkt om dit boek voor elkaar te krijgen.
Dat zie je bijvoorbeeld aan het Colofon:

wp_20161108_004borisviancolofon

Vertaling: Kiki Coumans, tekstredactie: Mieke Peeters, vormgeving: Marc Vleugels, drukwerk: Drukkerij Econoom en inbinden: Boekbinderij M. van den Berg.


Enorm boek

Al een tijd terug kost ik een enorm boek:
enorm groot;
enorm interessant;
enorm oud (althans het origineel dat stamt uit 1705);
enorm mooi:

Maria Sibylla Merian
Metamorphosis insectorum Surinamensium
of ‘Verandering der Surinaamsche insecten’, 1705.

 photo WP_20161107_001MariaSibyllaMerianMetamorphosisInsectorumSurinamensiumVeranderingDerSurinaamscheInsecten1705.jpg

Hier staat het boek regen de kast. Het boek zit in een stevige doos.


Voor degene die beter het belang van het boek en van de schilderes
wil begrijpen de volgende toelichting:

Wikipedia:

Anna Maria Sibylla Merian (Frankfurt am Main, 2 april 1647 – Amsterdam, 13 januari 1717) was een Duitse kunstenares en entomologe die planten en insecten bestudeerde en daar gedetailleerde tekeningen van vervaardigde.
In haar publicaties gebruikte zij zelf nooit haar eerste naam Anna.
Haar observaties en documentatie van de metamorfose van rupsen tot vlinders zijn een belangrijke, zij het niet algemeen bekende bijdrage aan de entomologie.
Zij was voor zover bekend de eerste die de insecten tekende samen met de plant waar ze op gedijden.

 photo MariaSibyllaMerianMetamorphosisInsectorumSurinamensiumPlateLX.jpg

Maria Sibylla Merian, Metamorphosis insectorum Surinamensium, Plate LX. Dit is de 60ste en laatste plaat uit de gedigitaliseerde versie van de Nederlandse versie van het boek uit 1705.


Vervolg van Wikipedia:

In 1699 maakte Merian op 52-jarige leeftijd een reis naar Suriname samen met haar jongste dochter, Dorothea Maria Graff.
De bootreis duurde in die tijd twee maanden.
Vanuit de hoofdstad Paramaribo trokken de vrouwen in diverse excursies het binnenland in.
Merian documenteerde alles wat ze over de metamorfose van tropische insecten kon ontdekken en maakte een groot aantal tekeningen en aquarellen.
In 1701 werd ze echter ziek- wellicht had ze malaria opgelopen – en moest naar huis terugkeren samen met haar dochter.
Het was ook belangrijk om snel huiswaarts te keren omdat een oorlog tussen de Nederlanden, Engeland en Frankrijk dreigde uit te breken die het zeeverkeer voor een groot deel stil zou leggen.
Merian nam volgens de passagierslijst van het koopvaardijschip De Vrede waar ze op voeren ook “een Indianin” mee naar Nederland.
Het was in die tijd niet ongewoon om een inheemse bediende mee terug te nemen naar het thuisland.
Waarschijnlijk deed ze dit omdat zij in Amsterdam nog gebruik wilde maken van de kennis van deze vrouw voor haar Surinaamse Insectenboek.

Haar tekeningen en schetsen dienden nu als bron voor een prachtwerk in groot formaat over de Surinaamse flora en fauna.
Met behulp van verschillende Amsterdamse kopergraveurs kon het boek na drie jaar hard werk in 1705 in Amsterdam verschijnen.
Haar hoofdwerk is getiteld: Metamorphosis insectorum Surinamensium.

Ze schreef in het voorwoord:

“In het maaken van dit Werk heb ik niet eigenbaatzugtig geweest, zullende vergenoegt zyn, wanneer maar myne gedaane onkosten wederom krijg; ik heb geen onkosten in het uitvoeren van dit Werk gespaart, maar heb de Plaaten door de beroemste Meesters doen snyden, en het beste Papier daartoe genoomen, op dat zo wel aan de Kenders der Kunst, als aan de Liefhebbers der Insecten en Planten plaisier en genoegen zoude geefen, gelyk ik my dan verblyden zal, wanneer ik hoore, dat ik mijn oogmerk berykt, en te gelyk genoegen gegeeven zal hebben.”

Er verscheen een Nederlandse (‘Verandering der Surinaamsche Insecten’) en een Latijnse editie.

 photo WP_20161107_002MariaSibyllaMerianMetamorphosisInsectorumSurinamensiumVeranderingDerSurinaamscheInsecten1705.jpg

Maria Sibylla Merian, Metamorphosis insectorum Surinamensium of ‘Verandering der Surinaamsche insecten’, 1705.


Letterproef

Voilgens Het Ideale Boek – Honderd jaar PRIVATE PRESS
in Nederland, 1910-2010,
wordt de identiteit van een private press bepaald
door een aantal elementen waarvan er enkele aanwezig moeten zijn.
Die elementen bevatten onder andere:
een algemeen doel, niet commerciele drijfveren, een eigen drukpers,
een specifielke eigen naam, een eigen vignet, een eigen lettertype
of de publicatie van een letterproef, handgemaakt papier, speciale inkt,
speciale tekstkeuze, exclusiviteit van teksten, een kleine oplage,
een getrouwe kring verzamelaars, speciale nadruk op vormgeving,…..

 photo WP_20161106_012HetIdealeBoek.jpg

Het citaat hierboven is van pagina 9. Het Ideale Boek – Honderd jaar PRIVATE PRESS
in Nederland, 1910-2010


Omdat ik geen eigen lettertype heb ga ik maar een Letterproef maken.
Dat helpt mij ook om vast te stellen welke letters precies
waar in de letterbak liggen.
Ik neem aan dat het typisch Nederlandse stramien is aangehouden maar
dat zie je pas goed als je de letter afdrukt.
Vandaag een eerste afdruk gemaakt van de vier regels,
een regel voor ieder deel van de letterbak.
Terwijl ik nog niet in staat ben de letters goed vast te zetten
op de pers viel me de eerste afdruk niet tegen.

 photo WP_20161106_011Letterproef.jpg

De decoratieve lijnen heb ik gisteren op de Boekkunstbeurs gekocht. Hoofdletter B en C zijn omgevallen en de twee lijnen direct naast de letters horen er niet in thuis.


Boekkunstbeurs in Leiden

Ieder jaar organiseren Drukwerk in de Marge en Stichting
Handboekbinden de Boekkunstbeurs in Leiden. In de Pieterskerk.

De leden van Drukwerk in de Marge zijn drukkers die uit hobby
drukwerk verzorgen. Van boeken, kaarten, etsen, linosnedes,
tot literaire uitgaven. Dit jaar was er ook iemand met papieren
sierraden maar dat is iemand met fascinatie voor papier,
niet noodzakelijk een lid van Drukwerk in de Marge.

De leden van de Stichting Handboekbinen, binden, zoals de naam al zegt,
met de hand boeken in. Soms heel creatieve bindingen, soms heel
traditionele middeleeuwse bindingen.

De exposanten zijn mnaast leden van de twee organisaties vooral ook
leveranciers van papier (al dan niet handgeschept), leer,
gereedschap en kleine werktuigen.
Dus ben ik weer thuis gekomen met allerlei moois.
In willekeurige volgorde:

 photo WP_20161106_001InterliniesReglettenEnLijntjes.jpg

Interlinies, regletten en decoratieve lijntjes. Gebruikt, gekocht van een collega drukker.


 photo WP_20161106_002MultatuliHetGebedVanEenOnwetende.jpg

Twee drukwerkjes van Enkidu-pers uit Philippine. Dit boekje is uit 1995: Multatuli, Het gebed van den onwetende.


 photo WP_20161106_003MultatuliMonumentVoorTIne.jpg

De foto’s zijn vanochtend gemaakt toen nog niet iedereen op was. Boekje gemaakt bij de gelegenheid van de tentoonstelling: Monument voor Tine. De tentoonstelling opende op 4 maart 2000 in Multatuli Museum in Den Haag. Enkidu-pers. Multatuli, Monument voor Tine.


Ieder jaar is er ook een beursuitgave. Een meer of minder
bekende schrijver wordt gevraagd een kort verhaal te schrijven.
Soms wordt het verhaal voorzien van illustraties.
Iedere bezoeker ontvangt een versie van het verhaal en verschillende
leden van Drukwerk in de Marge ontwerpen en maken een omslag.
Ook dit jaar waren er dus meerdere omslagen om uit te kiezen.
In koos de omslag van Pluuspers.
Een medewerkster van Stichting Handboekbinden bedenkt dan een
binswijze en maakt een instructie.
Gedurende de manifestatie kan men het boekje onder begeleiding inbinden.
Vandaag zal de schrijver aanwezig zijn om het werk te ondertekenen.

 photo WP_20161106_004WouterKlootwijkHetHoutenWoord.jpg

Wouter Klootwijk, Het houten woord. Mijn ingebonden versie. Een leuke bindwijze met een stokje op de rug van het katern. De tekst is gezet met Sabon en Gill Sans.


 photo WP_20161106_005EricGillEenVerhandelingOverTypografie.jpg

Eric Gill, Verhandeling over Typologie. Dit is een Nederlandse vertaling van An Essay on Typography.


 photo WP_20161106_006OmarKhayyamGenootschapJaarboek7.jpg

Omar Khayyam Genootschap, Jaarboek 7, uitgegeven door Avalon Pers in 2015 bij de gelegenheid van het 25 jaar bestaan van het Omar Khayyam Genootschap.


 photo WP_20161106_007OmarKhayyamGenootschapJaarboek7.jpg

Omar Khayyam is (Wikipedia) geboren 18 mei 1048 en overleed op 4 december 1123 (aangenomen data), werd geboren in Nisjapoer in de streek Khorasan van Perzië (nu Iran) en was een Perzisch wiskundige, astronoom, filosoof, schrijver en dichter. Van Omar Khayyam wordt beweerd dat hij duizend vierregelige verzen schreef. In het Westen kreeg hij in de negentiende eeuw grote bekendheid door een kleine selectie daaruit, die door Edward FitzGerald op eigenzinnige wijze naar het Engels vertaald werd onder de titel “The Rubáiyát of Omar Khayyám” (1859).


 photo WP_20161106_008HosseinBehzad.jpg

Illustratie door Hossein Behzad.


Wikipedia:

Hossein Behzad 1894 – 13 October 1968, vooraanstaand Iraans schilder die de kunst van miniatuurschilderen oppakte om niet te laten verdwijnen.

 photo WP_20161106_009HosseinBehzad.jpg

Illustratie door Hossein Behzad.


 photo WP_20161106_010OmarKhayyamGenootschapOmarKhayyamGaramondHahnemuhleVelatoAvorioBinderijVanDijkFrontispiceHosseinBehzad.jpg

Colofon van Jaarboek 7: Avalon Pers (Jan Keijser).


Dat lijkt me weer heel wat stof tot nadenken.

Creatieve woensdag

Na de ochtendsessie volgt dan de avondsessie.
Linosnijden.
De letter H.

De eerste serie linos, op de juiste maat, zijn nu gesneden.
Volgende week ga ik daar een proefafdruk van maken.

 photo WP_20161102_003FloraalMotief.jpg

Gisteren ben ik begonnen met de laatste uit de serie van die linos die samen een driekleuren afbeelding moeten gaan vormen. Het ontwerp is misschien iets te iel.


 photo WP_20161102_004EenBeginIsGemaakt.jpg

Hier is al wat gesneden. Het eind van de avond was niet zo’n succes. Toen ik rond 22:00 uur naar huis wilde met de NS, vond er op/na Tilburg Universiteit een aanrijding plaats met een persoon. Het leek mee te vallen: verbrijzelde arm. Maar ik was pas om 00:30 uur thuis. Bijn 2 uur opgesloten gezeten in een trein waar ook nog eens een tijd het licht uitging en waarbij bij aankomst in Breda eerst de deuren niet open wilden. Weer een goede week voor de NS (vanavond 8 minuten vertraging).


 photo WP_20161102_005ZoGoedAlsAf.jpg

Zo goed als gereed.


 photo WP_20161102_007DeLetterH.jpg


 photo WP_20161102_008DrukVolgordeVanBovenNaarBeneden.jpg

In volgorde van drukken (en kleur). Van boven naar beneden. Ik vind ze zonder inkt al mooi.


Creatieve Woensdag

Ook deze week was de woensdag weer creatief.
In de ochtend het corrigeren van het handzetwerk.
De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat het mijn leermeester is
die de correcties in de tekst uitvoert.
Ik ben hierbij de aangever.

 photo WP_20161102_001TekstCorrigerenBlijftEenHeelWerk.jpg

De tekst. Moeilijkheid hierbij is dat er wel 4 lettertypes worden gebruikt in de verschillende teksten.


 photo WP_20161102_002CeesSmolders.jpg

Hier gebeurt het echte werk. De teksten zijn nu allemaal gecorrigeerd. Volgende week kan ik verder met het zetten en kan ik een eerste instructie aan de drukker gaan geven om de teksten gedrukt te krijgen. Intussen hoop ik dat het papier dat ik hiervoor besteld heb snel geleverd wordt.



Jaar van het boek

In het jaar van het boek zijn er allerlei activiteiten
en publicaties van boeken en boekjes.
Echt een feest van het boek.
Zo kocht ik pas geleden een klein boekje waarin PostNL
een aantal boeken en hun schrijvers even kort in het licht zet
en hun boeken via postzegels.
Eenvoudig maar leuk idee.

 photo WP_20161101_001JaarVanHetBoek-Kaft.jpg

Persoonlijk vind ik de omslag van het boekje niet mooi: de tekst ‘Jaar van het boek’ is een beetje in een hoekje gedrukt en is daardoor minder leesbaar. Dan is het logo van PostNL geen sierraad voor de omslag.


 photo WP_20161101_002JaarVanHetBoek-WerkmanWolkers.jpg

Voorbeeld van een pagina met twee postzegels. Op deze manier komen werken van Jan Wolkers (Turks Fruit), Hendrik Werkman (Chassidische legenden), Karel van Mander (Het Schilder-boeck), Anne Frank (Het Achterhuis), H. de Roos (De Schippers van de Kameleon), Herman Gorter (Mei), B. de Spinoza (Opera posthuma met Ethica), Jac P. Thijsse (Zomer), Jacob van Maerlant (Der naturen bloeme) en Max Euwe (Oom Jan leert zijn neefje schaken) aan de orde.


De letterbak is onthuld

Eerder dit jaar kocht ik twee letterbakken.
Ze bevatten loden letters van het lettertype Gill, 12 punts.
Ik was er nog niet eerder aan toe gekomen de letterbakken
uit het plastic te halen.
Vandaag is de eerste bak geinstalleerd en uit het plastic gehaald.

 photo WP_20161030_002MijnLetterbakGill.jpg

Mijn letterbak met het lettertype Gill, 12 punts. De letterbak bestaat uit 4 groepen, althans dat is zoals ik het nu even indeel. Meestal liggen de hoofdletters linksboven, cijfers rechtsboven en de kleine letters en spaties onder rechts en links. Om uit te zoeken hoe de letters in deze bak liggen heb ik 4 regels met de hand gezet. Een regel voor ieder deel van de letterbak. Dat ga ik dan eerst eens afdrukken om goed te kunnen zien wat waar ligt. Daarna ga ik de tweede letterbak eens uit het plastic halen om daarvan ook te zien wat er precies in zit. Die bak is maar deels gevuld.


 photo WP_20161030_004MijnLettersGill.jpg

De vier regels met de letters in de volgorde van de letterbak. Zoals je ziet zijn sommige van de letters nog nooit gebruikt om af te drukken.


De bok is gereed

Gistermiddag nog even gewerkt aan de bok.
De bok is niet zo zwaar maar wel onhandig groot.
Maar als hij straks helemaal staat maakt dat niet meer uit.

 photo WP_20161029_003EenOpstaandRandjeGemaaktAanHetBlad.jpg

Ik heb nog een opstaand randje aan de voorkant aangebracht. Dan kan de letterbak er straks niet afglijden.


 photo WP_20161029_006EvenDeLetterbakPassen.jpg

Even de letterbak passen. Zoals je op deze foto ook kunt zien zijn de poten verder verstevigd door ze aan elkaar te maken. Zowel rechts, links als aan de achterkant.


 photo WP_20161029_007Zo komtDeBokTeStaan.jpg

Zo komt hij dan in de nis te staan. De proefpers op zijn tafeltje past er precies onder. Nu moet ik alleen de letterbak er nog op zetten en dan kan ik de letters gaan inventrariseren. Private Press de Argusvlinder kan bijna beginnen.


De bok staat op zijn poten

Gisteravond heb ik nog even aan mijn bok gewerkt.
Het wordt een soort lessenaar waarop ik 1 letterkast
kan leggen. De letterkast moet dan op werkhoogte liggen
en de tafel met de proefpers moet onder de lessenaar passen.
De poten waren al gezaagd.
Wat een beetje tegenvalt is dat de steigerplanken
wel heel erg krom zijn. Maar het is gelukt.
Ik heb, net als alle andere verbindingen, de houten delen
aan elkaar gelijmd en met spijkers vast getimmerd.

wp_20161027_002

Houtlijm tegen het blad en de draagconstructie.


wp_20161027_003

Vervolgens timmer ik de poot aan het blad en aan de draagconstructie.


wp_20161027_004

Hier zie je de eerste twee poten aan het blad vast zitten. Bij de volgende twee poten zal ik de afwerking pas later kunnen uitvoeren. De lijm moet eerst droog zijn.


wp_20161027_005

De bok staat. De twee rechtse poten (die op de voorgrond van de foto) zitten hier nog niet aan de lessenaar vast. Dat is gisteravond nog wel gebeurd. Morgen wil ik dan nog extra versteviging aanbrengen tussen de poten onderling.


De poten voor de bok zijn gezaagd

Het idee is dat de bok schuin oploopt
uit twee steigerplanken ga ik de vier poten zagen die er voor
moeten zorgen dat het gewenste effect wordt bereikt.
Bovendien moet mijn proefpers er onder te rijden zijn.

Door onderhoud kan ik de foto’s niet uploaden naar Photobucket.
Update 27/10/2016:

 photo WP_20161026_002SteigerplankenZijnNietHelemaalRechtAfgezaagd.jpg

De steigerplanken zijn niet helemaal recht afgezaagd. Dus daar moet eerst wat aan gedaan worden. Gelukkig zijn de planken lang genoeg.


 photo WP_20161026_003TweSteigerplankenNaastElkaarNietHelemaalRecht.jpg


 photo WP_20161026_004RechteHoekAfgetekendopEenVanDeSteigerplanken.jpg

Zo gaat dat mooi recht worden.


 photo WP_20161026_005BeideSteigerplankenTegelijkAfgemetenOmZeZoveelMogelijkGelijkTeKrijgen.jpg

Dan teken ik de twee planken tegelijk af. Iedere plank levert een kleine en een grote poot op (en dan blijft er nog een stukje over).


 photo WP_20161026_006RestEindVormtHogePoot.jpg

Dus van de eerste plank is de korte poot gelijk goed op maat maar moet ik de langste nog op maat zagen. Bij de tweede plank is dat precies omgekeerd.


 photo WP_20161026_007ZaterdagKunnenDePotenGemobnteerdWorden.jpg

De vier poten zijn gereed. Eens gaan kijken of ik er vanavond nog iets aan kan doen.


Turcksche boucken

Toen ik pas in Meermanno was zag ik in de winkel een mooi
boek te koop:
Arnoud Vrolijk, Jan Schmidt en Karin Scheper, Turcksche Boucken, De oosterse verzameling van Levinus Warner, Nederlands diplomaat in zeventiende-eeuws Istanbul.

 photo WP_20161022_001ArnoudVrolijkJanSchmidtKarinScheperTurckscheBouckenDeOosterseVerzamelingVanLevinusWarnerNederlandsdiplomaatInZeventiende-eeuwsIstanbul.jpg

Turcksche Boucken, De oosterse verzameling van Levinus Warner.


Dat kon ik niet laten liggen en ik heb het net uit.

Levinus Warner is een van oorsprong Duits geleerde die een belanngrijk
deel van zijn opleiding in Leiden genoot.
In 1638 meldt Levinus Warner zich in Leiden.
Naast Latijn en Grieks kreeg hij ook onderwijs in Hebreeuws,
Arabisch, Syrisch, Aramees en Perzisch.
Het niveau van al die talen is onduidelijk.
Al in Nederland kocht Levinus Warner zijn eerste oosterse handschrift.

Later als hij als Nederlands ambassadeur is aangesteld zal hij met
het verzamelen van manuscripten doorgaan.
Zijn omvangrijke bibliotheek (38 meter plankruimte)
laat hij bij zijn overlijden na aan de Universiteit van Leiden.
Daar is zijn verzameling nog steeds een belangrijk deel
van de collectie.

Het grootste deel van de verzameling van Levinus Warner wordt gevormd
door handschriften in het Arabisch – de cultuurtaal van de Islamitische wereld.
Handschriften in het Perzisch vormden ook een groot deel –
Perzisch de literaire taal in het oostelijke deel van de Middellandse Zee gebied
(de Levant), gevolgd door teksten in het Osmaans-Turks (de bestuurstaal).

Turcksche Boucken verschijnt bij de tentoonstelling in Meermanno
met dezelfde naam die loopt van december 2012 tot maart 2013.
Een hoofdstuk ‘Het maken van boeken’, geschreven door Karin Scheper
staat stil bij aspecten die nog niet goed onderzocht zijn.
Leuk is dat ze dit recht probeert te zetten in een boek van haar hand
dat in 2015 verscheen. Dat was ik toevallig ook al aan het lezen:

 photo WP_20161022_002KarinScheperTheTechniqueOfIslamicBookbindingMethodsMaterialsAndRegionalVarieties.jpg

Karin Scheper, The Technique of Islamic Bookbinding – Methods, Materials and Regional Varieties. Een prachtig boek maar wel een tikkeltje moeilijker dan het makkelijk te lezen boek over Levinus Warner.


Bok

Een tijdje terug heb ik twee letterbakken met loden letters gekocht.
Voor mijn eigen private press.
Kort daarvoor kocht ik een proefpers. Daar heb ik een tijdje terug
een tafel voor gemaakt.
Nu nog een oplossing voor de letterbak.
Inderdaad, letterbak. Want een van de twee bakken is slechts voor
een deel gevuld. Die ga ik samenvoegen.
Het lettertype is Gill, een letter ontworpen door Eric Gill.

Wikipedia:

Arthur Eric Rowton Gill (22 februari 1882 – 17 november 1940) was een Engelse beeldhouwer, letterontwerper en ontwerper van uithangborden.

Leven en werk

Gill werd geboren in Brighton. De familie Gill verhuisde in 1897 naar Chichester, waar hij de Technical and Art School bezocht. In 1900 startte hij in Londen een praktijkopleiding architectuur bij W.D. Caroe. Hij bezocht ’s avonds een opleiding tot steenbeeldhouwer aan het Westminster Technical Institute en een opleiding kalligrafie aan de Central School of Arts and Crafts.

Gill werd in deze periode sterk beïnvloed door Edward Johnston, de ‘vader’ van de moderne kalligrafie en schepper van de belettering van de London Underground. In 1903 stopte Gill zijn studie architectuur en begon zijn carrière als letterontwerper en beeldhouwer.

Ontwerper

Gill was ontwerper voor de Golden Cockerel Press en runde samen met zijn zwager een eigen drukkerij, Hague & Gill.

Zijn bekendste letterontwerpen zijn door Monotype gefabriceerd, maar Gill ontwierp ook speciaal voor drukkerijen.
Het lettertype Gill Sans is zijn beroemdste creatie, en is sterk geïnspireerd op de London Transport belettering van zijn meester Johnston. Andere bekende lettertypes van Gill zijn Perpetua en Joanna.

Nu heb ik het volgende idee.
Ik maak een soort lessenaar. Groot genoeg om de letterbak te dragen.
Ik maak hem iets hoger dan het tafeltje en de proefpers.
Als ik ze dan niet gebruik nemen ze samen de plaats van 1 in.

Gisteren even hout gehaald en vandaag begonnen met het blad.
Dat is inmiddels gereed. De poten moeten er nog onder.
Hopelijk heb ik daar zaterdag tijd voor zodat ik aan mijn
eerste drukwerk kan gaan beginnen: een soort letterproef.

Vanavond laat Photobucket het afweten.
Zij hosten mijn afbeeldingen maar ze zijn in onderhoud.
Daarom kan ik de foto’s niet uploaden en aan jullie tonen.
Daar moet je dan nog even op wachten.

25/10/2016: update met foto’s.

 photo WP_20161024_001Plaat.jpg

Dit is de plaat waaruit ik het lessenaarblad wil gaan maken.


 photo WP_20161024_002BlAD.jpg

Het uitzagen van het blad was eenvoudig.


 photo WP_20161024_003.jpg

Nu ga ik onder het blad een kleine constructie plakken en vasttimmeren om straks de poten van de lessenaar er aan te kunnen bevestigen.


 photo WP_20161024_004.jpg

Daarbij laat ik aan de zij- en achterkant van het blad ruimte vrij om daar de poten (van steigerhout) aan te kunnen bevestigen.


 photo WP_20161024_005.jpg

Eerst de ribben aan de zijkant. Dan pas ik de achterzijde en voorzijde af om die ook te zagen, schuren en bevestigen.


 photo WP_20161024_006AllesOpEenRijtje.jpg

Even alles op een rijtje zetten.


 photo WP_20161024_008LijmenEnTimmeren.jpg

Aan het blad en aan elkaar bevestigen. Van alle spijkers die ik heb gebruikt ging er maar 1 fout. Voor mij is dat een prestatie.


 photo WP_20161024_009Blad.jpg

Zo, het blad van de lessenaar is gereed. Aan de voorkant heb ik het hout bewust kleiner gehouden dan aan de zij- en achterkanten. Aan de voorkant komt er geen poot en er moet voldoende ruimte overblijven om de tafel met de proefpers er onder te kunnen rijden. So far, so good.


Tekst in de ochtend, illustraties in de avond

De tekst van mijn boekje zet ik met de hand op de woensdagochtenden.
Op de woensdagavonden ben ik bezig de letters van het belangrijkste woord
van mijn boek, in lino uit te voeren.
Lino’s die ik in drie kleuren ga afdrukken.
Moeten ze wel goed op elkaar passen.
Ik wil 10 boekjes gaan maken en elk boekje wordt anders.
De teskt is in ieder boekje gelijk maar de ‘illustraties’ en
de bindwijze kan/zal steeds verschillen.

 photo WP_20161019_009.jpg

Dit is de letter ‘H’ aan het begin van de avond.


 photo WP_20161019_010DeLetterHBijnaGereed.jpg

Het gaat hier om de tweede lino. Dit zal een donkere kleur worden en zal de letter zijn kleur geven. De eerste lino geeft de vulling van de letter zijn kleur. Daarbij zal ik een lichte kleur gebruiken (dat is nu het idee).


 photo WP_20161019_011DezePassenHopelijkGoedOpElkaarBijHetAfdrukken.jpg

Vulling en letter.


 photo WP_20161019_012DerdeLinoVoorDeLetterH.jpg

De derde lino waarvoor ik hier de tekening op het lino heb gezet, zal een florale versiering aan de letter toevoegen. Hier is de tekening gefixeerd op het lino zodat het snijden eenvoudiger uit te voeren is. Ga voorlopig maar uit van de kleur groen.


Handzetten…..maar wat als de letters op zijn?

Het handzetten voor mijn boekje vordert maar langzaam.
Dat op zich is niet zo erg.
Maar nu dreigt ook de letter Promotor op te raken.
Voor afgelopen woensdag was er nog genoeg maar
dan moet ik stoppen.
Mijn verhaal is nog niet af.
We zullen dus over moeten gaan tot het drukken
van de teksten, terwijl nog niet alle teksten gezet zijn.
De letters van de teksten die we dan gezet hebben kunnen
dan weer gedistribueerd worden (terug in de letterbank
gebracht worden). Dan kan ik met een letter met
voldoende ‘voorraad’ mijn tekst verder af gaan maken.

 photo WP_20161019_001Promotor10IsEenMooieLetter.jpg

Promotor is de naam van het lettertype waar ik nu mee bezig ben. Het is een heel duidelijke letter die niet zwaar overkomt op papier.


 photo WP_20161019_002HetBeginVanDeDag.jpg

Dit is het beginpunt van de ochtend. Een hele alinea is af.


 photo WP_20161019_004DeEerstePogingenWarenNietMooi.jpg

Omdat we over moeten gaan tot het drukken van de teksten, gaan we de komende tijd gebruiken het huidige zetsel te corrigeren. Daarom zijn al mijn teksten nog een keer gedrukt. In het begin lukte dat nog niet zo goed op de proefpers.


 photo WP_20161019_005AlMijnTekstIsNogEenKeerGedrukt.jpg


 photo WP_20161019_006DitIsZoverAlsIkVandaagBenGekomen.jpg

Aan het eind van de ochtend is dit dan het resultaat. Verder gaan met het lettertype Promotor heeft nu geen zin meer.


 photo WP_20161019_007HetZetwerkVanVandaagEnAfgelopenWekenLigtOpDeProefpers.jpg

Hier ligt het zetsel op de proefpers in Etten-Leur bij het Nederlands Drukkerij Museum.


 photo WP_20161019_008Promotor10IsEenMooiLettertype.jpg

Zo ziet de Promotor er dan uit als hij gedrukt is. Mooi lettertype! Prettig om te lezen. Ik zie al een fout.


Uitgeverij Das Mag bestaat 1 jaar

Daarom verraste de uitgeverij de medeoprichters met een tas.
Die vond ik gisteren in de brievenbus.

Bedankt en ga zo door!

(Jelle Brandt Corstius – As in Tas,
Lize Spit – Het Smelt,
Maartje Wortel – Er moet iets gebeuren,
Walter van den Berg – Schuld, enzovoorts)

 photo WP_20161015_014DasMag1Jaar.jpg


Creatieve Woensdag 02

Vorige week kon ik niet van al mijn activiteiten foto’s plaatsen
omdat er problemen met de telefoon waren.
Deze week vergat ik mijn tekst mee te nemen naar het
Nederlands Drukkerij museum en handzetten zonder tekst
is misschien een leuk experiment maar nu even niet.

Deze week in ieder geval foto’s van mijn linosnijden.
Met de letters op de goede grootte kan het nu
echt beginnen.
De letter H.

 photo WP_20161012_001DeRandenUitgesneden.jpg

Hier zijn nog alleen de eerste randen van de letter uitgesneden.


 photo WP_20161012_002Gesneden.jpg

Hier is de letter gereed: volledig uitgesneden.


 photo WP_20161012_003.jpg

Vervolgens ben ik aan de tweede lino voor de letter H begonnen maar dat is pas een eerste begin.


Herfstboekje

Het pakketje uit de Verenigde Staten is via Istanbul
toch bij mij aangekomen. Het ging om een Gelli plate.
Dat is een hobby product dat je kunt gebruiken om snel
leuke structuren te maken met verf.
Mijn bedoeling is om met de veren en bladeren die ik gisteren
verzameld heb, pagina’s te maken die samen een klein
boekje kunnen gaan vormen.

 photo WP_20161009_001DeJumboFoldersMetDaarinDeBladerenVerenEnz.jpg

In de Jumbo-folders hebben de takken, steeltjes, bladeren, veren, schors enz een nacht onder bezwaar gelegen. Vooral bedoeld om de bladeren mooi plat te krijgen. Toepasselijk staat of de ene folder in grote letters HERFST.


 photo WP_20161009_002SteeltjesTwijgjesBladerenVerenSchorsBolsterEikelhoedjesEnz.jpg

Hier zijn dan de twijgjes, bladeren, veren, schors, bolsters en de hoedjes van eikels.


 photo WP_20161009_003StructuurSpul.jpg

Dit zijn de materialen die ik ga gebruiken om structuur aan te brengen in de verf: schuursponsje en twee zachtere sponsjes, bubble foam en een netje dat ooit als verpakkingsmateriaal diende.


 photo WP_20161009_004UiteindelijkTochNietGebruikt.jpg

Deze tak heb ik uiteindelijk niet gebruikt. Ik vermoed dat dit te scherpe kantjes heeft om op de Gelli plate te gebruiken. Bovendien is de tak te groot.


 photo WP_20161009_005AcrylVerf.jpg

Dit is de acrylverf die ik ga gebruiken.


 photo WP_20161009_006DeSponsjesStapEen.jpg

Dit is het eerste resultaat. De structuur komt van de sponsjes.


 photo WP_20161009_007StapTwee.jpg

Nu er nog een tweeede drukgang overheen met drie blaadjes als sjabloon. Die blaadjes vallen niet zo op maar het resultaat vind ik leuk.


 photo WP_20161009_008TweeBlaadjes.jpg

Twee blaadjes, eenvoudig van kleur.


 photo WP_20161009_009AfdrukVanEikeblaadjes.jpg

Hier heb ik het eikenblad niet gebruikt als sjabloon maar als materiaal om voor het afdrukken structuur aan te brengen in de verf.


 photo WP_20161009_011SteeltjesTwijgjesEn2Blaadjes.jpg

Hier heb ik twee blaadjes gebruikt als sjabloon en vervolgens een van de blaadjes die als sjabloon diende gebruikt als een soort stempel. Ook twijgjes gebruikt.


 photo WP_20161009_012Eikelhoedjes.jpg

De hoedjes van eikels gebruikt om circels in de verf aan te brengen en dat vervolgens af te drukken.


 photo WP_20161009_014BinnenkantKastanjeBolster.jpg

Hier zijn de binnenkant van bolsters van kastanjes gebruikt om structuur aan te brengen in de verf.


 photo WP_20161009_015ZwarteVeer.jpg

Een zwarte veer werd hier gebruikt als sjabloon.


 photo WP_20161009_016BubleFoam.jpg

Hier heb ik bubble foam gebruikt om structuur aan te brengen in de verf.


 photo WP_20161009_017VingerafdrukkenEnTwijgjes.jpg

Twijgjes en mijn eigen duimen.


 photo WP_20161009_019.jpg

Takje met blaadjes en eikenblad als sjabloon.


 photo WP_20161009_020.jpg

Veren als sjabloon.


 photo WP_20161009_021.jpg


 photo WP_20161009_022DatGaatInDeKliko.jpg

Dit ging vervolgens in de vuilnisbak.


Creatieve Woensdag 01

Deze week heb ik wat problemen gehad met mijn telefoon.
In mijn zak heeft de telefoon zich een aantal keren aangemeld.
Toen ik dat door kreeg en moest inloggen deed ik dat
met het verkeerde password en de telefoon zette
zich zelf terug naar de fabrieksinstellingen.
Daarom ben ik van deze week wel wat foto’s kwijt geraakt.
Onder andere van het handzetwerk in Etten Leur.

Maar van de avondsessie zijn de foto’s er wel.
Ik ben begonnen aan de serie lino’s die ik voor mijn
boek nodig heb.

 photo WP_20161005_001Hond.jpg

De letters van het woord HOND overgenomen op doorzichtig papier.


 photo WP_20161005_002MarkeringOpDeAchterkantVanDeLino.jpg

Voor de letter H ga ik drie lino’s maken. Hier liggen ze, gesneden op 9 x 9 centimeter met de toelichting op de achterkant. Nu ga ik de overgetrokken letter H gebruiken om met carbonpapier de juiste afdruk te maken op het lino.


 photo WP_20161005_003DeLino.jpg

Het carbon is een beetje gefixeerd om tijdens het snijden de tekening niet te snel kwijt te raken. De derde lino wordt een plantvorm. Die maak ik volgende week.