Workshop Persvergulden

Ik wil nog een aantal foto’s laten zien van de workshop Persvergulden
die georganiseerd en gegeven werd door de Stichting Handboekbinden.
Het doel van het werken met een verguldpers is natuurlijk
om een groot aantal boekbanden op dezelfde manier te bedrukken
met een titel, een afbeelding of decoraties.

Mijn mijn eigen kleine foliepers heb ik dat al een geprobeerd.
Maar de kniehevelpers heeft veel meer kracht.
Daardoor kun je een reliƫf in het basismateriaal krijgen die je dan
wel of niet (blinddruk) voorziet van een kleur (goudblad of de vele
kleuren die mogelijk zijn met de moderne folies).
Dat basismateriaal kan bijvoorbeeld bekleed grijsbord zijn met
boekbinderslinnen of leer of iedere ander bekledingsmateriaal.
De kracht van de pers gebruik je in combinatie met de temperatuur
die je kunt regelen. De stempel(s) wordt verwarmd.
Dat zorgt er voor dat de lijm die aan de folie zit smelt en
vervolgens de kleur vastzet op het te bedrukken materiaal.

Om meerdere boekbanden op een pers, op dezelfde manier te bedrukken,
moet de positie van je tekst/afbeelding ten opzichte van het
te bedrukken materiaal steeds dezelfde blijven.
Daarom plak je de stempel (dat kan 1 plaatje zijn maar ook een
combinatie van afbeeldingen en letters enz) vast aan de verguldpers.
Dan moet je er nog voor zorgen dat het te bedrukken materiaal steeds op
dezelfde plaats op de tafel van de verguldpers komt te liggen.

Kortom, er komt wel wat bij kijken.
En dan heb ik het nog niet gehad over het feit dat al die materialen
steeds weer anders op elkaar reageren.
De ene folie is anders dan de andere.
Houdfolie kan het goed doen op linnen maar kan een langere verwarming
nodig hebben op leer enz.

IMG_0218DeStempelsDieIkWilGebruiken
De Stichting Handboekbinden heeft een hele serie stempels waar we uit konden kiezen. Ik vroeg of er ook afbeeldingen van dieren tussen zaten. Toen zag ik deze vlinder. Vlinder en geen vlinders, want deze twee stempels vormen samen 1 afbeelding. Je kunt ze stempelen met bijvoorbeeld twee kleuren. De rechtse stempel leek me de basis en de linkse voor kleur 2.


IMG_0220VoorbeeldMetStempelVanStichtingHandboekbinden

Globaal bespraken we boekbandontwerpen. Van dat onderwerp alleen kun je al een hele studie maken. Als voorwerp diende de stempel van de Stichting Handboekbinden.


IMG_0221EenCompositeur

We bespraken de verschillende mogelijkheden om dergelijke bedrukkingen te maken. Het kan bijvoorbeeld met de hand met behulp van deze compositeur/letterhaak. Hier kun je 1 regel tekst in opnemen en die dan met de hand op het basismateriaal plaatsen.


IMG_0223Verguldpers

Eigenlijk heb ik geen goede foto van de pers gemaakt. Je ziet hier maar een deel van het apparaat. Je ziet de tafel waarop een kartonnetje zit geplakt om het te bedrukken materiaal steeds op dezelfde plaats te hebben. Daarboven met de houten handel (links) en de thermostaat (rechts) is het verwarmingselement en het deel van de pers waar je de stempel tegen bevestigd. De tafel is in hoogte verstelbaar. Dat is een heel belangrijk gegeven want daarmee bepaal je onder andere hoe diep de stempel in het basismateriaal gaat drukken.


IMG_0224MijnOntwerp

Dit is mijn ontwerp. De tekst staat een beetje gebogen, ieder woord begint langs een diagonaal. Onderaan komt dan de vlinder. De tweede stempel van de vlinder ligt hier bij maar maakt geen deel uit van dit eerste ontwerp. De tweede vlinder gebruik je pas bij een tweede drukgang.


IMG_0231ContramalMaken

Je plaatst je ontwerp omgekeerd in de pers met daaronder een stuk grijsbord. Dat wordt de contramal genoemd. Die gebruik je even later om je ontwerp op de juiste plaats in de pers te lijmen. Om de stempels op papier en in de pers te lijmen gebruik je een speciale lijm. De stichting heeft dergelijk lijm laten ontwikkelen want die lijm moet en sterk zijn maar toch eenvoudig te verwijderen zijn.


IMG_0232ContramalDieVastgeplaktLigtopDeTafel

Dit is de contramal. die bepaalt dadelijk waar de stempel aan de pers worden geplakt maar ook waar je straks het te bedrukken materiaal moet leggen om steeds opnieuw hetzelfde resultaat te krijgen.


IMG_0233OvertolligPapierWeggekniptStempelsAanPersPlakken

De contramal ligt nu op zijn plaats. Tussen kartonnetjes ingeklemd zodat het basismateriaal straks op de juiste plaats te leggen is. Van het ontwerp is het teveel aan papier afgeknipt. Dat werkt makkelijker.


IMG_0234VierPogingenVerschillendeMaterialen02

Iedere deelnemer kreeg 4 verschillende materialen om het ontwerp op af te drukken met verschillende (kleuren) folies. dit zijn 2 voorbeelden van de resultaten. Dit zijn resultaten na de eerste drukhang. Bij twee ontwerpen zou ik nog afdrukken maken met een andere kleur en de andere vlinderstempel.


IMG_0234VierPogingenVerschillendeMaterialen01

En nog eens twee voorbeelden.


IMG_0270Folies

Dit zijn de folies die ik gebruikte.


IMG_0278DeAvonturenVanDeArgusvlinder

Door het glimmend vermogen van de folies is het niet altijd eenvoudig een foto te maken van het resultaat.


IMG_0281DetailVanDeVlinder

Dit is de vlinder op boekbindlinnen. Voor je met folie gaat drukken en na het blinddrukken kun je nog een of meerdere extra persgangen uitvoeren met bijvoorbeeld bakpapier om het linnen zo egaal mogelijk te krijgen. He ziet bij de vlinder dat het nog niet zo eenvoudig is om een egaal beeld te krijgen. Daar speelt de warmte van de pers, de soort folie en de lengte van het contact tussen de stempel, de folie en het basismateriaal een rol. Te kort dan kun je het effect krijgen wat je hier ziet. Te lang kan als resultaat geven dat de folie gaat uitlopen. Overigens vind ik het rastereffect bij een vlinder wel leuk. Komt dicht tegen de kwetsbare structuur van een vlindervleugel aan.


Al bij al een hele leuke cursusdag, veel goede informatie
en voldoende tijd om de dingen uit te proberen.
Nu kan ik in mijn werkplaats weer verder.

De Bradelbinding

Gister weer bezig geweest met het inbinden van het boek
‘De Bradelbinding’, de 2018 heruitgaven door Rob Koch van
Atelier de Ganzenweide.

WP_20181124_09_46_37_ProStukLeerUitDeTasOpMaatGesneden

Eerst een stuk leer uit de oude tas gesneden. Op maat voor de boekband. De binding wordt een eenvoudige bandzetter. Ik heb nog geen idee hoe de Bradelbinding werkt. Dat hoop ik te leren als ik het boek in elkaar gezet heb. Ik moet dus nog een paar dagen geduld hebben.


WP_20181124_09_46_49_ProBradeltestOpDeFoliepers

Ik wil de tekst ‘Bradel’ op de boekband gaan aanbrengen met de foliepers. Tot nu toe loopt dat niet altijd even goed als ik dat zou willen. Het leer is het stuk waaruit ik de vorm voor de boekband heb gesneden. Je ziet onder aan de foto dat de rits in dit deel van de tas kapot is.


WP_20181124_10_39_03_ProBradeltestsMetDeFoliepersOpLeer

Een paar pogingen. Leuk is te zien dat de resultaten anders zijn afhankelijk van het leer. De tas bestaat uit een aantal stukken en bijvoorbeeld de stukken voor de bodem (boven) zijn steviger dan de soepele zijkanten.


WP_20181124_10_50_38_ProBradelMetMijnFoliepers

‘Bradel’, verticaal op de boekband, net onder de foliepers vandaan. Hopelijk is het een beetje gelukt.


WP_20181124_11_06_24_ProBradelDezeHoekIsNietMooiRechtgoekigMaarZoMaximaalVerschillendLeer

Ik wil twee naden en verschillende soorten leer op de buitenkant van de boekband krijgen. Daarom heb ik dichter langs de kant van het leer moeten snijden en is een hoek niet helemaal compleet. Daar zie je straks weinig tot niets van omdat dit deel aan de binnenkant van de boekband komt. Maar een heel nauwlettende toeschouwer kan dat later natuurlijk zien.


WP_20181124_11_50_18_ProDeRandenMoetenNogOmgeslagenWordenDeTekstOpDeBandStaatVerticaal

De randen moeten nog ingeslagen en vastgelijmd worden maar dit geeft al wel een beeld van hoe de boekband er uit gaat zien.


WP_20181124_11_59_15_ProDeRandenVoorDeTweedeKeerInlijmen

De hele leren bekleding had ik al een keer ingelijmd. De platten zijn daarna tegen het leer gelijmd en nu zijn de randen aan de beurt. Voor het eerst heb ik een stukje gereedschap van IBookbinding gebruikt. Een ‘3D-Printed Corner Cutting Tool’. Werkt perfect. Een eenvoudig idee dat heel goed werkt.


WP_20181124_12_03_11_ProBradelDeHoekenVastgezetMetDeMetalenKnijpers

De twee naden in het leer lopen aan de bovenkant en onderkant van de boekband. Dat wil zeggen dat het leer aan de korte kant op deze plaatsen net iets dikker is (dubbel). Daar kan ook het stiksel loslaten door het snijden van de hoeken bijvoorbeeld. Dus heb ik die twee plaatsen even vastgelijmd en met een knijper op zijn plaats gehouden. Morgen zien of ik er mee verder kan. Als straks de boekband gereed is hoop ik de tekst nog wat te kunnen verbeteren.


De Bradelbinding

WP_20181121_14_21_12_ProDeBradelbindingUitDeBoekenpers

Ben vandaag begonnen met het ‘bevrijden’ van het boekblok van ‘De Bradelbinding’ uit de boekenpers. Daar zat het nu al een paar dagen in. Het boekje is ingenaaid en gelijmd. Tijd voor het gaas en de schutbladeren.


WP_20181121_15_24_07_ProBoekblokMetSchutbladenEnGaas

Dat ging allemaal vrij vlot. Heb de platten en de rug ook gesneden. Ben ook druk geweest met het passen en meten van het leer. Dat tas heeft wel panelen die ooit rechthoekig zijn geweest maar door het vullen en gebruiken van de leren tas staat het leer stiekem een beetje bol. Je krijgt dat ook niet helemaal strakgetrokken. Ik ben benieuwd hoe dat straks met het lijmen gaat.


WP_20181121_15_48_07_ProDeBasisVoorDeBoekband

De leerdressing was de afgelopen dagen niet echt gedroogd. Maar een paar uur niet onder bezwaar deed wonderen. Het leer wordt lichter van kleur maar is tegelijk soepeler. De basis van de boekband ben ik hierboven nog aan het passen en meten. Die is intussen in elkaar gezet. Ik ben met de boekband aan het kijken waar ik het stuk leer het best kan snijden. Grootste probleem is nog voldoende leer te vinden van de tas, die ik kan gebruiken om met mijn foliepers de titel op de band te kunnen zetten.


Stringing together

Zes van de 10 geplande boekjes in het kader van mijn project
Stringing together waren al gereed en eerder hier te zien.
De laatste vier zijn de afgelopen dagen gereed gekomen.
Daarvan even kort verslag.

WP_20171201_19_49_15_ProSpuugMetFoliepers

De titels blijven daarbij het onderdeel dat het minst vloeiend verloopt. De titel van alle boekjes, alle 10 uniek, is Spuug. Maar ik durf het nog niet aan om de titel rechtstreeks op de kaft te plaatsen. Daarvoor zijn de resultaten nog te wisselend van kwaliteit.


WP_20171201_20_06_07_ProBoekjeNr7ZaanschBordEnvelop

Vorige week had ik bij Boektotaal ook wat Zaansch Bord gekocht en die komt nu goed van pas. Voor deze uitvoering heb ik een soort hoge envelop gemaakt. Om het boekje te kunnen lezen moet je de envelop openen en het boekje er uit halen. Alleen aan het boekje zit een koordje. Niet aan de envelop.


WP_20171201_20_07_06_ProBoekjeNr8

Ook hier een soort sierlijk gesneden envelop. Maar hierbij geen flap die het boekje ‘gevangen’ houdt in de envelop.


WP_20171201_21_59_32_ProNr9OpMijnWerkblad

Boekje nummer 9 op mijn werkblad. De kaft is opengesneden in een ritmisch patroon. Het boekje is hier nog niet helemaal af want er zit nog geen koordje aan.


WP_20171202_09_42_45_ProBoekjeNr9UitgesnedenKaft

Hier is dat koordje wel aangebracht. Het boekje hangt voor het raam van mijn werkplaats met alle andere boekjes in deze serie.


WP_20171202_11_54_27_ProBoekjeNr10MetModelKaftKanOpenKlappen

Nummer 10. De kaft bestaat uit twee delen die aan elkaar vastzitten maar kunnen scharnieren. Daardoor maken ze voldoende ruimte om het boekje er uit te pakken. Dit is het enige boekje waarbij zowel de kaft als het boekje met een eigen koordje aan elkaar zijn gemaakt. Hiermee is deze opdracht afgerond. Alles staat klaar om de teksten te gaan zetten en aanbrengen in mijn bladerboek.


WP_20171202_11_59_56_ProDe10BoekjesVoorMijnRaamVanDeWerkplaats

Op de laatste foto zie je alle boekjes voor het raam van de werkplaats hangen.


Foliepers uitproberen

Vanochtend heb ik mijn foliepers voor het eerst geprobeerd.
Ik weet dat het werken met zo’n pers nog niet zo eenvoudig is.
Alles let erg nauw:
de manier waarop de letters in de lettertang zitten, de
hoogte van de letters, de temperatuur van de letters,
de positie van de letterhouder, de positie van het papier,
de kwaliteit van de folie,…..

WP_20171105_09_59_23_ProFoliepersIsErGereedVoor

De foliepers is er gereed voor.


Er liggen nog zes boekjes die wel een titel kunnen gebruiken.
Je kunt twisten over het belangrijkste woord in de twee teksten
die in de boekjes zijn opgenomen maar ik kies voor vandaag
even voor ‘SPUUG’.
Een prima titel om een eerste test met de foliepers te doen.

WP_20171105_10_37_51_ProSpuug

Om nu te zeggen dat het allemaal meteen goed ging. Nee. De folie die ik gebruik is niet duur maar ik heb er ook geen goede berichten over gehoord. Ik hoopte dat de folie goed genoeg zou zijn voor de eerste tests maar het valt tegen. Ik ga bij de winkel eens informeren of zij weten onder welke temperatuur het materiaal zich het best laat verwerken.


WP_20171105_10_47_45_ProSpuug

Na een tijdje ben ik gestopt met de folie. Blind drukken vind ik ook leuk en dan kan ik eerst vaststellen of de foliepers doet wat hij moet doen. Hier zie je het resultaat op kunstleer. Wat goed te zien is, is dat de letter ‘S’ dieper in de houder zit dan de andere letters. Na deze proef heb ik dat aangepast. De pers wordt in ieder geval warm genoeg.


WP_20171105_12_07_49_ProSpuug

De eerste test met blind drukken is met de hakken over de sloot. Dus ik gebruik het stuk kunstleer op een van de boekjes.


Free as a jail bird

Vandaag de volgende stap gemaakt
met het zetten van een titel op de band/kaft
van een boek.
Het waren nog tests maar ik ben tevreden met
de eerste resultaten.
De oefeningen doe ik in het atelier bij een boekbindster in Breda.

WP_20170929_10_25_34_ProTekstInHetZetraam

De foliepers die ze ter beschikking heeft is door iemand zelf gebouwd. Daar is een zetraam bij geleverd. Zeg maar een metalen kader waarin je de letters en afbeeldingen kunt klemmen die dan later verwarmd worden en onder druk folie kleven op de kaft van het boek. Hier zie het zetraam met de letters erin.


Ik ga een boek maken met vogelveren die ik in
de voormalige Koepelgevangenis in Breda gevonden heb.
Daarom krijgt het boek de titel Free as a jail bird.
Vrij als een gevangenisvogel.
Met die tekst kun je een vierkant maken: 4 zinnen
van 4 letters. Nou ja, als je ‘as’en ‘a’ en de
tussenliggende spatie allemaal als letter telt.

F===R===E===E
A===S=======A
J===A===I====L
B===I===R===D

De ‘=’-tekens ga ik natuurlijk niet in mijn zetsel opnemen
Maar spaties vindt de weblog een beetje moeilijk.

Na dat zetten ging prima. Ik nam een grotere letter
waarvan de boekbindster een boekbindpolis heeft.
Probleem was dat ik veel witruimte tussen de letter nodig heb
en dat de loden spaties beperkt beschikbaar waren.
Die spaties waren dan ook nog van een andere lettergrootte.
Je kunt op de foto zien dat ik de open ruimtes
aan het opvullen ben met strookjes papier.
Uiteindelijk ging dat prima.

WP_20170929_11_13_26_ProTekstOpgemaaktInHetZetraam

Het zetraam heeft geen mechanisme om de letters zowel van boven naar onder en van links naar rechts in te klemmen. De leverancier van de foliepers heeft hier een vormsluitstuk bijgeleverd waarmee je in 1 richting de letters vast kunt zetten. Dat bleek overigens voldoende.


WP_20170929_11_14_09_ProFoliepersEnTeksteerstuitproberenOpPapier

De foliepers voor een eerste test met wit papier en carbonpapier.


WP_20170929_11_15_47_ProFreeAsABirdMetCarbon

Bij de eerste poging zie je een ongelijke afdruk. Het woord ‘jail’ is duidelijk onvoldoende.


WP_20170929_11_28_58_ProeerstePogingOpLinnen

Bij de eerste poging met linnen was ik nog te voorzichtig. Te korte verwarming en te weinig druk.


WP_20170929_11_31_12_ProTweedePogingOpLinnen

De tweede test op linnen was veel beter.


WP_20170929_11_33_45_ProFolieMetGlimmendeKantNaarBovenOpDoelLeggen

Vervolgens een test met het materiaal dat ik eigenlijk wil gaan gebruiken. De groene ondergrond is Arbetex. Het lijkt een soort kunststof. De folie leg je met de glimmende kant naar boven. Aan de doffe kant zit de folie die op de ondergrond wordt gedrukt.


 

WP_20170929_11_37_57_ProFreeAsAJailBird

Bij de test met de groene Arbetex A heb ik te lang de letters op de folie laten rusten waardoor de letters een beetje vollopen. Bij de blauwe (Arbetex E) werkt het beter (onderaan). Alleen de laatste ‘E’ van ‘Free’ loopt vol.


WP_20170929_16_04_09_ProFreeAsAJailBird

Dit was het beste resultaat. Dit is Dainel Original. Het opervlakte van dit materiaal is zacht. Je drukt dus makkelijk wat in het materiaal. De kleuren werken hier ook goed. Maar de kleur was voor deze oefening niet van belang. Ik ben klaar (als ik materiaal heb) om het in mijn eigen werkplaats te gaan proberen. Het ontwerp voor het boek is nog niet af. Naast deze tekst is er nog een plannetje.


Vandaag gekomen: foliepers

Het was een paar dagen wachten,
vooral door het weekend.
Maar vandaag is de foliepers gekomen.
Vrijdag nog cursus over zo’n apparaat en dan snel
mijn eigen pers uitproberen.

WP_20170926_18_53_45_Pro

Natuurlijk kwam hij in een grote doos. Veilig voor het vervoer.


WP_20170926_18_54_53_Pro

Het verpakwerk was vakkundig.


WP_20170926_18_55_25_Pro

Maar daar komen we dan bij de zaken waar het allemaal om draait. Het electrische deel (verwarming) en de voet (voor de juiste positionering van letters en boek).


WP_20170926_18_56_37_Pro

Je ziet hier de thermometer er al uitsteken.


WP_20170926_19_03_57_ProFoliepers

Hier is het apparaat dan in elkaar gezet en al. Hierna ben ik gaan kijken of de verwarming werkt.


WP_20170926_19_15_18_ProTemp01

Al heel snel begon de temperatuur op te lopen.


WP_20170926_19_20_53_ProTemp02

Hier is de 50 graden al bereikt en even later bereikte het apparaat al de 70 graden. Toen had ik hem al uit gezet. Vrijdag nog even cursus en dan mijn eigen apparaat uittesten.