Nog een keer Teun Hocks

Afgelopen week, net voor het einde van de tentoonstelling
met werk van Teun Hocks, gaf de kunstenaar een presentatie
in het Stedelijk Museum Breda.

IMG_0842TeunHocksOngeveer75Deelnemers

Op deze dinsdagavond waren er zo’n 75 mensen op af gekomen. De stoelen waren opgesteld in de tentoonstellingsruimte.


IMG_0844TeunHocksVoorAanvangVanZijnPresentatie

Hier staat Hocks nog even te wachten tot iedereen binnen is.


IMG_0846TeunHocksAanDeHandVanEenPresentatieBesprakHijZijnWerkwijze

Aan de hand van foto’s gaat hij door zijn werk maar meer in het bijzonder gaat hij in op zijn werkwijze.


IMG_0849TeunHocksHetDecorMaken

Zo laat hij de verschillende stadia van een werk zien. Hij begint met het maken van tekeningen. Steeds opnieuw net zolang tot het een vorm gekregen heeft die zal gaan werken volgens Hocks. Dan gaat hij in het atelier een ‘decor’ maken. Vaak zal dat bestaan uit een beschilderd doek, op de voorgrond al dan niet aangevuld met rekwisieten. Hier gaat het om een zeegezicht. In de verte de zee, op de voorgrond strand.


IMG_0850TeunHocksDetailsSchilderen

De achtergrond kan heel relevante elementen bevatten. Zoals dit schip.


IMG_0851TeunHocksHetStrandOpOrdeBrengen

De rook uit de schoorsteen van het schip is misschien nog belangrijker. Rook/rookkolommen komen vaker voor in zijn werk.


IMG_0852TeunHocksPoseren

Dan neemt hij zelf plaats in het decor, met rekwisieten. Dan worden er foto’s gemaakt. De meeste handelingen worden door Hocks zelf uitgevoerd.


De foto vaak een sepia of zwart/wit foto, wordt dan
door Hocks bewerkt. Dat kan digitaal maar in de meeste gevallen
zal een foto op een groter formaat worden afgedrukt
waarna die foto met olieverf door Hocks wordt ingekleurd.
Dat is dan het werk wat wij op de tentoonstelling zien.


IMG_0856TeunHocksRekwisietIMG_0857TeunHocks


IMG_0859TeunHocksSigneerdUitgave

Na afloop signeert Hocks (meegebrachte) boeken.


IMG_0863TeunHocksMijnGesigneerdExemplaar

Dit is mijn exemplaar. Een leuke avond over een heel goede tentoonstelling die intussen voorbij is. Afgelopen zondag was er nog een klein feestje. Ik zag Hocks toevallig na afloop in een gezelschap in de buurt van het museum lopen.


Nog één keer Teun Hocks

Op de tentoonstelling kocht ik een paar kaarten.
De werken van Hocks zaten vaak achter glas en dan kun je
moeilijk foto’s maken zonder spiegelingen.
Maar bij kaarten heb je dat probleem niet.

Allereerst is daar de poster van de tentoonstelling:

TeunHocksZonderTitel1994

Teun Hocks, Zonder titel, 1994.


IMG_0556TeunHocksZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwart-WitFoto1999Deels

IMG_0557ZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwartWitFoto1999Tekst

Bij het zien van dit werk schoot me meteen de afbeelding te binnen die in Breda is te zien in de gevel van het pand aan de Oude Vest 11 – 13. Je ziet het hieronder. Het is op zijn minst gemaakt naar Teun Hocks of misschien is hij daar zelf bij betrokken geweest.

IMG_0599VanOfNaarTeunHocks

De tafelkleden lijken wel verdacht veel op elkaar.


TeunHocksZonderTitel1999

Teun Hocks, Zonder titel, 1999.


TeunHocksVriendenEnKennissen1982-1983

Teun Hocks, Vrienden en kennissen, 1982 – 1983.


Teun Hocks: met een glimlach op de tentoonstelling in Stedelijk Museum Breda

Nadat ik mijn eigen Teun Hocks had gemaakt bezocht ik ook
de tentoonstelling. Zoals bij andere tentoonstellingen
maakte ik daar wat foto’s.
Die deel ik hier.
Maar belangrijker nog is om het gevoel te delen dat overheerst
als je een tentoonstelling van Teun Hocks bezoekt.
Je loopt er continue rond met een glimlach op je gezicht.
Geen schaterlach, maar wel steeds een glimlach.
In zijn werk zit steeds humor, omdat het een grap betreft, of
omdat het werk een grappige vondst weergeeft die je
aan het denken zet.
Kijk maar eens mee.

IMG_0529TeaunHocksSchilderen1979

Op de tentoonstelling hangen recente werken naast werken uit het begin van de carrière van Hocks. Dit is een werk van de beginperiode: Teun Hocks, Schilderen, kleurenfoto, 1979.

IMG_0530TeunHocksSchilderen1979Tekst


Er is best een hoop te bedenken bij dit werk.

Het is een grap: een schilder is aan het werk,
de schaduw is van een violist. Dat kan eigenlijk niet.

Dat is misschien wel precies waar schilderen vaak om gaat:
het tonen op een tweedimensionaal vlak van driedimensionale dingen.
Als dat toch eigenlijk niet kan, waarom dan toch proberen?

Wat zorgt er dan voor bij toeschouwers dat we toch begrijpen
wat een kunstenaar bedoeld geeft?
Waarom herkennen we in de schaduw de kunstenaar?

Daarom is het misschien ook logisch dat we heel vaak niet begrijpen
wat een kunstenaar wil zeggen.

De man, de kunstenaar, presenteert zich als schilder.
Is hij dat ook?
We kijken toch naar een foto? Is Fotograferen, Schilderen?
Is Schilderen, Muziek maken?

Moet je er over nadenken of is het gewoon een leuke grap?

IMG_0531TeunHocksFilmRainbowCleaningServices

Van de beschrijving van dit werk heb ik geen foto gemaakt. Maar volgens mij was het: Teun Hocks, Rainbow Cleaning Services. Het is een film waarop de zien is dat iemand, die niet in beeld komt, een regenboog aan het schoonmaken is.


‘Rainbow Cleaning Services’ zou zomaar een naam kunnen zijn van
een modern schoonmaakbedrijf. ‘Schoonmaakbedrijf De Regenboog’,
er bestaan er verschillende in Nederland.Zoek maar op.

Maar als je het letterlijk neemt, dan ga je iets schoonmaken dat heel mooi is.
Iets dat niet tastbaar is afspoelen?
Hoe werkt dat, hoe kun je iets schoonmaken dat niemand ooit heeft vastgehouden?

Wel goed gemaakt. Hoe zou dat gedaan zijn?

TeunHocksKijkenDenkenDoen

Op de tentoonstelling liggen kaarten die je als bezoeker uitdagen om goed te kijken, na te denken over wat je ziet en misschien zelf ook in actie te komen. Op de achterkant van deze kaartjes (je ziet er hierboven 3) staan vragen en opdrachten.

TeunHocksStedelijkMuseumBredaDenken

Deze kaart ligt bij een filmpje waarop een man met zijn hoed vreemde bewegingen maakt.


IMG_0532TeunHocksNachtAcrylOpFotoOpLinnen

IMG_0533TeunHocksNachtAcrylOpFotoOpLinnenTekst

Teun Hocks, Nacht, acryl op foto op linnen, 1980.

IMG_0532TeunHocksNachtAcrylOpFotoOpLinnenDetail

Die voorwerpen in de lucht zijn zo grappig. Geen sterren maar een radiobuis, een sleuteltje om je wekker op te draaien, een schroefje met een oog, enz.


IMG_0534TeunHocksRegenZwart-witfoto1979

IMG_0535TeunHocksRegenZwart-witfoto1979Tekst

Het gebruik van een omkering is een veelgebruikt, komisch effect. Hier vallen geen druppels op je hoofd maar paraplu’s. De wereld op z’n kop.


IMG_0536TeunHocksZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwart-witFoto2015

IMG_0537TeunHocksZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwart-witFoto2015Tekst

Deze afbeelding siert het boek dat bij de tentoonstelling is verschenen. Teun Hocks, Zonder titel, olieverf op sepia gekleurde zwart-wit foto, 2015. Toen ik mijn foto’s aan het voorbereiden was viel me op dat veel werk ‘zonder titel’ heet. Ik zou proberen een extra hint aan een werk toe te voegen maar Hocks wil ons vrij laten.


TeunHocksVanVroegTotLaat

Dit is een exemplaar van het boek: Teun Hocks. Van vroeg tot laat. Early to Late.


IMG_0538TeunHocksOrchestreDeChambreNoir2-6DelenGedigitaliseerdeLambdaCPrint2015

Hier is de toneelspeler aan het werk. Vaak gebruikt Hocks alleen wat rekwisieten maar hier vermomd hij zich zelfs. Hele mooie sfeer. Teun Hocks, Orchestre de chambre Noir 2. Get werk bestaat uit 6 delen. Gedigitaliseerde lambda C-print, 2015.

IMG_0539TeunHocksOrchestreDeChambreNoir2-6DelenGedigitaliseerdeLambdaCPrint2015
IMG_0540TeunHocksOrchestreDeChambreNoir2-6DelenGedigitaliseerdeLambdaCPrint2015


IMG_0543TeunHocksZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwart-witFoto2015

Een mattenklopper. Daar sla je mee op een mat, vandaar de naam. Dan dwarrelt aan de andere kant het losse vuil uit de mat. Maar in de sneeuw? Spannend. Teun Hocks, Zonder titel, olieverf op sepia gekleurde zwart-wit foto, 2015.


IMG_0545TeunHocksZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwart-witFoto2010

Teun Hocks, Zonder titel, olieverf op sepia gekleurde zwart-wit foto, 2010. Misschien had ik dit werk ‘Verzin een naam’ genoemd.


IMG_0548TeunHocksZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwart-witFoto2014

Weer heel grappig. ‘Het mannetje’ zit te vissen in een vijver in de vorm van een schilderspalet. Teun Hocks, Zonder titel, olieverf op sepia gekleurde zwart-wit foto, 2014.


IMG_0550TeunHocksZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwart-WitFoto2015

IMG_0551TeunHocksZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwart-WitFoto2015Tekst


IMG_0552TeunHocksSchetsBoek

Weer een grap. In een vitrine ligt een ontwerp voor een boekband. Zo heet het boek: Schetsboek. Raapt ‘het mannetje’ een sleutel op? Als je het voorblad omslaat heet het ineens ‘Kletskoek’.

IMG_0553TeunHocksKletsKoek


IMG_0554TeunHocksSchets02

IMG_0554TeunHocksSchets01

IMG_0555TeunHocksTitelontwerpVoorBoekZonderTitel


IMG_0558TeunHocksZonderTitelOlieverfOpSepiaGekleurdeZwart-WitFoto2017

Teun Hocks, Zonder titel, olieverf op sepia gekleurde zwart-wit foto, 2017.


Mijn eigen ‘Teun Hocks’ gemaakt

Toen ik Tweede Paasdag naar de tentoonstelling van het werk
van Teun Hocks ging, werd ik daar (net als iedere andere bezoeker)
uitgenodigd een eigen ‘Teun Hocks’ te maken.
Dat vond ik een leuk idee.

IMG_0528StapInDeWereldVanTeunHocks

Dit is de opdracht: Stap in de wereld van Teun Hocks! Ik was alleen dus maak ik gebruik van de timer op mijn telefoon. Ik deed de jas aan en ging op het ‘podium’ staan. Precies, of ongeveer precies, als op het werk ‘Zonder titel’ uit 1989.


IMG_0476HetHocksPodium

Dit is het podium. Compleet met een koffer die lijkt op een vraagteken. Belichting is aanwezig, dus ik kan beginnen.


IMG_0486Poging01

Eerste poging. Net als op veel van de werken van Hocks is ‘het mannetje’ het onderwerp van het werk. Maar de persoonlijkheid van het individu die het mannetje ‘speelt’ is niet van belang. Vaak kijkt hij ook niet naar de toeschouwer.


IMG_0496Poging02

Volgens een andere bezoeker moet het etiket dat aan de koffer hangt zichtbaar zijn. Daarom poging twee. Maar de houding bevalt me niet.


IMG_0506Poging03

Op het werk van Hocks is inderdaad een soort etiket op de koffer te zien. Maar de houding vind ik belangrijker dan het etiket. Poging 3. De gedeeltelijke ‘onthoofding’ vind ik niet zo geslaagd. Het werk van Hocks straalt een gelatenheid uit die ik niet terug zie. Past misschien ook niet zo bij me. Eens iets anders proberen.


IMG_0527Poging04

Dit werkt beter voor mij. De wijzende hand, de gebogen arm met de koffer. Poging 4. Bij Hocks stopt hier het werk niet. Dit is zijn tussenstop. Na het afdrukken van de foto gaat hij die vaak nog bewerken.


Gelezen: Boeken uit de doeken

Stichting dr. P. J. Cools MSC is een stichting in het zuiden van het land
die boeken een warm hart toedraagt.
Eerlijk gezegd had ik van de stichting niet eerder gehoord maar
de boekenmarkt in Tilburg die ze organiseren kende ik wel.
Nu bleek dat ze af en toe ook een boek uitbrengen.
Zo hebben Martin Hulsenboom en Peter IJsenbrant
het boek ‘Boeken uit de boeken’ gemaakt.
Het is een verzameling ‘Biblioconologische schetsen’.
Bij een kleine 40 kunstwerken schreven de schrijvers een stukje.
Erg leuk en erg herkenbaar

MartinHulsenboomPeterIjsenbrantBoekenUitDeDoekenBiblioconologischeSchetsenStichtingDrPJCoolsMSC2017

Martin Hulsenboom, Peter IJsenbrant, Boeken uit de doeken – biblioconologische schetsen. Stichting dr. P.J. Cools MSC, 2017.


Het boek is erg mooi verzorgd en te bestellen via de website/email
van de stichting.

Steal not this book, my worthy friend
for fear the gallows will be your end;
Up the ladder, and down the rope,
There you’ll hang until you choke;
Then I’ll come along and say –
“Where’s that book you stole away?”

Pagina 69 bij het schilderij ‘Zonder titel, z.j.’ van Teun Hocks.

TeunHocksZonderTitel

Teun Hocks, Zonder titel.


Afscheid van Breda’s Museum

Het Breda’s Museum wordt samengevoegd met Moti.
Volgens mij het failliet van de plannen rond Breda Grafiekstad.
Maar het is een economische en politieke realiteit
die velen vanaf het begin hebben zien aankomen.
Lastig is dan nu de pijnlijke samenvoeging waar
iedereen in de pers, tegen beter weten in, luchtig
over doet. Vooral pijnlijk voor het Breda’s Museum.
De verzameling Bredase kunst en historische stukken
zullen het met een veel, veel kleinere ruimte moeten doen.
Ik ben een liefhebber van grafiek maar wat heeft de
reconstructie van het Turfschip of het werk van
Petrus van Schendel of Teun Hocks te maken met
letterontwerp en pagina-opmaak?
Vandaag nog een laatste keer gaan kijken en wat op de foto
vastgelegd want wanneer krijgen we het weer te zien?
Overigens is het museum nog open tot eind van dit jaar.

Er zijn drie tentoonstellingen: een van fotografie,
de toepstukken en de historische tentoonstelling.
Ik ging door alle drie:

 photo WP_20161224_002RobinDePuyJan.jpg

Robin de Puy, Jan.


 photo WP_20161224_003RobinDePuyJan.jpg


 photo WP_20161224_004RobinDePuyJan.jpg

Vanwege de symboliek voor mij de mooiste foto uit de serie Jan.


 photo WP_20161224_005InstallationView.jpg

Indruk van een van de ruimtes boven.


 photo WP_20161224_006InpakkenEn.jpg

‘Inpakken en….’ is de tweede tentoonstelling. Dit is een serie topstukken van het museum maar naar mijn gevoel ontbreken er een hele hoop. De teksten zijn leuk opgemaakt als verzendlabels.


 photo WP_20161224_007DeKistenStaanAlKlaarVoorDeVerhuis.jpg

Links en rechts staan de kisten al klaar voor de verhuis.


 photo WP_20161224_008TeunHocksGeestUitDeFles1983-1984Papier.jpg

Teun Hocks, Geest uit de fles, 1983 – 1984, papier.


 photo WP_20161224_010DeTeolin.jpg

Een schildering die een indruk geeft van de activiteiten van de Teolin. Een voormalige lakkenfabriek in Breda.


 photo WP_20161224_012DioRoversDeVluchtOverzicht.jpg

Dan is er ook dit drieluik te zien van Dio Rovers, De Vlucht.

 photo WP_20161224_013DioRoversDeVlucht.jpg

 photo WP_20161224_012DioRoversDeVluchtLinks.jpg

Het linkerpaneel.

 photo WP_20161224_012DioRoversDeVluchtMidden.jpg

Het midden.

 photo WP_20161224_012DioRoversDeVluchtRechts.jpg

Het rechterpaneel.


 photo WP_20161224_014ReconstructieVanHetTurfschipMetOnderinDeSoldaten.jpg

Bij de historische stukken is ook het Turfschip te zien. Je kunt onderin de soldaten zien zitten.


 photo WP_20161224_015AnoniemJustinusVanNassau1600-1700OlieverfOpPaneel.jpg

Anoniem, Justinus van Nassau, 1600 – 1700, olieverf op paneel.

 photo WP_20161224_016PortretVanJustinusVanNassau1600-1700AnoniemOlieverfOpPaneel.jpg


 photo WP_20161224_017MijnLaatsteEntreebewijs.jpg

Mijn laatste toegangsbewijs.


Dat is ook een portret: van ego tot emo

 photo WP_20160529_001JacquesTange.jpg

Jacques Tange.


Naast het optreden Triple Spits ging het natuurlijk om de tentoonstelling
‘Dat is ook een portret’ in het Breda’s Museum.

Cultureel Breda is een beetje in de problemen.
Te hoge verwachtingen van Moti dreigt nu ook het Breda’s Museum in
de neergang mee te sleuren.
Daarom is men waarschijnlijk heel blij met een pop-up galerie van
Dutch Master Painters.
Dutch Master Painters is een moderne galerie. Ze hebben geen gebouw.
Maar doen veel via internet en pop-up activiteiten zoals nu in Breda.
Op die manier proberen ze kunstwerken van Nederlandse kunstenaars
aan de man te brengen.

 photo WP_20160529_002PaulBoswijkDeHoedVanMaya2008OlieverfOpDoek.jpg

Paul Boswijk, De hoed van Maya, 2008, olieverf op doek.


De tentoonstelling valt dan ook in twee delen uiteen:
= de verkooptentoonstelling van Dutch Master Painters
= en een confrontatie met de verzameling van het Breda’s Museum.
Dat laatste deel vond ik nog het meest geslaagd.
Neemt niet weg dat het eerste deel mooie plaatjes oplevert.

 photo WP_20160529_003ChristianeVleugelsBlue2016MixedMediaOpDoek.jpg

Christiane Vleugels, Blue, 2016, mixed media op doek.


Die tweedeling is ook terug te vinden in de catalogus.
Het eerste deel vol blije, emo verhalen die niet veel om het lijf hebben
en je ook niet veel vertellen over de kunstenaars en hun werken.
Het tweede deel is gevuld met interessanter werk.
Eye-openers en oude vertrouwde werken.
Een bijzondere plaats daarin zijn de foto’s van Abraham de Winter.
Iemand die op toneel typetjes deed. Dat levert leuke portretten op.
De portretten van Reinout van den Bergh, gemaakt in Kameroen,
zijn indringend.

 photo WP_20160529_004MennoBaars.jpg

Menno Baars.


Ik doe Loek Grootjans, Cecile Verwaaijen, Jaap de Vries,
Emile van Waegeningh, Arnold Bijnen,
Pieter Laurens Mol, Teun Hocks en nog enkele tekort maar
ik wil nog even stil staan bij de film:
‘Art doesn’t earn money; Art only burns money’ van Martin en Inge Riebeek.
Een fascinerende verzameling portretten van mensen uit verschillende
landen met serieuze problemen, creatieve oplossingen
en uiteenlopende boodschappen.

 photo WP_20160529_007JosAanraadPronkstillevenMetChineseDelselpot2009OlieverfOpPaneel.jpg

Jos Aanraad, Pronkstilleven met Chinese dekselpot, 2009, olieverf op paneel.


 photo WP_20160529_008OpDeVoorgrondWouterStipsCatMyLoveMuranoGlas.jpg

Op de voorgrond: Wouter Stips, Cat my love, Murano glas.


 photo WP_20160529_010RemigiusAiWeiWei2014.jpg

Remigius, Ai WeiWei, 20914.


 photo WP_20160529_011BerionBrouwersThePuppeteer2013MixedMedia.jpg

Beiron Brouwers, The Puppeteer, 2013, mixed media.


 photo WP_20160529_012MartinEnIngeRiebeekArtDoesntEarnMoneyArtOnlyBurnsMoney2016.jpg

Ik begrijp dat deze foto geen goed beeld geeft van de film waarvan dit een opname is. Het is een willekeurig genomen foto, er zitten geen gedachten achter. Het moment kwam me gewoon goed uit. Martin en Inge Riebeek, Art doesn’t earn money; Art only burns money, 2015 – 2016.