De Mogaogrotten zijn belangrijk vanwege de Boeddhistische
afbeeldingen in de bijna 500 overgebleven grotten.
Maar minstens zo belangrijk zijn die grotten vanwege de
‘bibliotheekgrot’. Een grot die rond het jaar 1000 werd
afgesloten en pas weer begin 20ste eeuw werd herontdekt.
De bibliotheek bevat zeer oude, gedrukte boeken waaronder
een Diamond Sutra.
Wikpedia:
A copy of the Tang dynasty–Chinese version of the Diamond Sūtra was found among the Dunhuang manuscripts in 1900 by Daoist monk Wang Yuanlu and sold to Aurel Stein in 1907. They are dated back to 11 May 868. It is, in the words of the British Library, “the earliest dated printed book”.
De tekst van dit bericht schreef ik deels in China, in Dunhuang,
en deels vandaag. Met behulp van oa Wikipedia.
De Mogao Caves zijn heel bijzonder, in meerdere opzichten.
Volgens de gids zijn er op een dag zoals ik er was
(dinsdag 19 september) zo’n 11.000 bezoekers.
Dus de uitdaging voor de organisatie is: hoe laat je
zoveel mogelijk mensen kennis maken met de Buddhistische
cultuur zonder schade toe te brengen aan de conditie van de grotten.
Beetje hetzelfde probleem als bijvoorbeeld in
het Dal der Koningen in Egypte.
De organisatie doet dat op verschillende manieren maar
de keuzes die men daarbij maakt sluiten een
diepgaande kennismaking eigenlijk uit.
Hoe ziet zo’n bezoek er uit:
= in mijn geval bracht een taxi me naar een soort van
eerste bezoekerscentrum.
Dat centrum ligt nog een eind van de grotten af.
De grotten zijn Unesco Werelderfgoed en grotten worden
beinvloed door bijvoorbeeld de waterstand in het gebied.
Dus wordt het vrij bewegen van bezoekers in het gebied
zoveel mogelijk beperkt tot het georganiseerde vervoer
en de begeleide bezoeken.
= de stroom bezoekers wordt opgevangen in dat bezoekerscentrum
waar een tweetal films worden getoond.
Een ervan in een IMAX-theater.
Voor niet-Chinees sprekende bezoekers (in mijn geval waren dat er
op dat punt erg weinig) is er een koptelefoon met ontvanger
die tijdens de film de Engelse versie van het geluid laat horen.
Dat geluid is vooral muziek met een voice-over.
In het bezoekerscentrum op weg naar de eerste film.
Die films zijn vrij commercieel: veel beelden van woestijnzand
en kamelen, weinig informatie die verder gaat dat de basics.
Vergelijkbaar met een deel van de Nederlandstalige Wikipedia-pagina:
De Mogaogrotten zijn boeddhistische tempelgrotten op ongeveer 25 km afstand van het stadscentrum van Dunhuang, Jiuquan, in de Chinese provincie Gansu.
Tussen ongeveer de 4e tot en met de 12e eeuw hebben boeddhistische monniken hier ongeveer 1000 grotten geslagen in de zandsteenrotsen en versierd met boeddhistische kunst, zoals boeddhabeelden, sculpturen en muurschilderingen. Begin 21e eeuw zijn nog 492 grotten bewaard gebleven en voor een deel toegankelijk voor toerisme. De grotten staan sinds 1961 op de lijst erfgoederen van China en sinds 1987 op de Werelderfgoedlijst van UNESCO.
In 1900 ontdekte de Chinese monnik Wang Yuanlu hier een afgesloten grot met rond 50.000 manuscripten, de zogenaamde manuscripten van Dunhuang.
= bij het bezoekerscentrum stap je in een bus van de organisatie
die de laatste afstand tot een tweede grote parkeerplaats overbrugt.
Vanuit de bus.
In het gebied zijn meer grotten. Die het eerst in beeld komen lijken niet afgesloten. Er zijn ook geen trappen en gaanderijen om ze te bezoeken. Dus blijkbaar zijn die niet interessant voor toeristen (?)
Bij het verlaten van de bus een overzicht van het complex en een waarschuwing.
= Daar overbrug je te voet de laatste honderden meters naar
de plaats waar de stroom bezoekers worden ingedeeld in groepen
die een gids toegewezen krijgen.
= Niet-Chinees sprekende bezoekers worden uit de stroom gevist
en daarmee vormt men groepen Engelssprekende bezoekers.
In mijn geval ging dat vooral om mensen van Aziatische afkomst
die bijvoorbeeld in Australië of de VS wonen,
ook mensen waarbij een van de partners een Aziatische oorsprong heeft
terwijl de andere partner uit het Westen komt.
Wachten tot je toegewezen wordt aan een groep en Engelssprekende gids.
= De gids neemt je dan vervolgens mee om een 8 of 4 grotten te zien.
Dat aantal is afhankelijk van het kaartje.
Men verkoopt voor iedere dag 6.000 kaartjes voor 8 grotten.
Mensen die daarna een kaartje kopen (zeg maar ‘Overloop-kaartjes’)
zien 4 grotten. Deel van de 8 grotten zijn er die iedere bezoeker
te zien krijgt (grot 16, 17 en de grot met de slapende Buddha
en de grot met de grote Buddha) en een aantal andere grotten.
Die laatste zijn een beetje afhankelijk van de beschikbaarheid
(niet alle grotten zijn altijd te bezoeken en in sommige grotten
zijn misschien op dat moment al bezoekers).
Grot 17 is de grot waarin de Dunhuang-manuscripten gevonden zijn.
Grot 16 is de toegang tot grot 17. De grotten verschillen van grootte.
= in de grotten mogen geen foto’s gemaakt worden.
Jammer genoeg mag dat ook niet in de replica-grotten in
het expositiecentrum bij de grotten.
Ook de replica’s in het Dunhuang-museum mogen niet gefotografeerd worden.
= de balkons voor de grotten, de ingangen, de trappen,
zijn van modern beton. Soms loopt dit (deels) door tot ver in de grotten.
In de tijd, zijn door erosie van zon, wind en water, de voorkanten
van de grotten weggevaagd. De betonnen ‘mantel’ moet wat van de grotten
over is beschermen.
Het materiaal waarin de grotten zijn uitgehouwen is zandsteen.
Dat is eenvoudig te bewerken maar kwetsbaar voor zon, regen, wind
en luchtverontreiniging.
De betonnen mantel van bijvoorbeeld grot 331.
Deze ruimte met schilderingen aan de buitenkant zijn van latere datum en worden door alle bezoekers bezocht (dat is wat mij er van bij staat.
= Alle ruimtes worden grotten genoemd. Meestal zijn de grotten
afgesloten met een deur. Maar bij grot 130, de grot
met de grote Boeddha, staat er een soort van uitbouw
voor de bergwand. Dat opvallende gebouw zie je op veel foto’s staan.
Crowd control voor grot 130.
Bij grot 130 is ook de uitgang van het complex.
= de Mogaogrotten zijn heel anders dan de Boeddhistische grotten
in Ellora en Ajanta in India. Die bezocht ik in 2013.
De Ellora Caves zijn van Hindoeistische, Boeddhistische of Jain
oorsprong en dateren grofweg van 550 – 950 na Christus.
De Ajanta Caves dateren van 200 voor Christus – 480 na Christus.
= de afbeeldingen in de Mogao caves zijn fantastisch,
de verhalen heel doordacht. Een heel eigen denkwereld.
Daar wil je meer van weten maar de gids zit in een race
tegen de klok. Het maximum aantal grotten is bereikt.
Over een tweede brug naar tentoonstellingsruimtes en de parkeerplaats met de bus. De taxi staat al weer te wachten.
Nog een aantal Memorial stupa’s.
Dan rest de terechte vraag: Wat heb je nu eigenlijk gezien?
In Dunhuang kocht ik een boek over Mogao. Een boek met
weinig tekst maar wel een aantal mooie afbeeldingen.
Die geven een idee van wat je te zien krijgt als je
dit complex bezoekt.
Al is het niet zo dat ik kan zeggen dat ik al die voorbeelden
ook zelf gezien heb…….helaas.
Voorbeeld van een deel van de inhoud van grot 432. Argus in China, uit het boek ‘China Dunhuang’, Edit Dunhuang Research Academy, Group of pained clay figures, eastward facing niche in central pillar, Mogao Cave 432, Western Wei Dynasty, 535 – 556 na Christus.
Apsaras, north wall Mogao cave 305, Sui Dynasty, 581 – 618 na Christus.
Ananda, Budhisattva and Heavenly King, south side central niche, Moga Cave 45, High Tang Dynasty, 705 – 780 na Christus.
Buddha preaching the law, south wall Mogao Cave 320, High Tang Dynasty, 705 – 780 na Christus.
Big Buddha, Mogao Cave 130, High Tang Dynasty, 705 – 780 na Christus.
Dit is het boek waar de serie met voorbeelden uit komt: China Dunhuang, Edit Dunhuang Research Academy.












































































































Een hele stapel bonnetjes die ik moest betalen aan mijn gids. Voor al de musea en andere plaatsen die ik bezocht heb onder zijn leiding.
Ik moest natuurlijk ook nog de rekening van hotel Kapok betalen.
En dit is dan mijn treinkaartje. Van Beijing naar Shenyang Bei (Bei= Noord). Ik heb een gereserveerde zitplaats.
Wachtruimte voor de trein van Beijing naar Shenyang.
De afstand tussen Beijing en Shenyang is met de trein in de buurt van 700 kilometer. Er is gelukkig een snelle treinverbinding.
De tijdsaanduiding op het perron. Hier nog in het Engels. Ieder treinstel had een nummer dat middels een display bij de deuren staat vermeld. Op de trein zijn conducteurs/trices die al bij de ingang je kaartje nogmaals controleren. Ze zijn erg behulpzaam.
Zomaar wat indrukken van onderweg.
De trein gaat bij vlagen heel snel.
Een dorp onderweg.
Treinschema volgens internet.
Oogsttijd.
Veel dichter op het platteland dan dit ben ik op deze reis niet geweest. Iets voor een volgende keer.
Nieuwbouw. Ik had er al veel van gezien in Beijing maar ik zal er nog veel meer van zien.

Steenkool.
Shenyang.
De trein rijdt het station binnen. Ik kan op zoek naar mijn collega. ‘Volg de andere treinreizigers maar het station uit. Dan zie ik je daar wel’. Okay dat heb ik dus gedaan. Oh, ja. Voordat je het station uit kunt wordt je kaartje nog een keer gecontroleerd!.


















































































Detail met golvende zee.
Waar de instrumenten voor dienen of liever gezegd hoe ze bespeeld moeten worden is me niet altijd gelijk duidelijk. Hier is een soort enorme trommel te zien op de achtergrond. Op de doorzichtige displays liggen/hangen fluiten. En links een doort lyra of metallofoon. De laatste twee termen kende ik niet maar ik heb ze opgezocht. Het schijnt de officiele naam te zijn voor zo’n draagbare xylofoon van een drumband zoals wij die in het Westen kennen.
Bij deze foto was het mij te doen om die banier die in het midden staat maar je ziet rechts op de achtergrond een klokkenspel.
Dit is de kop van de draak in detail.
Dit lijkt me een trommel maar ik ben er niet zeker van of je die met de hand of met een stok bespeelt.
Zou dit een instrument zijn? Mooi beschilderd. Er ligt wel een soort hamer op de rechterhoek. Op de achtergrond links nog twee snaarinstrumenten en nog een blaasinstrument rechts bovenaan.
Achterin nog een grote trommel met rijke versiering. Het is goed te zien dat de instrumenten wat door elkaar staan en dicht op elkaar.
Blaasinstrument. Dit lijkt op een instrument wat ergens op het internet een Sheng genoemd wordt.
Dit is misschien het instrument dat ik op internet zag met de naam Dizi.
Dit is de toelichtende tekst. Hieronder is de volledige Engelse tekst te zien en daaronder volgt een korte vertaling/samenvatting.














Dragon building of Pangu Plaza vanuit de taxi.Het gebouw, of beter gezegd het gebouwencomplexis zeven voetvalvelden lang.De toren met de drakenkop is slechts een van de torens.Het herbergt onder andere een zeven sterren hotel.
Dit is een foto van dezelfde toren maar dan met op de achtergrond de Olympische stadions. Deze foto heb ik natuurlijk niet gemaakt
De Olympische zwembaan.
Nogmaals het drakengebouw. Zie het enorme videoscherm, op de zijkant, net onder de kop.
Het is druk bij de zwembaan.
Het vogelnest, birdsnest. De officiele naam is National Stadium.
Rond dit stadion enorme boulevards.
Het logo en het jaartal zijn er nog. Je kunt het stadion bezoeken maar dat hebben wij niet gedaan. Ik werd langzaam weer moe. Morgen staat de Verboden Stad op de agenda. Weer een hele dag lopen.

We zijn er helemaal rond gelopen.
Het drakengebouw domineert de skyline.
Het zwembad wordt blijkbaar ook wel de waterkubus genoemd. De officiele naam is het National Aquatics Center.
Ook hier prachtige, grote versieringen met veel bloemen.
Mijn gids vond het gebouw er al niet zo mooi meer uitzien. Het is al vuil. Het schijnt ’s avonds mooi verlicht te zijn.
Digital Beijing Building.

Mijn aandacht werd vooral getrokken door deze kant. De gebouwen staan erg dicht op elkaar (zo lijkt het want in werkelijkheid valt dat best mee) maar de afstand tussen de verschillende delen is steeds anders.
Dit is een foto van hetzelfde gebouw maar dan met verlichting aan. Ik vermoed dat deze foto wel wat bewerkt is
Ook deze foto is niet van mij maar geeft duidelijk aan dat men hier een printplaat nabootst met het gebouw.
Mijn treinkaartje naar Shenyang Bei (Shenyangbei), station Shenyang Noord.
Vanuit de taxi maakte ik nog deze foto van het logo dat gebruikt werd ter gelegenheid van de viering van 60 jaar Volksrepubliek China.
En deze verrassing wachtte nog op mij in het hotel. Eerlijk gezegd weet ik niet wat het is/was.



















































Prachtige dakenpartijen.


































