Kunstvaria

 photo BernardoBellottoTheBasinOfSanMarcoOnAscensionDayVeniceC1739-1740Canvas.jpg

Bernardo Bellotto, The basin of San Marco on Ascension Day, Venice, circa 1739 – 1740, canvas.


 photo BethCarterTheConjurorsHorse2013CharcoalOnPaper.jpg

Beth Carter, The conjurors horse, 2013, charcoal on paper.


 photo ConstantinBrancusiTecircteDrsquoEnfantEndormi1906-1907PlasterColouredDarkBrown.jpg

Constantin Brancusi, Tete d’enfant endormi, 1906 – 1907, plaster coloured dark brown.


 photo CyTwomblyUntitledOilBasedHousePaintAndWaxCrayonOnCanvas.jpg

Cy Twombly, Untitled, oil based house paint and wax crayon on canvas.


 photo DavidHockneySelfPortrait1954CollageOnNewsprint.jpg

David Hockney, Self portrait, 1954, collage on newsprint.


 photo DavidSlaysGoliathAndCutsOffHisHeadTheCrusaderBibleMSM638Fol28vDetail.jpg

David slays Goliath and cuts off his head, The Crusader Bible MS M 638 – Fol 28v, detail.


 photo FernandLeacutegerLesConstructeursAvecArbreOilOnCanvas1949-1950.jpg

Fernand Leger, Les constructeurs avec arbre, oil on canvas, 1949 – 1950.


 photo FullyExcavatedFloorMosaicGreekDepictingTheAbductionOfPersephoneAmphipolis4thCBC.jpg

Fully excavated floor mosaic, Greek, depicting the Abduction of Persephone, Amphipolis, 4th ventury BC.


 photo GeorgeBellowsMenOfTheDocks1912.jpg

George Bellows, Men of the docks, 1912.


 photo GeorgesSeuratIndianBeggarC1878-1879Drawing.jpg

Georges Seurat, Indian beggar, circa 1878 – 1879, drawing.


 photo MartinKippenbergerUntitledPainted1988OilOnCanvas.jpg

Martin Kippenberger, Untitled, painted in 1988, oil on canvas.


 photo SafwanDahoulDream682013AcrylicOnCanvas.jpg

Safwan Dahoul, Dream 68, 2013, acrylic on canvas.


 photo WilliamStrangTheEatingHouse1903EtchingOnPaper.jpg

William Strang, The eating house, 1903, etching on paper.


Ongekende schoonheid; ikonen uit Macedonie in het Catharijneconvent

Vandaag samen met mijn ouders naar
Museum Catharijneconvent geweest in Utrecht.
Dit museum heeft bij gelegenheid van het 20-jarig bestaan
van de staat Macedonie een tentoonstelling
met voornamelijk religieuze voorwerpen uit dat land.
Een groot deel daarvan wordt uitgemaakt door
een serie van 50 ikonen.
Ik ben geen kenner maar deze ikonen zien er weer heel anders uit
dan die uit Griekenland of Rusland.
Goede gelegenheid om eens te gaan kijken.


De folder.


Het toegangskaartje.


Binnenstad van Utrecht.


De Dom.


Moeder Gods Psychsostria (Redster van de zielen) en Christus Pantokrator (Albeheerser), midden 14e eeuw.


Koninklijke deuren met de verkondiging aan de Moeder Gods en de Koningen Salomo en David, Kerk van de Heilige Redder, Kucevise, Skopje, 1608.

Detail van de aankondiging.

Detail van de deuren met de koningen.


Ikonostasekruis met de gekruisigde Christus en kruisgetuigen, Michael Anagnosti Zograph, 1827.

Detail met Christus en op het uiteinde van het kruis het symbool van de evangelist Johannes.

Detail met in het houtsnijwerk de draak als teken van het kwaad en het portret van een van de kruisgetuigen. In dit geval Johannes de apostel.


Feestdagenrij van de ikonostase, de intocht van Christus in Jeruzalem, Palmzondag, uit het Atelier van David van Selenica, Kerk van de heilige Demetrius, Bitola, 1730 – 1739.


Rij met heiligen.


Uitstorting van de Heilige Geest, Pinksteren uit het Atelier van Jovan Teodor van Gramosta, Kerk van Johannes de Doper, Slepceklooster, circa 1535.


Gouden reliekhouder diptiek, 14e eeuw.


Koninklijke deuren met de drie Byzantijnse Kerkvaders en de heilige Athanasius, Kerk in Dolno Vodno, Skopje, begin 18e eeuw.

Detail met de koningen Salomo en David en de Aankondiging.

Detail van de aankondiging.


Aartsengel Michael, verderdiger van het Geloof, Nikolaaskerk, Struga, midden 16e eeuw.


Veertig martelaren van Sebaste, eerste kwart 17e eeuw.


Intrede van de Maria Gods in de tempel, 14e – 15e eeuw.

Detail.


Aardenwerken cultus object in de vorm van een moedergodin, Cerje-Govrlevo, vroeg midden-steentijd.

Detail met volgens mij kleurverschillen als gevolg van de restauratie.


Gouden oorhangers met negroide koppen, graftombe, Ohrid, 3e – 2e eeuw voor Christus.


Gouden armband met ramskoppen, graftombe 127, Ohrid, 4e eeuw voor Christus.


Ritueel gouden gezichtsmasker, graftombe 132, Ohrid, 5e eeuw voor Christus.


Rituele gouden handschoen met ring, graftombe 132, Ohrid, 5e eeuw voor Christus.


Ontslapen Moeder Gods met twee heilige bisschoppen, 15e eeuw.


Heilige Nikolaas, eind 14e eeuw.

Heilige Nikolaas, detail.


De foto die ik hier van maakte was bewogen. Op zich is dat wel toepasselijk omdat dit een van de weinige ikonen is met actie. De evangelist Matteus loopt hier en zijn gewaad valt dan ook ‘dynamisch’ om zijn benen. Evangelist Matteus, eind 13e – begin 14e eeuw, Nationaal Instituut en Museum Ohrid.


De zeven aportelen van de Slaven met de Heilige Erasmus van Lychnidos en Jovan Vladimir, Dico Krstevic, Tresonce, 1862.


Russisch-Orthodox ikoon: Moeder Gods aan Kazan, Moskou, eind 19e eeuw, Carl Faberge, hout tempera zilver goud briljanten roosdiamanten saffieren smaragden robijnen pareld en email. Het betreft hier de aankondiging van de tentoonstelling ‘Glans en Glorie’, kunst van de Russisch-orthodoxe kerk in het Hermitage


Noorwegen 14: Edvard Munch

Na de koffie ga ik dan het Munch Museet in.
Als gevolg van dit bezoek is dit een log met veel foto’s,
allemaal van schilderijen of van grafisch werk van Munch.
Fotograferen in musea valt niet mee.
Ook als je naar deze reeks foto’s kijkt zult je dat meteen zien.
Het licht is een probleem. Sommige schilderijen hebben glas
in de lijst en een aantal schilderijen hangen helemaal
achter een glazen wand.
Niet geheel ten onrechte.
Denk nog maar eens terug aan de diefstal in dit museum
een paar jaar geleden. Op klaar lichte dag
werden er toen schilderwerken van Munch gestolen.
Maar als je foto’s wilt maken is al dat glas vervelend.
De enorme verzameling van Munch maakte op mij wel heel veel indruk.
Misschien ook op u.


Edvard Munch, The sun.

Als je het museum inloopt kom je eerst langs een hele grote zaal.
Formaat gymzaal.
Daar is men ontwerp tekeningen/schilderingen aan het restaureren.
Deze werken bewaart ment normaal op een rol.
Het betreft enorme grote werken. Ontwerpen voor muurschilderingen.


Edvard Munch, The scientists.

‘De wetenschappers’op het doek met die naam zijn hier kinderen
die druk in de weer zijn hun nieuwsgierigheid de kans te geven.


Edvard Munch, The scientists, de ruimte.

Hier, op deze foto, krijg je een idee van de grootte van de ruimte.


Edvard Munch, Anxiety, 1894.

De eerste zaal heeft werken die allemaal achter glas zitten.
Ze zijn onderdeel van de Frieze of Life.


Edvard Munch, The girl and death, 1893.


Edvard Munch, The voice / Summer night, 1893.

Op de Voice zien we die karakteristieke manier waarop Munch
de maan en de weerspiegeling in het water, schildert.
Je ziet deze vorm op meerdere schilderijen en ook in zijn grafische werk.


What is art?

What is art?
Art grows from joy and sorrow.
But mostly from sorrow.
It grows from human lives.

Edvard Munch.

Wat is kunst?
Kunst groeit uit vreugde en verdriet.
Maar voor het merendeel uit verdriet.
Het groeit uit menselijke levens.


Edvard Munch, Death in the sickroom, 1893.


Edvard Munch, Madonna, 1893 – 1894.


Edvard Munch, Kissing couples in the park, 1904 (The Linde frieze.


Edvard Munch, Golgotha, 1900.


Edvard Munch, Summer night / The voice, 1894.


Edvard Munch, Self portrait against a green background, 1905.

Als je alleen al een studie zou willen maken van het kleurgebruik
bij Munch dan is daar een heel interessant werk over te maken.
Het prachtige groen, hier in de achtergrond, komt heel regelmatig terug.


Edvard Munch, Desire, 1907.


Edvard Munch, Jealousy, 1907.

Groen van jaloezie kun je hier heel letterlijk nemen.


Edvard Munch, The death of Marat II, 1907.

De dood van Marat is een klassiek schilderij.
Ook uit de catalogus wordt mij niet duidelijk waarom Munch
nu juist dit thema gekozen heeft.
Ja, het is een vrouw die de politicus doodt.
En vrouwen komen op het werk van Munch er meestal niet positief van af.
Op het originele schilderij is de vrouw niet te zien.
Het was een politiek schilderij en in een hyperrealistische stijl.

Jacques-Louis David, De dood van Marat, 1793.

Als geheugensteun heb ik het werk van David hierboven opgenomen.
Het is wel interessant wat Munch met het werk doet.
Hij verplaatst het van de badkamer naar de slaapkamer.
Schildert niet hyperrealistisch.
Munch maakt uiteindelijk twee versies.
Waarschijnlijk heeft hij het werk gezien in Parijs toen hij daar studeerde.
Maar daar ben ik niet zeker van.
Het verschil tussen de twee versies is heel interessant.

In Tijdschrift voor Skandinavistiek schrijft Suze van der Poll:
Dat Munch zelf een duidelijk verband zag tussen gebeurtenissen uit zijn eigen leven en de stukken van Ibsen, heeft ook invloed gehad op zijn interpretatie van Ibsens werk, dit blijkt volgens Templeton met name uit de schets van Hedda Gabler. Zij is op dezelfde wijze afgebeeld als Mathilde (Tulla) Larsen, de voormalige geliefde van Munch door wie hij verlaten was en die model stond voor De moordenares (1906) en Marats dood I (1907). Op dit laatste schilderij is Munch zelf te herkennen in de figuur van Marat. Door Hedda dezelfde positie in te laten nemen als Marats moordenares Charlotte Corday, beschouwt Munch haar als de moordenares van Ejlert Lxf8vborg, een interpretatie die door Ibsen niet geexpliciteerd wordt.

Maar het zijn wel erg belangrijke werken in zijn oeuvre.
Dat is ook de mening van Toine Moerbeek in Tirade (jaargang 43, pagina 181):

Het lukte Munch pas in 1907 om zijn houtsnedestijl toe te passen in zijn schilderijen. Amor en Psyche, De Baders, en vooral De Dood van Marat zijn versimpelde, klassieke composities waaroverheen een x93rasterx94 van dik geschilderde verticale lijnen zijn geschilderd, imitaties van houtnerven, die niet meegaan met het plastisch model maar deze integendeel kapot maken. In De Dood van Marat worden de vlakke silhouetten van de vermoorde man en diens moordenares doorbroken en het interieur waarin de moord plaats vond was in de eerste versie nog geen badkamer. Munch rekende dit schilderij nooit tot zijn topstukken maar wel tot zijn belangrijkste experimenten. x93Een moeilijke bevalling, die meer dan negen jaar duurdex94, schreef hij aan een vriendin. Vanaf dat moment wilde hij al zijn oude schilderijen overschilderen in de nieuwe stijl. (Later zou hij dat in zekere zin ook doen, zij het niet op de bestaande doeken.)

 


Munch maakte zelf foto’s en gebruikte die ook als documentatie om bijvoorbeeld zelfportretten te kunnen maken. Hij had een heel positieve visie op de fotografie.

The camara cannot compete with painting as long as
it cannot be used in heaven or hell.

De camera is geen competitie voor schilderen
zolang de camera niet in de hemel of de hel kan worden gebruikt.


Edvard Munch, New snow, 1900 – 1901.

Edvard Munch, New snow.


Edvard Munch, The bathers.


Edvard Munch, The haymaker, 1907.

Dat Munch zeker overeenkomsten in zijn werk heeft
met het werk van de impressionisten kun je onder andere zien door
zijn keuze van sommige onderwerpen:
de hooimaker (agrarische thema’s van bijvoorbeeld Van Gogh en Renoir)
tapijt met felle kleuren (bijvoorbeeld Matisse)
water (rivier of zee, wie niet van de impressionisten zou ik zeggen)
een sterrenhemel (bijvoorbeeld Van Gogh), enz.


Edvard Munch, Five puppies on the carpet, 1919 – 1921.


Edvard Munch, The girls on the bridge, 1927.


Edvard Munch, Starry night, 1922 – 1924.