Fokke & Sukke maken plannen. NRC, 8 december 2023.
Auteursarchief: Argusvlinder
Kerst
Vanochtend is de adventskrans omgebouwd naar kerstkrans.
Ode aan Antwerpen
Als je een tentoonstelling bezoekt met als ondertitel
“Het geheim van de Hollandse meesters”, dan weet je dat
het hele kerkelijke jaar voorbij komt als het om
de onderwerpen van de schilderijen gaat.
Vandaag een reeks schilderijen waarbij ik gestopt ben
toen er een onderwerp voorbij kwam dat gerelateerd is
aan de kerstperiode: Aanbidding van de Koningen.
Meester van 1518, Laatste Avondmaal, circa 1515 – 1525, Museum Catharijneconvent, Utrecht.
Pieter Coecke van Aelst, Sint Maarten deelt zijn mantel, circa 1530, The Phoebus Foundation.
Pieter Coecke van Aelst, Jozef vlucht voor de vrouw van Pontifar, circa 1540, Museum Catharijneconvent.
Een soort van duet.
Een echtpaar kocht een schilderij van Pieter Coecke van Aelst in Antwerpen en liet zich zelf er bij schilderen door Dirck Jacobsz in Amsterdam. Pieter Coecke van Aelst (Midden) en Dirck Jacobsz (Zijpanelen), Echtpaar met Rust op de vlucht naar Egypte, circa 1535, Museum Catharijneconvent.
Detail van het voor de kijker rechterpaneel.
Pieter Coecke van Aelst en atelier, Aanbidding van de Koningen, circa 1530, The Phoebus Foundation.
Detail van de ‘exotische’ koning.
Detail van de knielende koning.
Fantastische kaart
Geheel onverwacht ontving ik vandaag een wenskaart van
iemand die ik niet persoonlijk ken.
Eerder dit jaar kocht ik een boek van deze kunstenares:
Katarina Rudebeck.
Het is een zelf gedrukte kaart. De kaart klap je open
door twee flappen te openen die de afbeelding en tekst binnenin verbergen.
Op de achterkant staat een Engelstalig gedicht van
Wallace Stevens uit 1950.
De kaart, dichtgeslagen.
De kaart, geopend.
Katarina Rudebeck, Wallace Stevens, The Bouquet, 1950. Ik voel me vereerd.
Volgens Copilot:
“The Bouquet of Wallace Stevens” is een gedicht van Wallace Stevens, een Amerikaanse modernistische dichter. Het gedicht is een meditatie over de aard van perceptie en de relatie tussen de zintuigen en de verbeelding. Het gedicht beschrijft een boeket rozen in zonlicht en onderzoekt de manier waarop onze zintuigen van dingen veranderen en evolueren in de tijd. Stevens betoogt dat onze zintuigen alle metaforen overstijgen en dat het is als een stroom van betekenissen zonder spraak en van evenveel betekenissen als van mensen. Het gedicht wordt gekenmerkt door Stevens’ gebruik van blank vers en zijn karakteristieke filosofische en intellectuele stijl
Voetbalfans?
Vanmiddag ging ik boodschsppen doen en liep toen een aantal
hooligans tegen het lijf. Zogenaamde fans van NAC.
Er was en werd enorm veel gedronken. Dat was ondermeer
te zien aan de vele blikjes op straat.
Welkom op de Haagdijk.
Dit is ruim een uur later. De tocht van de Kopse Kant naar het stadion is begonnen.
De Schorsmolenstraat.
Het centrum lijkt rustiger maar schijn bedriegt. Ook in het uitgaanscentrum in het centrum waren hooligans. Tegen de tijd van deze foto waren ze al onderweg naar het stadion.
Closeness
Dit is weer een echt ‘avontuur’.
Op Twitter (X) las ik een bericht van Pat Metheny over
een concert gegeven in Amsterdam door een groep die
‘This is not America’ speelde.
Dat is een nummer geschreven door Pat Metheny, Lyle Mays
en David Bowie.
Bij het bericht zat een filmpje.
Dus even kijken en luisteren.
Daar zag en hoorde ik Ellen Andrea Wang (bas) en
Rob Luft (gitaar). Misschien waren er nog meer muzikanten
maar dat herinner ik me niet.
Klonk goed.
Dus wilde ik wat meer horen. Dat kan op internet natuurlijk
probleemloos. Zeker met Bandcamp (een app voor muziekanten
om hun muziek te presenteren aan lefhebbers).
Ik besloot de nummers van Closeness te kopen, een album
uit 2020. Op Bandcamp kon ik of een versie op vinyl
kopen of een CD. Ik koos voor het laatste.
In beide gevallen krijg je de nummers ook vrij te
beluisteren op Bandcamp.
Het was alles bij elkaar wel erg prijzig.
De CD, dan het omrekenen naar euro’s.
Op 6 december werd 34 euro afgeschreven.
Dan duurt het even voor je d CD krijgt.
Maar eerst betaal je nog 9 euro invoerrechten.
Gisteren zat er een pakje in de brievenbus.
Zo kwam deze CD van Ellen Andrea Wang uit de envelop. De vorm kon wel eens een probleem worden.
Uit het cellofaan ziet het er dan zo uit. Terugsturen is geen optie. Dus hopen op een goede afloop.
De hoop duurde niet lang. Gelukkig kan ik de muziek beluisteren vanaf mijn telefoon. ‘This is not America’ is een mooie opname. Erasmus is ook een goed nummer.
Zo is dit wel een duur bericht maar er zit ook wel humor in. Via Bandcamp ga ik, denk ik, geen muzie meer kopen. Het is wel een goede CD!
Lekker!
Zo kort tegen Kerst mag ik van mezelf beginnen aan de panettone (Italiaans gebak). Heerlijk.
Al wandelend
Kasteelplein en KMA.
Breda, de Trapkes, Oude Haven, Haagdijk, Markendaalseweg, Verlengde Mark.
Drie op een rij.
Ode aan Antwerpen
Vandaag weer een reeks schilderijen van de tentoonstelling
Ode aan Antwerpen – Het geheim van de Hollandse meesters.
Deze tentoonstelling waste zien in het Museum Catharijne Convent
in Utrecht.
Een reeks portretten, wereldse en religieuze: Atelier van Jan Cornelisz. Vermeyen, Portret van Keizer Karel V, circa 1530, The Phoebus Foundation.
Atelier van Quinten Massijs, Christus als Salvator Mundi, circa 1520, The Phoebus Foundation. Geen onbekende voorstelling in de kunst met hierna twee details van het werk.
Een glazen wereldbol met daarin een figuur en bomen.
Details van het rijk versierde kruis op de wereldbol.
Quinten Massijs, Biddende Maria, circa 1529, The Phoebus Foundation.
Joos van Cleve, Maria met Kind, circa 1525, The Phoebus Foundation.
Zelfde maker maar een heel ander schilderij met een heel andere sfeer: Joos van Cleve, Maria met Kind, circa 1525. Bruikleen Catharijneconvent.
Populaire voorstelling. Er bestaan verschillende uitvoeringen van
deze voorstelling. Op de tentoonstelling waren er twee te zien:
Joos van Cleve, Jezus en Johannes als kinderen; omzelzend, circa 1515, olieverf op paneel. Particuliere Collectie. Met twee details van het frame:
Deze uitvoering heeft heel andere afmetingen en is landscape van orientatie waar het vorige werk potrait was. Maar de twee figuren zijn op beide schilderijen even groot. Er wordt gedacht dat ze van dezelfde tekening gemaakt zijn. Atelier van Joos van Cleve, Jezus en Johannes als kinderen; omzelzend. Circa 1530. Olieverf op paneel. Catharijneconvent.
Museo Nazionale di San Marco
Twee werken. Met een complexe samenstelling en daarom
zo interessant en moeilijk te doorgronden.
Ik was vooral gecharmeerd van het goud en de musicerende engelen.
Fra Angelico.
De maagd Maria met het Christuskind, vele heiligen en een predella: Florence, Museo di San Marco, Beato Angelico, The Bosco ai Frati Alterpiece, after 1450, tempera on wood.
De wie is wie is meteen duidelijk: op de voorgrond St. Antonius en St. Franciscus.
Detail van een kwast aan een gouden kussen, direct achter het blauwe kleed van Maria, tegen een gouden achtergrond. De structuren in het goud zijn prachtig.
Een van de elementen in de predella: St. Bernardino.
Beato Angelico, Lorenzo Ghiberti (marble frame), The Tabernacle of the Linaioli (linen makers guild), 1433 – 1436, tempera on wood. Wat je niet meteen ziet is dat in de boog direct rond de centrale afbeelding, musicerende engelen afgebeeld staan. In prachtige kleuren, bijzondere kleding, ieder op een eigen wolkje en ieder met een ander instrument. Een paar het ik apart gefotografeerd.
Breda?
Breda in december. Oude Haven.
Vogels in een boom
Breda, boom op het terrein van de KMA.
Ja, de gulden
Fokke & Sukke verliezen hun vertrouwen. Na twee weken nog steeds de gulden niet terug. NRC, 30/11/2023.
Kamagurka over de Taliban en mildheid
NRC, donderdag 30 november 2023. Kamagurka: Over de Taliban en de mildheid.
Derde zondag
Vandaag is het de derde zondag in de advent.
De advent is de tijd waarin je kunt uitkijken naar
de kortste dag en de komst van het licht.
Het duurt dan nog wel even voor we daadwerkelijk
meer licht krijgen maar het kerstkind is daar
wel het symbool voor (voor een aantal mensen).
Ode aan Antwerpen
Het extreemrechts kabinet dat men aan het formeren gaat,
is helemaal tegen kunst en cultuur.
Dus gelukkig wordt mijn blog gehost bij Amerikaanse
organisaties. Niet meteen binnen het bereik van de
bruinhemden.
Vandaag een heel bericht over één kunstwerk.
De schilder (of was het een groep?) is de
‘Meester van de Aanbidding Von Groote’.
Meester van de Aanbidding Von Groote, Drieluik met aanbidding van de koningen, circa 1520. Opvallend is de keuze voor de onderwerpen op de panelen. Heel vaak zijn de zijpanelen ter ondersteuning, ter verduidelijking van het centrale paneel. Hier hebben de panelen natuurlijk ook wel met elkaar te maken maar de onderwerpen zijn als op een soort tijdsbalk geplaatst. Van links naar rechts de geboorte van Christus, de aanbidding van de koningen en de vlucht naar Egypte. Of daarmee de ‘aanbidding van de koningen’ dan het belangrijkste onderwerp is, weet ik niet. Gevoelsmatig klopt dat niet maar misschien zat daar wel een redenering achter. Bijvoorbeeld de bekendmaking van Christs aan de mensen is het belangrijkste van de kerstverhalen?
Detail van het linkerpaneel met een wel heel klein Christuskind. De oudere Jozef die er aan komt lopen (rennen?) is grappig.
Het hele paneel.
Het centrale paneel. Je ziet dat hier ook mensen op staan die geen koning zijn, 4 op de achtergrond, in het midden in de verte, en twee dicht bij de drie koningen.
Een van de niet-koningen. Een prachtige kop. Detail van het centrale paneel.
Het rechterpaneel, de vlucht naar Egypte.
Een heel opmerkelijk werk.
Daar is vast veel over te zeggen door kenners.
Daarom heb ik de catalogus er even bijgenomen.
De noodnaam voor de kunstenaar (‘Meester van de Aanbidding Von Groote’)
wil eigenlijk zeggen dat we niet weten wie de maker is.
De naam is pas in 1915 aan het werk gekoppeld door Max J. Friedländer
vanwege stillistische overeenkomsten met een ander werk dat
zich in de collectie Von Groote bevond.
De catalogus gaat vooral in op de productiewijze van een
dergelijk werk (met gebruik van schetsen die als ondertekening
op het doek werden gezet en dat meerdere mensen aan dit werk
gewerkt kunnen hebben. Vooral met weinig verf omdat ja
dan sneller werken kunt opleveren).
Op de onderwerpen die op het werk staan afgebeeld gaat de
catalogus helaas niet in.
Wandeling
Breda, de Trapkes.
Breda, de Trapkes.
Parkeerplaats Grote Markt
De Grote Markt in Breda lijkt steeds meer een parkeerplaats
voor grote dieseltrucks met koelcellen die hun energie
opwekken met dieselgeneratoren.
Dat wil je in 2024 toch anders zien?
Ode aan Antwerpen
De tentoonstelling met deze naam bezocht ik een tijdje terug.
Maar het lukt maar steeds niet om er foto’s van te plaatsen.
De tentoonstelling probeert aan te tonen dat de Hollandse
Gouden Eeuw zijn oorsprong kent in Antwerpen.
De Antwerpse vluchtelingen brachten hun vaardigheden mee
en stonden zo aan de wieg van de hoogtepunten van de
schilderkunst in Holland.
Dit thema kan nog net nu een extreem rechtse regering
in Nederland dreigt te ontstaan. Die regering zal
er alles aan doen om rond Nederland en muur te zetten.
Maar in de late zomer van 2023 was het nog niet zo ver.
De tentoonstelling in Museum Catharijne Convent in Utrecht maakte dankbaar gebruik van werken uit The Phoebus Foundation. Een particuliere Amerikaanse stichting met veel West-Europese kunst. Dit werk is overigens niet uit die collectie. Jan van Noordt, Susanna en de ouderlingen, circa 1660.
Detail.
Werken van The Phoebus Foundation zie je niet jaarlijks en
daarom was deze tentoonstelling zo’n kans.
Zoals steeds maak ik een persoonlijke selectie uit wat er allemaal te zien was: Sebastiaan Vrancx, Markt in een welvarende stad, circa 1600. The Phoebus Foundation.
Detail, een opstootje op de markt.
Sebastiaan Vrancx, De wereldhaven van Antwerpen, 1616 – 1618, The Phoebus Foundation.
Detail, afscheid en bijzondere kleding.
Abel Grimmer, Interieur van de Antwerpse Kathedraal, circa 1600, The Phoebus Foundation.
Museo Nazionale di San Marco
Op 20/09/2022 was ik op vakantie in Florence. Het is dan
de zesde dag van mijn bezoek aan deze schitterende stad.
Iedere dag leer ik weer neuwe musea of bibliotheken kennen,
geniet ik van het uitzicht, het straatbeeld en het Italiaanse eten.
Op die dag bezoek ik ook het Museo Nazionale di San Marco,
de grootste collectie van werken van Fra Angelico.
Het museum is een voormalig klooster. Het klooster waar
in de vroege middeleeuwen een broeder leefde en werkte die
ook schilder was. Hij schilderde zoals Giotto maar had
tegelijk geen moeite met de dan populaire gotische stijl.
De werken overvielen me. Hun kwaliteit en de prachtige staat
waarin ze verkeren, overvielen me.
Misschien denk je: wat een vreemde set schilderijen! Maar het gaat niet om kunstwerken in de moderne betekenis van het woord. Het werk van Fra Angelico is in eerste instantie religieus. Het werk is als het ware een programma waarvanje hier een gedeeltelijke reconstructie ziet. De ontbrekende panelen zijn verspreid over vele musea over heel de wereld. Florence, Museo Nationale di San Marco, Beato Angelico (of Fra Angelico), The San Marco alterpiece (Madonna and Saints), 1438 – 1441, tempera on wood.
Het centrale deel van het altaarstuk.
Dan bestond er een relikwiehouder van zilver.
Daarvoor ontwierp Fra Angelico een groep panelen
die als deuren ingezet konden worden.
Een aantal van de panelen heeft Fra Angelico niet
zelf kunnen afmaken.
Negen panelen met op een ervan een wiel. In het mystieke bijbelboek Ezechiël komen wielen voor als symbolen in zijn voorstelling van hemel en aarde. Fra Angelico, Panels for the Armadio degli argenti, ‘The mystic wheel with Ezekiel’s vision’ is het eerste van de negen afbeeldingen. 1450 – 1452, tempera on wood.
Alessio Baldovinetti, Panels for the Armadio degli argenti, The wedding feast at Cana, The baptism of Christ, The transfiguration, 1450 – 1452, tempera on wood.
Beato Angelico, Panels for the Armadio degli argenti, dit keer 12 stuks met onder andere The raising of Lazarus, 1450 – 1452, tempera on wood.
Een van de twaalf panelen: Palmzondag (Entry into Jerusalem). Op de volgende website worden alle panelen benoemd.
Nog eens 12 bijbelse panelen van de in totaal 35 panelen: Beato Angelico, Panels for the Armadio degli argenti, The road to Calvary, 1450 – 1452, tempera on wood.
Met de stamboom van Christus (Genealogy of Christ).
Argusvlinder 