Preah Vihear: is het een boom of is het een tempel?

DSC_3247CambodjaPreahVihearFolderOpTafelGopuraII-IIEnI

Om naar tempeldeel nummer drie te gaan moeten we een stijle trap op. Je ziet op deze tekening goed dat de tempeldelen 1, 2 en 3 dicht op elkaar liggen. Mijn foto’s gaan dan ook vloeiend over van tempeldeel 3 naar 2 en 1. Maar vandaag alleen tempeldeel 3 (denk ik dan toch).


DSC_3166CambodjaPreahVihearNogEenStukjeDeTrapOp

‘Even’ de trap op.


DSC_3167CambodjaPreahVihearIsHetEenBoomIsHetEenTempelgebouw

De boom en het tempelgebouw zijn één geworden.


DSC_3168CambodjaPreahVihearPrachtigeGevels

De gevels zijn schitterend.


DSC_3169CambodjaPreahVihear

In het Engels heet dit een ‘lintel’, een dorpel zeg maar.


DSC_3170CambodjaPreahVihear


DSC_3171CambodjaPreahVihear


DSC_3172CambodjaPreahVihear


DSC_3173CambodjaPreahVihear


DSC_3174CambodjaPreahVihear


Volgens mij zijn we gopura 3 al voorbij.
Maar genoeg voor vandaag.
Volgende keer verder.

Preah Vihear

Veel minder bekend dan Angkor Wat (ik zag zelfs in Breda
tijdens een korte wandeling in de binnenstad een nagelstudio
met die naam) maar daarom niet minder belangrijk.
Een prachtig tempelcomplex op een heuvelrichel.
Alles bij elkaar ligger er 5 grotere gebouwen (gopura)
langs een weg/voetpad van net iets minder dan een kilometer.

Bij het kopen van de toegangskaartjes, zag ik onder een glasplaat
een uitgebreide folder liggen. die was niet meer beschikbaar
maar ik mocht hem wel op de foto zetten.

DSC_3247CambodjaPreahVihearFolderOpTafel

De tafel met onder een glasplaat de folder van Preah Vihear.


Als ik wat inzoom op de folder dan zie je de tempel en het bad dat
in een eerdere blog te zien was.

DSC_3247CambodjaPreahVihearFolderOpTafelGopuraVEnPool

Gopura 5 en het bad. De term ‘Gopura’ of ‘Gopuram’ vindt zijn oorsprong in het Sanskriet en wordt in Zuid-India gebruikt voor de tempeltorens die vaak de ingang van een tempelcomplex vormen. Eigenlijk zie je twee tekeningen onder elkaar: Boven, bijna helemaal zwart zie je een zijaanzicht dat een beeld geeft van de hoogteverschillen. Onder een bovenaanzicht met links de trap (zwart) richting Thailand en gopura 5 en links het bad. De tekening is van Jean Boisselier.


Internet (Wiki2):

Jean Boisselier (26 August 1912 – 26 August 1996) was a French archeologist, ethnologist, and art historian.
He was a specialist on Khmers and a researcher focused on Buddhist thought and iconography.
As a member of the École Française d’Extrême-Orient (EFEO), he was responsible for the restoration of Angkor.

Op de website van EFEO kan ik niets terugvinden over Jean Boisselier.
Op de site van Wiki2.org vond ik bovenstaand stukje maar wie er achter die
organisatie zit is mij onduidelijk.

DSC_3247CambodjaPreahVihearFolderOpTafelGopuraIV

De foto’s van deze blog zijn van gopura 4. Daar kun je een ‘slapende Vishnoe’ zien en een belangrijk fragment van de Hindoe mythologie: ‘the churning of the ocean of milk’.


DSC_3247CambodjaPreahVihearFolderOpTafelGopuraVEnIV

De twee blogs passen dus aan elkaar zoals je het tempelcomplex kunt ervaren bij een bezoek aan Preah Vihear.


DSC_3154CambodjaPreahVihear

Het eerste deel van gopura 4 wordt zichtbaar tussen de bomen.


DSC_3155CambodjaPreahVihear02ChurningOfTheOceanOfMilk

Dit is een detail van een van de nog opstaande delen van het complex. Deze afbeelding verbeeldt ‘the churning of the ocean of milk’.


Wikipedia:

Op advies van de schildpad (Vishnoe) karnen goden en demonen samen de oceaan van melk (Samudra Manthan genoemd), waarbij ze gebruik maken van de berg Mandara en de oerslang Vasuki, de koning van de slangen.
De Mandara rust op Vishnoe in zijn gedaante van schildpad en wordt als karnstok gebruikt.
De slang Vasuki is de ‘draad’, die door het trekken van de deva’s (goden) aan de staart en de asura’s (demonen) aan de kop, de Mandara om z’n as doet draaien.
Door de hitte, die de beweging oplevert, wordt de melk gekarnd en drupt de soma (nectar) van de top van de Mandara naar beneden.

Uit de Melkoceaan komen de volgende Ratna’s (schatten) tevoorschijn:

 

Surabhi (Kamadhenu), de heilige koe, eeuwige bron van melk en boteroffers
Varuni, de wijngodin
Parijata, de boom van het paradijs Indraloka
Kaustubha, een schat die Vishnoe zal dragen
Sharanga, een machtige boog
Apsarasa’s, de hemelse nimfen
Airavata, Indra’s olifant
Uchhaishrava, een zeven-hoofdig paard
de maan, meegenomen door Mahadeva (Shiva)
Halahala, verschrikkelijk gif, dat Shiva opdrinkt en hem een blauwe keel bezorgt (Nilakantha)
Sri (Lakshmi), de liefdesgodin, gezeten op een lotus
Dhanvantari, geneesheer (vaidya) van de goden, gekleed in het wit met de pot met amrita

Op de website is nog meer te lezen over dit deel van de Hindoe mythologie.
Mijn advies: om je dit een beetje eigen te maken lees je de tekst
en een volgende keer (her)ken je vast een stukje en zo groeit
je kennis langzaam.

DSC_3155CambodjaPreahVihear01

De vorige afbeelding is het centrale beeld bijna onderaan deze foto. Helemaal onderaan, in de schaduw is de ‘Slapende Vishnoe’ te zien.


DSC_3156CambodjaPreahVihear

Hier zie je de gevel met de voorstelling en versiering in het perspectief van het hele gebouw.


DSC_3157CambodjaPreahVihearSleepingVishnu

Hier slaapt Vishnoe: “De oceaan van melk is in de hindoeïstische kosmologie de oeroceaan waarop de slang Anantashesha zwemt. De slang dient als bed voor de god Vishnu, wanneer deze slaapt in de periodes tussen de kosmische era’s.”. De afbeelding hierboven toont Vishnoe die ligt op een meerkoppige slang (links begint de voorstelling met de staart van de slang, het lijf van de slang ligt onder aan in de zon, Vishnoe ondersteunend, met rechts het einde van de slang met zijn koppen: Anantashesha).


DSC_3158CambodjaPreahVihear

De slang is een veel voorkomend motief. Zoals hier op de hoek van de gevel.


DSC_3159CambodjaPreahVihear

Motief op een deurstijl.


DSC_3160CambodjaPreahVihear


DSC_3161CambodjaPreahVihear


DSC_3162CambodjaPreahVihear

Het volgende deel van het complex. Daar ga ik op door in een volgende blogpost.


DSC_3163CambodjaPreahVihear

Nog even terugkijken (aan het eind van de wandeling moeten we via dezelfde weg weer terug lopen. Dus nog een kans om goed te lijken).


DSC_3165CambodjaPreahVihear


Bayon, een van de tempels in Angkor, Cambodja

Op de achterkant van het boek Ancient Angkor,
geschreven door Michael Freeman (fotograaf en schrijver)
en Claude Jacques (wetenschapper) staat een inleiding op
de Khmer cultuur.
Ancient Angkor is een boek dat in Angkor Wat aan
veel toeristen verkocht wordt.
Er staat de volgende inleiding (vertaald en samengevat):

De Khmer beschaving in en om Angkor was een van de meest opmerkelijke beschavingen die opbloeiden in Zuidoost Azie.
Tussen de 11e en 13e eeuw, creëerden opeenvolgende Hindoe en Boeddhistische koningen prachtige tempels uit steen.
Hun gedetailleerde beeldhouwwerk en ingewikkelde architectuur verbaasden de eerste Europeanen die in de 19e eeuw deze plaatsen bezochten en fascineren hedendaagse bezoekers nog steeds.

In deze blog gaat het om de tempel met de naam Bayon.
Dit is een tempel die heel veel mensen zal aanspreken.
Net als een heleboel andere waarover ik nog ga schrijven.
In Wikipedia wordt Bayon onder andere als volgt geïntroduceerd:

Angkor Thom is een ommuurd gedeelte van de ruïnestad Angkor
in de Cambodjaanse provincie Siem Reap.
De ommuring van het centrale gedeelte van de stad werd
in de 12e eeuw gebouwd in opdracht van koning Jayavarman VII.

 

Buiten de ommuring ligt een greppel.
In Angkor Thom zijn een aantal van de bekendste ruïnes
van Angkor te vinden, deels ouder dan de ommuring zelf.
Voorbeelden zijn:
Bayon;
Baphuon;
Phimeanakas, mogelijk geen tempel maar een
onderdeel van het koninklijk paleis;
Terrace of the elephants, een bordes dat vanwege de reliëfs
met olifanten zo genoemd wordt;
Terrace of the leper king.

Bayon is een tempel die , zoals vaak, een soort stenen berg is.
Met dat verschil dat deze berg veel toppen heeft.
Er staan nu nog 37 spitsen. Elke ‘top’ heeft een aantal gezichten
op de zijkanten. Zo’n top heet een gopura.
Ik had al wel eens foto’s gezien van zo’n gezicht maar door deze
tempel werd ik overvallen: zo groot en dan al die
geheimzinnig lachende gezichten.
We bezochten de tempel twee maal. Pas bij het tweede bezoek
werden me de reliëfs op de ommuringen goed duidelijk.
Hun omvang, hun goede staat, de verschillende afgebeelde gebeurtenissen.
Het maakte een diepe indruk.
Daarom sta ik er nu zo uitgebreid bij stil.
Als je de tempel bezoekt zie je eerst de twee ommuringen en dan die berg.
Die berg is niet zo massief als hij van een afstand lijkt.
Je kunt de tempel in en komt dan tot de ontdekking dat er drie
niveaus zijn. Het heeft veel van een doolhof.
Op het derde niveau kijk je vanaf het terras op
het ‘centraal massief’ van de berg.

Nog even Wikipedia:

De Bayontempel is een Angkoriaanse tempel, gebouwd door koning Jayavarman VII in 1181.

 

Jayavarman VII staat bekend om de bouw van vele tempels, maar dit was zijn staatstempel.

 

In tegenstelling tot Angkor Wat is Bayon een Boeddhistische tempel. Jayavarman VII was in tegenstelling tot zijn voorgangers en nakomelingen een Boeddhistische koning. Vandaar de dubbele stijl die te herkennen is in de Bayon-tempel.

 

Er is Hindoeïstische invloed die men kan zien in:

Heuvelbouw
De gezichten van Bhrama in de torens
Zelfde raam en deurconstructies als Ankor Wat

 

De Boeddhistische invloed laat zich zien in:

Ronde centrale toren met 8 ingangen (de 8 spaken van het Boeddhistische wiel, het achtvoudige pad)
De gezichten van bodhisattva Avalokiteshvara in de torens
De sculptuur van Boeddhabeeldjes in de niches

 

Gezichten

 

Er is zijn meerdere hypotheses betreffende de gezichten op de torens:

Het zijn de gezichten van Boeddha (=Avalokiteshvara), wat logisch is gezien de boeddhistische bouwheer
Het zijn de gezichten van Jayavarman VII die naar elke windrichting van het land kijkt en zo zijn macht over het land etaleert
Het zijn de gezichten van Brahma, een Hindoeïstische hoofdgod die wel degelijk 4 gezichten heeft.

 

Hoogstwaarschijnlijk zijn bovenstaande allemaal waar en was dit gewoon een van de vele mogelijke voorbeelden van de politieke diplomatie van Jayavarman VII. De koning was dan wel Boeddhistisch, hij moest oppassen met een bevolking die voor 90% Hindoeïstisch was.

DSC_1480BayonAngkorWatSiemReapCambodha

De tempel Bayon van een afstandje. Zoals je kunt zien waren we niet de enige toeristen die dag.


DSC_1481DansendeFigurenApsaraInRelief

Je kunst op meerdere puinten de tempel inlopen. Hier liep ik door de ommuring en zag er deze Apsara (wikipedia: Een apsara is in de boeddhistische en hindoeïstische mythologie een onsterfelijke, hemelse nimf). Voor mij zijn het dansende figuren.


DSC_1482BayonAngkorThom


DSC_1483BayonAngkorThomDetail

Dan verlies je jezelf helemaal in die prachtige gezichten.


DSC_1483BayonAngkorThom

Met overal die spitsen, die bergtoppen.


DSC_1484BayonAngkorThom


DSC_1485BayonAngkorThom


DSC_1486BayonAngkorThom

Het is zo betoverend. Al snel wordt het een wedstrijd om zoveel mogelijk gezichten op een foto te krijgen.


DSC_1487EenBergMetBuddhasBayonAngkorThom

Op tentoonstellingen zie je vaak voorwerpen met hele reeksen Boeddha’s. Hier zie je ze een keer op de plaats waar ze voor gemaakt zijn.


DSC_1489BayonAngkorThom

Zo sierlijk, dat schittende kapsel, die doordachte kleding.


DSC_1492BayonAngkorThom


DSC_1493BayonAngkorThom

Om stil van te worden.


DSC_1494BayonAngkorThom


DSC_1495BayonAngkorThom


DSC_1496BayonAngkorThom


DSC_1497BayonAngkorThom


DSC_1498BayonAngkorThom


DSC_1499BayonAngkorThom


DSC_1500BayonAngkorThom


DSC_1501BayonAngkorThom

Ik weet niet meer wat ik bij deze foto’s moet schrijven. Het was zo’n overweldigende ervaring.


DSC_1502BayonAngkorThom


DSC_1503BayonAngkorThom


DSC_1504EenZittendeUitEenSerieVanDrieBayonAngkorThom


DSC_1505BayonAngkorThom

Dan is het licht weer anders, dan de schaduw. Dan weer ander mos. Andere kleuren. Dan weer een ander detail.


DSC_1506EenDanserUiteenSerieVanDrieBayonAngkorThom


DSC_1507BayonAngkorThom


DSC_1508BayonMetInHetMiddenEenBuddha

Dit is een dorpel boven een deur. In het midden de kleine figuur van Boeddha.

DSC_1508BayonMetInHetMiddenEenBuddhaDetail

Dit is de Boeddha die ik bedoelde. Beschadigd maar nog steeds prachtig.


DSC_1509BayonAngkorThom


DSC_1512BayonAngkorThom


DSC_1513HeelVeelGezichtenNietAlleenVanBuddhaBayonAngkorThom

Er waren niet alleen gezichten van de Bhrama/Boeddha te zien.


DSC_1514BayonAngkorThom


DSC_1515BayonAngkorThom

Een klein stukje van het ‘doolhof’ in de tempel.


DSC_1517ReliefBayonAngkorThom

Overal waar je kijkt reliefs, beelden.


DSC_1519ReliefBayonAngkorThom

Je hebt dan al zoveel indrukken opgedaan dat ik van de reliefs bij dit eerste bezoek er maar een paar gezien heb.


DSC_1520BayonAngkorThom


DSC_1521BayonAngkorThomZomaarEenMuur

Zomaar een deel van de ommuring?


DSC_1521BayonAngkorThomZomaarEenMuurNeeNietEcht

Nee, een hoop materiaal dat nog van pas kan komen bij een volgende restauratie. Dorpels, delen van beelden.


DSC_1522BayonAngkorThomNogTeRestaureren

Een deel van de versiering boven een deur.


 

DSC_1523ReliefMetKrijgersBayonAngkorThom

Krijgers.


DSC_1525BayonAngkorThom

Bayon.


DSC_1526BayonAngkorThom

Bayon, Angkor Thom, Siem Reap, Cambodja.


Save