Bewaarmap III voor Kinder-Kompas

In het artikel van Kinder-Kompas waarin beschreven
staat hoe je een bewaarmap kunt maken,
worden door de schrijver A. Hamaker-Willink drie voorbeelden gegeven.
Twee zijn er door mij al gemaakt.
Voor nummer drie vind ik de volgende informatie:

Wie het nóg mooier wil en steviger wil maken, begint met het tekenen van dezelfde figuur, liefst op leer-bord of plet-bord, maar fotokarton is in dit geval niet sterk genoeg, en dan snijdt hij alle stukken van elkaar.
Dan krijg je dus 9 losse stukken, dat wil zeggen een bodem, 4 overslagen en 4 tussenstukjes.
Op een halve centimeter van de kanten, die weer aan elkaar moeten sluiten, trek je een dun lijntje en op dat lijntje zet je puntjes, één centimeter uit elkaar.
Met de gaatjestang, dat heerlijk instrument, wat je voor de telefoonlijsten ook nodig had, (zie het Januari-nummer), knip je kleine gaatjes op die puntjes.
Dan neem je raffia, of beter nog het in alle kleuren te krijgen smalle D.M.C. band en daarmee zet je de onderdelen weer aan elkaar.
Let nu even op fig. 4.

KinderKompasFiguur4

Eerlijk gezegd wordt ik van deze tekening niet zoveel wijzer. Dus ga ik daar morgen maar eens mee experimenteren. Ik heb een bol met een materiaal gekocht dat geen raffia is maar dat wel kan dienen als verbinder. Alleen weet ik nu niet wat voor lengte ik nodig ga hebben.


Je moet steeds met je draad, als je uit een gaatje komt, eerst weer door de reet tussen de twee stukken, dus nooit ineens naar het volgende gaatje gaan.
Als je dat precies doet, kun je de stukken later net zo draaien als je zelf wilt.
Als je dit nu allemaal leest, lijkt het geweldig ingewikkeld maar ’t is als met zoveel – begin maar en dan gaat het vanzelf.
Deze laatste manier is verreweg de aardigste, vooral als je de moeite neemt de buitenste omslag rondom van gaatjes te voorzien en om te werken.
Je zult eens zien, wat een aardige map je krijgt.
plak nu het plaatje, dat je met dit nummer toegezonden krijgt, op de buitenste overslag, dan kan iedereen zien war er in hoort.

KinderKompasBewaarmapAHamakerWillink

Zo moet de bewaardoos voor het Kinder-Kompas er dan gaan uitzien. De komende tijd ga ik dit proberen te maken met grijsbord. Al dan niet bekleed.


A. Hamaker-Willink is Agathe Hamaker-Willink 1902-1977.

Op de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse letteren vind ik:

Het karikaturale, direct aansprekende zie je in de jaren dertig ook, en dan sterk gestileerd, bij een andere ‘onhandige’ illustratrice, Agathe Hamaker-Willink (Zeist 1902 – Zutphen 1977). Ze werd opgevoed in een artistiek milieu en onder meer in Duitsland opgeleid als kinderverzorgster. In de jaren dertig had Agathe Hamaker in Utrecht een kleine kleuterschool, door haarzelf opgericht.

Vanaf 1935 bracht ze onder de titel ‘Jeugd en Vreugd’ een serie boeken in een ringbandje uit, onder meer Oom Arend’s huis en wat acht kindertjes daar een pret hadden (1937).

Het is duidelijk dat Oom Arend en boeken als Bij de eskimo-tjes (1939) zijn ontstaan in directe relatie met de kleuters uit haar klasje – of met haar eigen kinderen. Het zijn boeken in ‘handschrift’ en veel van de tekeningen lopen zodanig in de tekst door dat het lijkt alsof ze onder het vertellen getekend zijn.

Het werk van Hamaker-Willink en ook Jan Rinke en Bas van der Veer staat voor een internationale, expressieve stijl, die tot in de jaren zestig populair bleef.

Bewaarmap voor het Kinder-Kompas

IMG_0101EersteJaargangKinderKompas

illustratie bij het artikel ‘Bewaarmap voor het Kinder-Kompas’. Het is pagina 13 van het exemplaar van Kinder-Kompas waar ik dit verhaal uit haal.


Ik vind het altijd leuk dat je in een boek of tijdschrift, het liefst met
als onderwerp boekbinden, een instructie vind hoe het blad goed te bewaren.
Zo heeft u eerder kunnen lezen over een versie van Oliver Twist
dat als feuilleton verschenen is bij Ons Volk (wat een foute naam,
maar dat is ook waar voor Kinder-Kompas).

In genoemd exemplaar staan drie methodes om een serie uitgaves te bewaren.
Steeds gaat het om een soort ‘bewaarmap’, dus echt ‘inbinden’ doet men niet.
Ik wil alle drie de manieren hier laten passeren.
Vandaag de eerste en meest eenvoudige manier.

IMG_0101BewaarmapTekst01

Dit is de pagina waarmee de redactrice van Kinder-Kompas J.L. Schulte, haar verhaal begint.


De volledige tekst met de instructies voor de eerste bewaarmap is dan als volgt:

Nu jullie het Kinder-Kompas een jaar lang hebt thuis gekregen en je dus 12 nummers in bezit hebt, zul (len) jullie het zeker prettig vinden deze jaargang in een portefeuille of map te bewaren.
Zo los in je kast kan misschien ook wel, maar er raakt zo licht een nummer weg, of je krijgt er ezelsoren aan en vlekken op.
Zo’n verzamelmap kun je best zelf maken, dat zul je zien.

De eenvoudigste manier is om een portefeuille te malen.
Dat gaat al heel gemakkelijk.
Je neemt twee stukken stevig karton, stro-karton of steviger en mooier nog leer-bord, wat je in fröbelzaken kunt krijgen, en dat snij je iets groter af dan de maat van ons tijdschrift.
Neem dus twee stukken karton van 16,5 bij 22,5 centimeter.
Maak aan weerszijden van ieder karton twee sneetjes van 2 centimeter lengte, maar teken dat eerst even, want anders vergis je je.
’t Is n.l. zo, dat als je de portefeuille in de lengte wilt hebben, dat je dan de snee recht opstaand maakt, en wil je hem in de breedte hebben, dan maak je de sneden liggend.
Neem nu gekleurd band, b.v. breed D. M. C. band wat je in alle kleuren krijgen kunt, of het vrolijke schaatsenband en rijg het er door. Kijk maar naar tekening Fig. 1.

Een paar dingen over de tekst:

Het woord “fröbelzaken” zie je ons niet meer gebruiken. Frits Spits zou dit
een ‘vergeetwoord’ noemen.

“’t Is n.l. zo,” is een manier van een zin openen die we ook niet meer acceptabel
vinden in een tijdschrift. Door de gebruikte afkorting en het beginnen van een zin
met ”t’. Technisch is er misschien niets mis mee. Bovendien is dit meer een manier
van spreken dan van schrijven.

‘want anders vergis je je.’ Tweemaal achter elkaar hetzelfde woord ‘je’. Ik weet het,
ik doe dat vaak zelf ook. Maar mooi is het niet.

‘D. M. C. band’ wat zou dat zijn?
Op internet kom ik al gauw bij ‘Run-DMC’ uit. Maar dat heeft er niets mee van doen.
Ik vermoed dat het gaat om de naam van een bedrijf,
een bedrijf in handwerktextiel. Ik zie veel reclames voor borduurgarens en band:

=================================================================
The DMC Group (Dollfus Mieg & Cie)) is market leader in fashion apparel fabrics
and leisure crafts.
It also occupies a strong market position in household textiles
and trimmings for the clothing industry.

Company History:

A household name among the world’s needlepointers,…

=================================================================

Overigens zegt ‘schaatsenband’ me ook niet veel.
Ook daar brengt het internet uitkomst al kon ik het al wel vermoeden:

De ouderwetse schaatsband, per meter. Om je Friese doorlopers mee vast te maken.