De afgelopen dagen las ik het mooie stripverhaal van
Manuele Fior ‘Hypericon’.
De omslag van het album vertelt het al helemaal: de benen van een vrouw, de plattegrond van Berlijn, een mok met het oog van Horus, gele bloemen (Hypericum perforatum) en een opengeslagen boek van Howard Carter ‘The tomb of Tutanckhamun’.
Schijnbaar moeiteloos vlecht Fior 1924 (de ontdekking van het
graf van Toetanchamon) met 2001 (de aanslag op de Twin Towers
in New York) en het punk milieu in Berlijn.
Dat gaat met mooie (ingekleurde) tekeningen.
Egypte.
Berlijn.
New York.
Maar hoe zit dat nou met de Hypericum perforatum.
Fior beweert dat in een van de bloemenkransen gevonden op de
mummie van Toetanchamon deze bloem gevonden is.
Manuele Fior ‘Hypericon’, pagina 138.
De laatste twee tekeningen lijken overeen te komen met de
foto van Harry Burton:
Howard Carter, The tomb of Tutanckhamun, foto gemaakt door Harry Burton (vergelijk met Burton photograph 0709 of 0658), opgenomen in de versie die verscheen in London, uitgegevendoor The Folio Society in 2013. De foto is uit de 2e druk en vind je tussen de pagina’s 204 – 205. Het is plate XXIX. De foto is ook op internet te vinden.
Probleem, geen groot probleem, maar toch, is dat in de beschrijving
in appendix C (Report on the floral wreaths found in the coffins
of Tutankhamun) op pagina 363 gesproken wordt over blaadjes van de
olijf, bloemblaadjes van de blauwe waterlelie en bloemen van de
korenbloem. De ‘Hypericum perforatum’ wordt niet genoemd.
Ook op internet vond ik geen verwijzing naar een relatie tussen
Hypericum perforatum en grafkransen in Egypte. Homeopatische
middelen met Hypericum perforatum tegen oa depressie zijn
er in overvloed. Jammer, het was zo’n mooie verbinding.
Overigens is de uitgave van The Folio Society een prachtige.
De versie komt in een prachtige doos. Howard Carter, The tomb of Tutanckhamun, London, The Folio Society, 2013, 2e druk 2014. Engelstalig.
In de doos tref je twee boeken aan. Een met de tekst van onder andere Howard Carter uit 1924-1927 en foto’s waarvan het grootste deel van Harry Burton die voor de hele looptijd van de expeditie de fotograaf was. Details over zijn werk zijn bijvoorbeeld te vinden op Wikipedia.
Met speciale schutbladen met een foto van het vergrendelde graf (Harry Burton).
De toegang tot het graf dat tijdens de opgraving werd afgesloten met een hek. Je ziet dit beeld ook terug in het stripverhaal (pagina 83 waar het een begin is van het overschakelen naar Berlijn op pagina 84).
Ook deze schets van de plattegrond komt in het stripverhaal een paar keer terug. De schets ‘ontwikkelt’ zich tijdens het verhaal als illustratie van de voortgang in de opgravingen.
Dit stripverhaal kan ik zeker aanraden.














Zonder rekening te betalen kom je natuurlijk niet weg.
Koffie en muffins in Luxor.Volgens het hotel zou de gids de call op 04:00 uur hebben gevraagd.We hebben de receptie aangegeven dat 04:30 uur vroeg genoeg is.De rit naar het vliegveld (nieuw internationaal vliegveld) is kort.Osama was om 05:00 uur bij het hotel.07:40 GelandNu de bagage ophalen.Er is een vertegenwoordiger van Djed die ons begeleidt.Het is goed dat die kerel er is.Eerst moeten we de bagage ophalen,dan door de douane op weg naar de internationale luchthaven van Cairo.Het is maar een klein eindje lopen.Hij (de vertegenwoordiger van Djed) haalt onze boarding cards.We worden met 4 andere Nederlanders als groep behandeld.Dit levert voor de tweede keer vandaag veel tijdwinst op(de eerste keer was op het vliegveld in Luxor)en verkleind ons risico op het missen van vluchten aanzienlijk.08:45 KoffieWij zijn door de douane en nu in het gebied van de gates.De bar is wel heel bijzonder.Het personeel heeft volgens mij ruzie over de fooienen is daar drukker mee bezigdan met onze 2 espresso (wisseling van de ploeg).
VERDER HEB IK GEEN AANTEKENINGEN MEER GEMAAKT.WE WAREN REDELIJK OP TIJD OP SCHIPHOL.DE TREINEN LEVERDEN GEEN VERTRAGINGEN OP.RONF 17:00 UUR WAREN WE THUIS.HET INDIAAS RESTAURANT SERVEERDEN HEERLIJK ETEN.ROND 22:00 UUR NAAR BED GEGAAN.EVEN WAKKER GEWEEST VANWEGE HET VUURWERKMAAR SNEL WEER INGESLAPEN. Thuisgekomen ontvingen we nog een kaart van Djed Reizen.Erg leuk!Inmiddels was het al wel 2007 geworden.



















Plaatselijke marktkraam. Niet bedoeld voor toeristen.
De toeristen komen onder andere voor de graven uit het verre verleden.Hier een blik op een hedendaagse begraafplaats.
Lokale kermis. Heel gezellig.
Eerst de Nijl oversteken met de gemeente ferrie: het kaartje.
Eerst de Nijl oversteken met de gemeente ferrie: aan boord.
Onze twee fietsen.
De tempel van Seti I.
De piramide-vormige heuvel die de Valei der Koningen beheerst,is ook van hier te zien.
Licht overhellende rand boven de ingang.Tijdens deze vakantie hebben we die niet eerder gefotografeerd.






De westoever van de Nijl.
Een van de 4 steles die bij de tempel van Seti I staan.



Terug in de Amon-tempel sta je gelijk weer in de grote hypostiele zaal.Indrukwekkend!


Afbeelding van een enorm grote boot, relief op de derde pylon.

De sterrenhemel.






Details van deze omgevallen obelisk van Hatshepsut waren al eerderop een eerdere log van mij te zien.




Dit is een detail van een heel bijzonder gebouw: de Rode Kapel van Hatshepsut.Deze vrouw die er in slaagde farao te worden leverde daarmee al een bijzondere prestatie.Dit gebouw in rode steen is heel apart.
De Rode Kapel van Hatshepsut.



De Witte Kapel van Sesostris.
Nog steeds wordt het museum verder uitgebreid.Er liggen nog genoeg stukken van de puzzel.


De kapel van Thutmosis IV (links).
Doorkijkje door de Rode Kapel van Hatshepsut.Helaas helpt de felle zon niet mee een goede foto te maken.
In het museum liggen nog vele brokstukken die nog geen plaats hebben.
Ik heb een kaartje gekocht voor de Amon tempel in Karnak.Later op de ochtend koop ik ook nog een kaartje voor het Open Air Museum.Een apart gedeelte op het enorme terrein van het Karnakcomplex.Een volgende log zal over dat deel gaan.Nu bezoek ik eerst nog het eerste deel van de Amon tempel.
Rechts van de ingang van het complextref je een kleinere tempel aan.Hierboven een relief uit dat tempeltje.
De eerste pylon van de tempel van Amon.
Counter tourism: avenue der sphinxen van achter gezien.
Overzichten van het Karnak complex.Heel veel meer informatie krijg je ter plaatse niet.Daar moet je zelf voor zorgen.
Het gebied gelijk achter de eerste pylon.
Eerste hof van de tempel van Ramses III.


















Sofra is een restaurant dat niet in de Lonely Planet staat.Het was ons aangeraden door de gids.Maar dan moet je het eerst wel vinden.Dus ik ben in Luxor gaan zoeken en vond het makkelijk.Op mijn tocht trof ik de vis van de eerste foto aan op de ochtendmarkt.
Mooi oud pand in Luxor in de buurt van het station.
Van dit verkeersbord snap ik helemaal niets.
Ik wilde een t-shirt kopen als souvenier.Ben door de souk gelopen en heb in een winkeltje een t-shirt gekocht.De naam moest nog wel even in hieroglieven op het t-shirtworden geborduurd.Met een via de pc aangestuurde machine!


Wat je hier ziet is dat de machine eerst een cartouche maakt.Farao’s hadden een aantal namen.De naam waaronder wij de farao’s kennen (Ramses, Tutanchamon ed)werd in hierogliefen altijd in een cartouche geplaatst.Zeg maar in een kader.Namen waren en zijn daardoor altijd makkelijk te herkennen.De naam die hier wordt geborduurd is Lisa.Een naam met 4 letters dus ook 4 hierogliefen.Het teken voor de ‘L’:
Het teken voor de ‘I’:
Het teken voor de ‘S’:
Het teken voor de ‘A’:
Ja op dit t-shirt wel maar een paar duizend jaar geledenzou men dat anders doen.In de hierogliefen kent men eigenlijk maar een beperktgebruik van klinkers.Waarschijnlijk zou de naam beperkt blijven tot de tekensvoor de letter ‘L’, ‘S’ en ‘A’.De karakters geven klanken weer.Er zijn meerdere karakters voor de letter ‘I’ in het Egyptischomdat de i anders kan klinken:
Dit is een gestyleerde tekening van bloeiend riet. Staat voor ‘i’ of ‘j’.
Dit is een tekening van een doek die over een arm hangt.Staat voor ‘S’.







Eerste pylon van de tempel van Luxor:de beelden zijn van Ramses II en de obilisk is de broer van de obiliskdie op de Place de la Concorde in Parijs staat.

Avenue der sphinxen.






Andere toeristen, soms al lang geleden,hebben hun sporen achtergelaten.



Maar ook omwonenden laten hun sporen achter:rechts, de moskee in de tempel ingepast.



Restanten van muurschilderingen van de Koptische gebruikersvan het complex.

Doorkijkje, altijd leuk.

Restanten van Romeinse/Griekse tijden.
De Franse dichter?Ik heb op het internet kunnen vinden dat Rimbaudin Egypte is geweest in 1878.Maar hier?




Kapel van Serapis.

Moskee die ik eerder al noemde maar nu van de voorkant bezien.Lunch: Simbad.Redelijk, mooie tuin waar we in gezeten hebben.Er was enige bescherming van de koude winden in de zon was het toen lekker.Souk bezoek.
Hele grote bloemkolen op de markt.
Spelletje spelen?
Avondeten: Bombay
Het eten was hier overigens prima!Terug in het hotel:
Handdoek vouwkunst.

Tuthmosis III.
De voorkant van de mooie museumcatalogus.
Tuthmosis III op een relief.
Kop van Akhenaten.Deze farao kwam tot een monoteistische godsdienst.Ook de kunst, waarvan dit een goed voorbeeld is, veranderde sterk.Toen ik bovenstaande tekst schreef was ik niet in een goede stemming.Een beetje kortaf.Het museum in Luxor is modern van opzet.Heeft een brede verzameling en hele mooie stukkken.Ook koningsmummies.Voor leken (zoals ik) is dit een veel beter museum dan het museum in Cairo.Hier wordt je niet overvoerd.Hier krijg je de kans de dingen die je ziet te begrijpen.In de ochtend hebben we eerst de was klaargezet.
Een hele berg wasgoed.
Onze gids voor deze ochtend,bij het poortgebouw van Medinat Habu (Ramses III)
Versieringen in de ‘Syrische poort’.
Eerste pylon
De slachtoffers waar de Farao ook hier mee afrekent.

De strijd.
Worstelaars.


Hele diepe hierogliefen.Dit is opzettelijk gedaan om later uithakken te voorkomen.Dat kwam nog al eens voor om de geschiedenis wat aan te passenaan ‘nieuwe, meer recente, politieke inzichten’.





De voorgaande vier foto’s zijn details van de kolom en liggende balk op deze foto.

Restanten van de hypostiele zaal.


Om vast te stellen hoeveel tegenstanders waren omgebrachtwerden na de veldslag de handen afgehakt en geteld.Van rechts naar links de handen, de teller en de schrijver.
Naast de tempel liggen de restanten van een paleis van Ramses III.Waarschijnlijk werd dit paleis gebruikt om af en toe persoonlijktoezicht te kunnen houden op de bouw of om te rustentijdens een bezoek aan de tempel.


Na afloop van onze excursie gaf de gids ons deze kaartmet achterop een boodschap.
Terug in het hotel vonden we snoep[jes op ons hoofdkussen.Dit was het doosje waarin ze zaten.
Lijkt een beetje op een Koptische kerk maar dit is het gebouwdat werd gebruikt door een archeologische organisatietijdens hun werkzaamheden op de westoever.
De tempel van Hatshepsut.


Naast de tempel van Hatshepsut liggen de restanten van een tempeldie misschien wel de inspiratie was voor de architect van Hatshepsut.Het ontwerp van de tempel van Hatshepsut is enig in zijn soort.


De God Hathor (afgebeeld als koe) likt de hand van de farao.









Mooi uitgevoerde hierogliefen, als een versiering.
Dit ‘hoofdje’ is het karakter voor de klank hra of her.
Deze koe staat voor de klank aua (denk ik!).

De drie symbolen WAS, DJED en ANCH.Was staat voor heil, geluk, macht en kracht.
Djed staat voor duurzaamheid en stabiliteit.
Anch is het teken voor het leven, nu en in het hiernamaals.
Drie koninklijke symbolen dus.
Afbeelding van exotische planten uit overwonnen landen en streken.
Afbeelding van de ‘vreemde volkeren’ die werden overwonnen.
Anch, Djed, Was.
De ‘nomen’ (zeg maar de naam) van Thutmosis.De volgende teksten vond ik op een web site over namen in het Egyptisch:
The kings of ancient Egypt had a number of names, just as I have a first name and a last name.By the Fifth Dynasty (about 2510 BCE),they had five names that were regularly used. Collectively, these names are known in Englishas the ‘titulary’, and in ancient Egyptian as nekhbet.The five names in the titulary are:xe2x80xa2 Horus namexe2x80xa2 Nebty namexe2x80xa2 Golden Horus namexe2x80xa2 Prenomenxe2x80xa2 NomenAlthough there are five names,they are not always used together.On monuments, for example,you are more likely to see the Horus name,the prenomen, and the nomen,than the nebty name or the golden Horus name.Name 1: The Horus nameThis name begins with the Horus title, and is often seen arranged in a column format in a box-like figure that represents the palace.This name signifies that the king is the reincarnationof the god Horus.Name 2: The nebty nameThis name, prededed by the nebty sign,signifies that the king is protected by the ‘Two Ladies’,the goddesses Nekhbet (the vulture-goddess of Upper Egypt)and Wadjyt (the cobra-goddess of Lower Egypt).Name 3: The golden Horus nameAgain, the king is the god Horus, son of Osiris;the name is preceded by the golden horus.It was in this name that the king would often expresshis individuality, taking a name that reflectedsome unique aspect of his divine nature.Name 4: The prenomenThis ‘throne name’, enclosed in a cartoucheand preceded by the nswt-bity,indicates that the ruler is King of Upper and Lower Egypt(the plant on the left side being the symbol of Upper Egypt,and the bee on the right side symbolizing Lower Egypt).More generally, this symbolizes that the king is the king of dualities:Upper and Lower Egypt, desert and cultivated lands,the human and the divine, and so forth.The kings took a pronomen when they ascended to the throne,and this is the name Egyptians generally used to refer to their king.Often, the prenomen includes the name Re.Name 5: The nomenFinally, this name, also enclosed in a cartouchebut preceded by the sa-r’ title,indicates that the king is the ‘Son of (the sun god) Re’,and is his heir on earth.This is the king’s birth name;it is the name used today by Egyptologists,although they often have to add roman numerals to the name to distinguish among kings sharing the same nomen(for example, Rameses I, II, III, and so on all the way to XI).
Dit zijn de vijf namen van Thutmosis
Dit zou de ‘nomen’ van paverpolleke zijn.








Een opeenstappeling van offergaven.






De kolossen van Memnon. Twee beelden van farao Amenhotep III.3400 jaar oud, ze vormen de restanten van zijn tempelingang.Er zijn nog opgravingen bezig maar de tempel is eigenlijk verdwenen.





Kaartjes voor het dal der koningen.
Dal de Koningen: de ‘golfkarretjes’.
Piramide-vormige heuveltop die de vallei domineert.
Graftombe KV 02: Ramses IV.
Graftombe KV 16: Ramses I.
Graftombe KV 11: Ramses III.In de graven mag je niet fotograferen.Dat is wel begrijpelijk maar tegelijkertijd heel jammer.De graven zijn in een prachtige conditie.Maar het is er zo al druk, warm en vochtig genoeg.
‘Niet druk vandaag’, volgens onze gids.
Onderkant van het model van de valley.De uitstekende delen aan de onderkant zijn modellen van de graven.
Uitvergroting van een graftombe, deel van het grote model van het dal.
Het model van het Dal der Koningen, van boven af gezien.