Paleis van Typografisch Metselwerk

Met deze derde serie foto’s maak ik mijn serie over
de tentoonstelling ‘Paleis van Typografisch Metselwerk’ rond.
Geniet van al het werk van organisator Graphic Matters
en bedenker en ontwerper Richard Niessen.
Natuurlijk speelt de Grote Kerk ook een grote rol.

DSC06827PaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkBibliotheekVanOnOntwarbareBoeken

‘Onontwarbare boeken’, dat is een intrigerend begrip. Waar moet ik dan aan denken? Niet-niet warbaar? Dus boeken die je niet kunt verwarren? Een kluwen boeken die je niet fysiek uit elkaar kunt halen?


DSC06828PaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkDeurVanDeBibliotheekVanOnOntwarbareBoeken

Dit is een detail van een paneel van een kast in de Grote Kerk maar in mijn fantasie is dit de deur naar de ‘Bibliotheek van Onontwarbare boeken’. Dit is toch een veel betere deur dan de lelijke deur die in ‘In de naam van de Roos’ de toegang vanuit het sciptorium naar de bibliotheek verspert? Ga binnen zou ik zeggen.


DSC06829BredaGroteKerk

Ik loop door de tentoonstelling en tegelijk door de Grote Kerk. Ze zijn onontwarbaar (okay flauwe grap, laatste keer dat ik hem in dit bericht maak). Ik ben een onschuldige engel.


DSC06830PaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkVideoAnthonBeekeIliasAfficheToneelgroepAmsterdam1994Zeefdruk

Op de plaats waar in een Katholieke kerk het hoofdaltaar staat en in een Protestantse kerk is dit misschien de plaats van de Avondmaalstafel. In de tentoonstelling staan hier die videoschermen. Ze tonen werk van drie kunstenaars die in hun loopbaan druk in weer gaan met typografie. Hier zie je de affiche die Anthon Beeke maakte: Ilias. Dit is gemaakt bij een voorstelling van Toneelgroep Amsterdam. 1994. Zeefdruk.


DSC06831PaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkVideoOotjeOxenaarVuurtoren250Gulden

De video’s zijn een heel goed gekozen middel om een boodschap over typografie (en vooral de breedte van het onderwerp typografie) aan publiek over te brengen. Dit is een heel geslaagd onderdeel van de tentoonstelling. Ootje Oxenaar is de ontwerper die voor de biljetten van de Nederlandse gulden een nieuw ontwerp kon maken en realiseren. Veel mensen denken met goede herinneringen terug naar de kleurige biljetten met prachtige afbeeldingen, structuren en ornamenten. Op de foto onder andere de Vuurtoren, 250 gulden.


Dit is wat Bing AI schrijft naar aanleiding van mijn vraag:
‘Wat doet Irma boom met Cover Cover op het Paleis van Typografisch Metselwerk?’

Bing AI kan niet denken maar wel slim zoeken. Dat geeft de software ook aan.
Het zoekt op basis van mijn vraag naar:
‘Irma boom Cover Cover Paleis van Typografisch Metselwerk’

Feitelijk krijg ik als reactie twee ‘antwoorden’:

Irma Boom is een bekende Nederlandse grafisch ontwerper die onder andere boeken heeft ontworpen voor Viktor&Rolf. Cover Cover is een boek dat zij maakte over het werk van dit mode-duo. Het boek heeft een bijzondere vormgeving met verschillende lagen en kleuren.

Het Paleis van Typografisch Metselwerk is een tentoonstelling die grafische voorwerpen verzamelt die kenmerkend zijn voor de visuele communicatie van grafisch ontwerpers. De tentoonstelling is gemaakt door Richard Niessen en wordt gepresenteerd door Graphic Matters in samenwerking met de Grote Kerk Breda. De tentoonstelling bevat werk van Irma Boom en andere bekende Nederlandse en internationale ontwerpers.

Nu is het weer mijn beurt.

DSC06832PaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkVideoIrmaBoomCoverCoverViktor&Rolf

Als derde video zie je Irma Boom, de ontwerpster, door haar boek ‘Cover Cover’ gaan en uitleggen waarom ze het boek voor Viktor&Rolf gemaakt heeft zoals ze laat zien. Hoe het boek is opgebouwd uit omslagen (cover, boekband), georganiseerd naar collectie. Het boek presenteert de collecties alsof het een catwalk is maar de ‘lezer/kijker’ heeft ook een rol: door het selectief omslaan en dichtklappen speel je met kleuren, afbeeldingen (positief en negatief) en andere grafische elementen. Een heel ingenieus boek dat hoge eisen stelt aan het drukproces van nu. Een topprestatie dus.


DSC06833BredaGroteKerkVersieringKlapstoelDSC06834BredaGroteKerkVersieringKlapstoelDSC06835BredaGroteKerkVersieringKlapstoelDSC06836BredaGroteKerkVersieringKlapstoel

Versieringen aan banken in de Grote Kerk.


DSC06838HetPaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkCosmographicChambers

Dit is de lade met ‘Cosmographic Chambers’.


DSC06837HetPaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkCosmographicChamberVraag

In een grafmonument op de achtergrond zag ik ook een Cosmographic Chamber.


DSC06839HetPaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerk

Soms gebruiken kunstenaars abstracte (schrift)tekens in hun kunstwerken die niet bedoeld zijn om te lezen en begrijpen maar die er zijn om hun vorm. In de Grote Kerk ‘maakte’ ik zo’n schriftteken.


DSC06840HetPaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerk

Hier komt het ‘teken’ vandaan.


DSC06841HetPaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkDSC06842HetPaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkDSC06843HetPaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerk

Toen werd het tijd om naar huis te gaan. Veel plezier bij je bezoek!


Paleis van Typografisch Metselwerk

Mijn foto’s van het ‘Paleis van Typografisch Metselwerk’
wissel ik hieronder af met foto’s van de Grote Kerk van
Breda, de ruimte waar de tentoonstelling op dit
moment te zien is.

DSC06816PaleisVanTypografischMetselwerk

Het ‘Paleis van Typografisch Metselwerk’ is een project waar Richard Niessen al jaren aan gewerkt heeft, het project steeds verder doorontwikkelen en vervolgens vertonen op wisselende locaties. Deze keer in Breda, destad die tot een paar jaar geleden nog de stad van grafiek wilde worden. Intussen heeft men die ambitie laten varen maar Graphic Matters heeft nog steeds een stevige ambitie: ‘Graphic Matters maakt het werk van visueel eigenzinnige, maatschappelijk betrokken en/of sociaal kritische vormgevers zichtbaar’. De reizende tentoonstelling is opgebouwd uit een stapelbare verzameling ‘vitrines’. Hierboven in gestapelde uitvoering.


DSC06817PaleisVanTypografischMetselwerk

Dit is een uitgepakte vitrine. Op schragen een soort van lade. Steeds afgedekt met een glazen plaat, vergezeld van zwart/witte palen die betrokken zijn bij opslag en vervoer. Een plank die de lade kan afsluiten. Soms zie je nog een soort van extra plateau zoals hier links en op het vloerdeel een QR-code naar een voorgelegen introductie. Al die niveau’s kunnen en zijn vaak voorzien van informatie over typografie.


DSC06818PaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkMuurDSC06819HetPaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkRichardNiessenIMG_0180PaleisVanTypografischMetselwerkVonWersinsKitchen

De onderwerpen die aangekaart worden zijn heel interessant. Probleem alleen is dat er heel, heel veel informatie wordt gedeeld die professionals zeker zal aanspreken (al zullen veel van de informatie al kennen). Voor leken is het allemaal erg veel, met een lange gesproken introductie en voor mij vaak onoverzichtelijke presentaties. Het is overduidelijk dat er erg veel werk in is gestoken. Veel tijd, heel veel energie. Deze tekst is een soort van toelichting. Het bespreekt Von Wersin, een persoon die baanbrekend werk geschreven heeft over ornamenten. Hansje van Halem is een bekende maker van grafiek, onder andere voor Lowlands. Mienke Simon Thomas is een schrijver en curator van Boijmans die werk gedaan heeft op het gebied van ornamenten. Dus voldoende aanleiding om verder op zoek te gaan rond het thema ornamenten maar voor een wnadeling langs grafiek op een zondagmiddag…..


DSC06820BredaGroteKerkGrafzerkDSC06821BredaGroteKerkMuur

De Grote Kerk geeft momenten met ontspannende afwisseling.

DSC06822BredaGroteKerkMuurDSC06824PaleisVanTypografischMetselwerk

Deze vitrines zijn mooi gemaakt. Als idee: super!


DSC06825PaleisVanTypografischMetselwerk

Maar waar begin je, zoveel lagen informatie. Fysiek en inhoudelijk. Één zo’n vitrine is al een tentoonstelling op zich.


DSC06826PaleisVanTypografischMetselwerkBredaGroteKerkDetaiGrafmonumentEngelbrechtIEnJanIVVanNassauEnEchtgenotes

Breda, Grote Kerk, detail van het grafmonument van Engelbrecht I en Jan IV van Nassau en echtgenotes. Zo mooi.


Ga kijken en oordeel zelf.
Vervelen ga je er niet doen.

Het Paleis van Typografisch Metselwerk in Breda

De nieuwe naamplaat van de Grote Kerk in Breda
geeft al aan dat er iets bijzonders aan de hand is.
Er is in de Grote Kerk een tentoonstelling over
typografie in de meest brede zin van het woord.

De Grote Kerk zelf kun je ook ‘lezen’ als een boek
en vandaag sta ik stil bij de speciale krant die bij
de tentoonstelling gemaakt is en die op de ‘typografische aspecten’
van de Grote Kerk ingaat.

IMG_0179PaleisVanTypografischMetselwerkVictoria&AlfredIVIUSEUMIVI

Nieuw (tijdelijk) naambord van de Grote Kerk:
Victoria & Alfred IVIUSEUMIVI
)palaceoftypographicmasonry(
Vrij naar het Victoria & Albert Museum in Londen, vermoed ik.


IMG_0206PaleisVanTypografischMetselwerk

De krant dient als een soort van alternatieve routebeschrijving door de Grote Kerk. Niet alleen de reizende tentoonstelling komt aan bod, er is juist veel ruimte voor de typografische aspecten van het kerkgebouw.


IMG_0207PaleisVanTypografischMetselwerk

De krant heeft ‘zwarte’ pagina’s.


IMG_0208PaleisVanTypografischMetselwerkEngelbrechtIIVanNassau

Met bijvoorbeeld Engelbrecht II van Nassau zoals hij deel uitmaakt van het praalgraf in de kerk.


IMG_0209PaleisVanTypografischMetselwerk

Dit zijn de witte pagina’s. Ga eens een kijkje nemen bij deze tentoonstelling.