‘Strange fruit’ is nooit ver weg

In het werk van Kara Walker is een voorstelling die je kunt
omschrijven als een uitbeelding van de song ‘Strange fruit’
van bijvoorbeeld Billie Holiday.

Strange Fruit is een jazznummer, beroemd gemaakt door de Amerikaanse jazzzangeres Billie Holiday. Het is gebaseerd op het gedicht Bitter fruit uit 1937 dat Abel Meeropol onder het pseudoniem ‘Lewis Allan’ publiceerde.

Strange Fruit werd door Billie Holiday voor het eerst gezongen in 1939, in Café Society, Sheridan Square, Greenwich Village, New York. Nadat Columbia Records het nummer had geweigerd, nam ze het op voor Milt Gablers platenlabel Commodore Records. Dankzij de zeggingskracht van de tekst en de indringende vertolking werd het lied een populaire jazzstandard met tal van opnamen en covers door andere artiesten. Samen met de uitvoeringen door Billie Holiday zijn die van Nina Simone de bekendste.

Ik kwam op dit onderwerp door een afbeelding in het boek
‘Book of Hours’ van Kara Walker.

KaraWalkerBookOfHoursPag6Autumn - StrangeFruit

Kara Walker, Book of Hours, pagina 6, Autumn. Maar in mijn hoofd noem ik het steeds ‘Strange Fruit’.


Als je aan een ‘Book of hours’ of aan een Getijdenboek denkt
dan denk je aan een typisch middeleeuwse boekvorm waarin
gebeden en religieuze teksten bij elkaar gebracht werden
voor persoonlijke devotie.
De teksten hielpen je na te denken over God, recht, onrecht,
liefde, dood, ethiek enz.

Dus als een modern kunstenaar als Kara Walker zegt die vorm te kiezen
dan wil ik dat beter begrijpen.

Eerst eens even gekeken of mijn definitie van hierboven van
het begrip Book of Hours correct is. Wikipedia:

The book of hours is a Christian devotional book used to pray the canonical hours (In the practice of Christianity, canonical hours mark the divisions of the day in terms of fixed times of prayer at regular intervals). The use of a book of hours was especially popular in the Middle Ages and as a result, they are the most common type of surviving medieval illuminated manuscript. Like every manuscript, each manuscript book of hours is unique in one way or another, but most contain a similar collection of texts, prayers and psalms, often with appropriate decorations, for Christian devotion. Illumination or decoration is minimal in many examples, often restricted to decorated capital letters at the start of psalms and other prayers, but books made for wealthy patrons may be extremely lavish, with full-page miniatures. These illustrations would combine picturesque scenes of country life with sacred images.

Vervolgens nog dit over de indeling van een Book of Hours:

A typical book of hours contains the Calendar of Church feasts, extracts from the Four Gospels, the Mass readings for major feasts, the Little Office of the Blessed Virgin Mary, the fifteen Psalms of Degrees, the seven Penitential Psalms, a Litany of Saints, an Office for the Dead and the Hours of the Cross. Most 15th-century books of hours have these basic contents.

Dus samengevat:
Een getijdenboek was een boek met teksten voor persoonlijke devotie en overweging.
Het is een typische vorm van een middeleeuws boek. Er zijn er veel gemaakt en daarom
Zijn er nu ook nog veel te vinden in collecties en bibliotheken.
De getijdenboeken verschillen allemaal van elkaar maar inde kern bevat een getijdenboek
een kalender met de Christelijke feestdagen. Delen uit de vier evangeliën, de misteksten
voor de belangrijkste feestdagen, speciale gebeden voor de maagd Maria, enkele series psalmen,
een gebed dat de belangrijkste heiligen opsomt, een cyclus met gebeden voor de doden en
de gebeden van de kruisweg.

IMG_8071KaraWalkerDePont


Nu wil Kara Walker ons waarschijnlijk niet tot gebed aanzetten met haar versie
maar waarschijnlijk wel aan het denken zetten over de onderwerpen die
haar na aan het hart liggen.

Dus als een kunstenaar een boek uitbrengt met de titel ‘Book of hours’
dan ga ik in ieder geval op zoek naar de indeling van dat boek.
Die indeling kan zo eenvoudig zijn als: lente, zomer, herfst en winter;
maar kan ook wat ingewikkelder zijn.
De bovengenoemde opsomming van Wikipedia van de indeling
zoals die in de middeleeuwen voorkwam geeft dat al aan.

In het boek van Kara Walker staat achterin een overzicht van de afbeeldingen
en die zijn in groepen opgedeeld.
Het overzicht (List of Works) staat op pagina’s 137 – 143.
Eens zien hoe dat in elkaar zit.

p. 3 – 23, geen titel, 31 afbeeldingen
p. 25 – 31, Six from The Book of Hours, 6 afbeeldingen
p. 33 – 42, Book of Hours (Paradise), 10 afbeeldingen
p. 45 – 54, Book of Hours (ICBM’s for HBCM’s), 10 afbeeldingen
p. 57 – 71, Book of Hours, 15 afbeeldingen
p. 73 – 83, Book of Hours (2020), 11 afbeeldingen
p. 85 – 91, Book of Hours (Beating back the devil), 7 afbeeldingen
p. 93 – 108, geen titel, 14 afbeeldingen
p. 111 – 118, Book of Hours (Summer), 8 afbeeldingen
p. 121 – 135, Book of Hours (Self and other), 12 afbeeldingen

Dus 10 delen of hoofdstukken.
Uit

Het stelt me wel voor een paar problemen:
ICBM’s staat vast niet voor ‘intercontinental ballistic missile’ of
kernraket. Hoewel et eerste werk wel een soort van raket kan zijn.
HBCM staat dan vast weer niet voor de naam van de rock group
of lied: His Blood Covers Me.
Als je op die term zoekt vind je wel veel teksten uit de bijbel
die over bloed gaan.
Maar ik heb het gevoel dat dit avontuur op een dood spoor loopt.

Terug naar de eerste twee delen. Daar zag ik naast het hierboven
opgenomen ‘Autumn’ de volgende afbeeldingen die me opvielen:

KaraWalkerBookOfHoursPag18ItComesToThis - YesWillIsYourFreedom

Kara Walker, Book of Hours, pagina 18: It comes to this. Met een Trump rechts  als poppenspeler die de marionet toeroept: ‘My Will Is Your Freedom’ (Mijn wil is jouw vrijheid).


KaraWalkerBookOfHoursPag21Dreamer

Het werk is niet altijd zwart en donker. Kara Walker, Book of Hours, pagina 21: Dreamer.


Dit waren voorbeelden van werk uit het eerste ‘hoofdstuk’.
Uit ‘Six from The Book of Hours’ volgt een voorbeeld:

KaraWalkerBookOfHoursPag31MotherAndDaughter

Kara Walker, Book of Hours, pagina 31: Mother and Daughter. Het idee dat je in je leven steunt op je ‘voorganger’ komt vaak terug in het werk.


Uit ‘Book of Hours (Paradise)’ toon ik hier twee voorbeelden:

KaraWalkerBookOfHoursPag41NoTitle

Kara Walker, Book of Hours, pagina 41: No Title.


KaraWalkerBookOfHoursPag43NoTitle - AlbinoNegrix

Kara Walker, Book of Hours, pagina 42: No Title. Bij de afbeelding staat volgens mij geschreven ‘Albino Negrix’.


Het avontuur met dit boek is nog lang niet ten einde.

Wild is the wind: gelezen en gehoord

Vaak koop je dingen op emotie.
Meestal is dat niet zo duidelijk, maar soms overduidelijk.
In de stripwinkel kocht ik een ‘symbolistische graphic novel’.
Dat laatste las ik pas toen ik thuis was.

Ik heb geen idee wat het is een ‘symbolistische graphic novel’.
Maar de tekeningen legden bijna onmiddellijk de link naar
‘Wild is the wind’ van David Bowie. Dat is de emotie.

IMG_5289AngeWildIsTheWind

Symbolistische graphic novel Wild is the wind, getekend door Ange, Uitgeverij Arboris. Uitgebracht in 2019.


‘Wild is the wind’ is de versie die verscheen op ‘Station
to station’ en is de cover van de uitvoering van Nina Simone.
Van haar beluisterde ik vanmiddag de versie uit 1959 en 1964
(die van 1959 is de beste naar mijn idee), de ‘Station to
Station’-versie uit 1976, de Glastonbury 2000-versie,
de versie van George Michael van ‘Songs From The Last Century’
uit 1999 en de versie van Wende & Amsterdam Sinfonietta 2016.

IMG_5290AngeWildIsTheWind

Een klassiek stripverhaal is het boek niet maar het nummer Wild is the wind is zo prachtig. Het nummer is origineel geschreven door Dimitri Tiompkin en Ned Washington. De muziek is origineel geschreven voor een film met dezelfde naam.


Meneer Dimitri Tiompkin is een erg interessant persoon.
lees het maar eens na.
Dat is ook waar voor Disney legend, mede Oscar-winnaar en
lid van de Songwriters Hall of Fame, Ned Washington.

IMG_5291AngeWildIsTheWind

Ange, die in het boek vermeld staat als tekenaar, blijkt Geert van der Pol te zijn.


Geert van der Pol (Rotterdam, 1962) studeerde aan de kunstacademie St. Joost in Breda en deed Vrije grafiek in Den Bosch. Hij is in 1990 afgestudeerd aan de Hogeschool voor de Kunsten in Arnhem (HKA), richting vrije kunst. Sindsdien heeft hij in binnen- en buitenland geëxposeerd, met name in Frankrijk en de USA. Veel van zijn werk bevindt zich in privécollecties en sommige van zijn monumentale beeldhouwwerken staan in openbare ruimten en parken, veelal in een natuurlijke omgeving. Al zijn werk is verhalend, emotioneel geladen en heeft meerdere lagen die vaak pas na nadere beschouwing zichtbaar worden. Hij gebruikt beeldverhalen, strips en graphic novels om emoties vorm te geven die meer ruimte nodig hebben dan één tekening, waarbij het concept van een beeldverhaal vaak heel letterlijk is.

Bij deze verhalen, die veelal zonder tekst zijn, beelden de pagina’s veelal een gebeurtenis en de daarbij horende emoties in de belevingswereld van de hoofdpersoon uit. Vaak is een tekst, en dit kan een songtekst, gedicht, sprookje of legende zijn, een voor hem intrigerende sculptuur of schilderij of een emotie de aanleiding voor het tekenen van een beeldverhaal. In dat opzicht zijn al zijn verhalen dan ook enigszins autobiografisch.

Terug naar ‘Wild is the wind’, het nummer:

Love me, love me, love me, love me, say you do
Let me fly away with you
For my love is like the wind
And wild is the wind, wild is the wind

Give me more than one caress
Satisfy this hungriness
Let the wind blow through your heart
For wild is the wind, wild is the wind

You touch me
I hear the sound of mandolins
You kiss me
With your kiss my life begins
You’re spring to me, all things to me

Don’t you know you’re life itself
Like the leaf clings to the tree
Oh, my darling, cling to me
For we’re like creatures of the wind
And wild is the wind, wild is the wind

You touch me
I hear the sound of mandolins
You kiss me
With your kiss my life begins
You’re spring to me, all things to me

Don’t you know you’re life itself
Like the leaf clings to the tree
Oh, my darling, cling to me
For we’re like creatures in the wind
And wild is the wind, wild is the wind

Wild is the wind, wild is the wind
Wild is the wind