Het woord is boom

Ik ben enige tijd geleden begonnen aan een boek met als werktitel Schors.
Het idee ontstond toen ik tijdens een wandeling foto’s begon te maken
van de bomen waar ik langs liep.
Bij de foto’s concentreerde ik me op de schors van de bomen,
vooral de structuren en de kleuren.
De foto’s liet ik afdrukken en ik schreef er een tekst over.
Alle reden om tekst en foto samen te brengen in een boek.

Ongeveer in dezelfde periode was ik in de gelegenheid een proefpers te kopen.
In het verleden had ik er al een, maar die is bij de verhuis gesneuveld.
De inkt, de loden letters en het gereedschap heb ik nog allemaal.

De eerste stap was om een dummy te maken van het boekje.
Het formaat wordt A5 zodat ik A4-papier kan bedrukken
en vervolgens eenvoudig kan vouwen tot het formaat van het boekje.

Het idee ontstond om een soort schutblad te bedrukken
met affiche- of houten letters.
De letters heb ik in het verleden in drie verschillende aankopen gekocht.
Een aankoop bevatte alle letters van het alfabet,
onder- en bovenkast (kleine en hoofdletters).
Die drie partijen letters zijn van wisselende kwaliteit.
Ik heb een paar drukgangen gemaakt en vooral bij de eerste afdrukken
waren sommige letters incompleet.
Dat is niet abnormaal in het drukproces.
Vandaag heb ik een aantal van die letters een nabewerking gegeven.
De resultaten van bewerken met houtskool, pastelkrijt, potlood, wasco
of ecoline laat ik hieronder zien.
Pastelkrijt en wasco brengen veel extra structuur,
waarbij pastelkrijt eenvoudiger te gebruiken lijkt bij fijner werk.
Houtskool werkt ook prima, al ben je dan vanzelfsprekend beperkt tot zwart.

IMG_0736Pastelkrijt
Zwaert en rood zijn van de drukinkt. Groen, bruin en oker van het pastelkrijt. Pastelkrijt en wasco kun je een beetje corrigeren met een mesje.
IMG_0740PastelkrijtEnPotlood
Bovenste letter ‘M’ is nabewerkt met wasco en pastelkrijt. De onderste ‘m’ met potlood.
IMG_0742GroenIsEcoline
De bovenste ‘m’ is nabewerkt met ecoline. Werkt fijn maar kan gauw zichtbaar worden aan de achterkant. Dat ligt aan het papier. De onderste ‘M’ is voorzien van rood wasco.
IMG_0743Houtskool
Hier is houtskool gebruikt. Houtskool laat zich mooi uitwrijven. Moet waarschijnlijk wel gefixeerd worden na afloop. Dat is ook een goed idee bij pastelkrijt en wasco.
IMG_0744Ecoline
Hier is ecoline gebruikt.

Kees Schoenmakers – Dio Rovers

Aangezien ik maar wat op bed lag had ik tijd om eens rustig
het boek van Kees Schoenmakers over Dio Rovers door te nemen.
Het verscheen eind vorige jaar en is een prettig boek om
te lezen en door te bladeren.
Het beschrijft het leven van Dio Rovers en dat van zijn
directe familie. Maar de nadruk ligt natuurlijk op
zijn activiteiten op en rond de Grote Kerk in Breda en
zijn vrije werk als tekenaar en schilder, verknocht aan Breda.

IMG_2547KeesSchoenmakersDioRoversBeeldendMonumentVanBreda1896-1990

Kees Schoenmakers: Dio Rovers – Beeldend monument van Breda (1896 – 1990).


Maar niet alleen als zelfstandig kunstenaar, ook als promotor van kunst en cultuur,
van mede-organisator van carnavalsactiviteiten en het maken van ontwerpen daarvoor,
tot het aan de wieg staan van het kunstonderwijs in Breda (1e directeur St Joost).
Als opleider door het geven van cursussen, als restaurateur van de schilderingen
in de Grote Kerk en als beschermer van erfgoed in de aanloop na en tijdens de
Tweede Wereldoorlog.
Eigenlijk te veel om op te noemen en het boek doet dat natuurlijk veel
beter dan dat ik dat hier nu kan.

IMG_2548DioRoversKeesSchoenmakersTekeningFiaalBaldakijn1926HoutskoolOpPapierTekeningBaldakijnKooromgang1926HoutskoolOpPapier

Een voorbeeld van een van de vele manieren waarop Dio Rovers betrokken was bij de restauratieactiviteiten in de Grote Kerk van Breda: Tekening fiaal baldakijn, 1926, houtskool op papier en Tekening baldakijn kooromgang, 1926, houtskool op papier.


Even opzoeken, fiaal:

[ architectonische termen] Een gotische bekroning in de vorm van een toren met uitsteeksels, ook wel fioel genoemd. Het werd als decoratief element boven een venster of portaal geplaatst, of als extra verzwaring voor een steunbeer.Een meer gangbare benaming is pinakel.

IMG_2549DioRoversKeesSchoenmakersBredaseMarktInWinter1952OlieverfOpDoek

Dit werk van Dio Rovers ken ik het best: Bredase markt in winter, 1952, olieverf op doek.


IMG_2550DioRoversKeesSchoenmakersVissersMetNetten1947HoutskoolOpPapier

Zijn werken met houtskool zien er fascinerend uit: Vissers met netten, 1947, houtskool op papier.


IMG_2551DioRoversKeesSchoenmakersMarkdalInWinterCa1940OlieverfOpDoek

Zijn werk is altijd figuratief maar dit is wel heel dicht tegen abstract aan. Mooi van kleur. Markdal in winter, circa 1940, olieverf op doek.


Een overzichtstentoonstelling van zijn werk, hier in Breda,
zou mij heel veel plezier doen.

Koptische binding: tweede poging

De tweede poging lukte al veel beter dan de eerste dummy.
Het papier wat ik nu gebruik is veel steviger.
Maar ik heb ook de steken veel strakker gehouden.
Dat geeft een goed effect.
Ik gebruik deze dummy gelijk om iets anders uit te proberen.
Ieder katern bestaat uit 1 pagina.
Die pagina’s zijn gemaakt uit een dubbelgevouwen
stuk papier waarbij ik een deel van de bovenste helft
heb afgesneden.
Dat wat ik er af snij gebruik ik om een haakse hoek uit
te snijden. Die vormt de basis voor een soort ‘zakje’
dat ontstaan als de pagina wordt dicht geplakt.
Dat zakje gebruik ik vervolgens om een paar foto’s in te bewaren.
Zo is dit een soort fotobijlage bij het boek dat ik aan het
maken ben.

 photo WP_20170315_013.jpg

Hier zie je het dubbelgevouwen vel papier, de hoek die ik uit de voorkant heb gesneden en de haakse hoek die is heb gesneden. Die haakse hoek plak ik tussen de twee delen van de pagina. Op de achterste helft om precies te zijn. Nadat de pagina is ingebonden plak ik de voorkant van het vel op de haakse driehoek zodat een soort ‘zak’ ontstaat.


 photo WP_20170319_003.jpg

Dit zijn de katernen met de pagina’s die de kaft gaan vormen. De voorkant heb ik ooit eens beklad met houtskool. Die heb ik nu gefixeerd en kan die dienst doen als kaft voor deze dummy.


 photo WP_20170319_003DetailDeGaatjes.jpg

Dit is een detail van de vorige foto om de gaatjes te laten zien die in de rug gemaakt zijn.


 photo WP_20170319_004.jpg

Deze keer heb ik 4 gaatjes in de rug gemaakt. Volgens de methode van Shereen LaPlantz heb ik dus twee draden en vier naalden nodig. Het binden kan beginnen.


 photo WP_20170319_006.jpg

Dit is het eindresultaat. Omdat ik de draden strakker gespannen heb zie je minder duidelijk dat het een Koptische binding is. Maar de eigenschap van het eenvoudig plat kunnen openen van het boek blijft aanwezig. Het boek zit nu veel steviger in elkaar. Nu moet het nog gelijmd worden. De kaften worden dicht geplakt en in mijn geval ook de pagina’s. Dan kan het onder bezwaar.


 photo WP_20170319_007.jpg

Zoals te zien is kan het boek helemaal plat open liggen. Dat komt goed uit om het boek onder bezwaar te leggen. Zo kunnen beide kaften onderop liggen en is de kans het grootst dat beide goed vlak opdrogen. Nog even afwachten.


Schets van Paul Gaugain: onwezenlijk mooi


Paul Gaugain, Tahitian faces – frontal view and profiles, circa 1899, charcoal on laid paper,The Metropolitan Museum of Art.


Tahitiaans gezicht – frontaal en en profile.
Schets van Paul Gaugain met houtskool.
Nu te zien in het Metropolitan Museum of Art.