De Faam

Ik heb bij De Faam twee jaren een vakantiebaan gehad.
De fabriek was toen eigendom van Cadbury Scheppes.

IMG_9295BredaDeFaam

Breda, De Faam. Alles wordt er in gereedheid gebracht om er woningen te realiseren.


Eerst werkte ik in het magazijn dat op een industrieterrein
bij de Emerput in Breda lag.
Dat magazijn zouden we vandaag een logistiek Centrum noemen.
Het was niet te druk (vakantietijd) en ik herinner me
lunchen op een krat in de zon.

Daarna werkte ik in de fabriek.
Er werden winegums gemaakt.

Op de eerste dag werd ik uitgetest door mijn tijdelijke collega’s.
Om de winegums te maken werden lage ‘dienbladen’ van ruim 1 meter breed,
gevuld met een poeder. Geen idee wat dat poeder was.
In de machine waar de dienbladen in werden verwerkt
werden er eerst de vormpjes in het poeder gedrukt.
Er passen veel winegums op één dienblad.
Dan werden de vormen automatisch gevuld met het materiaal
waarvan winegums worden gemaakt.
Na een tijdje uitharden in droogkasten (heel warm) konden
de winegums uit het poeder gehaald worden en verder verwerkt en verpakt.

Op die eerste ochtend moest ik de met poeder gevulde dienbladen
in de machine zetten.
Een zwaar werk dat nog extra moeilijk was omdat
de machine niet stil mocht komen te staan.
Na een tijdje achter die machine te hebben gestaan,
bleek ik geslaagd.

Veel van het werk dat ik er vervolgens gedaan heb
was aan de verpakkingslijnen.

In een van de hallen werd ook pepermunt gemaakt.
Niet aan één stuk door gelukkig:
de pepermuntolie (?) die daar bij werd gebruikt
had een sterke geur en veroorzaakte ook tranende ogen.

Ik werkte er best graag maar het was te onregelmatig.
Wel zat bij mijn salaris ook altijd een schoenedoos met snoep.
Toch ben ik al snel vakkenvuller geworden bij AH.

Pepermunt eet ik nog steeds maar winegums hoef ik niet meer.
Ik vertrouw dat goedje niet waarvan ze gemaakt worden.

IMG_9301NietParkerenIVMNoodUitgang

Niet parkeren i.v.m. nooduitgang.


Nieuw station in Breda

Er wordt al weer een lange tijd gewerkt
aan het nieuwe station voor Breda.
Men is nu bij stap 6 (van 12) in het project.
Gisteren was het er open dag.
Dat was een heel teleurstellend evenement.
De gebouwen kon je niet bezoeken en er was nauwelijks
enige uitleg. Je moest dus maar zelf invullen wat je zag.
Wat je zag was vooral erg groot en bij mij riep het de indruk op
dat het ontworpen is als een groot winkelcentrum.
Want groot is het.

 photo DSC_3667Willemstraat.jpg

Ik liep eerst door de Willemstraat. Bij ViaBreda langs.
Dit informatiekantoor over de aanleg van het nieuwe station,
bleek een makelaarskantoor te zijn.
Geen informatie over het station maar koopprijzen voor de verschillende
types huizen.

 photo DSC_3668.jpg

Als je denkt dat de muren nog niet af zijn,
dan vergis je jezelf.
En nee er is geen dronken metselaar bezig geweest.
Bewust experimenteert men met verschillende steensoorten
in rechthoekige vormen:
stenen van verschillende kleuren en verschillende glazuurlagen.
Bij mij riepen ze het spookbeeld op van de Leuvenaarstraat.
In de vorige eeuw werden daar alle huizen onbewoonbaar verklaard
en pas na jaren van leegstand gesloopt en vervangen door andere huizen.
Jaren stonden de verwaarloosde krotten er dichtgemetseld bij.
Zoiets als dit:

 photo BenSpeekenbrinkDetailFotoLeuvenaarstraatStadsarchiefBreda19670465.jpg

Detail van een foto van Ben Speekenbrink uit het stadsarchief in Breda, Leuvenaarstraat, archiefnummer 19670465.


 photo DSC_3669.jpg

 photo DSC_3670BouwputVoorDeFaam.jpg

Bouwput voor De Faam.


 photo DSC_3671D.jpg

 photo DSC_3672.jpg

 photo DSC_3673.jpg

Er waren gratis ijsjes maar op veel plaatsen kon je slechts een paar meter dichter
bij de gebouwen komen dan normaal vanaf de straat. Dus weinig nieuws.

 photo DSC_3674GeenDronkenMetselaar.jpg

Nee, geen dronken metselaar.


 photo DSC_3675Busbaan.jpg

De busbaan.

Blijkbaar komen de bushaltes en de perrons (vandaag al perron 8)
in of onder het gebouw. De twee looproutes gingen gisteren
over toekomstige wegen en straten.
Hoe het voet- en fietsverkeer bij de bussen en perrons moeten komen
werd niet duidelijk.
Er waren geen grote brede trappen of andere tekenen
van ruimte voor de voetganger die het mogelijk maken
eenvoudig en ontspannen bij het bus- en treinvervoer te kunnen komen.
Waarschijnlijk is het ontwerp er van uit gegaan
de mensen zoveel mogelijk langs de winkels te leiden.
Dat het hele concept van winkels op de schop gaat (zie de binnensteden
van Nederland en de stijgende internetomzetten) lijkt
niet verwerkt in de ontwerpen.

 photo DSC_3676TijdelijkeBrug.jpg

De tijdelijke spoorbrug.


 photo DSC_3677.jpg

 photo DSC_3678Perron8IsAlInGebruik.jpg

Het nieuwe perron 8 is al in gebruik.


 photo DSC_3679Structuur.jpg

Voorbeeld van het metselwerk.


 photo DSC_3680Structuur.jpg

 photo DSC_3681Structuur.jpg

 photo DSC_3682LoopbrugNaarStation.jpg

Loopbrug van de huizen (?) naar het station.


 photo DSC_3683WoningenKantorenEnWinkels.jpg

Woningen, kantoren (!) en winkels.


 photo DSC_3684Hoofdingang.jpg

Hoofdingang.


 photo DSC_3685Structuur.jpg

Structuur in de materialen.


 photo DSC_3686Structuur.jpg

 photo DSC_3688Terheydenseweg.jpg

Terheijdenseweg.


 photo DSC_3689BussluisInAanlegVoorDeFaam.jpg

Bussluis in aanleg voor De Faam.


 photo DSC_3690Temp.jpg

Een station zonder graffiti kan tegenwoordig niet meer.


 photo DSC_3704ErgGroot.jpg


De Faam

Onder het genot van een pepermuntje
dat ik gisteren kreeg (een rol)
in de boekhandel bij het kopen van het boekje:
De Faam, 175 jaar suikerwerken,
blader ik door het hieronder afgebeelde boekje.

 photo DSC_2898DeFaam.jpg

Deze fabriek met een oude geschiedenis gaat dicht.
In 1838 opende de heer de Bont een banketbakkerij met suikerwerken.
In de Catharinastraat.
Zijn zoon neemt het bedrijf over in 1851.
Deze Petrus de Bont bedenkt een machine om Engelse pepermunt te maken
en krijgt hiervoor octrooi in 1858 van Koning Willem III.
Zou het in de nieuwe biografie staan?
Petrus hanteert Petrus de Bont het Fama-logo (de godin van roem
en goede naam).
Petrus sterft in 1861 en de bedrijfsvoering gaat over op zijn vrouw.
In 1869 installeert ze een stoommachine.
Een nieuwe vestiging wordt geopend in de Middellaan.
De zoon van Petrus, Piet de Bont helpt nog bij het opzetten van de Kwatta.
In 1912 wordt een nieuwe fabriek gestart in Teteringen, een buurgemeente van Breda.
In 1941 worden de typische, geglazuurde letters op de gevel geplaatst.
In 1963 wordt het merk De Faam in 52 landen verkocht.
In 1964 beginnen de overnames. eerst door GEO Basset & Co,
dan Cadbury Schweppes gevolgd door Astra Sweets N.V.

Wat gaat er met het gebouw gebeuren?

De Faam, bestaat die nog?

Kort geleden vroeg mijn vader nog aan me:
De Faam, bestaat die eigenlijk nog?

Zonder aarzeling antwoorde ik: Natuurlijk.

Maar zo natuurlijk is dat blijkbaar niet.
Afgelopen zaterdag zag ik het al,
Binnenkort is er een een boekpresentatie van het boek:
De Faam
175 jaar suikerwerk.

Ik heb er ooit nog eens een zomervakantie gewerkt.
Wat gaan ze met het gebouw doen?

 photo DeFaam175JaarSuikerwerkenD.jpg

De Faam: industrieel erfgoed

Jaren geleden heb ik er zelf nog gewerkt.
Een vakantie baantje.
Eerst in het magazijn aan de Emerput en later in de fabriek.
Winegums werden er toen veel gemaakt.
En Engelse drop en pepermunt.

De Faam.

Nog steeds een snoepfabriek.


De Faam, rechts het kantoordeel en links de fabriekshallen.


Prominent is de naam aanwezig op de muur. En voor wie het niet mocht weten: Fabriek van Suikerwerken. Natuurlijk ook de overheersende fabrieksschoorsteen.


En ook op de schoorsteen staat de naam ‘De Faam’.