12/11/2004 Diwali

Diwali of Divali is het lichtfeest, een van de belangrijkste feesten in het hindoexc3xafsme.
Het woord is afgeleid van het Sanskriet diipa’valii, dat een rij lichtjes betekent.
Tijdens het feest worden dan ook door het huis heen lichtjes zoals olielampjes aangestoken.

Het feest vindt gedurende vijf dagen in het najaar plaats,
wanneer de dagen korter worden en er daardoor minder licht is van de zon,
ergens in oktober of november.
Centraal gegeven van het feest is, dat het goede het wint van het kwade.
Ter voorbereiding op het feest maken de mensen het gehele huis zo schoon mogelijk,
omdat anders alles onrein zal zijn.
De godin die hierbij hoort heet Lakhsmimata.
Zij is de godin van de wijsheid en staat ook centraal voor goedheid.
Er wordt die dag ook zoetigheid gemaakt, maar geen vlees of vis gegeten. (waaronder ook ei)

Gisteren meerdere malen geprobeerd te internetten.
Maar geen plaats.
Een cyber cafxc3xa9 in de buurt heeft maar 2 pcxe2x80x99s.
Vandaag nog eens proberen.

Idee voor volgende vakantie:
Potters, snoepjes/dropjes in een klein plat blikje.

Geluidsniveau Matthaus Passion #6,35 controleren.

Het feest levert allerlei mooie plaatjes op.
De beelden die we eerder in ruwe vorm zagen in Kolkata zien we nu in volle afwerking.
Het (waarschijnlijk) zwaarste deel van de reis is begonnen.
Eerst een busreis die het grootste deel van de dag in beslag neemt,
dan de nachttrein naar Calcutta.

De busreis eindigt in Silliguri.
Daar gaan we later die avond in de trein.
Maar de Diwali-activiteiten zijn hier in volle gang.
Het begin maken we daarvan hier mee.
Op verschillende plaatsen zijn podia opgericht met godenbeelden.
Deze podia zijn in de avond prachtig verlicht
(het wordt hier gelukkig al vroeg donker).



In Gangtok begint men al vroeg met het versieren van de winkels en huizen.
En het ‘Afrikaantje’ is daarbij favoriet.



Ook palmbladeren, of beter stronken, worden ingezet voor het feest.



En als er ergens vraag naar is, is er ok een markt. Hier kun je nog slingers kopen.



Wij beginnen nu onze busreis terug naar Silliguri.
Vervolgens zullen we met de nachttrein naar Calcutta gaan.
Maar onderweg is veel moois te zien in Sikkim.
De bergen en rivieren zijn prachtig.



De rivierbedding is een belangrijke bron voor bouwmateriaal.











Deze mevrouw zit onderweg ergens bij een winkeltje.



In Silliguri aangekomen zijn de voorbereidingen voor het feest al in een vergevorderd stadium.
Op verschillende plaatsen zijn tijdelijke ‘tempels’ opgericht.
Dit is de zijkant van een zo’n ‘tempel’.
Veel bamboe en doek.



De voorkant ziet er veel mooier uit.



Dit is later op de avond in volle glorie.



Dit is een godenbeeld in de ‘tempel’van de vorige foto’s.



En dit een detail. Dit soort beelden hebben we eerder in productie gezien in Calcutta.



We maken een korte wandeling door deze hoofdstraat.

















Op weg naar het station zien we nog veel tijdelijke bouwwerken.
Op een er van zie ik deze afbeelding. Vanaf het station loop ik er terug naar toe
om deze en de volgende foto te maken.

11/11/2004: Tsomgo-meer.

Met een jeep naar dit hooggelegen, heilige meer.



De weg er naar toe is behoorlijk stijl.
Deze wegen zijn erg belangrijk voor het land.
Sikkim ligt ingesloten tussen aan de ene kant Nepal
(met een grote, actieve communistische beweging).
In het noorden ligt Tibet (lees China, want China bezet dit land
al jaren en lijkt niet van plan dit op korte termijn te verlaten)
En in het oosten ligt het kleine bergstaatje Bhutan (met
daarachter gelijk weer China).
Als gevolg daarvan heeft Sikkim zich aangesloten bij India.
India heeft hier veel troepen en die moeten zich snel
kunnen verplaatsen en steeds bereikbaar zijn.
Vandaar de ‘goede’ wegen.













Dicht bij het meer zien we steeds meer sneeuw.
Als we aankomen worden we verwelkomt door yaks.





Bij het meer lag nog sneeuw (een beetje) en was het behoorlijk koud.
Een van de attracties is een ritje op een yak.
Maar doordat er weinig toeristen zijn op dit moment,
zaten de meesten om werk verlegen.
Het meer is fotogeniek, net als de reis ernaar toe.
Het meer ligt op meer dan 3000 meter.
Dus dat is flink stijgen vanuit Gangtok.
Er staat een sliert van misschien wel 30-40 kraampjes
die allemaal dezelfde yak-sokken, momos en thee verkopen.



























Yak uitwerpselen, echt Yakie.



Is het geen plaatje?

Terug in Gangtok de noodles-soep gegeten bij een Chinees (45 RP xe2x89xa4 1 Euro).
De soep was niet erg heet, de pepertjes wel !
Gangtok kent een Institute for Tibetology.
Een soort studiecentrum voor het Tibetaans Boeddhisme plus museum.
Mooie verzameling.
Terug naar het centrum met de kabelbaan.
Helaas heeft de xe2x80x98rope-wayxe2x80x99 2 haltes.
We moesten de eerste hebben maar waren te laat met uitstappen.
Dus teruglopen.



In Gantok staat een hele grote stupa met daarom heen heeeeel veel gebedsmolens.



Ik kan niet lezen wat er op dit bord staat. Er is 1 woord waar ik iets mee kan: Clockwise.
Ik denk dat daar mee bedoeld wordt dat om je gebeden effectief te laten aankomen
je met de klok mee rond de stupa moet lopen
en de gebedsmolens in moet gang zetten om je overwegingen kracht bij te zetten.







We drinken nu thee bij Glenary (een onderdeel van een keten
van bakkerijen, restaurants en bars.
Gericht op de yuppie Sikkimezen en toeristen.)

Avondeten: The Square.
Chinese set diner: groente, vlees en vegetable fried rice

10/11/2004: Phodong en Lobrong

L. slaapt vandaag uit.
Ik ga met een excursie mee.
Eerste klooster Phodong, tweede klooster Lobrong.
Onderweg weer op verschillende plaatsen mensen aan de weg zien werken.
In de bocht van een weg bouwt men met grote stenen een muur:
de fundering voor de weg.
De stenen worden gemetseld.
Om de cement zoveel mogelijk stevigheid te geven gebruikt men grind.
Daarvoor worden grotere stenen door vrouwen en kinderen en kleinere gehakt.
Daarvan wat fotoxe2x80x99s gemaakt.



Onderweg kwamen langs dit bijzondere gebouwtje.
Mij was het eerst niet opgevallen.
Het is een watermolen.
Maar niet een om electriciteit op te wekken.
Nee dit is een gebeds-watermolen.
De gebedsmolen kom je in Sikkim in allerlei maten tegen.
Meestal bij kloosters.
Maar hier in dit gebouw zijn er vier.
Het water uit de bergen beweegt de schoepen onderaan de molens.
Die gaan daardoor draaien.
Geweldige vondst.









Politicie maken ook hier reclame voor hun eigen beleid.



De kwaliteit van een paar foto’s die ik in Phodong maakte, is niet best.
Maar het zijn de enige die ik heb.
Het is geen erg welvarende streek.







Toegangspoort naar het klooster van Lobrong.



School vindt plaat half in de open lucht.
De scholieren zitten onder een permanent afdak. Veilig voor de zon.



De bewaker van de tempel.





Oudere leerlingen krijgen les in houtbewerking.
Ze ‘overvallen’ ons met hun maskers op.





Het houtbewerken doen ze buiten in het gras.









Deur naar gebedsruimte.





Werk aan de weg.



Mannen en vrouwen hakken grotere stenen tot grind.
De grote stenen worden losgewrikt van de berg.
We hadden een rustpauze en waren de wegwerkers net gepasseerd.
Ik ben alleen teruggelopen.
Ik maak eerst wat foto’s van de mannen.











Deze laatste twee foto’s waren mijn doel.



Langs de weg staan overal stichtelijke teksten.
Daar zijn ze sterk in:

Start early
drive slow
drive safely

of

If married
divorce speed

xe2x80x98s Avonds gegeten in xe2x80x98The Squarexe2x80x99.
Een klein, modern Chinees restaurant.
Erg lekker eten, drie koks werken er in een open keuken.
Alle gerechten komen tegelijk op tafel (voor- en hoofdgerechten).

Vooraf:
kipstukjes zonder been in kruiden,
met name pepertjes maar ook koriander,
rode ui en tomaat.

Hoofdgerecht:
American Chop Suey (Ik kende de naam van het gerecht wel
maar had het nog nooit gegeten: fijne mie in een tomaten saus
met stukjes tomaat en kool.

Mandarin vegetables: groenteballetjes in een Mandarijnstijl saus.



Kermis in Gangtok.

We hebben de markt bezocht en met name de kruidenafdeling:
kardemon, suiker (in de vorm van kleine stukjes kroepoek).
Cashewnoten mochten we proeven.
Zakdoeken, appels en sinasappels gekocht.



Dit zijn ze dan: Sikkim tomaat.

Email.
Tijdens de voorbereidingen heb ik op internet een reisverslag ontdekt
van een echtpaar die eerder dezelfde reis hadden gemaakt.
Het reisverslag van hen was een grote steun voor ons.

Het reisverslag is op de volgende website te vinden:
Web site John Stuurman

We hebben voor en tijdens de reis contact met elkaar gehad via email.
Zoals hieronder:

11/10/2004 11:02 AM
Beste J,

We zijn inmiddels al weer in Gangtok.
Nog even en we verlaten Sikkim.
Ik heb Rashmi jouw bericht doorgegeven.
Hij wist meteen over wie ik sprak en
stuurt jullie zijn groeten.
Hij heeft geen foto’s van je ontvangen.
Een dag later begon hij er zelf nog eens over.
Hij vertelde me dat jij plannen had om
misschien ooit zelf reisbegeleider te worden.

Het weer is goed in Sikkim.
Met name in de ochtend. Het zicht in
Darjeeling en Pelling op de bergen is fantastisch.
In Gangtok is het zicht slecht.

Tot de volgende India mail !
L en M

09/11/2004: Rumtek

Bezoek aan het klooster van Rumtek.



Dit is werkelijk een mooi, groot klooster dat nog intensief wordt gebruikt.







Ik schrijf dit op terwijl we op een terrasje onder aan het klooster zitten.
Naast ons zit iemand Boeddhistische teksten te xe2x80x98zingenxe2x80x99/prevellen.


Hier koop ik een boek, in een foedraal.
Een boek bestaat uit een stapel,
lange, rechthoekige bladen die los op elkaar zijn gestapeld.
De bladen zijn aan twee kanten bedrukt.

“>

De drukkerij.

“>

De mallen, misdrukken en papier.

“>

Hier wordt mijn boek even vakkundig ingepakt als het eerst gemaakt is.

Het klooster krijgt net een goede wasbeurt.
Alle monniken wonen of in de school (studentenflat) of in de omgeving van het klooster.





Er is een enorme keuken waar hun eten wordt bereid.





In de verte zien we Gangtok liggen.
Het is minder dan 30 kilometer maar de busreis er naar toe zal 2 uur duren.
In Gangtok aangekomen, na een douche en na het organiseren van de was,
hebben we geluncht in een hotel tegenover ons hotel.
Hotel xe2x80x98Golden Pagodaxe2x80x99 heeft een rooftop restaurant.
De Masala Dosa en Sweet Lassi smaakt prima.
Daarna zijn we naar de Ganesh Tok gelopen.
Dat is zoxe2x80x99n 5 a 6 kilometer bergop, sommige stukken zijn steil.
Het is meer een uitzichtpunt dan een tempel.
De tempel is 2x2x2 meter met daarin een kleine nis.
Het uitzicht is heel mooi.
Terug met de taxi.

Gegeten in de xe2x80x98Snow Lionxe2x80x99.
Lekker, niet te duur en je krijgt er zeker geen kleine hoeveelheden
zoals de Lonely Planet vermeld.
L. gaat naar het toilet om haar lenzen schoon te maken en verliest natuurlijk haar lens.
Niet meer gevonden.
Gelukkig had ze voor het Orissa-deel van de reis al voorzien
dat lenzen niet optimaal zouden zijn en daarom een bril gekocht.
Die kan ze nu wat eerder gaan dragen dan gepland.

07/11/2004: Pelling

In de middag gaan we op zoek naar het tweede klooster.
!e poging:
na 2,5 kilometer lopen zijn we gestopt en teruggelopen naar Pelling.
2e poging
Het Pemayangtsi-klooster bezocht.



De gebedsvlaggen verwelkomen ons.





Waar deze figuren van gemaakt worden en wat hun functie is, is me niet duidelijk geworden.














Geverfde stenen met daarin uitgehakt een spreuk (mantra) zouden we nog vaak zien.



Op de laatste avond in Sikkim eten we gezamenlijk met de reisgenoten
het Sikkim diner in het hotel:
= lokaal bier;
= tomatensoep;
= vegetable momos;

xe2x80x9cMomos are a kind of dumpling popular in Nepal, Sikkim and Tibet, similar to Chinese potstickers.

Momos are made of a simple flour and water dough,
white flour is generally preferred,
and sometimes a little yeast or baking soda is added
to give a more ‘doughy’ texture to the finished product.
The filling may be one of several mixtures, described below:

Minced beef, or beef and pork, combined with any or all of the following:
onions, shallots, garlic, and cilantro/coriander.
The mixture is usually spiced with salt, pepper, and often ground cumin.
Some people also add finely purxc3xa9ed tomatoes, though many variations are possible.
Vegetarian, predominantly made from onions and garlic, and frequently curried.
Finely diced vegetables are also added, as well as various spices.
Potato, somewhat similar to Indian samosas,
with small dice of firm potato in a tomato based sauce.
Cheese, usually a fresh cheese, this variety is common in Sikkim.
These fillings are then enclosed in a round of the above dough,
which is sealed in a circular fashion, resembling a pinwheel,
though it’s also not uncommon for them to be folded in half and sealed.

The resulting dumplings are then cooked by steaming over a soup
(either a stock based on bones or tomato-based),
which is served with the dumplings, as well as chilli sauce.



Momos are commonly made in Tibet, Kathmandu, Sikkim,
Kalimpong and Darjeeling.xe2x80x9d

= rijst, chicken masala, spinazie, boontjes, spinaziesoep
= ananas
= ginger tea (gember thee)

Opmerkelijk:
de mensen in Pelling (in heel Sikkim trouwens) zijn erg aardig.
Zo deed zich nog de volgende situatie voor die
om mij nu onbekende reden niet in mijn aantekeningen staat.
Toen we weg gingen naar Rumtek moesten we nog onze rekening betalen.
In plaats dat wij de mensen een fooi moesten geven
hadden ze de rekening naar beneden afgerond omdat we
ondanks het ontbreken van verlichting en het lange wachten,
toch in het hotel waren blijven eten.
Overigens kregen we bij het afscheid allemaal een xe2x80x98sjaalxe2x80x99.
Een geel stuk stof dat ik nog steeds aan mijn rugzak heb hangen.

07/11/2004: Pelling



Wij verblijven in een hotel in het minst toeristische stuk van Pelling.
Hier geen grote betonnen hotels, model Zwitsers chalet.
Op het xc2xb4pleinxc2xb4voor de deur staat bovenstaande reclame.
Een wel heel bijzondere kaasxc2xb1 met Zwitserse en Nederlands invloed !

Vanochtend ons eerste Boeddhistische klooster bezocht.
Als de ramen niet beslagen zouden zijn,
zouden we een fantastisch uitzicht hebben gehad op de bergen.
Een hele reeks toppen van 6 of 7000 meter en xc3xa9xc3xa9n van 8000.
Vanaf 10:00 uur zitten de toppen weer in de wolken.
Maar wat een uitzicht.



De analoge foto’s die ik op deze vakantie heb gemaakt zijn niet in orde.
Je ziet dat door hele lichte stukken of af en toe een rode vlaag
over de foto zoals hierboven. Jammer.







De gids voorop. Het is nog koud. We hebben nog een jas aan.
Het klooster dat we gaan bezoeken zie je al een beetje boven op de heuvel.





Er wordt aan de weg gewerkt. De gids heeft zijn jas al uit
Het oranje T-shirt komt tevoorschijn.





Vandaag houden we een rustdag met bezoeken aan twee kloosters.
Nu zitten we op het dakterras van ons hotel.
(Je kunt ook zeggen:
nu zitten we op het platte dak van het hotel waar twee stoelen staan,
maar dakterras klinkt beter)

Email is hier niet.

Het Sangh-Gak Choling klooster ligt boven op een heuvel.
In een klein kamertje begint een monnik net met zijn gebed,
compleet met bekken en trommelbegeleiding.



Een verhoog met daarop de stupa’s of chorten.



Soms zijn de stupa’s of chorten klein en ruw van afwerkingzoals hier rechts.



De gebedsvlaggen wapperen in prachtige kleuren in de wind.
Soms zijn ze al vaal en een beetje versleten van het weer.





De ramen worden vast een inspiratie voor een volgend mozaiek-werkje.





De schilderingen naast de ingang van de gebedsruimte, zijn een beetje beschermd.
doordat de deur en de schilderingen in een grote nis zijn aangebracht.
Toch hebben ze veel te lijden van het weer.



In de gebedsruimtes hangt altijd zo’n prachtig set.
fel gekleurde stukken stof. (het lijken wel stropdassen)



Binnen zijn de schilderingen in betere staat maar omdat het er donker is.
zijn ze vaak moeilijker te fotograferen.













Nog meer mozaiek-inspiratie.



In een donkere ruimte, ergens boven in het gebouw,
stonden een paar van dit soort ‘beeldjes’, achter glas.
Donker van roet ? Origineel waren ze gekleurd.
Houtsnijwerk ?





Deze monnik begon aan een gebed. Zich niet storend aan onze aanwezigheid.
Compleet met bel en trommel, bad hij zacht sprekend aan de hand van een boek.



Op de plaats van het huidige Sangh-Gak Choling klooster
werd in 1642 een eerste klooster gevestigd.
De huidige constructie is uit 1965.









Op de weg terug naar het hotel zien we dat de werkzaamheden aan de weg gestaag vorderen.



Deze restanten van een vogel liggen op het dakterras van ons hotel te drogen in de zon.