Ik ben bevooroordeeld en Nederlander.
Dus blijkbaar is dit onderdeel van onze culturele identiteit.
Ik geef toe als ik ergens een Rembrandt tegenkom,
Dan zal ik daar extra tijd aan besteden om er naar te kijken,
en dan is de kans ook erg groot dat er iets over op mijn web log komt.
Afgelopen week heb ik al het een en ander laten zien
van werken die ik vond op de web site van het
Nelson-Atkins Museum in Kansas.
Vandaag dan de Rembrandt.


Rembrandtvan Rijn, Portret van een jonge man, 1666.

Door het Rembrandt Research Project wordt dit schilderij ingedeeld bij de groep
algemeen geaccepteerd als een werk dat door Rembrandt zelf is geschilderd.
Een echte dus!
In 1666 zal Rembrandt nog drie jaar leven.
Hij is dan negenenvijfig of zestig jaar oud.
Het is de tijd waarin hij een serie prachtige zelfportretten schildert
als een man op leeftijd.
Het is het jaar waarin het Joodse Bruidje wordt geschilderd.
Een prachtig subtiel werk. Niet het grote gebaar.
Maar het zachte licht en het fijne gezicht.

Alberto Giacometti, Le Chat, 1951.

Filippo Lippi – Fra Diamante, Nativitxc3xa9 avec Saint Georges et Saint Vincent Ferrer, circa 1456.


Filippo Lippi en Fra Diamante waren beide Karmelieten.
Het werk wat Filippo Lippi begon in Spoleto werd door Fra Diamante afgemaakt.
De afbeelding hierboven is daar een voorbeeld van.

Flow, New Yorkers.

Franz Marc, The Dream, 1912.

Guido Cagnacci, David with the head of Goliath, 1645 – 1650.

Joan Mirxc3xb3, Jeune fille s’evadant, 1967.

Pablo Picasso, Bohemia Madrilexc3xb1a, Madrid, 1901.

Pieter Hugo, Mallam Mantari Lamal avec Mainasara, The hyena & other men, Nigeria, 2005.


‘The hyena & other men’ is een heel indringende fotoserie
met foto’s van mensen in Afrika die dieren houden en expoloiteren.

The Rothschild bucket, mid 14th century, Syria or Egypt.

Willem Willemsz van der Vliet, Portraits of Willem de Langue and Maria Pijnaeker, 1626.


Ik weet niet of deze schilderijen bedoeld zijn om zoals hierboven
te tonen. Het gaat om een echtpaar.
Dat wel.

Willem Willemsz van der Vliet, Portrait of Willem de Langue, 1626.


Willem Willemsz van Vliet (c. 1584-1642).
Schilder van historische stukken en portretten, ook schilder van kerkinterieurs.
Rond 1605 kan hij zijn opgeleid door Michiel van Mierevelt.
Hij vertoont beinvloeding door de Utrechtse Carravagisten
zoals Van Honthorst en Peter Wtewael
en door de Leidse schilder Jan Lievens.
Later in zijn loopbaan wordt hij meer beinvloed door classicistische tendensen.
Theatrale uitingen en actie verdwijnen ten gunste van rustige,
tijdloze en statige composities.

Willem Willemsz van der Vliet, Portrait of Maria Pijnaeker, 1626.


In 1626 schilderde hij de portretten van Willem de Langue
en zijn vrouw Maria van Pijnacker.
De Langue verplaatste zich graag in artistieke kringen en
had bijvoorbeeld te maken met Vermeer.
Zijn naam wordt vaak genoemd in het Delfts huizenregister.
Met inbegrip van een belangrijk gebouw aan de oostzijde
van de Oude Delft, nummer 202.

Miniaturen uit India zijn een lust voor het oog.
Okay, ik ben bevooroordeeld.
Ik vind veel uit India bijzonder (niet alles).
Maar de miniaturen zijn heel speciaal.
Ook het Nelson-Atkins museum, zie eerdere logs, heeft een verzameling.
De afbeeldingen die ik op het web zag
waren allemaal miniaturen met Westerse invloeden erin.
Best bijzonder, had ik nog niet eerder gezien.


Bichitr, Mino album, Jujhar Singh Bundela kneels in submission to Shah Jahan, circa 1630.


Neem dit voorbeeld, een afbeelding uit een album dat in het bezit was
van de graaf van Minto (Earl of Minto).
Het toont Jujhar Singh Bundela, de heerser van Bundelkhand,
die knielt voor Shah Jahan, de bouwer van de Taj Mahal.
En hij knielt niet zomaar, nee ‘onderdanig’.
Eerst zag ik Jujhar Singh Bundela helemaal niet.
Niet verwonderlijk.

Bichitr, Mino album, Jujhar Singh Bundela kneels in submission to Shah Jahan, circa 1630, detail.


Jujhar Singh Bundela is de persoon in de rechtse hoek,
niet in volle kleur maar slechts met zwart aangegeven.
Het komt overigens niet altijd voor dat de maker bekend is.
Hier weten we wel wie de maker is. De kunstenaar heet Bichitr.

Bichitr, Mino album, Jujhar Singh Bundela kneels in submission to Shah Jahan, circa 1630, detail.


Maar zo’n kroontje en zwevende engeltjes.
Dat is niet echt iets voor India.
Kronen en juwelen wel, ook de Indiase mythologie kent allerlei
wezens, goed en slecht. Maar hier zijn ze overduidelijk Westers.

Bichitr, Mino album, Jujhar Singh Bundela kneels in submission to Shah Jahan, circa 1630, detail.


Natuurlijk is Shah Jahan de man.
Omringd met stralen, in full color en groter
dan welk ander wezen op de afbeelding dan ook.

Bichitr, Mino album, Jujhar Singh Bundela kneels in submission to Shah Jahan, circa 1630, detail.


Typisch Indiaas.
De liefde voor bloemmotieven.
Heel vaak als rand voor een afbeelding.
Zo ook hier.
Maar die liefde voor planten en bloemen zie je ook terug
in de tuinen van de paleizen en forten in India,
en in bijvoorbeeld de motieven op de wanden van de Taj Mahal.

Virgin Mary and the Christ child with cross in the clouds, 1595-1600.


De maagd Maria met het Christuskind in de wolken met een kruis.
Dat is natuurlijk een motief uit de Westerse kunst.

Balchand, Shah Jahan and sons on a globe, 1627 – 1630.


Weer engeltjes met een kroon.

Al deze miniaturen zijn afkomstig van het Nelson-Atkins museum uit Kansas.

Omdat we aan het begin van de Goede week staan,
open ik deze kunstvaria met een toepasselijk beeld.
Dit is het middenpaneel van een werk van Rogier van der Weyden
(en van zijn werkplaats).
Het werk bestaat uit drie delen, de kruisiging is het middendeel.


Rogier van der Weyden (Werkstatt), Kreuzigung Christi (Abegg-Triptychon), 1445.

Er zitten vier prachtige werken van Rogier van dr Weyden tussen vandaag.
Maar daarnaast ook werk uit Azie.
Pareltjes, letterlijk en figuurlijk.


Andrew Stevovich, The truth about Lola, 1987.

Antony Gormley, European field, 1993.


Moderne Engelse kunstenaar die het menselijk lichaam
centraal stelt in zijn werk.
Hier een ruimte vol met kleipoppetjes.

Toegeschreven aan Solon, gegraveerde edelsteen, vroeg 1e eeuw.


Amethyst. Grieks.

Ben Shahn, Haggadah, 1966.


De Haggadah is een boek of tekst die door Joden gebruikt wordt
om ten tijde van Pesach (Pasen) verhalen te kunnen voorlezen
over de tocht uit Egypte.
Hier een illustratie voor een omslag van een dergelijk boek.

Chinees, bronzen vat voor ritueel gebruik, 11e eeuw voor Christus.


Early western Zhou dynasty.
Dit voorwerp heeft een bijzondere recente geschiedenis.
Het werd in de jaren 30 van de vorige eeuw (gedwongen) verkocht
in Duitsland en later verkocht aan een museum in Amerika.
Natuurlijk zonder vermelding van de ‘omweg’ die dit voorwerp gemaakt had.
De rechtmatige eigenaar is nu betaald voor dit voorwerp.

Master of Claude de France, Trinity, Prayer book of queen Claude de France, Tours, ca 1517.


De drieeenheid.
Dit is een afbeelding uit een Gebedenboek.
Gemaakt door de Meester van Claude de France.
Koningin Claude van Frankrijk.
Ik vond het een naam voor een man.
Maar Wikipedia zette dat even recht:

Claude van Frankrijk (Romorantin, 13 oktober 1499 xe2x80x93 Blois, 20 juli 1524)
was, als echtgenote van Frans I,
koningin van Frankrijk van 1515 tot aan haar dood.

Haar ouders waren koning Lodewijk XII en Anna van Bretagne.
Prinses Claude werd uitgehuwelijkt aan de Graaf van Angoulxc3xaame,
de latere koning Frans I.
Het huwelijk werd ingezegend te Saint-Germain-en-Laye
op 18 mei van datzelfde jaar 1514.

Al was Claude dan ook koningin van Frankrijk,
zij speelde nauwelijks een rol in de staatsaangelegenheden,
en toen de koning begon aan zijn lange reeks veldtochten in Italixc3xab,
droeg hij het regentschap tijdens zijn afwezigheid officieel over
aan zijn moeder Louise van Savoie.
Claude van Frankrijk overleed op 20 juli 1524 in het kasteel van Blois,
dat haar favoriete verblijfplaats was geworden.
Ondanks haar jeugdige leeftijd had zij haar echtgenoot
zeven kinderen geschonken,
waaronder de latere koning Hendrik II.
Zij gaf haar naam aan een beroemd pruimenras (Reine-Claude),
dat in de 16e eeuw werd gexc3xafmporteerd, vermoedelijk uit Armenixc3xab.

En die twee laatste regels die doen het hem.
Die maken dit verhaal zo bijzonder voor mij.

Piero Dorazio, Untitled, 1962.


De tentoonstelling naar aanleiding warvan ik deze
afbeelding toon gaat onder de naam: De aanwezigheid van een lijn.
Zou een mooie naam voor dit werk zonder titel zijn geweest.

Randy Shull, Large reflection, 2006.


Grote weerspiedeling.

Ranjani Shettar, Waiting for June, 2008-9.


Wachten op juni.
Kunstenaar uit Pakistan die oude technieken inzet voor moderne kunst.

Rogier van der Weyden, Bildnis einer jungen frau.


Een serie van vier werken van Rogier van der Weyden.
Hier: Portret van een jonge vrouw.
De toelichtingen zijn in het Duits omdat er een grote tentoonstelling
in Berlijn is over deze kunstenaar.

Rogier van der Weyden, Kruisafname, voor 1443.

Rogier van der Weyden, Middelburger Altar (Bladelin-Altar), 1450.

Rogier van der Weyden (Werkstatt), Kreuzigung Christi (Abegg-Triptychon), 1445.

Sam Taylor-Wood, Escape artist, 2008.


Zelfportret van Sam Taylor-Wood uit een serie met als titel
ontsnappingsartiest.

Tang Dynasty, Tortoise shell octagonal box, cover inlaid with mother-of-pearl, AD 750.


Doos uit de Tang dynastie, ongeveer 750 na Christus.
8-hoekige doos, gemaakt van een schildpadden schild
en ingelegd met parlemoer.

Tracey Emin, Self portrait (Bath), 2001-2005.


Nog een zelfportret.
Deze keer van een kunstenaar in bad ?

Grant Wood, American Gothic, 1930.

Dit is een moeilijke.

Regionalisme, zo wordt dit genoemd.
Een stroming in de Amerikaanse kunst in de Grote Depressie.
Deze stroming kwam met name in het midwesten van Amerika voor.
De depressie begon in 1929 en het regionalisme was een stroming
waarin het Amerikaanse leven werd voorgesteld als eenvoudig
en eerlijk: Amerikaanse waarden en normen.
Waar hoor je dat meer?

Andere reacties wijzen juist op het tegendeel:
hier worden de zogenaamde Amerikaanse waarden en normen
van het platteland op de hak genomen.

Wat met het schilderij bedoeld werd is nooit duidelijk geworden.
De schilder heeft er tegengestelde opvattingen over laten horen.

Maar was dit nou een portret van een man en vrouw,
of was het een man en zijn dochter?

Sommige mensen zien in de haarlok die links langs de hals
van de vrouw hangt,
het teken van de slang, versterkt door de xe2x80x98snake plantxe2x80x99
(sanseveria of vrouwentong) die op de achtergrond staat.
Dat zou vertellen dat het hier niet om een getrouwe
volgzame vrouw gaat maar om een oude vrijster
met een scherpe tong.

Waarom dit werk, hier vandaag op mijn web log?
Een van de sites die ik gisteren tegenkwam is de site
van Sister Wendy. Dat verzin je niet:
Zuster Wendy

Zuster Wendy Beckett is bekend geworden
op de Amerikaanse televisie met programma’s over kunst.
Haar laatste serie wordt op dit moment uitgezonden.
Deze van oorsprong Engelse zuster toont in de laatste serie
werken uit Amerikaanse musea en geeft er haar opvattting over.
Mooie site trouwens.
Over dit werk zegt ze:



En ze heeft een punt.
Je kunt de Mona Lisa recyclen, je kunt het van links naar reachts
of van boven naar onder bekijken.
Altijd is dat schilderij voor iedereen herkanbaar.
Dat is het ultime compliment wat je een kunstenaar kunt geven.
En dat geldt ook voor dit werk van Grant Wood.
Het spreekt mensen aan, letterlijk zegt ze:
het spreekt de Amerikaanse psyche aan.
Terwijl het helemaal niet zo’n eenvoudig schilderij is
als dat het op het eerste gezich wel lijkt.

Of de andere werken in haar serie ook zo treffend worden beschreven
weet ik nog niet, maar dat zal de komende tijd,
hier op mijn web log wel duidelijk worden.