Zie het als een ‘guilty pleasure’ of als jeugdsentiment:
de afgelopen paar weken las ik met veel plezier
deel twee van de Winnetou-trilogie.

Uitgerij IJzer, Karl May, Winnetou, deel II.

Een paar jaar geleden verscheen deel één in een nieuwe Nederlandse vertaling
en dit jaar is deel twee aan de beurt.
Jet Quadekker’s vertaling leest uitstekend en is gebaseerd op
de historisch-kritische Duitse uitgave uit 2014 (Karl May Verlag).
De oorspronkelijke editie dateert uit 1893.
In Nederland verschijnt dit ruim 400 pagina’s tellende boek bij Uitgeverij IJzer.
Hopelijk is die al druk bezig met deel drie en kijken ze al uit
naar het vertalen van de avonturen van Kara Ben Nemsi.

Als kind las ik al pocketuitgaven over Winnetou en Old Shatterhand.
In mijn herinnering had ik een hele reeks, maar toen deel één verscheen
ben ik mijn boekenkast nog eens langsgegaan
— het bleken er verrassend weinig.

Karl May was ooit bijzonder populair in Nederland.
Dat blijkt ook uit de collectie Nederlandstalige uitgaven
in de Koninklijke Bibliotheek:
zij beheren een verzameling Karl May van meer dan 600 boeken.

De Oosterbaancollectie omvat 648 Nederlandse Karl May-boeken uit de periode 1886-2006. Deze komen uit de nalatenschap van de heer Oosterbaan. Het is de meest complete verzameling Nederlandstalige Karl May-uitgaven die ooit bijeen is gebracht.

 

De Duitse schrijver Karl May (1842-1912) is vooral bekend van verhalen over Old Shatterhand en Winnetou in het ‘wilde westen’. En van zijn verhalen over Kara Ben Nemsi en Hadji Halef Omar in het Midden-Oosten. De 1e Nederlandse vertaling verscheen in 1882. Het werk van Karl May wordt nu nog steeds herdrukt, 140 jaar later.
In juli 2008 ontving de KB een zeer omvangrijke collectie Nederlandstalige uitgaven van Karl May. Dit was een legaat (erfenis) van verzamelaar Joan C. Oosterbaan, die op 21 juni 2008 overleed. De heer Oosterbaan las in zijn jeugd De schat in het Zilvermeer van Karl May. Het boek maakte een onuitwisbare indruk op hem. Vanaf die tijd verzamelde hij alles van Karl May en bouwde hij een indrukwekkende verzameling op. Ook ging Oosterbaan op zoek naar aanvullende informatie over de verschillende series en uitgeversreeksen. Daarnaast zocht hij naar de oorspronkelijke Duitse teksten. Hij legde zijn bevindingen vast in een aantal naslagwerken. En hij zocht contact met andere belangstellenden en verzamelaars. Dit legde de basis voor de in 2006 opgerichte Karl May Vereniging.

Voor mij blijven het vooral spannende avonturen.
Winnetou en Old Shatterhand zijn ‘weldenkende’ helden:
slim, moreel, en uiteindelijk lukt hun plan altijd.
Ze staan voor het Goede, en de verhalen zijn niet ingewikkeld.

Er valt ongetwijfeld veel te zeggen over Karl Mays bronnen
en over hoe hij verschillende volken neerzet,
maar voor mij is het vooral aangenaam lezen.

Toen ik in 2021 over deel één schreef, wist ik niet
dat ik vijf jaar zou moeten wachten op deel twee.
Waarschijnlijk begint dat ritme nu opnieuw
— dus zie ik deel drie ergens rond 2029 verschijnen.
Intussen is deel twee al uitgelezen en zoek ik iets anders.